II SA/Wa 270/13

PostanowienieWSA w Warszawie2013-03-27

Skład orzekający: Joanna Kruszewska - Grońska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej, która wykaże, że znajduje się w trudnej sytuacji materialnej i korzysta z pomocy społecznej, powinno zostać przyznane prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata w postępowaniu sądowoadministracyjnym?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata zasługuje na uwzględnienie, jeśli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania. Trudna sytuacja materialna, potwierdzona korzystaniem z pomocy społecznej i niskimi dochodami, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w tej formie.
Stan faktyczny
Skarżący P. T. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Wskazał, że jest osobą bezrobotną, niepełnosprawną, utrzymującą się z pomocy społecznej i renty socjalnej. Skarżący samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe i nie posiada majątku. Sprawa dotyczyła decyzji Wojewody w przedmiocie utraty statusu osoby poszukującej pracy.
Rozstrzygnięcie
Ustanowiono dla skarżącego P. T. adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: Joanna Kruszewska - Grońska po rozpoznaniu w dniu 27 marca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P. T. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi P. T. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...] w przedmiocie utraty statusu osoby poszukującej pracy p o s t a n a w i a: ustanowić dla skarżącego P. T. adwokata. We wniosku o przyznanie prawa pomocy (złożonym w dniu [...] lutego 2013 r. na urzędowym formularzu PPF) skarżący P. T. zażądał zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w osobie P. S. W uzasadnieniu wniosku podał, że jest osobą bezrobotną, niepełnosprawną (całkowicie niezdolną do pracy), utrzymującą się wyłącznie z pomocy społecznej. Wskazał też, że w wieku 14 lat został osierocony przez rodziców. Z informacji podanych we wniosku oraz nadesłanych dokumentów (w odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego z dnia [...] marca 2013 r.), wynika, że skarżący samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe. Orzeczeniem lekarza orzecznika ZUS z dnia [...] sierpnia 2011 r. został uznany za całkowicie niezdolnego do pracy do dnia [...] sierpnia 2013 r. W zaświadczeniu lekarskim z dnia [...] marca 2013 r. o stanie zdrowia (wydanym dla potrzeb Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności) stwierdzono, iż skarżący wymaga stałego przyjmowania leków i kontroli lekarskiej, a także opieki socjalnej. Skarżący pobiera rentę socjalną w wysokości 597,23 zł netto (pismo ZUS I Oddział w [...] z dnia [...] września 2012 r. w aktach sprawy), jak również korzysta z pomocy finansowej Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] (zaświadczenie ww. Ośrodka z dnia [...] marca 2013 r. w aktach sprawy). Skarżący oświadczył, iż z renty socjalnej pokrywa czynsz za wynajem pokoju (zapadł bowiem przeciwko niemu wyrok nakazujący eksmisję z prawem do lokalu socjalnego), a utrzymuje się z zasiłku na żywność w kwocie 300 zł. Nadto otrzymuje zasiłki celowe tytułem dopłaty do opłat za energię elektryczną, gaz i wodę. Poza ww. dochodami skarżący nie posiada żadnego majątku. Rozpoznając wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy, na wstępie podnieść należy, że stosownie do treści przepisu art. 239 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. (dalej p.p.s.a.), nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania organu w sprawach dotyczących statusu bezrobotnego, zasiłków oraz innych należności i uprawnień przysługujących osobie bezrobotnej. Mając na uwadze przedmiot niniejszej sprawy (utrata statusu osoby poszukującej pracy), wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych pozostaje bezprzedmiotowy. Zatem rozpoznaniu będzie podlegać wyłącznie żądanie dotyczące ustanowienia adwokata. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Zawarte w wyżej cytowanym przepisie określenie "gdy osoba ta wykaże" oznacza, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Zatem rozstrzygnięcie w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę (J. P. Tarno – "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz" Wydawnictwo LexisNexis, Wydanie 2, Warszawa 2006, s. 504; por. także postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 stycznia 2005 r., OZ 944/04, niepubl.). Oceniając przedmiotowy wniosek stwierdzić należy, że zasługuje on na uwzględnienie. W szczególności okoliczność korzystania w szerokim zakresie z pomocy społecznej (wykazana stosownymi dokumentami) potwierdza bardzo trudną sytuację materialną skarżącego. Uwzględniając powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., należało postanowić jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło