II SA/Wa 278/09

WyrokWSA w Warszawie2009-09-17

Skład orzekający: Jacek Fronczyk, Adam Lipiński, Przemysław Szustakiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej o niezdolności do zawodowej służby wojskowej, oparte na stwierdzeniu choroby wymagającej nawrotów, może zostać wydane, jeśli choroba ta nie wykazywała nawrotów od momentu jej zdiagnozowania?
Ratio decidendi
Sąd uchylił orzeczenia wojskowych komisji lekarskich, uznając, że nie można utożsamiać obaw o nawrót choroby z rzeczywistym jej nawrotem. Przepis wymagający nawrotów choroby do stwierdzenia niezdolności do zawodowej służby wojskowej nie został spełniony, jeśli choroba od momentu diagnozy nie wykazywała nawrotów. Kategoryzacja zdrowia musi opierać się na kryteriach określonych w przepisach, a nie na hipotetycznych obawach organu.
Stan faktyczny
K. C. został uznany przez Terenową Wojskową Komisję Lekarską za niezdolnego do zawodowej służby wojskowej z kategorią "N" z powodu choroby. Odwołanie od tej decyzji zostało utrzymane w mocy przez Rejonową Wojskową Komisję Lekarską, która argumentowała, że specyfika służby wojskowej może spowodować nawrót choroby. K. C. zaskarżył orzeczenie, podnosząc, że jego choroba nie miała nawrotów i nie stanowiła przeszkody w odbyciu zasadniczej i nadterminowej służby wojskowej.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej oraz utrzymane nim w mocy orzeczenie Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej. Zaskarżone orzeczenie nie podlega wykonaniu w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Fronczyk (spr.), Sędzia WSA Adam Lipiński, Sędzia WSA Przemysław Szustakiewicz, Protokolant Agnieszka Bieniewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 września 2009 r. sprawy ze skargi K. C. na orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w W. z dnia [...] stycznia 2009 r. nr [...] w przedmiocie zdolności do zawodowej służby wojskowej 1. uchyla zaskarżone orzeczenie oraz utrzymane nim w mocy orzeczenie organu I instancji; 2. zaskarżone orzeczenie nie podlega wykonaniu w całości. Orzeczeniem z dnia [...] października 2008 r. nr [...] Terenowa Wojskowa Komisja Lekarska w [...], stosując § 43 pkt 5 i § 3 pkt 1 załącznika nr 2 do rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 maja 2004 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. Nr 133, poz. 1422 ze zm.), stwierdziła, że K. C. jest niezdolny do zawodowej służby wojskowej i ustaliła kategorię "N". W uzasadnieniu orzeczenia podano, że stwierdzone na podstawie dokumentacji lekarskiej schorzenie czyni badanego niezdolnym do pełnienia zawodowej służby wojskowej. W odwołaniu od powyższego orzeczenia K. C. podniósł, że nie rozumie, dlaczego przebyta przez niego choroba nie stanowiła przeszkody w odbyciu zasadniczej służby wojskowej (otrzymał kat. "A") oraz w odbywaniu nadterminowej służby wojskowej, a nie został uznany za zdolnego do odbywania zawodowej służby wojskowej. Orzeczeniem z dnia [...] stycznia 2009 r. nr [...] Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska w W., mając za podstawę § 4 pkt 7 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 25 czerwca 2004 r. w sprawie utworzenia komisji lekarskich oraz określenia ich siedzib, zasięgu działania i właściwości (Dz. U. Nr 151, poz. 1594 ze zm.), § 32 ww. rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 maja 2004 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), utrzymała w mocy zaskarżone orzeczenie, nie znajdując podstaw do uwzględnienia odwołania. W motywach rozstrzygnięcia RWKL w W. zaznaczyła, że kandydat do zawodowej służby wojskowej winien wykazać się bardzo dobrym stanem zdrowia, zarówno fizycznego, jak i psychicznego, z uwagi na specyfikę tej służby. Natomiast w sytuacji zdrowotnej odwołującego się, warunki służby mogą spowodować nawrót przebytej przez niego choroby. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższe orzeczenie K. C. wniósł o jego uchylenie oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Nie zgodził się z interpretacją przepisu § 43 pkt 5 załącznika nr 2 do rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 maja 2004 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach, wskazując, że przebyty przez niego zabieg chirurgiczny w żaden sposób nie dowodzi, że stwierdzone u niego schorzenie występuje z nawrotami, a przez to, że jest chorobą uniemożliwiającą powołanie go do zawodowej służby wojskowej. Podniósł również, że powołane przez organ argumenty są chybione i nieuzasadnione, bowiem był on – z uwagi na pełnioną służbę wojskową zasadniczą oraz nadterminową – poddany specyficznym warunkom tej służby i nie doszło do nawrotu, remisji czy zaostrzenia przebytej choroby. W odpowiedzi na skargę Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska w W. wniosła o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko prezentowane w zaskarżonym orzeczeniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego i to z przepisami obowiązującymi w dacie jego wydania. Innymi słowy, sąd administracyjny nie orzeka co do istoty sprawy w zakresie danego przypadku, lecz jedynie kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego. Skarga analizowana pod tym kątem zasługuje na uwzględnienie. W rozpoznawanej sprawie obie orzekające Komisje stwierdziły, że skarżący jest niezdolny do zawodowej służby wojskowej z uwagi na chorobę [...]. W świetle § 43 pkt 5 załącznika nr 2 do rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 maja 2004 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. Nr 133, poz. 1422 ze zm.), jeśli u orzekanego komisja lekarska stwierdza chorobę [...] lub [...], dla zastosowania w takim przypadku kategorii zdrowia "N" nie wystarcza, że stwierdzi jedynie jedną z tych jednostek chorobowych. Choroba [...], by mogła stanowić podstawę ustalenia kategorii zdrowia "N", musi w odniesieniu do orzekanych z I grupy – jak tego wymaga wskazany przepis – być dolegliwością z nawrotami. Tymczasem, jak słusznie zauważa skarżący, jego dolegliwość, jako choroba [...], została rozpoznana i zdiagnozowana w 2006 roku i od czasu, kiedy miała miejsce [...], nie było nawrotów tej choroby. Uzasadnienie orzeczenia RWKL w W. oparte jest w istocie na obawach organu, że choroba może ponownie zaatakować, zwłaszcza przy niesprzyjających warunkach służby w wojsku. Zdaniem Sądu, nie można jedynie obaw, że choroba powróci, utożsamiać z rzeczywistym atakiem choroby. Skoro ustawodawca posłużył się jednostką chorobową, której zdiagnozowanie dla orzeczenia niezdolności do zawodowej służby wojskowej wymaga jej nawrotów, czyli cyklicznego powtarzania się, to nie można uznać, że stwierdzona u skarżącego choroba [...] występuje z nawrotami, kiedy od 2004 roku skarżący nie przechodził kolejnych [...], gdyż nie wykryto u niego nowych [...]. Kategoryzacja zdrowia osób orzekanych dla potrzeb zawodowej służby wojskowej winna odbywać się z poszanowaniem ustalonych w załączniku nr 2 do ww. rozporządzenia kryteriów zdrowotnych i nie można, powołując się na inne, wcześniej rozpoznane u skarżącego schorzenie ([...]), wywodzić, że to aktualnie stwierdzane (choroba [...]) jest schorzeniem z nawrotami, skoro oba schorzenia stanowią odrębne jednostki chorobowe, kwalifikowane w ramach zupełnie innych punktów § 43 przedmiotowego załącznika. W stanie faktycznym niniejszej sprawy doszło zatem do niewłaściwego zastosowania § 43 pkt 5 załącznika nr 2 do ww. rozporządzenia, dlatego też Sąd uchylił orzeczenia Komisji obu instancji. Rozpoznając sprawę ponownie, orzekające w sprawie organy zobowiązane będą do uwzględnienia poczynionych przez Sąd uwag. Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł, jak w punkcie pierwszym sentencji wyroku. W oparciu o art. 152 ww. ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd wstrzymał wykonanie zaskarżonego orzeczenia w całości. Pomimo uwzględnienia skargi i wniosku strony skarżącej o zasądzenie kosztów postępowania, Sąd w tej kwestii nie rozstrzygał, gdyż koszty w sprawie nie wystąpiły. Sprawa korzysta bowiem z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych, skarżący występował przed Sądem bez pomocy profesjonalnego pełnomocnika, ani też do czasu zamknięcia rozprawy nie złożył zestawienia poniesionych wydatków związanych ze sprawą, o czym został prawidłowo pouczony w zawiadomieniu o terminie rozprawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło