II SA/Wa 2630/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Walawski (spr.) Sędzia WSA Jacek Fronczyk Sędzia WSA Andrzej Kołodziej Protokolant starszy sekretarz sądowy Dorota Kwiatkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 kwietnia 2012 r. sprawy ze skarg J. S. i A. S. - przedstawicielki ustawowej małoletnich: M., M., M. i M. Słowikowskich na decyzję Prezesa Rady Ministrów z dnia [...] października 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia specjalnego oddala skargi Prezes Rady Ministrów, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), w dniu [...] października 2009 r. wydał decyzję nr [...], którą utrzymał w mocy swoją decyzję z dnia [...] września 2011 r. nr [...] o odmowie przyznania małoletnim J., M., M., M. i M. S., reprezentowanym przez matkę – A. S. świadczenia specjalnego. Organ podał, że decyzja o odmowie przyznania przedmiotowego świadczenia została wydana na podstawie art. 82 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2004 r. Nr 39, poz. 354 z późn. zm.). W ocenie organu z zebranego w sprawie materiału dowodowego nie wynika, że zostały spełnione warunki uzasadniające przyznanie wnioskowanego świadczenia. A. S. nie przedstawiła żadnych dowodów pozwalających na uznanie, że działalność polityczna, naukowa, społeczna, gospodarcza zmarłego ojca małoletnich dzieci przyczyniła się do rozwoju kraju, jak również że sytuacja bytowa rodziny nie została spowodowana nadzwyczajnym zdarzeniem losowym. Organ wyjaśnił również, że przedmiotowe świadczenie nie ma charakteru socjalnego. Przyznanie przedmiotowego świadczenia mogłoby nastąpić w przypadku szczególnego zdarzenia losowego, a takie w niniejszej sprawie nie zaistniało. Decyzja Prezesa Rady Ministrów z dnia [...] października 2011 r. stała się przedmiotem skargi wniesionej przez A. S. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Z jej treści wynika, że jest niezadowolona z decyzji i wnosi o jej wnikliwe rozpatrzenie. W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Odmawiając skarżącej przyznania wnioskowanego świadczenia, Prezes Rady Ministrów wydał decyzję na podstawie art. 82 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (tekst jedn.: Dz. U. z 2009 r. Nr 153, poz. 1227 ze zm.). Zgodnie z art. 82 ust. 1 powołanej ustawy o emeryturach i rentach z FUS, Prezes Rady Ministrów w szczególnie uzasadnionych wypadkach może przyznać emeryturę lub rentę na warunkach i w wysokości innej niż określone w ustawie. Z użytego w tym przepisie sformułowania "może przyznać" wynika, że podejmowane na tej podstawie decyzje mają charakter uznaniowy. Oznacza to, że organ posiada swobodę działania i możliwość wyboru określonego sposobu załatwienia sprawy. Sądowa kontrola tego rodzaju decyzji jest ograniczona. Nie obejmuje ona bowiem celowości zaskarżonej decyzji. Sąd może zatem tylko badać, czy decyzja nie nosi cech dowolności, a więc czy organ rozstrzygający zebrał cały materiał dowodowy i dokonał wyboru określonego sposobu załatwienia sprawy po wszechstronnym i dogłębnym rozważeniu wszystkich okoliczności faktycznych sprawy. Przytoczony przepis nie określa przesłanek, jakie decydują o tym, iż konkretna sytuacja jest "uzasadnionym przypadkiem". Ustawodawca nie określił w nim żadnych kryteriów, których spełnienie uzasadniałoby przyznanie świadczenia określonego w tym przepisie. Czy dane okoliczności są "uzasadnionym przypadkiem", czy też nie, ustawodawca pozostawił Prezesowi Rady Ministrów. Wydając decyzję administracyjną na podstawie art. 82 ust. 1 przedmiotowej ustawy, organ jest związany rygorami procedury administracyjnej. Obowiązek ten wynika z art. 124 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, który stanowi, że w postępowaniu w sprawach o świadczenia określone w ustawie stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba, że niniejsza ustawa stanowi inaczej. Zgodnie z tym przepisem Prezes Rady Ministrów ma obowiązek przestrzegać zasady dochodzenia do prawdy materialnej (art. 7 k.p.a.), a więc podejmować wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Jest zobowiązany do należytego i wyczerpującego informowania strony o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie jej praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego (art. 9 k.p.a.). Musi wreszcie w sposób wyczerpujący zebrać, rozpatrzyć i ocenić cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.) oraz uzasadnić swoje rozstrzygnięcie według wymagań określonych w art. 107 § 3 k.p.a. W niniejszej sprawie, Prezes Rady Ministrów przestrzegał wszystkich tych reguł procesowych, czego dowodem jest zebrany w sprawie materiał dowodowy i uzasadnienie zaskarżonej decyzji, w której przedstawiono wszystkie okoliczności faktyczne w sprawie i na podstawie tak ustalonego stanu faktycznego Prezes Rady Ministrów odmówił skarżącej przyznania wnioskowanego świadczenia. Zdaniem Sądu, zaskarżonej decyzji nie można przypisać przekroczenia granic uznania administracyjnego. W rozpoznawanej sprawie, Prezes Rady Ministrów prawidłowo ustalił, że sytuacja bytowa skarżącej i jej rodziny jest trudna. Organ również prawidłowo ustalił, że zmarły ojciec małoletnich dzieci nie posiadał żadnych wybitnych zasług w jakiejkolwiek dziedzinie mającej znaczenie dla kraju, jak również, że rodzina zmarłego znalazła się w trudnej sytuacji życiowej wskutek nadzwyczajnego zdarzenia losowego. Fakt, że skarżąca i jej dzieci otrzymują niezadawalające co do wysokości świadczenia socjalne nie może być uznany za okoliczność uzasadniającą przyznanie wnioskowanego świadczenia. Sąd uznał więc, że Prezes Rady Ministrów należycie wykazał, że w niniejszej sprawie nie zostały przez skarżącą spełnione przesłanki, o których mowa w powołanym art. 82 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, co uzasadniało odmowę przyznania skarżącej świadczenia specjalnego. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 w związku z art. 132 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.