II SA/Wa 271/21
WyrokWSA w Warszawie2021-09-07
Skład orzekający: Andrzej Góraj, Ewa Marcinkowska, Karolina Kisielewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy żądana informacja publiczna, wymagająca analizy i zestawienia danych z różnych dokumentów, stanowi informację przetworzoną, a jeśli tak, to czy jej udostępnienie jest szczególnie istotne dla interesu publicznego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że żądana informacja, ze względu na konieczność analizy dużej liczby dokumentów i zaangażowania pracowników urzędu, stanowi informację przetworzoną. Ponieważ wnioskodawca nie wykazał, aby jej uzyskanie było szczególnie istotne dla interesu publicznego, a jedynie dla jego własnej sprawy, odmowa udostępnienia była zasadna.Stan faktyczny
Wnioskodawcy T.D. i E.I. zwrócili się do Wójta Gminy o udostępnienie wykazu wniosków i decyzji dotyczących wycinki drzew na określonym obszarze w określonym przedziale czasowym. Wójt uznał wniosek za dotyczący informacji przetworzonej i wezwał do wykazania szczególnej istotności dla interesu publicznego. Wnioskodawca wskazał na podejrzenie korupcji. Po uchyleniu pierwszej decyzji przez SKO i ponownym rozpatrzeniu, Wójt odmówił udostępnienia, argumentując, że dane nie istnieją w żądanej formie i ich przygotowanie wymagałoby przetworzenia. SKO utrzymało decyzję w mocy, uznając informację za przetworzoną i brak szczególnej istotności dla interesu publicznego. Wnioskodawca złożył skargę do WSA.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Góraj, Sędzia WSA Ewa Marcinkowska (spr.), Sędzia WSA Karolina Kisielewicz, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 7 września 2021 r. sprawy ze skargi T.D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] grudnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej oddala skargę.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...] grudnia 2020 r. nr [...], działając na podstawie art. 127 § 2, art. 17 pkt 1 i art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. oraz art. 1 i art. 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2018 r. poz. 570) utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy [...] z dnia [...] sierpnia 2020 r. nr [...] o odmowie udostępnienia E. I. i T.D.informacji publicznej.
Decyzje powyższe zostały wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym.
W dniu [...] marca 2020 r. T. D. i E. I. zwrócili się do Wójta Gminy [...] o udostępnienie informacji publicznej w następujących kwestiach: 1) wykazu wniosków skierowanych do Wójta Gminy [...] w sprawach o wycinkę drzew położonych na terenie [...] Obszaru Chronionego Krajobrazu, ze wskazaniem numerów działek, nazw lub numerów obrębów i numerów ksiąg wieczystych, których wnioski dotyczą, począwszy od [...] stycznia 2018 r. do [...] lutego 2020 r.; 2) wydanie kopii decyzji lub wykazu decyzji wnoszących sprzeciw Wójta Gminy [...] wobec wniosków o wycinkę drzew położonych na terenie [...] Obszaru Chronionego Krajobrazu, zawierających numery decyzji i daty ich wydania, ze wskazaniem numerów działek ewidencyjnych, nazw lub numerów obrębów i numerów ksiąg wieczystych, które zostały wydane pomiędzy [...] stycznia 2018 r., a [...] lutego 2020 r.
Pismem z dnia [...] marca 2020 r. Wójt Gminy [...], działając na podstawie art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, poinformował wnioskodawców że ww. wniosek dotyczy informacji publicznej przetworzonej, która może być udostępniona dopiero po wykazaniu, że jej uzyskanie jest szczególnie istotne dla interesu publicznego, wzywając w związku z tym wnioskodawców do wskazania szczególnej istotności dla interesu publicznego.
W odpowiedzi na powyższe wezwanie T. D. w piśmie z dnia [...] marca 2020 r. oświadczył, że przedmiotowe wystąpienie podyktowane jest podejrzeniem korupcji w Urzędzie Gminy [...] - wyczerpującej znamiona przestępstwa z art. 228 § 1, 2, 3, 4 i 5 Kodeksu karnego.
Wójt Gminy [...] decyzją z dnia [...] kwietnia 2020 r. nr [...] wydaną na postawie art. 16 ust. 1 w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, po rozpatrzeniu wniosku T. D., odmówił udostępnienia żądanej informacji publicznej.
Na skutek wniesionego przez T. D. odwołania powyższa decyzja została uchylona w całości przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...] czerwca 2020 r. nr [...] i sprawę przekazano do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.
W uzasadnieniu decyzji SKO wskazało, iż wniosek z dnia [...] marca 2020 r. o udostępnienie informacji publicznej złożony został przez T. D. i E. I. Tymczasem organ I instancji wydając zaskarżoną decyzję pominął E. I. jako stronę i w ogóle nie skierował do niej - jako wnioskodawcy - decyzji z dnia [...] kwietnia 2020 r. Takie działanie organu I instancji stanowiło naruszenie praw uprawnionej jako strony postępowania, mogące stanowić podstawę do wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. W tym stanie rzeczy zaskarżoną decyzję należało uchylić w całości i sprawę przekazać do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, celem zapewnienia E. I.możliwości wzięcia udziału w postępowaniu przed tym organem.
Ponadto SKO zarzuciło, że uzasadnienie decyzji organu I instancji nie spełnia wymogów wynikających z art. 107 § 3 K.p.a. W szczególności organ I instancji nie uzasadnił należycie, dlaczego w jego ocenie żądana informacja miała znamiona informacji przetworzonej, jak również dlaczego uznał, że w sprawie nie wystąpiła przesłanka "szczególnej istotności" uzyskania żądanej informacji dla interesu publicznego
Wójt Gminy [...], w wyniku ponownego rozpoznania sprawy z wniosku E. I. i T. D., decyzją z dnia [...] sierpnia 2020 r. nr [...] wydaną na postawie art. 16 ust. 1 w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, odmówił udostępnienia wnioskowanej informacji publicznej.
W uzasadnieniu decyzji podniósł, że zbiór żądanych przez wnioskodawców danych nie istniał w tut. urzędzie w dniu złożenia wniosku.
Przygotowanie żądanych danych wymagałoby zatem szczegółowej analizy złożonych w Urzędzie zgłoszeń o zamiarze wycinki drzew (około 100 rocznie) pod kątem ich występowania lub nie – na terenie [...] Obszaru Chronionego Krajobrazu, a następnie ustalenia dla wybranych według ww. kryterium nieruchomości numerów ich ksiąg wieczystych i w konsekwencji powyższych czynności, wytworzenia nowej dokumentacji w formie wykazu zbioru danych żądanych przez wnioskodawców.
Organ I instancji uznał, że wnioskodawcy nie wykazali szczególnej istotności dla interesu publicznego, ponieważ samo stwierdzenie o podejrzeniu korupcji w Urzędzie Gminy [...], nie poparte żadnymi dowodami, nie świadczy o istnieniu takiego interesu.
W ocenie organu I instancji żądanie udostępnienia danych zawartych we wniosku i ich pozyskanie niezbędne było wnioskodawcom w swoje własnej sprawie toczonej przed organem odwoławczym i niewątpliwie pobudką do złożenia wniosku był fakt niezadowolenia wnioskodawców z wyniku załatwionej przed tut. urzędem sprawy dotyczącej zgłoszenia zamiaru usunięcia drzew, co zresztą T. D.potwierdził w treści odwołania od decyzji z dnia [...] kwietnia 2020 r.
W odwołaniu od powyższej decyzji T. D. wniósł o jej uchylenie oraz zobowiązanie organu do wydania wnioskowanych informacji. Wniósł nadto o skierowanie wniosku do Prokuratury Rejonowej w [...] o wszczęcie z urzędu postępowania w sprawie podejrzenia popełnienia przestępstwa przez Wójta Gminy [...], w wyniku naruszenia przepisów: art. 231 § 1, § 2, § 3 i § 4, art. 266 § 2, art. 271 § 1 i § 2 Kodeksu karnego oraz do Prokuratury Generalnej o objęcie postępowania stosownym nadzorem.
W uzasadnieniu odwołania zarzucił, że organ I instancji świadomie i uporczywie ignoruje stanowisko i zalecenia SKO wyrażone w decyzji z dnia [...] czerwca 2020 r. Zakwestionował też prawidłowość powołania dwóch wyroków sądów administracyjnych stwierdzając, że jeden z nich nie dotyczy zagadnienia informacji publicznej, a drugi został wydany w sprawie o odmiennym charakterze i nie wnosi niczego, co pozwoliłoby lepiej zrozumieć to zagadnienie.
Zaznaczył jednocześnie, że skoro decyzja z dnia [...] kwietnia 2020 r. miała nr [...], a decyzja z dnia [...] sierpnia 2020 r. została oznaczona numerem [...], to znaczy, że na przestrzeni 4 miesięcy nie zostały wydane inne decyzje o odmowie udostępnienia informacji publicznej nikomu innemu. Upada tym samym argument formułowany przez organ o konieczności przetworzenia licznych dokumentów na potrzeby informacji dla wnioskodawcy, gdyż przy takiej dynamice zdarzeń nie chodzi o 40 spraw, ale być może o 10.
Przypomniał jednocześnie, że pozyskane informacje miały być przesłane do SKO w [...] do sprawy [...], celem wykazania, że zaskarżona decyzja o wniesieniu sprzeciwu nie tylko jest prawnie bezpodstawna, ale też poprzez porównanie rozstrzygnięć w poszczególnych sprawach, intencjonalnie szkodząca wnioskodawcy.
W dniu [...] grudnia 2020 r. T. D. złożył do SKO pismo z dnia [...] grudnia 2020 r. - uzupełnienie odwołania od decyzji z dnia [...] sierpnia 2020 r. nr [...], w którym wniósł o stwierdzenie rażącego naruszenia prawa przez organ I instancji.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], w wyniku rozpoznania powyższego odwołania, decyzją z dnia [...] grudnia 2020 r. nr [...], działając na podstawie art. 127 § 2, art. 17 pkt 1 i art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. oraz art. 1 i art. 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych, utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję Wójta Gminy [...] z dnia [...] sierpnia 2020 r.
W uzasadnieniu decyzji, powołując treść przepisów art. 1 ust. 1, art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a oraz art. 10 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej organ odwoławczy wskazał, iż w świetle tych przepisów nie ulega wątpliwości, że żądane informacje stanowią informację publiczną.
Jednocześnie SKO, powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych, potwierdziło stanowisko organu I instancji w zakresie zakwalifikowania żądanych informacji jako informacji przetworzonej. Zaznaczyło przy tym, że udostępnienie informacji zgodnie z wnioskiem niewątpliwie wymagałoby m.in. wyselekcjonowania i analizy dużej ilości dokumentów, a zatem byłoby bardzo czasochłonne i wymagałoby znacznego zaangażowania pracowników organu administracji, co z kolei pozwala uznać, że wnioskodawca wnosi o udostępnienie informacji przetworzonej.
Następnie organ odwoławczy obszernie wyjaśnił co należy rozumieć pod pojęciem przesłanki "szczególnej istotności dla interesu publicznego" i stwierdził, że skarżący nie wykazał w toku postępowania, pomimo skierowanego do niego przez organ I instancji wezwania z dnia [...] marca 2020 r., by udzielenie żądanej przez niego informacji przetworzonej było szczególnie istotne dla interesu publicznego, a w szczególności, że posiada on indywidualne, realne i konkretne możliwości wykorzystania dla dobra ogółu uzyskanej informacji publicznej, której przygotowania się domaga, tj. uczynienia z niej użytku dla dobra ogółu w taki sposób, który nie jest dostępny dla każdego posiadacza informacji publicznej. W ocenie SKO podnoszona przez T. D. kwestia podejrzenia korupcji w Urzędzie Gminy [...], jak też kwestia poświadczenia nieprawdy przez funkcjonariusza publicznego lub inną osobę upoważnioną do wystawienia urzędowego dokumentu, powinna być zgłoszona przez niego samego odpowiednim organom prokuraturze lub Policji, które są powołane do przeprowadzenia stosownego dochodzenia w tym zakresie. Postępowanie administracyjne w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej nie jest natomiast postępowaniem właściwym do rozstrzygania o zasadności lub nie ww. podejrzeń.
Organ odwoławczy podniósł nadto, że z treści odwołania wynika, że pozyskane informacje miały być wykorzystane przez T. D. we własnej sprawie dotyczącej sprzeciwu Wójta Gminy [...] wobec zamiaru wycięcia drzew na działce wnioskodawcy, a przyczyną złożenia rozpatrywanego wniosku - jak to wskazał organ I instancji - był fakt niezadowolenia wnioskodawców z wyniku sprawy rozstrzygniętej ww. decyzją z dnia [...] lutego 2020 r. Wnioskodawcy chcieli w ten sposób zdobyć dodatkową argumentację, która, w ich ocenie, miała posłużyć do uzyskania pozytywnego rozstrzygnięcia w sprawie administracyjnej dotyczącej ich interesu prawnego. Zdaniem SKO tego typu okoliczności nie mogą jednak być uznane, w świetle przywołanego w uzasadnieniu decyzji stanowiska doktryny i orzecznictwa, za uzasadniające udostępnienie wnioskodawcom na podstawie art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. żądanej przez nich informacji publicznej przetworzonej.
Także zarzuty w zakresie przywołanych przez organ I instancji wyroków sądów administracyjnych SKO uznało za bezzasadne i szeroko przytoczyło fragmenty uzasadnień powołanych wyroków w zakresie wyjaśnień dotyczących informacji publicznej, w szczególności czym jest informacja publiczna przetworzona.
Organ odwoławczy za niezasadny uznał również zarzut zignorowania przez organ I instancji stanowiska i zaleceń wyrażonych w poprzedniej decyzji SKO z dnia [...] czerwca 2020 r., wskazując, że tym razem Wójt Gminy [...] nie pominął E. I. jako strony postępowania i skierował do niej zaskarżoną decyzję, a także należycie uzasadnił, dlaczego w jego ocenie żądana informacja miała znamion informacji przetworzonej.
W skardze na decyzję Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] z dnia [...] grudnia 2020 r. skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie T. D. podtrzymał wszystkie zarzuty przedstawione wcześniej w odwołaniu oraz zarzucił, że interpretacja ustawy o dostępie do informacji publicznej w wykonaniu SKO jest sprzeczna z art. 1 i art. 2 w związku z art. 3 i art. 4 tej ustawy i w ogóle wyklucza możliwość pozyskiwania informacji publicznej. Zdaniem skarżącego, wbrew twierdzeniom SKO, Wójt Gminy [...] niczego nie musi przetwarzać, ponieważ skarżący oczekuje ujawnienia informacji prostych, katalogowanych według dat wpływu.
Dalej skarżący podniósł, że SKO, nie mając wglądu do materiałów, wśród których znajdują się żądane informacje, a więc działając w niewiedzy, bez pojęcia o istocie sprawy, podjęło decyzję szkodliwą, także ze względu na interes społeczny. Podkreślił ponownie, że żądane informacje miały być przesłane do SKO celem wykazania, że decyzja Wójta Gminy [...] z dnia [...] lutego 2020 r. nr [...] o wniesieniu sprzeciwu nie tylko jest prawnie bezpodstawna, ale też poprzez porównanie rozstrzygnięć w poszczególnych sprawach, intencjonalnie szkodząca skarżącemu.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie, podtrzymując w całości argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Sąd administracyjny wykonuje wymiar sprawiedliwości, poddając kontroli decyzje wydawane przez organy administracji publicznej pod względem ich zgodności z prawem, badając czy właściwie zastosowano przepisy prawa materialnego i przestrzegano przepisów proceduralnych w postępowaniu administracyjnym. Sąd jest władny wzruszyć zaskarżoną decyzję jedynie w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa. Art. 145 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej jako P.p.s.a.) określa w jakich sytuacjach decyzje lub postanowienia podlegają uchyleniu.
Oceniając zaskarżoną decyzję w świetle powołanych wyżej kryteriów Sąd stwierdził, iż skarga T. D. nie zasługuje na uwzględnienie.
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej w art. 61 ust. 1 stanowi, że obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Prawo do uzyskiwania informacji obejmuje dostęp do dokumentów oraz wstęp na posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów, z możliwością rejestracji dźwięku lub obrazu (ust. 2). Ograniczenie prawa, o którym mowa w ust. 1 i 2, może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w ustawach ochronę wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa (ust. 3).
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r., poz. 2176 ze zm., dalej jako u.d.i.p. ), będąca rozwinięciem konstytucyjnego prawa do informacji publicznej, reguluje zasady i tryb dostępu do informacji, mających walor informacji publicznych, wskazuje, w jakich przypadkach dostęp do informacji publicznej podlega ograniczeniu, i kiedy żądane przez wnioskodawcę informacje nie mogą zostać udostępnione.
W sprawie niniejszej nie jest kwestionowane, że żądana przez skarżącego informacja w postaci : 1) wykazu wniosków skierowanych do Wójta Gminy [...] w sprawach o wycinkę drzew położonych na terenie [...] Obszaru Chronionego Krajobrazu, ze wskazaniem numerów działek, nazw lub numerów obrębów i numerów ksiąg wieczystych, których wnioski dotyczą, począwszy od [...] stycznia 2018 r. do [...] lutego 2020 r.; 2) kopii decyzji lub wykazu decyzji wnoszących sprzeciw Wójta Gminy [...] wobec wniosków o wycinkę drzew położonych na terenie [...] Obszaru Chronionego Krajobrazu, zawierających numery decyzji i daty ich wydania, ze wskazaniem numerów działek ewidencyjnych, nazw lub numerów obrębów i numerów ksiąg wieczystych, które zostały wydane pomiędzy [...] stycznia 2018 r., a [...] lutego 2020 r., ma charakter informacji publicznej określonej w art. 1 ust. 1 u.d.i.p.
Wójt Gminy [...] wydając decyzję o odmowie udostępnienia informacji publicznej na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p., uznał, że żądana przez skarżącego informacja stanowi informacją publiczną przetworzoną w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., a w sprawie nie zaistniała przesłanka "szczególnej istotności dla interesu publicznego" warunkująca udostępnienie takiej informacji.
Spór w niniejszej sprawie sprowadza się zatem do kwestii charakteru żądanej informacji publicznej, tj. do oceny, czy ma ona charakter informacji publicznej prostej, czy przetworzonej.
Zgodnie z przepisem art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., prawo do informacji publicznej obejmuje uprawnienie do uzyskania informacji publicznej, w tym informacji przetworzonej w takim zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego.
Pojęcie "informacji publicznej przetworzonej" jest pojęciem nieostrym i nie zostało przez ustawodawcę zdefiniowane, jednak analiza dotychczasowego orzecznictwa sądów administracyjnych daje podstawę do odkodowania opisowej definicji tego pojęcia stanowiącej wynik wykładni art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. I tak, za informację publiczną przetworzoną uznaje się informację, która w chwili złożenia wniosku w zasadzie nie istnieje w kształcie objętym wnioskiem, a niezbędnym, podstawowym warunkiem jej wytworzenia jest przeprowadzenie przez podmiot zobowiązany pewnych czynności analitycznych, organizacyjnych i intelektualnych w oparciu o posiadane informacje proste (por. wyrok NSA z dnia 30 września 2015 r., sygn. akt I OSK 1746/14, publ. CBOSA). Przyjmuje się jednak również, że informacja publiczna przetworzona nie musi być wyłącznie wytworzoną rodzajowo nową informacją. Przetworzenie może bowiem polegać np. na wydobyciu poszczególnych informacji cząstkowych z posiadanych przez organ zbiorów dokumentów (które to zbiory mogą być prowadzone w sposób uniemożliwiający proste udostępnienie gromadzonych w nich danych) i odpowiednim ich przygotowaniu na potrzeby wnioskodawcy. Tym samym również suma informacji prostych, w zależności od wiążącej się z ich pozyskaniem wysokości nakładów jakie musi ponieść organ, czasochłonności, liczby zaangażowanych pracowników - może być traktowana jako informacja przetworzona (por. wyrok NSA z dnia 5 marca 2015r., sygn. akt I OSK 863/14; wyrok NSA z dnia 4 sierpnia 2015 r., sygn. akt I OSK 1645/14; wyrok NSA z dnia 9 sierpnia 2011 r., sygn. akt I OSK 977/11; publ. j.w.).
O informacji przetworzonej można zatem mówić również wtedy, gdy wniosek o udostępnienie informacji publicznej obejmuje wprawdzie informacje proste będące w posiadaniu podmiotu zobowiązanego, ale ich rozmiar i zakres wymagający zgromadzenia i przekształcenia (zanonimizowania i usunięcia danych objętych tajemnicą prawnie chronioną) przesądza o tym, że w istocie mamy do czynienia z żądaniem udostępnienia informacji przetworzonej. Dotyczy to zwłaszcza sytuacji, gdy utworzenie zbioru informacji prostych wymaga takiego nakładu środków i zaangażowania pracowników, które negatywnie wpływa na tok realizacji ustawowych zadań nałożonych na podmiot zobowiązany, a w szczególności wymaga analizowania całego zespołu posiadanych dokumentów w celu wybrania tylko tych, których oczekuje wnioskodawca (por. wyrok NSA z dnia 9 sierpnia 2011 r., sygn. akt I OSK 977/11, wyrok NSA z dnia 6 października 2011 r., sygn. akt I OSK 1199/11, wyrok NSA z dnia 2 października 2014 r. sygn. akt I OSK 140/14; publ. j.w.).
W orzecznictwie prezentowany jest również pogląd, że z informacją przetworzoną mamy do czynienia wówczas, gdy stanowi ona wynik działań wykraczających poza zakres zadań mieszczących się w ramach podstawowych kompetencji organu. Jak wskazał NSA w wyroku z dnia 5 września 2013 r. sygn. akt I OSK 953/13 (publ. j.w.) "przy rozstrzyganiu tego typu spraw należy mieć na uwadze, iż ograniczenie wprowadzone przepisem art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy (...) ma zapobiegać sytuacjom, w których działania organu skupiać się będą nie na funkcjonowaniu w ramach przypisanych kompetencji, lecz na czynnościach związanych z udzielaniem informacji publicznej". Natomiast w wyroku z dnia 9 października 2010 r., sygn. akt I OSK 1737/12 (publ. j.w.) NSA stwierdził, że "proces powstawania informacji (przetworzonej) skupia podmiot zobowiązany do udzielenia informacji publicznej na jej wytworzeniu dla wnioskodawcy, odrywając go od przypisanych mu kompetencji i zadań, toteż ustawodawca zdecydował, że proces wytworzenia nowej informacji w oparciu o posiadane dokumenty obwarowany będzie koniecznością wykazania, że jej udostępnienie jest szczególnie istotne dla interesu publicznego".
W świetle powyższych uwag uzasadnione jest w ocenie Sądu stanowisko organów obu instancji w niniejsze sprawie, że wniosek T. D. dotyczył informacji publicznej przetworzonej. W istocie bowiem, zważywszy na zakres przedmiotowy wniosku oraz ramy czasowe żądania, udostępnienie żądanych informacji, oznacza konieczność wykonania szeregu czynności oraz zaangażowania pracowników Urzędu Gminy [...], które wykracza poza bieżącą działalność tego Urzędu i realizację jego ustawowych zadań. Jak wyjaśnił Wójt Gminy [...] przygotowanie żądanej informacji publicznej wymagałoby szczegółowej analizy złożonych w Urzędzie zgłoszeń o zamiarze wycinki drzew (około 100 rocznie) pod kątem ich występowania lub nie – na terenie [...] Obszaru Chronionego Krajobrazu, a następnie ustalenia dla wybranych według ww. kryterium nieruchomości numerów ich ksiąg wieczystych i w konsekwencji powyższych czynności, wytworzenia nowej dokumentacji w formie wykazu zbioru danych żądanych przez skarżącego.
Jak wynika z powyższego, udostępnienie informacji zgodnie z wnioskiem za okres ponad 2 lat wymagałoby analizy około 200 zgłoszeń w celu wyselekcjonowania z nich tych, które dotyczyły wycinki drzew na obszarze [...] Obszaru Chronionego Krajobrazu, a następnie sporządzenia w oparciu o te wyselekcjonowane zgłoszenia wykazu zawierającego informacje objęte wnioskiem skarżącego, a zatem byłoby bardzo czasochłonne i wymagałoby znacznego zaangażowania pracowników Urzędu Gminy.
Biorąc powyższe pod uwagę, uprawnione jest stanowisko organów, że w wniosek z [...] marca 2020 r. dotyczył informacji publicznej przetworzonej, której udostępnienie jest możliwe wyłącznie w zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego.
Pojęcie interesu publicznego jest pojęciem szerokim i nieostrym, nie ulega jednak wątpliwości, że obejmuje ono interes ogółu (określonej wspólnoty), a nie jedynie interes indywidualny. Interes publiczny odnosi się w swej istocie do spraw związanych z funkcjonowaniem państwa oraz innych podmiotów publicznych jako pewnej całości, zwłaszcza jeśli jest związane z gospodarowaniem mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Z brzmienia art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. wynika, że nie wystarczy aby uzyskanie informacji przetworzonej było istotne dla interesu publicznego, lecz ma być ono "szczególnie" istotne, co stanowi dodatkowy czynnik przy ocenie, czy dany wnioskodawca ma prawo do jej uzyskania. Kwalifikowana forma interesu publicznego oznacza, że uzyskanie przez wnioskodawcę informacji przetworzonej przyczyni się do ważnych dla państwa, czy społeczeństwa działań i jest bardzo istotne dla dużego kręgu potencjalnych odbiorców (por. wyrok NSA z dnia 17 października 2006 r., sygn. akt I OSK 1347/05; wyrok NSA z dnia 27 stycznia 2011 r., sygn. akt I OSK 1870/10; publ. j. w.).
Wnioskodawca żądający informacji publicznej przetworzonej powinien zatem wykazać, że jej otrzymanie stwarza realną możliwość wykorzystania uzyskanych danych dla poprawy funkcjonowania organów administracji publicznej i lepszej ochrony interesu publicznego. Przykładem takiego podmiotu może być poseł zasiadający w komisji ustawodawczej Sejmu, radny lub też minister nadzorujący działalność podległego mu resortu. Osoby te w swoim codziennym działaniu mają rzeczywistą możliwość wykorzystywania uzyskanych informacji publicznych w celu usprawnienia funkcjonowania odpowiednich organów (J. Drachal, Dostęp do informacji publicznej. Rozwój czy stagnacja? Wystąpienie na konferencji zorganizowanej przez Polską Akademię Nauk w dniu 6 czerwca 2006 r.; wyrok NSA z dnia 27 stycznia 2011 r., sygn. akt I OSK 1870/10; wyrok NSA z dnia 17 maja 2012r., sygn. akt I OSK 416/12; publ. j.w.). Wskazane wyżej przykłady podmiotów spełniających przesłankę uzyskania dostępu do informacji publicznej przetworzonej nie oznaczają oczywiście automatycznego wyeliminowania z tego katalogu innych podmiotów, które nie pełnią wymienionych wyżej funkcji. Podmioty niepełniące tego rodzaju funkcji również mogą być w stanie wykazać swoje indywidualne, realne i konkretne możliwości wykorzystania dla dobra ogółu informacji publicznej, której przygotowania się domagają, w sytuacji gdy np. występują w określonych procesowych rolach uczestników postępowań dotyczących tworzenia lub kontrolowania aktów normatywnych. Ustawa o dostępie do informacji publicznej każdemu obywatelowi przyznaje uprawnienie do uzyskania informacji publicznej, w tym przetworzonej, o ile wykaże kwalifikowaną postać swojego żądania.
W stanie faktycznym niniejszej sprawy skarżący nie wykazał, że posiada realne i konkretne możliwości wykorzystania dla dobra ogółu informacji publicznej, której przygotowania się domaga oraz obiektywną możliwość rzeczywistego wpływu na funkcjonowanie określonych instytucji państwa.
W odpowiedzi na wezwanie organu I instancji do wykazania szczególnego interesu publicznego skarżący oświadczył, że przedmiotowe wystąpienie podyktowane jest podejrzeniem korupcji w Urzędzie Gminy [...] - wyczerpującej znamiona przestępstwa z art. 228 § 1, 2, 3, 4 i 5 Kodeksu karnego.
Z treści odwołania od decyzji organu I instancji wynika natomiast, że pozyskane informacje miały być wykorzystane przez T. D. we własnej sprawie dotyczącej sprzeciwu Wójta Gminy [...] wobec zamiaru wycięcia drzew na działce skarżącego, a przyczyną złożenia wniosku była chęć uzyskania argumentacji, która miała posłużyć do uzyskania pozytywnego rozstrzygnięcia w postępowaniu odwoławczym. Skarżący oświadczył bowiem, że pozyskane informacje miały być przesłane do SKO w [...] do sprawy [...], celem wykazania, że zaskarżona decyzja o wniesieniu sprzeciwu nie tylko jest prawnie bezpodstawna, ale też poprzez porównanie rozstrzygnięć w poszczególnych sprawach, intencjonalnie szkodząca skarżącemu.
Zdaniem Sądu, z powyższej argumentacji nie można wyprowadzić wniosku, że otrzymanie przez skarżącego żądanych informacji jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. Osobiste zainteresowanie skarżącego argumentacją i motywami rozstrzygnięć wydawanych przez Wójta Gminy [...] w sprawach wycinki drzew na terenie [...] Obszaru Chronionego Krajobrazu, nie spełnia wymogu kwalifikowanej postaci interesu publicznego. Uzyskanie tych informacji miało bowiem posłużyć wyłącznie do realizacji własnych interesów skarżącego w postępowaniu administracyjnym. Z kolei, jeżeli skarżący uważa, że doszło do korupcji w Urzędzie Gminy [...] to powinien powiadomić o tym właściwe organy ścigania tj. Policję lub Prokuraturę, gdyż to do kompetencji tych właśnie organów należy ściganie przestępstw.
Konkludując Sąd stwierdza, iż zarzuty zawarte w skardze nie mogły odnieść zamierzonego skutku. Organy obu instancji zasadnie przyjęły, że informacja publiczna objęta wnioskiem informacyjnym stanowi informację przetworzoną, o której mowa w art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Jednocześnie w okolicznościach niniejszej sprawy nie zaistniała przesłanka "szczególnej istotności dla interesu publicznego" warunkująca udostępnienie informacji przetworzonej. Wystąpiły zatem podstawy do odmowy udostępnienia wnioskowanej informacji publicznej poprzez wydanie decyzji stosownie do art. 16 ust. 1 u.d.i.p.
Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło