II SA/Wa 2713/11

WyrokWSA w Warszawie2012-04-17

Skład orzekający: Ewa Kwiecińska, Ewa Pisula – Dąbrowska, Eugeniusz Wasilewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy doręczenie decyzji administracyjnej byłej żonie, która nie jest już domownikiem adresata, jest skuteczne w rozumieniu art. 43 k.p.a. i czy może stanowić podstawę do stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania?
Ratio decidendi
Doręczenie decyzji administracyjnej byłej żonie, która nie pozostaje w związku małżeńskim z adresatem i nie jest jego domownikiem w rozumieniu art. 43 k.p.a., nie jest skuteczne. Organ administracji publicznej ma obowiązek wyjaśnić, czy taka osoba przekazała decyzję adresatowi. Brak takiego wyjaśnienia uniemożliwia stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania.
Stan faktyczny
Z. S. wniósł skargę na postanowienie Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej (WAM) o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji z 2003 r. w sprawie opróżnienia lokalu. Decyzja z 2003 r. została doręczona byłej żonie skarżącego, która podpisała się jako "żona", mimo orzeczonego rozwodu. Skarżący dowiedział się o decyzji przypadkowo w 2011 r. i wniósł odwołanie, ale organ stwierdził uchybienie terminu, uznając doręczenie za skuteczne. Skarżący zarzucił organowi błąd w doręczeniu i brak reakcji na zmianę adresu.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżone postanowienie Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Kwiecińska Sędziowie WSA Ewa Pisula – Dąbrowska Eugeniusz Wasilewski (spr.) Protokolant referent stażysta Marcin Borkowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 kwietnia 2012 r. sprawy ze skargi Z. S. na postanowienie Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] października 2011 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji w sprawie opróżnienia lokalu mieszkalnego 1. uchyla zaskarżone postanowienie 2. zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu w całości Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej postanowieniem nr [...] z dnia [...] października 2011 r., na podstawie art. 134 Kodeksu postępowania administracyjnego i art. 13 ust. 7 ustawy z 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (t.j. Dz. U. z 2010 r. Nr 206, poz. 1367 ze zm.), stwierdził uchybienie, przez Z. S., terminu do wniesienia odwołania od decyzji Dyrektora Oddziału Terenowego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w [...] nr [...] (znak: [...]) z dnia [...] marca 2003 r., orzekającej o zwolnieniu przez wyżej wymienionego, wraz ze wszystkimi osobami wspólnie zamieszkałymi, osobnej kwatery stałej położonej w [...] przy ul. [...]. W uzasadnieniu podano, iż przedmiotową decyzję Dyrektora Oddziału Terenowego WAM w [...] uznano za doręczoną Z. S. w dniu 31 marca 2003 r., w myśl art. 43 k.p.a. Odwołanie od tej decyzji Z. S. wniósł w dniu 21 kwietnia 2011 r. z uchybieniem terminu. Strona nie złożyła wraz z odwołaniem prośby o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, w związku z czym zaistniała podstawa do stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Z. S. wniósł o zmianę powyższego postanowienia, rozpatrzenie jego odwołania i przywrócenie mu prawa do kwatery. Skarżący stwierdził, że postanowienie Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej jest niesłuszne, błędne i krzywdzące, zaś winę za ten stan ponosi WAM oraz jego była żona. Decyzja została bowiem doręczona jego byłej żonie, pomimo, że powiadomił organ o zmianie adresu i uczyniła to też Spółdzielnia Mieszkaniowa w [...]. Podał, że była żona decyzji mu ni doręczyła, zaś na potwierdzeniu odbioru podpisała się jako "żona" mimo, że wyrokiem Sądu Wojewódzkiego w [...] z dnia [...] sierpnia 1996 r. orzeczony został rozwód, o czym powiadomił Agencję. Skarżący wskazał, że o pozbawieniu go prawa do kwatery dowiedział się przypadkowo, będąc w dniu 22 lutego 2011 r. w siedzibie WAM w [...]. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i odnosząc się do podniesionych zarzutów stwierdził, że podnoszona przez skarżącego okoliczność nieprzekazania mu decyzji przez domownika oraz niepozostawania w dniu 31 marca 2003 r. w związku małżeńskim z M. S. pozostaje bez znaczenia dla skuteczności doręczenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Istotą sądowej kontroli administracji publicznej jest ocena legalności zaskarżonego do sądu aktu, według stanu faktycznego i prawnego sprawy z dnia podjęcia tego aktu. W myśl natomiast art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oceniając zasadność skargi w świetle powyższych zasad uznać należy, iż zasługuje ona na uwzględnienie. Nie można zgodzić się z organem, iż okoliczność niepozostawania przez skarżącego w dniu 31 marca 2003 r. w związku małżeńskim z osobą, która odebrała decyzję, jak też nieprzekazania jej skarżącemu, pozostaje bez znaczenia dla skuteczności doręczenia. Organ błędnie przyjmuje, że M. S., będąc osobą rozwiedzioną ze Z. S., jest domownikiem w rozumieniu art. 43 k.p.a. Jak wyjaśnił Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 13 listopada 1996 r., sygn. akt III RN27/96 (OSNA PiUS 1997, nr 11, poz. 187), status "domownika" adresata pisma (art. 43 k.p.a.) mają zamieszkujący z nim w jednym mieszkaniu lub domu jego dorośli krewni i powinowaci, niezależnie od tego, czy równocześnie prowadzą z nim wspólne gospodarstwo domowe. Natomiast osoby obce adresatowi nie są jego domownikami nawet wtedy, gdy mieszkają z nim w tym samym mieszkaniu, chyba że zostały przez adresata włączone do wspólnoty domowej i prowadzą z nim (jego rodziną) wspólne gospodarstwo. W przeciwnym razie osoby takie należy traktować jako sąsiadów adresata i o fakcie doręczenia im przeznaczonej dla niego przesyłki poinformować zainteresowanego przez umieszczenie odpowiedniego zawiadomienia na drzwiach jego mieszkania, względnie izby w jego mieszkaniu. Z przedstawionego przez skarżącego odpisu skróconego aktu małżeństwa wynika, iż Sąd Wojewódzki w [...] wyrokiem z dnia [...] sierpnia 1996 r. w sprawie o sygn. akt [...] orzekł rozwód małżonków S. Wyrokiem z dnia [...] września 1998 r. Sąd Rejonowy z [...] zasądził od pozwanej M. S. na rzecz Z. S. dochodzoną należność czynszu. Wobec powyższego nie może budzić wątpliwości, iż M. S. jest osobą obcą w stosunku do adresata decyzji. Obowiązkiem organu było zatem ustalenie, czy M. S. po odebraniu decyzji doręczyła ją skarżącemu. W kwestii tej należało chociaż uzyskać oświadczenie wymienionej, czego zaniechano. Zauważyć należy, iż jedynie przy prawidłowym, skutecznym doręczeniu decyzji można mówić o uchybieniu terminu. Zatem w pierwszej kolejności organ powinien był wyjaśnić kwestię skuteczności doręczenia kwestionowanej przez skarżącego decyzji. Uchybienie to miało wpływ na treść rozstrzygnięcia. Dlatego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 152 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł, jak w wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło