II SA/Wa 2733/21

WyrokWSA w Warszawie2022-01-21

Skład orzekający: Ewa Kwiecińska, Agnieszka Góra-Błaszczykowska, Karolina Kisielewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ prawidłowo odmówił udostępnienia informacji publicznej przetworzonej z powodu braku wykazania szczególnego interesu publicznego przez wnioskodawcę?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że wnioskowane informacje stanowią informację publiczną przetworzoną, której udostępnienie wymaga wykazania szczególnego interesu publicznego. Skarżąca nie wykazała takiego interesu, a zakres żądanej informacji był obszerny i wymagał znacznego nakładu pracy organu, co uzasadniało odmowę udostępnienia informacji.
Stan faktyczny
Fundacja złożyła wniosek o udostępnienie załączników i korespondencji dotyczącej przejrzystości działań Agencji Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji. Organ odmówił udostępnienia informacji, uznając je za informację przetworzoną i wymagającą wykazania szczególnego interesu publicznego, którego fundacja nie przedstawiła. Fundacja zaskarżyła decyzję do sądu.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Kwiecińska, Sędzia WSA Agnieszka Góra-Błaszczykowska (spr.), Sędzia WSA Karolina Kisielewicz, Protokolant referent stażysta Edyta Brzezicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 stycznia 2022 r. sprawy ze skargi Fundacji [...] z siedzibą w [...] na decyzję Prezesa Agencji Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji z dnia [...] czerwca 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej oddala skargę Przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie jest skarga Fundacji [...] z siedzibą w [...] na decyzję Prezesa Agencji Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji z dnia [...] czerwca 2021 r. znak [...], w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej. Skarga została złożona w następującym stanie faktycznym sprawy: Wnioskiem z dnia [...] maja 2021 r. (data wpływu do organu – [...] maja 2021 r.) Fundacja [...] z siedzibą w [...] (zwana dalej: skarżąca, fundacja, wnioskodawca), zwróciła się do Prezesa Agencji Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji (zwany dalej: PAOTMiT, organ) w trybie art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. 2020 r. poz. 2176 zwana dalej: u.d.i.p.) o udostępnienie wszystkich [...] załączników wymienionych w piśmie PAOTMiT znak [...] z dnia [...] lipca 2017 r. (stanowiącym załącznik nr 1 do wniosku) oraz całej późniejszej korespondencji w sprawie przejrzystości i stopnia zakreśleń realizowanych przez organ, niezależnie do kogo była kierowana przez organ lub od kogo organ ją otrzymał, ze szczególnym uwzględnieniem korespondencji między PAOTMiT a Ministerstwem Zdrowia. Jednocześnie skarżąca wniosła o udostępnienie przedmiotowych informacji poprzez przesłanie ich na wskazany adres poczty elektronicznej. Pismem znak [...] z dnia [...] maja 2021 r. organ uznając, że wnioskowana informacja ma charakter informacji publicznej przetworzonej, wezwał skarżącą do wykazania, że udostępnienie informacji, o której mowa we wniosku, jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. W odpowiedzi na wezwanie skarżąca złożyła pismo z dnia [...] czerwca 2021 r., w którym stwierdziła, że informacja przetworzona to taka, która nie istnieje w momencie złożenia wniosku o informację publiczną, lecz można ją wydobyć z dostępnych organowi danych, wykonując odpowiednie analizy i inną kreatywną pracę. Wniosek fundacji dotyczy tymczasem zwykłej oficjalnej korespondencji organu administracji publicznej w jednej wyraźnie zakreślonej sprawie. Każde pismo lub załącznik istnieją w archiwach organu, a do ich udostępnienia konieczne są wyłącznie proste techniczne czynności takie jak wyszukanie dokumentów, ewentualne zakreślenie informacji niepodlegającej udostępnieniu oraz przesłanie mailem do wnioskodawcy. Dla udzielenia informacji będącej przedmiotem wniosku, zdaniem fundacji, nie jest więc konieczne żadne przetworzenie informacji, tylko jej przekształcenie, które oznacza przede wszystkim "proste, techniczne czynności, które są niezbędne do udzielenia wszelkiej informacji, także prostej". Jak wskazuje się w orzecznictwie, takie czynności jak skopiowanie dokumentów, czy też ich anonimizacja, nie świadczą o przetworzeniu informacji. Wnioskowana informacja nie stanowi więc informacji przetworzonej, co skutkuje tym, że nie jest uzasadnione zarówno żądanie wykazania szczególnego interesu publicznego w udostępnieniu wnioskowanej informacji przez organ, jak również wykazywanie takiego interesu przez fundację. Następnie pismem z dnia [...] czerwca 2021 r. fundacja złożyła ponaglenie w związku z brakiem realizacji jej wniosku przez organ. Decyzją znak [...] z dnia [...] czerwca 2021 r. PAOTMiT, działając na podstawie art. 17 ust. 1 w związku z art. 16 i art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. oraz art. 104 i art. 107 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2021 r. poz. 735, zwana dalej: k.p.a.), orzekł o odmowie udostępnienia wnioskowanej informacji publicznej. W uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia organ stwierdził, że zakres żądanej informacji ma charakter informacji przetworzonej, to jest takiej, która wymaga opracowania przez podmiot zobowiązany do udzielenia informacji, która zostanie przygotowana "specjalnie" dla wnioskodawcy wedle wskazanych przez niego kryteriów, przy użyciu dodatkowych sił i środków, na podstawie posiadanych przez niego danych, zgodnie ze złożonym wnioskiem z dnia [...] maja 2021 r. o udostępnienie informacji publicznej. Wyjaśnił, że prawo do uzyskania informacji publicznej przetworzonej ma jedynie taki wnioskodawca, który jest w stanie wykazać możliwość wykorzystania dla dobra ogółu informacji publicznej, której przygotowania się domaga, czyli wykazania szczególnej istotności dla interesu publicznego uzasadniającego udostępnienie żądanej informacji. Szczególny interes publiczny powinien być rozumiany w ten sposób, że żądana informacja jest bardzo istotna dla dużego kręgu potencjalnych odbiorców, a jej uzyskanie powinno przyczynić się do bardzo ważnych dla państwa, instytucji publicznych, czy społeczeństwa działań w szczególności, w zakresie poprawy funkcjonowania organów administracji i lepszej ochrony interesu publicznego Organ podał, że po dokonaniu analizy charakteru żądanych informacji, a także obowiązujących przepisów prawa dotyczących dostępu do informacji publicznej, uznał, że w niniejszej sprawie istotą żądania udzielenia informacji publicznej, przesłanego wniosku przez wnioskodawcę jest udostępnienie informacji publicznej przetworzonej, tj. takiej, która co do zasadny wymaga wydobycia poszczególnych informacji cząstkowych z posiadanych przez organ zbiorów dokumentów i jest połączona z zaangażowaniem w ich pozyskanie określonych zasobów osobowych, innych niż te wykorzystywane w bieżącej działalności. Zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. uzyskanie tego typu informacji możliwe jest w zakresie, w jaki jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. Ocenił, że przedstawione przez fundację informacje nie uprawdopodabniają, że pozyskanie wnioskowanych danych może mieć szczególne znaczenie z punktu widzenia efektywności funkcjonowania organu. Argumentacja wnioskodawcy sprowadza się bowiem do wskazania, iż żąda udostępnienia informacji publicznej przetworzonej do realizacji celów statutowych fundacji, jako organizacji pożytku publicznego, działając na rzecz przejrzystości i jawności życia publicznego. Wnioskodawca nie wyjaśnił jednak, w jaki sposób zamierza wykorzystać lub użyć uzyskane informacje dla ochrony interesu publicznego lub poprawy funkcjonowania organów administracji publicznej w tym PAOTMiT. Z przytoczonych wyżej argumentów nie wynika, aby wnioskodawca dysponował swoimi własnymi, konkretnymi możliwościami (niedostępnymi dla każdego innego posiadacza informacji) wykorzystania wnioskowanych informacji dla dobra ogółu poprzez poprawę jakości funkcjonowania administracji. Nawet przy założeniu, że skarżąca, w trakcie prowadzenia działalności statutowej, przekaże szerszemu ogółowi żądaną informację - działanie takie może co najwyżej określić, jako podstawowe "niekwalifikowane" realizowanie interesu publicznego. Proces zaś przetworzenia informacji publicznej w celu jej udostępnienia musi zawsze znajdować uzasadnienie w przesłance szczególnej istotności dla interesu publicznego. W ocenie organu udzielenie przetworzonej informacji publicznej jest uzasadnione interesem publicznym o tyle, o ile może realnie przełożyć się np. na poprawę funkcjonowania działań organizacyjno-prawnych, bądź też na realizowanie przez organ zadań. Zarówno charakter żądania udzielenia informacji publicznej, jak i realne możliwości przyszłego wykorzystania przez wnioskodawcę uzyskanych danych, mają wpływ na ocenę istnienia interesu publicznego uzasadniającego udzielenie stosownych informacji wnioskodawcy. Organ stwierdził, że w przedmiotowej sprawie nie zostały przedstawione okoliczności wskazujące na ważny interes publiczny uzasadniający udostępnienie takiej informacji w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. oraz w jaki sposób udostępniona informacja wpłynie na poprawę funkcjonowania określonych struktur publicznych w określonej dziedzinie życia społecznego, usprawnienie wykonywania zadań publicznych dla dobra wspólnego danej społeczności. PAOTMiT wyjaśnił, że udostępnienie danych objętych wnioskiem fundacji oznacza konieczność zainicjowania po stronie organu przeprowadzenia analiz całości dokumentacji i wyodrębnienie tej, która jest związana z żądaniem wnioskodawcy, zawartym we wniosku o udostępnienie informacji publicznej, tj. wszystkich załączników do pisma o numerze [...] oraz całej późniejszej korespondencji w sprawie przejrzystości i stopnia zakreśleń realizowanych przez organ. Powyższe wiązałoby się z koniecznością przeglądu całej korespondencji prowadzonej przez organ w przeciągu ostatnich 4 lat, w celu wyodrębnienia żądanych informacji. Z powyższego wynika, iż udostępnienie wnioskowanej informacji wymagałoby od organu dużego nakładu pracy. Stworzenie zestawienia dokumentacji, odpowiadającej kryteriom wskazanym przez wnioskodawcę jest działaniem nie tylko technicznym, ale również intelektualnym, czasochłonnym i wymagającym zaangażowania w ich pozyskanie zasobów osobowych. Zdaniem organu ze względu na brak uzasadnienia przez wnioskodawcę istnienia szczególnego interesu publicznego w zakresie informacji objętych wnioskiem, zakres wnioskowanych informacji ocenić należy jako żądanie informacji, które ma znaczenie wyłącznie z punktu widzenia interesu prywatnego wnioskodawcy. Uznał także, że udostępnienie żądanej informacji w żaden sposób nie może wpłynąć na usprawnienie funkcjonowania prac organu. Art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. ma przeciwdziałać kierowaniu wniosków zmierzających do uzyskania informacji przetworzonej dla realizacji celów osobistych lub komercyjnych i ma zapobiegać sytuacjom, w których działania organu skupione są nie na funkcjonowaniu w ramach przypisanych mu kompetencji, lecz na udzieleniu informacji publicznej. W skardze złożonej na powołaną decyzję do sądu administracyjnego skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji, nakazanie organowi udostępnienia wnioskowanej informacji publicznej w terminie 14 od zwrotu akt administracyjnych oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Wydanej decyzji skarżąca zarzuciła naruszenie art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. poprzez przyjęcie, że wnioskowana informacja ma charakter informacji przetworzonej, czego skutkiem była nieuzasadniona odmowa udostępnienia informacji publicznej podlegającej udostępnieniu. W uzasadnieniu skargi fundacja podniosła, że zakres wnioskowanej informacji można podzielić na dwie części o nieco odmiennym charakterze: 1) [...] załączników wymienionych w piśmie znak [...] i 2) cała późniejsza korespondencja (czyli w praktyce do dnia złożenia wniosku fundacji) w sprawie przejrzystości i stopnia zakreśleń realizowanych przez organ, niezależnie do kogo była kierowana przez lub od kogo organ ją otrzymał, ze szczególnym uwzględnieniem korespondencji między organem a Ministerstwem Zdrowia. Wskazała, że udostępnienie dokumentacji w części 1 nie wymaga żadnego wysiłku większego niż codzienna niekreatywna urzędnicza praca z dokumentami, polega bowiem wyłącznie na prostym wyszukaniu w archiwach organu jednego pisma wraz z załącznikami, które zostało wyraźnie wskazane we wniosku fundacji. Udostępnienie dokumentacji w części 2 stanowi zadanie tylko nieco bardziej wymagające, konieczne jest bowiem wyszukanie pism powiązanych z pismem wskazanym w części 1, dotyczących przejrzystości i zakresu zakreśleń w dokumentacji publikowanej przez organ. Stwierdził, iż niewątpliwie w momencie złożenia wniosku żądana informacja (pisma) istniała. Ponadto wyszukanie a następnie udostępnienie określonych pism z archiwów korespondencji organu nie wymaga żadnej kreatywnej pracy, a jest standardową codzienną pracą urzędniczą. Uważa również, że do wyszukania tak zdefiniowanej korespondencji nie jest konieczny jakiś szczególny wysiłek. Gdyby tak rzeczywiście było i odszukanie w archiwach organu kilku pism z ostatnich 5 lat miało wiązać się z wyjątkową wysokością ponoszonych nakładów tej instytucji czyniącą z tych kilku pism informację przetworzoną, to należałoby uznać, że PAOTMiT nie wywiązał się z ciążących na nim obowiązków w zakresie skutecznej organizacji przechowywania i przetwarzania (w tym wyszukiwania) korespondencji instytucji, którą kieruje i za której funkcjonowanie odpowiada. Zaznaczył, że na potrzeby realizacji wniosku fundacji konieczne jest wyszukiwanie od lipca 2017 r. do maja 2021 r. włącznie, czyli obejmujące 3 lata i 11 miesięcy. Podobna praca została prze organ wykonana na potrzeby sporządzenia pisma z dnia [...] lipca 2017 r. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi, przywołując argumentację tożsamą z tą jaką prezentował w zaskarżonej decyzji. Na rozprawie w dniu 21 stycznia 2022 r. pełnomocnik organu podkreślił, że żądana przez skarżącą korespondencja liczy [...] dokumentów, a niektóre z nich maja po 100 stron. Natomiast po wydaniu decyzji stronie udostępniono załączniki oraz korespondencję między organem a Ministrem Zdrowia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r., poz. 137 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., zwana dalej: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. W myśl art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a p.p.s.a. Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do oceny prawidłowości ustalenia przez organ, że wnioskowane do udostępnia dane określone we wniosku fundacji z dnia [...] maja 2021 r. stanowią informację publiczną przetworzoną, a skarżąca nie wykazała szczególnie ważnego interesu publicznego w żądaniu jej udostępnienia. Pojęcie "informacji publicznej przetworzonej" jest pojęciem nieostrym i nie zostało przez ustawodawcę zdefiniowane, analiza dotychczasowego orzecznictwa sądów administracyjnych daje jednak podstawę do stwierdzenia, iż informacją publiczną przetworzoną jest taka informacja, która w chwili złożenia wniosku w zasadzie nie istnieje w kształcie objętym wnioskiem, a niezbędnym, podstawowym warunkiem jej wytworzenia jest przeprowadzenie przez podmiot zobowiązany pewnych czynności analitycznych, organizacyjnych i intelektualnych w oparciu o posiadane informacje proste (por. wyrok NSA z dnia 30 września 2015 r., sygn. akt I OSK 1746/14, publ. cbois). Przyjmuje się jednak również, że informacja publiczna przetworzona nie musi być wyłącznie wytworzoną rodzajowo nową informacją. Może ona bowiem obejmować dane publiczne, które co do zasady wymagają dokonania stosownych analiz, obliczeń, zestawień statystycznych, ekspertyz, połączonych z zaangażowaniem w ich pozyskanie określonych środków osobowych i finansowych organu, innych niż te, wykorzystywane w bieżącej działalności. Uzyskanie żądanych przez wnioskodawcę informacji wiązać się musi zatem z potrzebą ich odpowiedniego przetworzenia, co nie zawsze należy utożsamiać z wytworzeniem rodzajowo nowej informacji. Przetworzenie może bowiem polegać np. na wydobyciu poszczególnych informacji cząstkowych z posiadanych przez organ zbiorów dokumentów (które to zbiory mogą być prowadzone w sposób uniemożliwiający proste udostępnienie gromadzonych w nich danych) i odpowiednim ich przygotowaniu na potrzeby wnioskodawcy. Tym samym również suma informacji prostych, w zależności od wiążącej się z ich pozyskaniem wysokości nakładów jakie musi ponieść organ, czasochłonności, liczby zaangażowanych pracowników - może być traktowana jako informacja przetworzona (por. wyroki NSA: z dnia 5 marca 2015 r., sygn. akt I OSK 863/14; z dnia 4 sierpnia 2015 r., sygn. akt I OSK 1645/14; z dnia 9 sierpnia 2011 r., sygn. akt I OSK 977/11; publ. j.w.). O informacji przetworzonej można mówić także wtedy, gdy wniosek o udostępnienie informacji obejmuje wprawdzie informacje proste będące w posiadaniu podmiotu zobowiązanego, ale rozmiar i zakres żądanej informacji wymagający zgromadzenia i przekształcenia (zanonimizowania i usunięcia danych objętych tajemnica prawnie chronioną) przesądza o tym, że w istocie mamy do czynienia z żądaniem informacji przetworzonej. Dotyczy to zwłaszcza takiej sytuacji, gdy utworzenie zbioru informacji prostych wymaga takiego nakładu środków i zaangażowania pracowników, które negatywnie wpływa na tok realizacji ustawowych zadań nałożonych na podmiot zobowiązany, a w szczególności wymaga analizowania całego zespołu posiadanych dokumentów w celu wybrania tylko tych, których oczekuje wnioskodawca (por. wyroki NSA: z dnia 9 sierpnia 2011 r., sygn. akt I OSK 977/11, z dnia 6 października 2011 r., sygn. akt I OSK 1199/11, z dnia 2 października 2014 r. sygn. akt I OSK 140/14; publ. j.w.). W ocenie Sądu prawidłowe jest ustalenie PAOTMiT, iż objęte wnioskiem skarżącej dane stanowią informację publiczną przetworzoną. Fundacja wnioskowała o udostępnienie wszystkich [...] załączników wymienionych w piśmie PAOTMiT znak [...] z dnia [...] lipca 2017 r. (stanowiącym załącznik nr 1 do wniosku) oraz całej późniejszej - prawie czteroletniej - korespondencji w sprawie przejrzystości i stopnia zakreśleń realizowanych przez organ, niezależnie do kogo była kierowana przez organ lub od kogo organ ją otrzymał, ze szczególnym uwzględnieniem korespondencji między PAOTMiT a Ministerstwem Zdrowia. Jak wykazał organ odwoławczy, na dzień złożenia wniosku nie dysponował gotową informacją. Była ona bardzo obszerna i rozbudowana. Liczy [...] dokumentów, z których niektóre liczą po 100 stron. Natomiast po wydaniu decyzji, organ udostępnił skarżącej korespondencję z Ministrem Zdrowia wraz z załącznikami. Udzielenie zatem wszystkich wnioskowanych danych spowodowałoby konieczność opracowania przez PAOTMiT takiej informacji specjalnie dla skarżącej i wedle wskazanych przez nią kryteriów. Wymagałoby to wydobycia z posiadanych przez organ zbiorów dokumentów, informacji cząstkowych i połączone byłoby z zaangażowaniem, w celu ich pozyskania określonych zasobów osobowych, innych niż te wykorzystywane w bieżącej działalności. Wskazać w tym miejscu należy, iż zgodnie z treścią art. 31n ustawy z dnia z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2021 r., poz. 1285 ze zm.) do zadań organu należy: 1) realizacja zadań związanych z oceną świadczeń opieki zdrowotnej w zakresie: a) wydawania rekomendacji w sprawie: - kwalifikacji świadczenia opieki zdrowotnej jako świadczenia gwarantowanego, - określania lub zmiany poziomu lub sposobu finansowania świadczenia gwarantowanego, - usuwania danego świadczenia opieki zdrowotnej z wykazu świadczeń gwarantowanych, - zmiany technologii medycznej, b) opracowywania raportów w sprawie oceny świadczeń opieki zdrowotnej, c) opracowywania analiz weryfikacyjnych, o których mowa w art. 35 ustawy; 1a) realizacja zadań związanych z określeniem taryf świadczeń w zakresie: a) określania taryfy świadczeń, b) opracowywania raportów w sprawie ustalenia taryfy świadczeń; 1b) opracowywanie propozycji zaleceń dotyczących standardu rachunku kosztów, o których mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 31lc ust. 7; 2) opracowywanie, weryfikacja, gromadzenie, udostępnianie i upowszechnianie informacji o metodyce przeprowadzania oceny technologii medycznych oraz o technologiach medycznych opracowywanych w Rzeczypospolitej Polskiej i w innych krajach; 2a) opracowywanie, weryfikacja, gromadzenie, udostępnianie i upowszechnianie informacji o zasadach określania taryfy świadczeń; 3) opiniowanie projektów programów polityki zdrowotnej; 3b) przygotowywanie raportów, o których mowa w art. 48aa ust. 1; 3c) przekazywanie ministrowi właściwemu do spraw zdrowia wykazów ustalonych zgodnie z art. 40a ust. 2 i 8 ustawy o refundacji; 3d) monitorowanie efektywności praktycznej i jakości procesu terapeutycznego technologii lekowych finansowanych ze środków Funduszu Medycznego na podstawie danych otrzymanych od podmiotu zobowiązanego do finansowania świadczeń opieki zdrowotnej ze środków publicznych; 4) prowadzenie działalności szkoleniowej w zakresie zadań, o których mowa w pkt 1-3; 4a) sporządzanie opinii, o których mowa w art. 11 ust. 3; 4b) inicjowanie, wspieranie i prowadzenie analiz oraz badań naukowych i prac rozwojowych w zakresie oceny technologii medycznych, taryfikacji świadczeń oraz sporządzanie oceny założeń do realizacji świadczeń opieki zdrowotnej; 5) realizacja innych zadań zleconych przez ministra właściwego do spraw zdrowia. Zdaniem Sądu w sprawie nie budzi wątpliwości, że ze względu na specyfikę zadań ustawowych organu, związanych z pracą na danych ustawowo chronionych, w szczególności danych stanowiących tajemnicę przedsiębiorstw (np. firm farmaceutycznych) oraz danych osobowych, w tym danych o stanie zdrowia pacjentów, PAOTMiT w prowadzonej korespondencji porusza kwestię zakreśleń danych oraz stopnia dokonywanych zakreśleń albo dokonuje w przygotowywanych dokumentach stosownej anonimizacji tych danych. Większość przygotowywanych przez organ lub działające przy nim podmioty dokumentów - stanowisk i opinii Rady Przejrzystości, stanowisk Rady do spraw Taryfikacji, rekomendacji PAOTMiT, opinii PAOTMiT, analiz weryfikacyjnych organu, raportów i opracowań analitycznych organu - zawiera zakreślenia danych podlegających ustawowej ochronie. Ponadto zakreślenia danych dokonywane są również w dokumentacji przekazywanej do oceny organu przez firmy farmaceutyczne. Wprawdzie w zaskarżonej decyzji PAOTMiT nie określił, jaka jest liczba wytworzonych przezeń dokumentów w zakresie zakreślonym przez skarżącą we wniosku, niemniej w odpowiedzi na skargę podał, iż okresie ostatnich 4 lata objętych wnioskiem skarżącej tylko przy realizacji jednego zadania dotyczącego oceny zasadności refundacji leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów medycznych, przygotowanych zostało około 335 stanowisk Rady Przejrzystości i 335 rekomendacji PAOTMiT. Łączna liczba dokumentów wytworzonych w ramach tego zadania organu, które mogą zwierać i co do których mogła być prowadzona korespondencja w sprawie stopnia zakreśleń zakreślenia wynosi ok. [...], niektóre z nich liczą po 100 stron. Wskazał również, iż w ramach innego zadania - taryfikacji świadczeń opieki zdrowotnej (obejmującego pozyskanie od świadczeniodawców i innych podmiotów wrażliwych danych dotyczących stanu zdrowia pacjentów i wydawanie taryf), liczba taryf świadczeń oraz poprzedzających je raportów organu i stanowisk Rady do spraw Taryfikacji, co do których mogła być prowadzona korespondencja w zakresie stopnia zakreśleń, to kilkaset dokumentów, w zakreślonym we wniosku fundacji okresie. Nie budzi wątpliwości Sądu, w kontekście wymienionego wyżej szerokiego spektrum zadań organu i gromadzonej, a także wytwarzanej w związku z ich realizacją dokumentacji, że zakres wnioskowanej przez fundację informacji jest obszerny i wymagałby przeanalizowania przez pracowników organu praktycznie wszystkich spraw, realizowanych w okresie od 2017 r. do maja 2021 r. oraz weryfikacji całej dokumentacji wytworzonej w tym okresie. Wiązałoby się to też z koniecznością zweryfikowania całej korespondencji przychodzącej i wychodzącej organu, w ramach której znajduje się korespondencja prowadzona z Ministerstwem Zdrowia, firmami farmaceutycznymi, świadczeniodawcami i innymi podmiotami w sprawie zakreśleń, stopnia zakreśleń i przejrzystości dokumentów. W celu przygotowania żądanej informacji organ musiałby zaangażować wielu pracowników w związku z koniecznością przeanalizowania pojedynczych informacji, znajdujących się w dokumentach, dokonania selekcji dokumentów, zanonimizowawnia danych ustawowo chronionych w tych dokumentach i przygotowania odpowiedniego zestawienia informacji publicznej w zakresie i w kształcie w jakim żąda wnioskodawca. Powyższe z całą pewnością zakłóciłoby normalne funkcjonowanie i właściwą działalność organu. Podzielić także należy stanowisko PAOTMiT, iż skarżąca nie wykazała szczególnej istotności dla interesu publicznego w udostępnieniu żądanej informacji publicznej w formie przetworzonej. W piśmie stanowiącym odpowiedź na wezwanie organu w tym zakresie, fundacja uchyliła się od wykazania szczególnej istotności dla interesu publicznego w udostępnieniu żądanej informacji, ograniczając się do kwestionowania stanowiska organu co do przetworzonego charakteru wnioskowanej informacji. Tymczasem z przepisu art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. wynika, że informacja przetworzona podlega udostępnieniu tylko w takim zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego, a więc interesu ogółu (określonej wspólnoty). Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 6 lutego 2015 r., sygn. akt I OSK 583/14 wyjaśnił, iż każde działanie w interesie ogółu, jako określonej wspólnoty publicznoprawnej jest działaniem w interesie publicznym, a wobec tego działanie "szczególnie istotne" musi charakteryzować się dodatkową kwalifikacją z punktu widzenia interesu ogółu. Wyjątkowość tej kwalifikacji przejawia się w tym, że dla udostępnienia informacji publicznej przetworzonej nie tylko nie jest wystarczające stwierdzenie, iż udostępnienie to uzasadnione jest interesem publicznym, a nawet, że jest ono dla tego interesu istotne, lecz konieczne jest wykazanie, iż udostępnienie informacji przetworzonej jest dla interesu publicznego szczególnie istotne (por. wyroki NSA z 12 czerwca 2014 r., sygn. akt I OSK 2721/13 oraz z 27 stycznia 2011 r., sygn. akt I OSK 1870/10, publ. orzeczenia.nsa.gov.pl). W orzecznictwie sądowoadministracyjnym prezentowana jest teza, że o szczególnej istotności dla interesu publicznego informacji przetworzonej mogą świadczyć pewne okoliczności, dotyczące wnioskującego o udzielenie tej informacji. Prawo do uzyskania informacji publicznej przetworzonej ma jedynie ten, kto jest w stanie wykazać w chwili składania wniosku swoje indywidualne, realne i konkretne możliwości wykorzystania dla dobra ogółu informacji publicznej, której przygotowania się domaga, tj. uczynienia z niej użytku dla dobra ogółu w sposób niedostępny dla każdego posiadacza informacji publicznej. Wnioskodawca żądający informacji publicznej przetworzonej, dla jej uzyskania powinien wykazać nie tylko, iż jest ona ważna dla dużego kręgu potencjalnych odbiorców, ale również, że jej uzyskanie daje mu realną możliwość wykorzystania uzyskanych danych dla poprawy funkcjonowania organów administracji i lepszej ochrony interesu publicznego. Uprawnienie to nie służy zatem wszystkim podmiotom potencjalnie zainteresowanym uzyskaniem informacji publicznej po to, by ją móc udostępnić ogółowi (por. wyroki NSA z 27 stycznia 2011 r., sygn. akt I OSK 1870/10 oraz z 17 maja 2012 r., sygn. akt I OSK 416/12, publ. orzeczenia.nsa.gov.pl). W kontekście powyższych ustaleń, niezasadne jest wyrażone w skardze fundacji stanowisko stwierdzające, że wnioskowane do udostępnienia dane stanowią informację prostą ani twierdzenie, że nie musi ona wykazywać interesu publicznego w jej żądaniu. Mając na uwadze powołane okoliczności, Sąd działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł o oddaleniu skargi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło