II SA/Wa 2867/19

WyrokWSA w Warszawie2020-09-03

Skład orzekający: Agnieszka Góra-Błaszczykowska, Łukasz Krzycki, Joanna Kruszewska-Grońska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy okres służby wynoszący 5 lat i 3 miesiące na rzecz państwa totalitarnego, stanowiący około 24% całego okresu służby, może być uznany za "krótkotrwałą służbę" w rozumieniu art. 8a ust. 1 pkt 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że okres służby wynoszący 5 lat i 3 miesiące, stanowiący około 24% całego okresu służby, może być uznany za "krótkotrwałą służbę" w rozumieniu art. 8a ust. 1 pkt 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym. Ponadto, sąd podkreślił, że rzetelne wykonywanie zadań i obowiązków po 12 września 1989 r. nie musi być równoznaczne z narażeniem zdrowia i życia, gdyż zwrot "w szczególności" nie ustanawia tego jako warunku koniecznego.
Stan faktyczny
Skarżący K. S. złożył wniosek o wyłączenie stosowania przepisów art. 15c, art. 22a i art. 24a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym. Minister odmówił, uznając, że służba skarżącego na rzecz państwa totalitarnego (5 lat i 3 miesiące) nie była krótkotrwała, a brak jest dowodów na rzetelne wykonywanie służby z narażeniem życia lub zdrowia po 12 września 1989 r. Skarżący wniósł skargę, kwestionując interpretację pojęcia "krótkotrwałości" oraz argumentując, że rzetelność służby nie musi być związana z narażeniem życia. Sąd uchylił decyzję Ministra, uznając, że okres służby na rzecz państwa totalitarnego można uznać za krótkotrwały, a rzetelność służby nie wymaga narażenia życia.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Góra-Błaszczykowska, Sędzia WSA Łukasz Krzycki, Asesor WSA Joanna Kruszewska-Grońska (spr.), , Protokolant ref. staż. Aneta Kardas, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 września 2020 r. sprawy ze skargi K. S. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] listopada 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wyłączenia stosowania przepisów ustawy uchyla zaskarżoną decyzję Zaskarżoną w niniejszej sprawie decyzją z [...] listopada 2019 r. nr [...] Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji (dalej: "Minister", "organ"), działając na podstawie art. 8a ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Straży Marszałkowskiej, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celno-Skarbowej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. z 2020 r., poz. 723; dalej: "ustawa o zaopatrzeniu emerytalnym"), odmówił wyłączenia stosowania wobec K. S. (dalej: "skarżący") art. 15c, art. 22a i art. 24a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym. Do wydania zaskarżonej decyzji doszło w następujących okolicznościach sprawy: Wnioskiem z [...] kwietnia 2017 r. (data wpływu do organu: [...] kwietnia 2017 r.) skarżący wystąpił do Ministra o zastosowanie wobec niego art. 8a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym. W uzasadnieniu wniosku skarżący szczegółowo przedstawił przebieg swojej służby, podnosząc, że chciał pracować w Milicji Obywatelskiej, lecz został przydzielony do Służby Bezpieczeństwa z uwagi na brak wolnych etatów w Milicji Obywatelskiej, podczas gdy nie wiedział nawet, iż istnieje taka formacja jak Służba Bezpieczeństwa. Powiedziano mu, że w istocie to ta sama służba. Składając podanie o przyjęcie do pracy w Milicji Obywatelskiej, skarżący kierował się względami ekonomicznymi (mieszkał wówczas z rodziną na poddaszu poniemieckiego pałacu na wsi i pracował w PGR-rze). Skarżący podkreślił, że jako funkcjonariusz w stopniu szeregowego, bez jakichkolwiek przeszkoleń oraz doświadczenia, był wykorzystywany do wykonywania najprostszych czynności administracyjno-biurowych, zabezpieczania imprez (takich jak Święto 1 Maja czy dożynki gminne), a także do służb patrolowych, głównie nocnych. Zaakcentował również, iż najmłodszych funkcjonariuszy Milicji Obywatelskiej oraz Służby Bezpieczeństwa angażowano do tzw. czynów społecznych takich jak malowanie biur, remontowanie świetlic, budowa parkingu przed komendą, utwardzanie placu, wykopy czy zbieranie w lesie drewna na opał do komendy. Zdaniem skarżącego, to był jego największy wkład w budowę totalitarnego państwa. Po pozytywnej weryfikacji w 1990 r. skarżący realizował zadania w służbie patrolowej, a następnie przeniesiono go do służby kryminalnej, w której pozostał aż do przejścia na emeryturę. Podczas tej ostatniej służby zajmował się wykrywaniem i ściganiem sprawców różnego rodzaju przestępstw, prowadzeniem i realizacją form pracy operacyjnej. Skarżący zaznaczył, że nigdy nie był karany, za to wielokrotnie go nagradzano. Ponadto przepracował wiele nadgodzin, których nigdy nie wykorzystał. Obecnie skarżący czuje się oszukany przez Państwo Polskie, ponieważ pozbawiono go godnego życia na emeryturze oraz dumy z tego, że był policjantem. W toku postępowania administracyjnego zainicjowanego ww. wnioskiem, Minister ustalił, że skarżący został zwolniony ze służby w Policji [...] sierpnia 2006 r. i posiada prawo do emerytury oraz renty inwalidzkiej, których wysokość obliczono z uwzględnieniem odpowiednio art. 15c i art. 22a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym, przy czym nie wypłaca się renty inwalidzkiej z uwagi na prawo do korzystniejszej emerytury. Według pisma Instytutu Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu (dalej "IPN") z [...] maja 2017 r., stanowiącego informację o przebiegu służby nr [...], skarżący pełnił służbę na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa w art. 13b ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym, od [...] lutego 1985 r. do [...] maja 1990 r., tj. przez 5 lat i 3 miesiące. Natomiast całkowity okres jego służby wynosi 21 lat, 6 miesięcy i 1 dzień (od [...] lutego 1985 r. do [...] sierpnia 2006 r., przy czym do służby skarżącemu zaliczono okres zasadniczej służby wojskowej od [...] października 1977 r. do [...] października 1979 r., tj. w wymiarze 1 roku, 11 miesięcy i 18 dni). Z kopii akt osobowych o sygn. [...], przekazanych przy piśmie IPN z [...] listopada 2017 r., nie wynika, aby skarżący nierzetelnie wykonywał zadania i obowiązki w okresie pełnienia służby po 12 września 1989 r. Komendant Główny Policji w piśmie z [...] grudnia 2017 r. podał, że skarżącemu wielokrotnie przyznawano zwiększony dodatek służbowy i funkcyjny do uposażenia, nagrodzono krótkoterminowym urlopem wypoczynkowym, awansowano w stopniu służbowym oraz pozytywnie opiniowano. Istnieją dokumenty potwierdzające, że w ramach obowiązków służbowych realizował działania, w których istniało zagrożenie życia lub zdrowia. Natomiast Komendant Powiatowy Policji w G. w piśmie z [...] listopada 2017 r., zatytułowanym "Ocena rzetelnego wykonywania służby i obowiązków po dniu 12 września 1989 r., w szczególności z narażeniem zdrowia i życia przez Pana K. S.", wskazał, iż skarżący pracował w warunkach zagrażających życiu i zdrowiu. W okresie pomiędzy [...] lipca 1997 r. a [...] sierpnia 1997 r., pełniąc służbę na terenie objętym zagrożeniem powodziowym (teren gminy J. i N.) przynajmniej trzy razy podejmował czynności w sytuacjach, w których istniało bezpośrednie zagrożenie dla życia lub zdrowia. W uzupełnieniu tego stanowiska – na żądanie Ministra - Komendant Główny Policji (w piśmie z [...] sierpnia 2019 r.) wyjaśnił, że informacja o podejmowaniu przez skarżącego przynajmniej trzy razy czynności w sytuacjach, w których istniało bezpośrednie zagrożenie dla życia i zdrowia, jest wyłącznie dokumentem potwierdzającym służbę w warunkach zagrożenia życia i zdrowia, ale nie może stanowić podstawy do wydania zaświadczenia o okresach służby pełnionej w warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury. Dodał, iż w ww. okresie skarżący nie spełniał warunków określonych w § 4 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków podwyższania emerytur funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celnej, Służby Celno-Skarbowej i Służby Więziennej (Dz. U. z 2005 r. Nr 86, poz. 734 ze zm.; dalej: "rozporządzenie z 4 maja 2005 r."), tj. nie podejmował co najmniej sześć razy w ciągu roku czynności operacyjno-rozpoznawczych lub dochodzeniowo-śledczych albo interwencji w celu ochrony osób, mienia lub przywrócenia porządku publicznego w sytuacjach, w których istniało bezpośrednie zagrożenie życia i zdrowia. W części prawnej uzasadnienia zaskarżonej decyzji Minister podniósł, że przesłanki wskazane w art. 8a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym muszą być spełnione łącznie. W kontekście przesłanki krótkotrwałej służby przed 31 lipca 1990 r., organ wskazał, iż winna być ona rozpatrywana przede wszystkim w ujęciu bezwzględnym, jako długość okresu służby na rzecz totalitarnego państwa. Dodatkowo organ winien ocenić powyższą przesłankę w aspekcie proporcjonalnym, tj. w porównaniu stosunku służby na rzecz totalitarnego państwa do całości okresu służby byłego funkcjonariusza. Oznacza to, że obok oceny, czy dany okres może być uznany jako "krótkotrwały" w ujęciu ogólnym, powinien on być także oceniony abstrakcyjnie, jako stosunek tego czasu do całego okresu służby. Krótkotrwałość jest wprawdzie pojęciem nieostrym, w zakresie którego trudno określić choćby przybliżoną definicję, jednak powołując się na wykładnię językową, Minister stwierdził, że krótkotrwałość jest tożsama z nietrwałością, przelotnością lub chwilowością. Przytoczył także synonimy powyższego słowa z Wielkiego słownika wyrazów bliskoznacznych (Wydawnictwo Naukowe PWN, 2005 r.): "chwilowy, doraźny, niedługi, niestały, nietrwały, okresowy, przejściowy, przemijający, tymczasowy, krótkookresowy, czasowy, trwający krótko, niedługo trwający, nieustabilizowany, szybki, epizodyczny". Analizując drugą z przesłanek, tj. rzetelne wykonywanie zadań i obowiązków po 12 września 1989 r., w szczególności z narażeniem zdrowia i życia, organ wyjaśnił, że pojęcie rzetelności w ujęciu określającym postawę oraz jakość wykonywania zadań i obowiązków zawodowych należy definiować jako sumienne, solidne i dokładne wykonywanie swojej pracy - przyjętych na siebie obowiązków. Rzetelne wykonywanie obowiązków służbowych oznacza ich realizację na najwyższym poziomie. Postawa rzetelnego funkcjonariusza charakteryzuje się wzorowością w działaniu służbowym, nie tylko w zakresie podejmowania i nienagannej realizacji zadań obligatoryjnych, ale także wykazywania inicjatywy i realizowania obowiązków dodatkowych. Według Ministra, zwrot "szczególnie z narażeniem zdrowia i życia" należy traktować jako dodatkowy czynnik wpływający na ocenę wartości rzetelnej służby funkcjonariusza. Jednakże warunek "narażenie zdrowia i życia" odnosi się do kwalifikacji narażenia rozumianej jako stwierdzenie istnienia zagrożenia innego niż normalne następstwo pełnienia służby, przy założeniu, że w jej istotę wpisane jest ryzyko zagrożenia życia i zdrowia. Z perspektywy ustawowej regulacji ważne jest, aby zagrożenie nie było normalnym następstwem służby, czy też nie miało charakteru hipotetycznego, ale było rzeczywiste, dowiedzione i miało charakter wyjątkowy. Minister zaakcentował, iż jego zadaniem jest stwierdzenie, czy w świetle zgromadzonego materiału dowodowego można uznać za spełnione ww. przesłanki, a także ustalenie, czy w sprawie zachodzi szczególnie uzasadniony przypadek. Zwrócił uwagę, że krótkotrwałość służby na rzecz państwa totalitarnego oraz rzetelność służby po 12 września 1989 r., pełnionej nawet z narażeniem zdrowia i życia, nie wystarczą do oceny, czy zasadne jest zastosowanie art. 8a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym, bowiem obok dwóch ww. przesłanek znalazł się "szczególnie uzasadniony przypadek". Wedle organu, spełnienie tego warunku trzeba postrzegać przez pryzmat całkowitego braku jakichkolwiek faktów mogących stawiać rzetelność służby osoby zainteresowanej pod znakiem zapytania. Przechodząc do analizy przedmiotowej sprawy, Minister wskazał, że w sytuacji, w której służba skarżącego pełniona była na rzecz totalitarnego państwa przez 5 lat i 3 miesiące, czyli ok. 24% całego okresu służby (wynoszącego 21 lat, 6 miesięcy i 1 dzień), to jego zdaniem nie można tutaj mówić o krótkotrwałej służbie pełnionej na rzecz totalitarnego państwa, zarówno w ujęciu bezwzględnym - długości tego okresu, jak i w ujęciu proporcjonalnym - stosunku długości tego okresu do całego okresu służby. Ponad pięcioletni czas realizacji obowiązków służbowych nie ma charakteru tymczasowego, doraźnego czy epizodycznego i z całą pewnością skarżący przez ten okres dokładnie zaznajomił się ze specyfiką realizowanych zadań oraz ich charakterem. Jednocześnie organ nie zakwestionował rzetelnego wykonywania zadań i obowiązków przez skarżącego w trakcie pełnienia służby po dniu 12 września 1989 r., jednakże stwierdził brak jakichkolwiek dowodów wprost wskazujących, aby służba ta pełniona była z narażeniem zdrowia i życia. Świadczenie emerytalne wypłacane skarżącemu nie było podwyższone ze względu na służbę w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu, na podstawie przepisów rozporządzenia z 4 maja 2005 r. Tymczasem służba w Policji zawsze wiąże się z potencjalnym ryzykiem dla zdrowia i życia funkcjonariuszy, nawet gdy realizowane czynności służbowe są tego rodzaju, że jakiekolwiek zagrożenie dla zdrowia lub życia wydaje się być mało prawdopodobne lub nawet wykluczone. Gdyby zatem zamiarem ustawodawcy było uznanie, iż potencjalne zagrożenie, jakie niesie za sobą służba, jest wystarczające do stwierdzenia, że służba pełniona była z narażeniem zdrowia i życia, to nie dookreślałby przesłanki drugiej analizowanego przepisu art. 8a ust. 1 pkt 2 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym (wskazując, iż rzetelne wykonywanie zadań i obowiązków po 12 września 1989 r., ma mieć miejsce "w szczególności z narażeniem zdrowia i życia"), gdyż z racji specyfiki samej służby każdy funkcjonariusz Policji spełniałby ten wymóg. Ponadto w toku pełnionej służby skarżącemu nie zostały nadane jakiekolwiek ordery/odznaczenia państwowe czy też odznaki/medale resortowe. Powyższe - w ocenie organu - w sposób niebudzący wątpliwości wskazuje, że służba skarżącego nie charakteryzowała się szczególnymi osiągnięciami wyróżniającymi go na tle pozostałych funkcjonariuszy. Powołana na wstępie decyzja Ministra z [...] listopada 2019 r. stała się przedmiotem skargi skarżącego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i zobowiązanie organu do wydania – w terminie wskazanym przez Sąd - decyzji wyłączającej stosowanie wobec niego art. 15c ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym. Ponadto skarżący zażądał przeprowadzenia dowodów uzupełniających z "dokumentów w celu udowodnienia okoliczności pominiętych w przeprowadzonym postępowaniu, mających istotne znaczenie w niniejszej sprawie". W uzasadnieniu skargi skarżący nie zgodził się z argumentacją Ministra. Zakwestionował przyjęty przez organ okres służby na rzecz totalitarnego państwa, tj. 5 lat i 3 miesiące. W tym kontekście podniósł, że wyrokiem Sądu Okręgowego w Warszawie, wydanym w sprawie o sygn. akt XIII U 7515/10, uznano okres od 1 września 1987 r. do 30 września 1989 r. za służbę w milicji o współczynniku 2,6%, co stanowi 3 lata i 2 miesiące służby na rzecz totalitarnego państwa, czyli ok. 14,8% całkowitego okresu służby. Skarżący zwrócił uwagę na nieostry charakter pojęcia "krótkotrwałości". Jego zdaniem, można to pojęcie interpretować jako wyraźną przewagę czasową służby po 31 lipca 1990 r. nad służbą przed tą datą. Skarżący zaznaczył, iż w jego sprawie zachodzi wyraźny dysonans pomiędzy okresem służby na rzecz "intencjonalnie zdefiniowanego totalitarnego państwa" a wieloletnią służbą na rzecz wolnej i demokratycznej Ojczyzny. Skarżący wniósł o zbadanie przez tut. Sąd, czy Minister nie naruszył granic uznania administracyjnego w zaskarżonej decyzji, czy nie złamano zasady prawdy obiektywnej, dokładnie wyjaśniono stan faktyczny i respektowano konstytucyjną zasadę równości wobec prawa. W przekonaniu skarżącego, zaskarżona decyzja narusza ww. kryteria. W odpowiedzi na skargę Minister wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga co do zasady zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 8a ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym, minister właściwy do spraw wewnętrznych, w drodze decyzji, w szczególnie uzasadnionych przypadkach, może wyłączyć stosowanie art. 15c, art. 22a i art. 24a w stosunku do osób pełniących służbę, o której mowa w art. 13b, ze względu na: (pkt 1) krótkotrwałą służbę przed dniem 31 lipca 1990 r. oraz (pkt 2) rzetelne wykonywanie zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 r., w szczególności z narażeniem zdrowia i życia. Zgodnie z art. 8a ust. 2 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym, do osób, o których mowa w ust. 1, stosuje się odpowiednio przepisy art. 15, art. 22 i art. 24. W myśl art. 11 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym, w sprawach nieuregulowanych w ustawie stosuje się przepisy ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, Kodeksu postępowania administracyjnego oraz przepisy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Zakres badania decyzji posiadającej cechy uznania administracyjnego sprowadza się do oceny, czy wydanie decyzji zostało poprzedzone prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem, z odpowiednim zachowaniem procedury administracyjnej. Natomiast wybór rozstrzygnięcia w ramach uznania administracyjnego, dokonywany na podstawie kryteriów słuszności i celowości, pozostaje poza kontrolą sądowoadministracyjną. Kontrola zaskarżonej decyzji przez sąd administracyjny sprowadza się zatem do oceny, czy zaskarżona decyzja nie nosi cech dowolności, czy organ wybrał prawnie dopuszczalny sposób rozstrzygnięcia i czy wyboru tego rozstrzygnięcia dokonał po ustaleniu i rozważeniu wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności. W kontrolowanej sprawie organ nie dokonał pełnych ustaleń stanu faktycznego i nie rozpatrzył w sposób wszechstronny materiału dowodowego. Minister przyjął, że służba skarżącego na rzecz totalitarnego państwa nie była krótkotrwała. Sąd oceny tej nie akceptuje. Biorąc pod uwagę długość tego okresu zarówno w ujęciu bezwzględnym, jak i proporcjonalnym, stwierdzić należało, że służba w wymiarze 5 lat i 3 miesięcy była służbą krótkotrwałą w rozumieniu art. 8a ust. 1 pkt 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym. Podzielając stanowisko organu, iż każdy przypadek należy rozpatrywać indywidualnie, Sąd wskazuje, że jako krótkotrwała może być też rozumiana służba, której czas trwania w porównaniu do całego okresu służby nie był długi; trwał w porównaniu do tego okresu krótko. Taka właśnie sytuacja występuje w niniejszej sprawie. Okres służby skarżącego, o której mowa w art. 13b ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym, stanowi ok. 24 % całego okresu jego służby wynoszącego 21 lat, 6 miesięcy i 1 dzień. Organ w żaden sposób nie odniósł się do znajdującego się w aktach administracyjnych sprawy wyroku Sądu Okręgowego w W., [...] Wydział Ubezpieczeń Społecznych z [...] marca 2012 r., sygn. Akt [...], w którym okres służby skarżącego od [...] września 1985 r. do [...] września 1987 r. uznano za liczony wskaźnikiem podstawy wymiaru emerytury po 2,6% za każdy rok służby. Tymczasem skarżący w oparciu o to - jak wskazuje - prawomocne orzeczenie upatruje błędne wyliczenie okresu jego służby na rzecz totalitarnego państwa. Ustosunkowując się do dokonanej przez organ interpretacji przepisu art. 8a ust. 1 pkt 2 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym, tut. Sąd podkreśla, że ustawodawca nie stawia znaku równości pomiędzy rzetelnym wykonywaniem zadań a narażaniem zdrowia i życia. Podstawą uznania, iż służba była wykonywana rzetelnie, mogą być również inne okoliczności, nie zaś wyłącznie służba z narażaniem zdrowia i życia. Takie stanowisko zostało zaaprobowane przez Naczelny Sąd Administracyjny; dalej: "NSA" m.in. w wyrokach z 13 grudnia 2019 r., sygn. akt I OSK 1895/19, sygn. akt I OSK 1569/15 i sygn. akt I OSK 1466/19 (orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w internetowej bazie orzeczeń na stronie NSA: orzeczenia.nsa.gov.pl). W orzeczeniach tych Sąd kasacyjny podniósł, że gdyby ustawodawca zakładał odniesienie wymienionego w art. 8a ust. 1 pkt 2 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym kryterium wyłącznie w stosunku do osób pełniących służbę z narażeniem zdrowia i życia, to co najmniej pominąłby zwrot "w szczególności", ustanawiając warunek sine qua non "narażenia zdrowia i życia" dla przyjęcia spełnienia kryterium "rzetelnego wykonywania zadań i obowiązków". Zwrot "w szczególności" nie wyraża tego rodzaju warunku. W konsekwencji nie można przyjąć, iż jedynie narażanie zdrowia i życia – jako wyłączna kwalifikacja - może decydować o podstawach badania kryterium pełnienia służby w sposób rzetelny, a tym samym przesądzać o jego spełnieniu. Zwrot "w szczególności z narażeniem zdrowia i życia", odnoszący się do generalnego kryterium "rzetelnego wykonywania zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 r.", stanowi dodatkowy kwantyfikator oceny sposobu wykonywania służby po wskazanej dacie, ukierunkowując Ministra na szczególne uwzględnienie sytuacji, w których rzetelności w wykonywanej służbie towarzyszyło właśnie realnie istniejące zagrożenie życia i zdrowia - w związku z pełnionymi rzetelnie zadaniami i obowiązkami. Skarżący podniósł we wniosku, że podczas służby w Policji stracił zdrowie. W zaskarżonej decyzji organ wzmiankuje o uprawnieniu skarżącego do renty inwalidzkiej (oprócz emerytury), jednakże w aktach administracyjnych sprawy brak jest orzeczenia komisji lekarskiej. Nie wiadomo zatem, do której grupy inwalidzkiej skarżący został zaliczony i czy stwierdzone inwalidztwo pozostaje w związku ze służbą w Policji. Organ winien tę kwestię wyjaśnić. Ponadto nie są znane przyczyny, dla których Minister nie uwzględnił podanych przez Komendanta Głównego Policji oraz Komendanta Powiatowego Policji w G. (i mających oparcie w dokumentach) informacji o awansach, nagrodach, a także o przynajmniej trzykrotnym podejmowaniu przez skarżącego czynności w sytuacjach, w których istniało bezpośrednie zagrożenie dla życia lub zdrowia (w okresie pomiędzy [...] lipca 1997 r. a [...] sierpnia 1997 r. w trakcie służby na terenie objętym zagrożeniem powodziowym). Z treści zaskarżonej decyzji można wywieść, iż w tym aspekcie w ewentualnym kręgu zainteresowania organu mieszczą się wyłącznie medale/odznaczenia państwowe/resortowe oraz podwyższone świadczenie emerytalne na podstawie przepisów rozporządzenia z 4 maja 2015 r. Nie wiadomo jednak co legło u podstaw takiego stanowiska Ministra. W świetle powyższego należy zgodzić się ze skarżącym, że w przedmiotowej sprawie doszło do naruszenia przez organ granic uznania administracyjnego, bowiem Minister wydał decyzję bez uprzedniego ustalenia i rozważenia wszystkich istotnych dla rozstrzygnięcia okoliczności faktycznych. W kwestii zawartego w skardze wniosku o przeprowadzenie dowodów uzupełniających z dokumentów, dostrzec należy, iż skarżący nie wskazał o jakie konkretnie dokumenty chodzi, ograniczając się do ich ogólnego określenia jako "dokumenty w celu udowodnienia okoliczności pominiętych w przeprowadzonym postępowaniu, mających istotne znaczenie w niniejszej sprawie". Uwzględniając treść art. 106 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; dalej: "p.p.s.a." (zgodnie z którym Sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie), powyższy wniosek skarżącego – jako nieprecyzyjny - nie mógł zostać uwzględniony. Ponownie rozpatrując sprawę, Minister uwzględni powyższe rozważania prawne oraz ustali istotne w tej sprawie okoliczności faktyczne dotyczące służby skarżącego (w tym akcentowany przez skarżącego rodzaj wykonywanych przez niego czynności), a następnie dokona oceny spełnienia przez niego przesłanek wskazanych w art. 8a ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym. W konkluzji Sąd stwierdza, że zaskarżona decyzja narusza przepisy prawa procesowego - art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r., poz. 256 ze zm.) w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy w związku z art. 8a ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym. Z tych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i lit. c) p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło