II SA/Wa 269/09

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Iwona Maciejuk po rozpoznaniu w dniu 25 maja 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi J. K. na decyzję [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji z siedzibą w R. nr [...] z dnia [...] grudnia 2008 r. w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie wypłaty równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego postanawia 1. oddalić wniosek w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych, 2. odmówić ustanowienia adwokata. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 16 marca 2009 r. sygn. akt II SA/Wa 269/09 odrzucił skargę J. K. na decyzję [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji z siedzibą w R. nr [...] z dnia [...] grudnia 2008 r. w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie wypłaty równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego. Postanowieniem z dnia 24 kwietnia 2009 r. sygn. akt II SA/Wa 269/09 Sąd odmówił przywrócenia terminu do wniesienia skargi w przedmiotowej sprawie. Skarżący wnioskiem z dnia 27 kwietnia 2009 r. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. Na podstawie informacji przedstawionych przez stronę w urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz dodatkowych oświadczeniach ustalono, co następuje. Skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną i 14-letnim synem. Na łączny dochód w tym gospodarstwie w wysokości 4.388,06 zł netto miesięcznie składa się emerytura wnioskodawcy – 2.993,51 zł netto i emerytura żony – 1.394,55 zł netto. Skarżący z żoną są właścicielami domu jednorodzinnego o powierzchni 96 m2 oraz posiadają budynek gospodarczy i samochód osobowy [...] wyprodukowany w 1993 r. Wnioskodawca oświadczył, że nie posiada oszczędności. Rodzina ponosi następujące stałe miesięczne wydatki: opłata za telefon - 126,50 zł, opłata za telewizję - 47 zł, opłata za energię – 33,54 zł, za gaz – 537 zł, ubezpieczenie samochodu – 47 zł, eksploatacja urządzeń wodno-kanalizacyjnych – 33,48 zł, ubezpieczenie na życie – 48 zł, ubezpieczenie domu – 16 zł, podatek od nieruchomości – 8,16 zł, ubezpieczenie – 46,50 zł, ubezpieczenie na życie – 30 zł, rata pożyczki – 520 zł (do spłaty pozostały dwie raty). Instytucja prawa pomocy stanowi realizację konstytucyjnej zasady prawa do sądu. Prawo to powinno być przyznawane wówczas, gdy strona jest w bardzo trudnej sytuacji materialnej, a odmowa przyznania prawa pomocy uniemożliwiałaby dostęp do sądu. Ocena, czy spełniona została przesłanka warunkująca przyznanie prawa pomocy, następuje na podstawie informacji i dokumentów przedstawionych przez stronę. Zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. d ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej ppsa, strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach ze stosunków pracy i stosunków służbowych, a do takich należy wymieniona sprawa, nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych. Koszty sądowe obejmują zarówno opłaty sądowe (wpis i opłatę kancelaryjną) jak i zwrot wydatków (art. 211 w zw. z art. 212 § 1 powołanej ustawy). Na mocy powołanego przepisu strona z mocy prawa zwolniona jest w niniejszej sprawie od ponoszenia kosztów sądowych w toku całego postępowania, a zatem zarówno przed sądem pierwszej instancji - Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie, jak i sądem drugiej instancji - Naczelnym Sądem Administracyjnym. W związku z tym, wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych nie podlega ocenie w odniesieniu do przesłanek określonych w ustawie i winien być oddalony. Z tego względu, na podstawie art. 254 § 1, art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 w zw. z art. 239 pkt 1 lit. d ppsa orzeczono, jak w punkcie 1 postanowienia. Odnosząc się do wniosku o ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika wskazać należy, iż prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym między innymi tylko ustanowienie adwokata, przysługuje osobie fizycznej, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 i art. 245 § 3 ppsa). Na podstawie informacji przedstawionych w urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz dodatkowych oświadczeniach stwierdzić należy, iż skarżący nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zaznaczyć przy tym należy, że przy ocenie sytuacji finansowej strony nie wzięto pod uwagę kondycji finansowej [...] Organizacji [...], o co wnosił skarżący. Wnioskodawcą w sprawie był bowiem J. K., a nie wymieniona organizacja. Dochód w 3-osobowym gospodarstwie domowym wynosi miesięcznie 4.388,06 zł netto. W przeliczeniu na jedną osobę w rodzinie daje to kwotę 1.462,68 zł netto miesięcznie. Nawet po uwzględnieniu wszystkich stałych miesięcznych wydatków wymienionych przez stronę w łącznej wysokości 1.493,18 zł, w gospodarstwie domowym nadal pozostaje kwota 2.894,88 netto. Wymienione środki nie pozwalają uznać, że skarżący w chwili obecnej nie jest w stanie ponieść kosztów ustanowienia pełnomocnika z wyboru, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wskazania wymaga przy tym, że przedmiotem oceny jest aktualna sytuacja finansowa strony. Zapowiedź, że po spłaceniu zaciągniętej pożyczki wnioskodawca zmuszony będzie zwrócić się o pożyczkę w wysokości 15.000 zł na remont budynku mieszkalnego, który odziedziczył po rodzicach, nie może być brana pod uwagę przy rozpatrywaniu niniejszego wniosku. Na podstawie informacji przedstawionych przez skarżącego stwierdzić należy, iż wnioskodawca nie wykazał, że spełnia przesłankę warunkującą przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Prawo pomocy powinno być przyznawane wówczas, gdy strona jest w niezwykle trudnej sytuacji materialnej i mogłaby być z tego powodu pozbawiona prawa do sądu. Tego rodzaju przypadek nie ma miejsca w niniejszej sprawie. Z tego względu, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 254 § 1 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w pkt. 2 postanowienia.