II SA/Wa 287/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Janusz Walawski Sędzia WSA – Sławomir Fularski Sędzia WSA – Stanisław Marek Pietras (spraw.) Protokolant – sekretarz sądowy Sylwia Mikuła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 września 2012 r. sprawy ze skargi Wyższej Szkoły [...] w W. na decyzję Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów z dnia [...] października 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania Wydziałowi [...] Wyższej Szkoły [...] w W. uprawnienia do nadawania stopnia naukowego [...] 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji, 2. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości, 3. zasądza od Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów na rzecz Wyższej Szkoły [...] w W. kwotę [...] zł (słownie: czterysta pięćdziesiąt siedem złotych), tytułem zwrotu kosztów postępowania. Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów decyzją z dnia [...] października 2010 r. nr [...], działając na podstawie art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki (Dz. U. Nr 65, poz. 595 ze zm.), odmówiła przyznania Wydziałowi [...] Wyższej Szkoły [...] uprawnienia do nadawania stopnia naukowego [...] w dyscyplinie nauki o [...]. W uzasadnieniu podano, że po złożeniu wniosku o przyznanie powyższego uprawnienia, Sekcja Nauk [...] po wysłuchaniu opinii recenzentów Centralnej Komisji w głosowaniu tajnym wypowiedziała się przeciw przyznaniu powyższego uprawnienia (za przyznaniem 7 głosów, przeciw 7 głosów i wstrzymujących się 0 głosów), zaś Prezydium Centralnej Komisji podzieliło stanowisko Sekcji w głosowaniu tajnym (za przyznaniem 0 głosów, przeciw 9 głosów i przy 1 głosie wstrzymującym się). W dalszej części powołując się na treść cytowanego już wyżej przepisu art. 5 ust. 2 ustawy stwierdzono, że w badaniach naukowych zaangażowane są jedynie 2 osoby, brak jest także konkretnych informacji o skali i wynikach badań prowadzonych w Wydziale i nie jest on w kraju rozpoznawalny oraz renomowany. Powyższa decyzja została – jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru – doręczona Dziekanowi Wydziału [...] Wyższej Szkoły [...] w dniu [...] grudnia 2010 r. We wniosku z dnia [...] grudnia 2010 r. do Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów o ponowne rozpatrzenie sprawy, a który został złożony bezpośrednio organowi w dniu [...] grudnia 2010 r., Wyższa Szkoła [...] nie zgodziła się z zaskarżoną decyzją. Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów decyzją z dnia [...] października 2011 r. nr [...], utrzymała w mocy zaskarżoną decyzję z dnia [...] października 2010 r. W uzasadnieniu natomiast – powołując się na argumentację w niej zawartą – podkreśliła, że udział pracowników, zaliczanych do minimum kadrowego, w działalność jednostki jest śladowy i potwierdza to fakt, że spośród 6-ciu osób zaliczanych do minimum kadrowego reprezentujących nauki o [...], jedynie 4 mają dorobek z tego zakresu. Ponadto spośród 17-tu osób zaliczonych do minimum kadrowego, w przypadku 15-tu brak jest dowodów na przejawy aktywności naukowej w ostatnich latach oraz skuteczności, jeśli chodzi o pozyskiwanie grantów (poza macierzystą uczelnią), co świadczy o niskim poziomie tych projektów. Niezależnie od powyższego zauważalny jest skromny udział pracowników Wydziału w renomowanych konferencjach, a przeważająca część publikacji pracowników Wydziału zamieszczona jest w lokalnych wydawnictwach, o niskiej punktacji (według oceny parametrycznej) i Wydział nie jest znany w kraju jako rozpoznawany i renomowany, realizujący wysokiej jakości badania naukowe. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, skarżąca Wyższa Szkoła [...] zarzuciła zaskarżonej decyzji: 1. naruszenie prawa materialnego poprzez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, tj.: a. art. 5 ust. 2 oraz art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki (Dz. U. z 2003 r. Nr 65, poz. 595 z późn. zm.) przez to, że zgodnie z tymi przepisami skarżąca spełnia wymogi materialne i formalne do uzyskania uprawnienia do nadawania stopnia naukowego [...] w dyscyplinie nauki o [...], co zostało stwierdzone dwoma opiniami specjalistów z tytułami profesora, na podstawie których Sekcja [...] Nauk [...] Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów w marcu 2010 r. podjęła uchwałę wnioskującą nadanie skarżącej przedmiotowych uprawnień. W głosowaniu wzięło udział 12 osób, w tym 7 głosowało pozytywnie, 4 osoby negatywnie i 1 osoba wstrzymała się. Jest to wynik, który przeważająco przemawia na rzecz nadania tych uprawnień. Ponadto Rada Główna Szkolnictwa Wyższego jednomyślnie opowiedziała się za nadaniem skarżącej uprawnień do nadawania stopnia naukowego [...], która również w tym zakresie powołała swojego recenzenta. Jak wynika z pozytywnej decyzji Rady Głównej Szkolnictwa Wyższego recenzent ten, musiał również uznać w opinii, że skarżąca spełnia wymogi pod względem naukowym, dydaktycznym i kadrowym do przyznania jej przedmiotowego uprawnienia; b. art. 5 k.c. przez to, że Centralna Komisja wbrew oczywistym dowodom w postępowaniu, tj. trzem pozytywnym recenzjom, dwóm w postępowaniu przed Radą Główną Szkolnictwa Wyższego oraz w dwóch pozytywnych głosowaniach, tj. przez Sekcję Nauk [...] Centralnej Komisji oraz Radę Główną Szkolnictwa Wyższego nie nadała uprawnień do nadawania stopnia naukowego skarżącej, lecz w sposób nieuzasadniony prowadziła nadal postępowanie powołując nowych recenzentów, którzy przedstawiali opinie względnie negatywne i jak należy sądzić zgodnie z życzeniem Centralnej Komisji. Czyniono to jedynie po to, aby Centralna Komisja mogła wydać opinię negatywną. Jest to poważne naruszenie zasad oraz wykorzystanie prawa przez Centralną Komisję w sposób sprzeczny z zasadami współżycia gospodarczego oraz przeznaczeniem tego prawa, co w efekcie spowodowało naruszenie dobrego imienia skarżącej w środowisku naukowym. 2. naruszenie przepisów prawa procesowego, które miało wpływ na rozstrzygnięcie, tj.: a. art. 6, art. 7 k.p.a. i art. 8 k.p.a. przez to, że pomimo wykazania przez skarżącą oraz w postępowaniu dowodowym przed Centralną Komisją i Radą Główną Szkolnictwa Wyższego, że zgodnie z przepisami prawa skarżąca spełnia wymogi do uzyskania przedmiotowego uprawnienia do nadawania stopnia [...], Centralna Komisja jako organ publiczny z naruszeniem zasady praworządności nadal niezasadnie prowadziła postępowanie i zlecała wykonanie opinii osobom, które, jak wynika z ustaleń skarżącej, nie były biegłe w dyscyplinie nauki o [...]. Na podstawie najprawdopodobniej dwóch takich opinii, gdyż Centralna Komisja nie dopuściła skarżącej do zapoznania się z tymi opiniami i w ogóle z aktami sprawy, które nie były zupełnie negatywne, w obliczu trzech pozytywnych opinii specjalistów nauki o [...], Centralna Komisja wydała dwie negatywne decyzje w sprawie. Jest to postępowanie tendencyjne Centralnej Komisji i niepraworządne. Zgodnie z art. 7 k.p.a. Centralna Komisja miała obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny, słuszny interes skarżącej i dbałość o zaufanie do organu administracji jest tutaj jednym z priorytetów, a w rozpoznawanej sprawie trudno uznać, aby Centralna Komisja miała obiektywny stosunek do niej i uwzględniała przy jej załatwianiu interes publiczny, a zwłaszcza słuszny interes skarżącej; b. art. 9, art. 11 i art. 73 k.p.a. polegające na tym, że Centralna Komisja odmówiła skarżącej udostępnienia opinii recenzentów pozostawiając w tym zakresie jej pismo z dnia [...] grudnia 2011 r. bez odpowiedzi. Ponadto w uzasadnieniu decyzji odmownych, Centralna Komisja nie dokonała wyczerpującego wyjaśnienia zasadności odmowy. Pominęła bowiem zupełnie omówienie dowodów pozytywnych, a także nie podała przyczyn, dla których nie wzięła pod uwagę pozytywnego głosowania Sekcji Nauk [...] z marca 2010 r. oraz stanowiska pozytywnego Rady Głównej Szkolnictwa Wyższego. Uzasadnienia te są lakoniczne i zdawkowe, a całe postępowanie Centralnej Komisji uwłacza zasadom przewidzianym w art. 9, art. 11 i art. 73 k.p.a.; c. art. 107 § 3 k.p.a. przez to, że Centralna Komisja w zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji nie wskazała faktów, które uznała za udowodnione, dowodów, na których się oparła oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówiła wiarygodności i mocy dowodowej. Pominęła trzy recenzje pozytywne. W uzasadnieniu tym Centralna Komisja zupełnie pominęła uchwałę Sekcji Nauk [...] z marca 2010 r., która wystąpiła z pozytywnym wnioskiem o przyznanie skarżącej uprawnienia do nadania stopnia naukowego nauk [...] w dyscyplinie nauki o [...], jak też pozytywnej uchwały w tym zakresie Rady Głównej Szkolnictwa Wyższego. Są to poważne uchybienia decyzji, które w rozumieniu art. 107 k.p.a. ją dyskwalifikują. 3. błędy w ustaleniach faktycznych polegające na tym, że w uzasadnieniu Centralna Komisja zbyt dowolnie i niezgodnie z rzeczywistością opisaną we wniosku oraz w recenzjach recenzentów, przedstawiła stan faktyczny dotyczący kadry naukowej skarżącej, a szczególnie osób wchodzących w skład minimum kadrowego, a także dorobku naukowego tej kadry, który jest znaczny oraz dorobku dydaktycznego. Centralna Komisja w zaskarżonej decyzji celowo zmarginalizowała okoliczności stanu faktycznego, aby tym uzasadnić swoje negatywne stanowisko. Wobec powyższego wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji oraz przekazanie sprawy organowi do ponownego rozpoznania. W odpowiedzi na skargę Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów wniosła o jej oddalenie oraz o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, a wskazując na dotychczasowe ustalenia faktyczne i prawne dodała, że decyzje są kompletne i wyczerpujące w zakresie rozstrzygnięcia oraz uzasadnienia, zaś w myśl obowiązujących przepisów Sekcja przeprowadza postępowanie opiniodawcze, zaś Prezydium zatwierdza tę uchwałę. Ponadto głosowanie Prezydium jest merytoryczne i nie jest związane uchwałą Sekcji, jak również opinią Rady Głównej Szkolnictwa Wyższego. Niezależnie od powyższego recenzent dokonał umotywowanej oceny pozycji naukowej oraz przedstawił kryteria, jakimi się kierował, zaś Centralna Komisja w sposób wyczerpujący zebrała i rozpatrzyła materiał dowodowy, a skarżąca miała prawo wynikające z art. 73 k.p.a. do przeglądania akt sprawy w siedzibie Centralnej Komisji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Skarga analizowana pod tym kątem zasługuje na uwzględnienie, jednakże z innych powodów, aniżeli podniesione przez skarżącą. Zezwala na to treść art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270), w myśl którego, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, lecz nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności (§ 2). Stosownie do treści art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki (Dz. U. Nr 65, poz. 595 ze zm.), w postępowaniach dotyczących nadania stopnia doktora i doktora habilitowanego albo tytułu profesora oraz nadania, ograniczenia, zawieszenia i pozbawienia uprawnienia do nadawania tych stopni w zakresie nieuregulowanym w ustawie stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Natomiast w myśl art. 33 ust. 1 ustawy, Centralna Komisja działa przy Prezesie Rady Ministrów i w zakresie wydawanych przez siebie decyzji pełni funkcje centralnego organu administracji rządowej, a z kolei według art. 5 § 2 pkt 4) k.p.a., ilekroć w przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego jest mowa o ministrach, to rozumie się przez to Prezesa i wiceprezesa Rady Ministrów pełniących funkcję ministra kierującego określonym działem administracji rządowej, ministrów kierujących określonym działem administracji rządowej, przewodniczących komitetów wchodzących w skład Rady Ministrów, kierowników centralnych urzędów administracji rządowej podległych, podporządkowanych lub nadzorowanych przez Prezesa Rady Ministrów lub właściwego ministra, a także kierowników innych równorzędnych urzędów państwowych załatwiających sprawy, o których mowa w art. 1 pkt 1 i 4. Innymi słowy mówiąc, skoro Centralna Komisja pełni funkcje centralnego organu administracji rządowej, to należy przy stosowaniu przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego stosować wobec niej te przepisy, jak wobec ministra. Natomiast w myśl art. 127 § 3 k.p.a., od decyzji wydanej w pierwszej instancji przez ministra lub samorządowe kolegium odwoławcze nie służy odwołanie, jednakże strona niezadowolona z decyzji może zwrócić się do tego organu z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy; do wniosku tego stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji. Z kolei według art. 129 § 2, odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od daty otrzymania decyzji stronie, zaś w myśl art. 16 k.p.a., decyzja organu pierwszej instancji, od której nie wniesiono w powyższym terminie odwołania, staje się ostateczna. Tymczasem w rozpoznawanej sprawie bezspornym jest, że decyzję Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów z dnia [...] października 2010 r. nr [...], doręczono skarżącej Wyższej Szkole [...] – co wynika ze zwrotnego potwierdzenia – w dniu [...] grudnia 2010 r. Zatem ostateczny termin do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy upływał w dniu [...] grudnia 2010 r. o godzinie 24.00 i po tym czasie decyzja stała się ostateczna. Natomiast skarżąca złożyła ów środek zaskarżenia dopiero w dniu [...] grudnia 2010 r., co wynika z prezentaty na piśmie przewodnim (k. 27 akt administracyjnych) i co potwierdza się w piśmie z dnia [...] maja 2012 r. (k. 30 akt sądowych). Zatem wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy został złożony z uchybieniem terminu. Jeśli więc organ rozpoznał ten wniosek wydając zaskarżoną decyzję w dniu [...] października 2011 r., to tym samym dopuścił się rażącego naruszenia przepisu art. 129 § 2 k.p.a. i art. 16 k.p.a. w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., bowiem rozpoznając środek odwoławczy wniesiony z uchybieniem terminu i który nie został przywrócony, dokonał weryfikacji decyzji w zwykłym postępowaniu administracyjnym, od której przysługiwał wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Skoro zaś tak, to zbędne staje się – jako przedwczesne – odnoszenie do zarzutów ze skargi i w tym stanie rzeczy, na mocy art. 145 § 1 pkt 2 i art. 152 w zw. z art. 132, a w sprawie kosztów na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 cytowanej już wyżej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji wyroku.