II SA/Wa 2876/19
WyrokWSA w Warszawie2020-06-18
Skład orzekający: Piotr Borowiecki, Janusz Walawski, Joanna Kruszewska–Grońska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy funkcjonariusz służby kontraktowej, który wcześniej otrzymał pomoc finansową na uzyskanie lokalu mieszkalnego jako funkcjonariusz Policji, jest uprawniony do otrzymania przydziału kwatery albo innego lokalu mieszkalnego na podstawie ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP?Ratio decidendi
Sąd uznał, że funkcjonariusz służby kontraktowej, który wcześniej otrzymał pomoc finansową na uzyskanie lokalu mieszkalnego jako funkcjonariusz Policji, nie jest uprawniony do otrzymania przydziału kwatery albo innego lokalu mieszkalnego. Zgodnie z art. 21 ust. 6 pkt 4 ustawy o zakwaterowaniu, prawo do zakwaterowania nie przysługuje, jeżeli osoba otrzymała pomoc finansową wypłaconą w formie zaliczkowej lub bezzwrotnej do dnia 31 grudnia 1995 r. na podstawie przepisów ustawy z dnia 20 maja 1976 r. o zakwaterowaniu sił zbrojnych. Sąd podkreślił, że celem ustawodawcy było wyłączenie możliwości wielokrotnego korzystania z pomocy państwa w zakresie zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych.Stan faktyczny
Skarżący, D.R., były funkcjonariusz Policji, który otrzymał pomoc finansową na uzyskanie lokalu mieszkalnego, złożył wniosek o przydział kwatery jako funkcjonariusz służby kontraktowej. Organ pierwszej instancji odmówił przydziału, a Prezes Agencji Mienia Wojskowego utrzymał tę decyzję w mocy, powołując się na art. 21 ust. 6 pkt 4 ustawy o zakwaterowaniu. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego oraz Konstytucji.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Borowiecki, Sędzia WSA Janusz Walawski (spr.), Asesor WSA Joanna Kruszewska–Grońska, , , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 18 czerwca 2020 r. sprawy ze skargi D.R. na decyzję Prezesa Agencji Mienia Wojskowego z dnia [...] listopada 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przydziału kwatery albo innego lokalu mieszkalnego oddala skargę.
D.R. w dniu [...] sierpnia 2019 r. złożył do Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Mienia Wojskowego w [...] wniosek o przydział kwatery albo innego lokalu mieszkalnego w związku z pełnieniem służby kontraktowej.
Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Mienia Wojskowego w [...] decyzją z dnia [...] października 2019 nr [...] grudnia 2018 r. odmówił wnioskodawcy przydziału kwatery albo innego lokalu mieszkalnego. Decyzja została wydana na podstawie art. 21 ust. 6 pkt 4 ustawy z 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2018 r. poz. 133 z późn. zm.), dalej ustawa o zakwaterowaniu.
Prezes Agencji Mienia Wojskowego, po rozpoznaniu odwołania, decyzją z dnia [...] listopada nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 z późn. zm.) dalej k.p.a., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji podał, że D.R. pełnił służbę Policji. Na podstawie decyzji Komendanta Rejonowego Policji [...] nr [...] z dnia [...] maja 2017 r. otrzymał pomoc finansową na uzyskanie lokalu mieszkalnego.
Organ wskazał na art. 21 ust. 6 pkt 4 ustawy o zakwaterowaniu, zgodnie z którym żołnierzowi zawodowemu nie przysługuje prawo do zakwaterowania, jeżeli otrzymał pomoc finansową wypłaconą w formie zaliczkowej lub bezzwrotnej do dnia 1995 r. na podstawie przepisów ustawy z dnia 20 maja 1976 r. o zakwaterowaniu sil zbrojnych.
Zdaniem organu, kategoryczny sposób sformułowania w art. 21 ust. 6 ustawy o zakwaterowaniu "nie przysługuje prawo do zakwaterowania" oraz ogólne określenie negatywnych przesłanek realizacji prawa do zakwaterowania, z uwzględnieniem celowościowej i systemowej interpretacji ww. przepisów dotyczących prawa do zakwaterowania żołnierzy zawodowych pozwala na stwierdzenie, że tak wyjątkowe prawo, jak prawo do zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych żołnierza (rodziny żołnierza), można wykorzystać tylko jeden raz. Zamierzeniem ustawodawcy, wyrażonym w art. 21 ust. 6 ww. ustawy, było bowiem wyłączenie z powyższego uprawnienia osób, które już skorzystały z pomocy Państwa (ze środków publicznych) na cele mieszkalne.
Organ przyznał, że co prawda z przepisów ustawy o zakwaterowaniu nie wynika negatywna przesłanka realizacji prawa do zakwaterowania w sytuacji otrzymania pomocy finansowej ze środków Skarbu Państwa i taki zakaz nie jest wyrażony wprost, jednak wynika to z sensu przepisów obowiązujących wcześniej i obecnie, i to zarówno z ustawy o z zakwaterowaniu jak i z ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2019 r. poz. 161 z późn. zm.).
Zdaniem organu realizacja uprawnień mieszkaniowych żołnierza czy policjanta w formie określonej w przedmiotowych ustawach może nastąpić tylko raz.
Były policjant, który otrzymał pomoc finansową na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego nie jest uprawniony do otrzymania kolejnej pomocy w sytuacji gdy stał się żołnierzem.
D.R. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Prezesa Agencji Mienia Wojskowej z dnia [...] listopada 2019 r. r., zarzucając, że została wydana z naruszeniem art. 21 ust. 6 ustawy zakwaterowaniu, poprzez jego zastosowanie. Skarżący zarzucił również organowi, że naruszył art 2 i art. 32 Konstytucji. Ponadto zdaniem skarżącego organ naruszył przepisy postępowania, tj. art. 7, art. 11, art. 15, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a.
Skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji lub o jej uchylenie i uchylenie decyzji organu pierwszej instancji.
W odpowiedzi na skargę Prezes Agencji Mienia Wojskowego wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz. U. z 2018 r. poz. 2107, z późn. zm.), w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 z późn. zm.); dalej "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Skarga analizowana pod tym kątem nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja została wydana zgodnie z prawem.
Zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy z 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2018 r. poz. 2356 z późn. zm.), dalej ustawa o zakwaterowaniu, żołnierzowi zawodowemu od dnia wyznaczenia na pierwsze stanowisko służbowe do dnia zwolnienia z czynnej służby wojskowej przysługuje prawo do zakwaterowania na czas pełnienia służby wojskowej w miejscowości, w której żołnierz pełni służbę, albo w miejscowości pobliskiej albo za jego zgodą w innej miejscowości.
Prawo do zakwaterowania żołnierza zawodowego jest realizowane na jego wniosek w jednej z następujących form (art. 21 ust. 2):
1) przydziału kwatery albo innego lokalu mieszkalnego;
2) przydziału miejsca w internacie albo kwaterze internatowej;
3) wypłaty świadczenia mieszkaniowego.
Przy czym: żołnierz służby stałej ma prawo wyboru jednej z trzech form zakwaterowania (art. 21 ust. 3 ustawy o zakwaterowaniu), natomiast żołnierzowi służby kontraktowej w pierwszej kolejności prawo do zakwaterowania realizowane jest w formie przydziału kwatery albo innego lokalu mieszkalnego (art. 21 ust. 4). Dopiero w przypadku braku możliwości przydziału kwatery albo innego lokalu mieszkalnego, żołnierz służby kontraktowej ma prawo wyboru skorzystania z jednej z dwóch pozostałych form zakwaterowania, tj. przydziału miejsca w internacie lub kwaterze internatowej albo wypłaty świadczenia mieszkaniowego.
Zgodnie z art. 24 ust. 1 ustawy o zakwaterowaniu, na wniosek żołnierza zawodowego poświadczony przez dowódcę jednostki wojskowej, w której żołnierz pełni służbę wojskową, dyrektor oddziału regionalnego właściwy dla garnizonu, w którym żołnierz pełni służbę wojskową, wydaje decyzję o przydziale kwatery albo innego lokalu mieszkalnego. Prawo do zakwaterowania poprzez przydział kwatery lokalu mieszkalnego może zostać zrealizowane w miejscowości, w której żołnierz pełni służbę albo w miejscowości pobliskiej albo za jego zgodą w innej miejscowości.
Żołnierzowi zawodowemu nie przysługuje prawo do zakwaterowania, jeżeli on lub jego małżonek (art. 21 ust. 6 ustawy o zakwaterowaniu):
1. otrzymał ekwiwalent pieniężny w zamian za rezygnację z kwatery, wypłacony na podstawie przepisów ustawy obowiązujących do dnia 30 czerwca 2004 r.;
2. otrzymał odprawę mieszkaniową wypłaconą albo zrealizowaną w formie rzeczowej na podstawie przepisów ustawy obowiązujących od dnia 1 lipca 2004 r.;
3. nabył lokal mieszkalny od Skarbu Państwa, Agencji albo jednostki samorządu terytorialnego z bonifikatą lub z uwzględnieniem pomniejszenia w cenie nabycia;
4. nabył lokal mieszkalny od Skarbu Państwa, Agencji albo jednostki samorządu terytorialnego z bonifikatą lub z uwzględnieniem pomniejszenia w cenie nabycia;
5. otrzymał pomoc finansową wypłaconą w formie zaliczkowej lub bezzwrotnej do dnia 31 grudnia 1995 r. na podstawie przepisów ustawy z dnia 20 maja 1976 r. o zakwaterowaniu sił zbrojnych (Dz. U. z 1992 r. poz. 19 oraz z 1994 r. poz. 36);
6. nabył własnościowe spółdzielcze prawo do lokalu mieszkalnego od Agencji.
W przedmiotowej sprawie skarżący w 2017 r., jako funkcjonariusz Policji, otrzymał pomoc finansową na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego. Nie ulega zatem wątpliwości, że wypłacając skarżącemu przedmiotowe świadczenia, Państwo udzieliło mu pomocy w zamian za realizację prawa do kwatery. Choć w dacie nabycia tego świadczenia skarżący nie pełnił zawodowej służby wojskowej, to okoliczność ta nie mogła mieć wpływu na ocenę kontrolowanej decyzji. Decydujące znaczenie ma - zgodnie z treścią art. 21 ust. 6 pkt 4 ustawy o zakwaterowaniu - sam fakt otrzymania pomocy finansowej. Samo nabycie tego świadczenia, skutkuje tym, że organ nie może pozytywnie rozpatrzyć wniosku żołnierza o przydział kwatery albo innego lokalu mieszkalnego. Tym samym organy obu instancji prawidłowo uznały, że w niniejszej sprawie została spełniona przesłanka negatywna, określona w art. 21 ust. 6 pkt 4 ustawy o zakwaterowaniu, ponieważ przepis ten znajduje zastosowanie w każdej sytuacji, w której z pomocą Państwa zrealizowane zostało prawo do otrzymania pomocy finansowej w formie zaliczkowej lub bezzwrotnej.
Ustawodawca w art. 21 ustawy o zakwaterowaniu określił zarówno sposoby realizacji prawa żołnierza zawodowego do zakwaterowania, jak i przesłanki negatywne, których spełnienie wyłącza dopuszczalność realizacji tego prawa, zarówno w formie przydziału kwatery, jak i w formie zastępczej, w tym wypłaty świadczenia mieszkaniowego. Kategoryczny jednak sposób sformułowania w art. 21 ust. 6 ustawy "nie przysługuje prawo do zakwaterowania" oraz ogólne określenie negatywnych przesłanek realizacji prawa do zakwaterowania, z uwzględnieniem celowościowej i systemowej interpretacji przepisów, dotyczących prawa do zakwaterowania żołnierzy zawodowych, pozwala na wniosek, że takie wyjątkowe prawo, jak prawo do zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych, może zostać wykorzystane tylko jeden raz. Zamierzeniem ustawodawcy, wyrażonym w art. 21 ust. 6 ww. ustawy, było bowiem wyłączenie z powyższego uprawnienia osób, które już skorzystały z pomocy Państwa (ze środków publicznych) na cele mieszkalne.
Sąd nie znalazł podstaw, by za zasadne uznać zarzuty skargi, dotyczące naruszenia przez organy Agencji Mienia Wojskowego w toku prowadzonego postępowania zakończonego zaskarżoną decyzją przepisów prawa materialnego i procesowego. Organy orzekające w sprawie nie uchybiły kodeksowym zasadom ogólnym (art. 6, art. 8 art. 7a § 1 k.p.a.), ponieważ w ramach rzetelnie przeprowadzonego postępowania administracyjnego, kierując się potrzebą dokładnego wyjaśnienia istoty sprawy, zebrały cały materiał dowodowy i go wszechstronnie oceniły, dając temu wyraz w uzasadnieniu decyzji, które - zdaniem Sądu - spełnia wymagania przewidziane w art. 107 § 3 k.p.a.
Sąd, w składzie orzekającym w przedmiotowej sprawie, podziela dokonaną przez Prezesa AMW wykładnię, mających w sprawie zastosowanie przepisów ustawy o zakwaterowaniu.
Nie do zaakceptowania jest stanowisko skarżącego, że w przypadku powołania do zawodowej służby wojskowej, możliwe jest otrzymanie pomocy Państwa w celu zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych w formie przydziału kwatery, niezależnie od wcześniej już uzyskanej pomocy w formie ekwiwalentu pieniężnego, wypłaconego w zamian za rezygnację z kwatery w ramach pełnienia służby w innej, niż siły zbrojne, formacji mundurowej. Taka interpretacja przepisów art. 21 ust. 6 ustawy stoi w sprzeczności z ich treścią oraz funkcją, jaką miały pełnić, czyli wykluczenia możliwości parokrotnego korzystania z pomocy Państwa.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło