II SA/Wa 289/19
WyrokWSA w Warszawie2019-07-10
Skład orzekający: Piotr Borowiecki, Stanisław Marek Pietras, Karolina Kisielewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego, złożony na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. (dotyczący braku czynnego udziału strony w postępowaniu), został złożony w ustawowym terminie, jeśli strona dowiedziała się o wadach postępowania dopiero po upływie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że wniosek o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. musi być złożony w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji, a nie od dnia, w którym dowiedziała się o wadach postępowania. Ponieważ skarżący kwestionował już wcześniej decyzję o zwolnieniu ze służby, w tym na drodze sądowoadministracyjnej, uznać należy, że termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania upłynął na długo przed jego złożeniem. W związku z tym organy prawidłowo odmówiły wznowienia postępowania.Stan faktyczny
Skarżący G.B. został zwolniony ze służby w Policji rozkazem personalnym z dnia [...] października 2014 r. Po wyczerpaniu drogi odwoławczej i sądowej, skarżący wielokrotnie wnosił o stwierdzenie nieważności decyzji, a następnie o wznowienie postępowania administracyjnego, powołując się na naruszenie art. 10, 79 i 106 k.p.a. z uwagi na brak czynnego udziału w postępowaniu. Organy Policji (Komendant Wojewódzki Policji, a następnie Komendant Główny Policji) odmawiały wznowienia postępowania, wskazując na uchybienie miesięcznego terminu do jego złożenia, który biegnie od dnia dowiedzenia się o decyzji. Skarżący twierdził, że o wadach dowiedział się dopiero w październiku 2018 r. WSA w Warszawie oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Borowiecki (spr.), Sędzia WSA Stanisław Marek Pietras, Asesor WSA Karolina Kisielewicz, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 10 lipca 2019 r. sprawy ze skargi G. B. na postanowienie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] grudnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania oddala skargę.
Zaskarżonym postanowieniem nr [...] z dnia [...] grudnia 2018 r. Komendant Główny Policji (dalej także: "organ odwoławczy"), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm. - dalej: "k.p.a."), po rozpatrzeniu zażalenia G.B. (dalej także: "skarżący" lub "strona skarżąca") na postanowienie nr [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] (dalej także: "organ pierwszej instancji") z dnia [...] listopada 2018 r. o odmowie wznowienia postępowania, w wyniku którego został wydany rozkaz personalny nr [...] Komendanta Miejskiego Policji w D. z dnia [...] października 2014 r. w sprawie zwolnienia skarżącego ze służby w Policji, na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji z dniem [...] kwietnia 2018 r. - utrzymał w mocy sporne postanowienie organu pierwszej instancji.
Zaskarżone postanowienie Komendanta Głównego Policji wydane zostało w następującym stanie faktycznym.
Komendant Miejski Policji w D., działając na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji (tekst jednolity Dz. U. z 2011 r. Nr 287, poz. 1687 ze zm.; obecnie: tekst jednolity Dz. U. z 2019 r., poz. 161), rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] października 2014 r. zwolnił skarżącego G.B. - wówczas pełniącego służbę jako ekspert Wydziału [...] Komendy Miejskiej Policji w D., ze służby w Policji z dniem [...] listopada 2014 r.
W wyniku rozpatrzenia odwołania od powyższego rozkazu personalnego, Komendant Wojewódzki Policji w [...] decyzją nr [...] z dnia [...] grudnia 2014 r., utrzymał w mocy zaskarżony rozkaz personalny.
Wyrokiem z dnia 4 listopada 2015 r., sygn. akt IV SA/Gl 146/15, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę G.B. wniesioną na powyższą decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] grudnia 2014 r., zaś Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 25 kwietnia 2017 r., sygn. akt I OSK 1028/16, oddalił skargę kasacyjną wniesioną przez skarżącego od w/w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 4 listopada 2015 r.
Wnioskiem z dnia [...] lipca 2017 r. skarżący, powołując się na art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., zwrócił się o stwierdzenie nieważności spornego rozkazu personalnego nr [...] Komendanta Miejskiego Policji w D. z dnia [...] października 2014 r., ze względu na wydanie tej decyzji z rażącym naruszeniem prawa.
Postanowieniem nr [...] z dnia [...] września 2017 r. Komendant Główny Policji odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. nieważności rozkazu personalnego nr [...] Komendanta Miejskiego Policji w D. z dnia [...] października 2014 r. oraz utrzymującej go w mocy decyzji nr [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] grudnia 2014 r.
W wyniku rozpatrzenia wniesionego przez stronę skarżącą zażalenia Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wydał postanowienie nr [...] z dnia [...] listopada 2017 r., w którym utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie nr [...] Komendanta Głównego Policji z dnia [...] września 2017 r.
Od przedmiotowego rozstrzygnięcia strona złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który w dniu 6 czerwca 2018 r. wydał wyrok w sprawie sygn. akt II SA/Wa 2159/17, oddalający skargę G.B. na postanowienie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji nr [...] z dnia [...] listopada 2017 r.
Wniesiona przez skarżącego G.B. skarga kasacyjna została w dniu [...] listopada 2018 r. przekazana do rozpatrzenia przez Naczelny Sąd Administracyjny.
Pismem z dnia [...] czerwca 2018 r. zatytułowanym "Wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji - rozkazu personalnego nr [...] z dnia [...] października 2014 r. Komendanta Miejskiego Policji w D. w sprawie zwolnienia ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji" skarżący ponownie zwrócił się o stwierdzenie nieważności rozkazu personalnego nr [...] z dnia [...] października 2014 r. Komendanta Miejskiego Policji w D. w sprawie zwolnienia go ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji, ponownie powołując - jako podstawę żądania - art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. i zarzut rażącego naruszenia prawa.
Postanowieniem nr [...] z dnia [...] sierpnia 2018 r. Komendant Główny Policji odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności rozkazu personalnego nr [...] Komendanta Miejskiego Policji w D. z dnia [...] października 2014 r. oraz utrzymującej go w mocy decyzji nr [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] grudnia 2014 r. z powodu rażącego naruszenia prawa.
W wyniku rozpatrzenia zażalenia wniesionego przez skarżącego od powyższego rozstrzygnięcia, Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wydał w dniu [...] października 2018 r. postanowienie nr [...], którym utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie nr [...] Komendanta Głównego Policji z dnia [...] sierpnia 2018 r.
W dniu [...] listopada 2018 r. skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę z dnia [...] listopada 2018 r. na w/w postanowienie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] października 2018 r.
W dniu [...] października 2018 r. skarżący złożył pismo z dnia [...] października 2018 r. zatytułowane "Wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji (...)", w którym po raz kolejny zwrócił się o stwierdzenie nieważności rozkazu personalnego nr [...] z dnia [...] października 2014 r. Komendanta Miejskiego Policji w D. w sprawie zwolnienia skarżącego ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji oraz utrzymującej go w mocy decyzji nr [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] grudnia 2014 r., ponownie wskazując - jako podstawę żądania - art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.
Postanowieniem nr [...] z dnia [...] grudnia 2018 r. Komendant Główny Policji odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. nieważności rozkazu personalnego nr [...] Komendanta Miejskiego Policji w D. z dnia [...] października 2014 r. oraz utrzymującej go w mocy decyzji nr [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] grudnia 2014 r.
Pismem z dnia [...] października 2018 r. skarżący G.B. - powołując się na art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. - zwrócił się o wznowienie postępowania administracyjnego, w wyniku którego został wydany rozkaz personalny nr [...] Komendanta Miejskiego Policji w D. z dnia [...] października 2014 r. w sprawie zwolnienia skarżącego ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji.
W uzasadnieniu wniosku skarżący zarzucił, iż sporne postępowanie administracyjne przeprowadzone zostało z naruszeniem art. 10 k.p.a., art. 79 k.p.a. i art. 106 k.p.a. z uwagi na pozbawienie skarżącego prawa do czynnego udziału w przeprowadzeniu dowodów.
Skarżący zarzucił, iż jako strona postępowania nie był powiadomiony w szczególności o terminie przesłuchania świadków, a także o terminie przeprowadzenia dowodu z oględzin telefonu komórkowego oraz o zwróceniu się organu do innego organu (związków zawodowych) o zajęcie stanowiska.
Skarżący zauważył, że przesłanka wznowienia postępowania określona w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. zostaje spełniona zarówno wtedy, gdy strona w ogóle nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jak i wtedy, gdy nie brała ona udziału w niektórych czynnościach istotnych dla jego rozstrzygnięcia, przy czym brak jej winy w zaistnieniu tego uchybienia ma miejsce m.in. wówczas, ody organ administracyjny nie zawiadamia strony o zamiarze przeprowadzenia dowodu (art. 79 k.p.a.), o możliwości wypowiedzenia się co do przeprowadzanych dowodów - co warunkuje uznanie określonej okoliczności faktycznej za udowodnioną (art. 81 K.p.a.), czy też o całokształcie zebranego materiału dowodowego (art. 10 § 1 K.p.a.). Wobec tego, skarżący uznał, że zebrane dowody w sprawie zwolnieniowej nie posiadają waloru legalności, w rozumieniu procedury administracyjnej.
Skarżący wskazał, że o zaistniałych uchybieniach powziął informację w dniu [...] października 2018 r., przeglądając orzecznictwo sądów administracyjnych na portalu "Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych". W jego ocenie, dowodem na powyższe twierdzenie jest data figurująca w lewym dolnym rogu załączonych do podania o wznowienie orzeczeń sądów administracyjnych.
W konsekwencji, skarżący zarzucił, że sporna decyzja o zwolnieniu go ze służby Policji jest wadliwa, albowiem została wydana z naruszeniem procedury administracyjnej, co zgodnie z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. stanowi podstawę do jej uchylenia i przeprowadzenia na nowo postępowania administracyjnego z udziałem strony skarżącej i orzeczenia co do istoty sprawy.
W wyniku rozpatrzenia powyższego wniosku strony skarżącej, Komendant Wojewódzki Policji w [...], powołując się na przepisy art. 149 § 3 k.p.a. zw. z art. 148 § 2 k.p.a., postanowieniem nr [...] z dnia [...] listopada 2018 r. odmówił wznowienia postępowania administracyjnego w wyniku którego doszło do wydania w sprawie spornego rozkazu personalnego nr [...] Komendanta Miejskiego Policji w D. z dnia [...] października 2014 r. w przedmiocie zwolnienia skarżącego ze służby w Policji, na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji, z dniem [...] kwietnia 2018 r.
W uzasadnieniu postanowienia Komendant Wojewódzki Policji w [...] wskazał, że stosownie do treści art. 148 § 1 k.p.a., podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę wznowienia postępowania. Jednakże, jak zauważył organ pierwszej instancji, art. 148 § 2 k.p.a. wskazuje, iż termin wniesienia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji.
Komendant Wojewódzki Policji w [...] stwierdził, że w niniejszej sprawie w dniu [...] grudnia 2014 r. Komendant Wojewódzki Policji w [...] wydał decyzję nr [...], która z chwilą doręczenia była ostateczna i wykonalna. Decyzja ta została doręczona, za pośrednictwem operatora pocztowego, pełnomocnikowi skarżącego w dniu [...] grudnia 2014 r.
W tej sytuacji, organ pierwszej instancji wskazał, że zgodnie z obowiązującym w tym zakresie orzecznictwem sądów administracyjnych, w stwierdzonym stanie faktycznym należy uznać, że termin do wniesienia wniosku o wznowienie postępowania w wymiarze miesiąca zaczął swój bieg w następnym dniu po doręczeniu stronie skarżącej decyzji organu odwoławczego, co nastąpiło w dniu [...] grudnia 2014 r.
W związku z tym, Komendant Wojewódzki Policji w [...] stwierdził, że wniosek o wznowienie postępowania został złożony przez skarżącego po terminie.
Jednocześnie, organ pierwszej instancji podniósł, iż niezachowanie terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania administracyjnego określonego w art. 148 § 1 k.p.a. stanowi samoistną przesłankę do odmowy wznowienia postępowania.
Ponadto, Komendant Wojewódzki Policji w [...] wskazał, że - pomijając powyższe - należy zauważyć, że sporne rozstrzygnięcia organów Policji dotyczącego zwolnienia skarżącego ze służby w Policji zostały poddane sądowoadministracyjnej kontroli legalności z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i procesowym. Organ pierwszej instancji zauważył bowiem, iż prawidłowość rozkazu personalnego Komendanta Miejskiego Policji w D. z dnia [...] października 2014 r. utrzymanego w mocy decyzją Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] grudnia 2014 r., została już oceniona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oraz Naczelny Sąd Administracyjny, które to sądy w ramach kontroli nie stwierdziły żadnych naruszeń prawa.
Niezależnie od powyższego, organ pierwszej instancji, odnosząc się do zarzutów skarżącego zawartych w jego wniosku z dnia [...] października 2018 r. - uznał, że przy wydawaniu spornego rozkazu personalnego Komendanta Miejskiego Policji w D. z dnia [...] października 2014 r. nie doszło do naruszenia art. 43 ust. 3 ustawy o Policji, albowiem organ ten zachował wymóg zasięgnięcia opinii organizacji zakładowej związku zawodowego policjantów, a także wziął ją pod uwagę, odnosząc się do niej w uzasadnieniu spornego rozkazu personalnego o zwolnieniu ze służby w Policji.
Konkludując, organ pierwszej instancji uznał, że brak jest przesłanek będących podstawą do wznowienia postępowania administracyjnego z uwagi na uchybienie terminu do wniesienia podania o jego wznowienie.
W dniu [...] listopada 2018 r. skarżący wniósł zażalenie od wskazanego powyżej postanowienia Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] listopada 2018 r., podnosząc w uzasadnieniu, iż o uchybieniach w procedowaniu Komendanta Miejskiego Policji w D. dowiedział się na początku października 2018 r., kiedy to osobiście analizował orzecznictwo sądów administracyjnych.
W wyniku rozpatrzenia zażalenia strony skarżącej, Komendant Główny Policji - działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 k.p.a. - postanowieniem nr [...] z dnia [...] grudnia 2018 r. utrzymał w mocy sporne postanowienie nr [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] listopada 2018 r. o odmowie wznowienia postępowania.
W uzasadnieniu decyzji Komendant Główny Policji zauważył na wstępie, iż rozpatrując przedmiotową sprawę w postępowaniu nadzwyczajnym, należy wskazać, że - w świetle art. 148 § 1 i 2 k.p.a. - organ administracji publicznej zobowiązany jest z urzędu badać zachowanie terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania administracyjnego.
Organ odwoławczy stwierdził, że podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania; termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji. Jednakże, jak zauważył organ odwoławczy, strona musi udowodnić, kiedy (w jakiej dacie) dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania, ze ścisłością dostateczną do ustalenia, że jej podanie o wznowienie wpłynęło przed upływem terminu jednomiesięcznego od dnia, w którym dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 26 lutego 2013 r., sygn. akt II SA/Ol 1163/12, czy też wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 9 października 2013 r., sygn. akt IV SA/Po 632/13).
Komendant Główny Policji uznał, iż w przedmiotowej sprawie skarżący G. B. złożył wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., a zatem nie budzi wątpliwości, że wniosek taki winien zostać przez niego złożony nie później niż przed upływem jednego miesiąca od dnia, w którym dowiedział się on o kwestionowanej decyzji.
Organ odwoławczy podkreślił, że złożenie wniosku po upływie tego terminu stanowi przesłankę bezwzględnie negatywną do pozytywnego rozpatrzenia wniosku strony o wznowienie postępowania w trybie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Zdaniem organu odwoławczego, uchybienie terminu do wniesienia takiego podania jest podstawą wydania postanowienia o odmowie wznowienia postępowania, zgodnie z dyspozycją art. 149 § 3 k.p.a.
Jednocześnie, Komendant Główny Policji zauważył, iż wszczęcie postępowania w sprawie wznowienia postępowania na wniosek, pomimo uchybienia terminu, stanowi rażące naruszenie prawa, albowiem godzi w zasadę ogólną trwałości decyzji administracyjnych, określoną w art. 16 § 1 k.p.a. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 stycznia 2014 r., sygn. akt II OSK 2043/12).
Komendant Główny Policji podniósł, iż zgodnie z art. 148 § 2 k.p.a., termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji. Zatem z treści tego przepisu wynika wprost, że liczy się dzień, w którym strona dowiedziała się o decyzji, a nie dzień, w którym miała taką możliwość (zob. Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, pod red. M. Wierzbowskiego i A. Wiktorowskiej, Legalis 2018 r.).
Zdaniem organu odwoławczego, w świetle art. 148 § 2 k.p.a. bez znaczenia dla ustalenia daty dowiedzenia się przez stronę o decyzji uzasadniającej żądanie wznowienia postępowania jest ocena prawidłowości lub wiarygodności decyzji, o której strona została poinformowana. Istotne jest jedynie to, aby do strony dotarła wiadomość o wydaniu decyzji i zawartym w niej rozstrzygnięciu (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 czerwca 1996 r., sygn. akt I SA 570/95).
Z kolei, jak wskazał organ odwoławczy, datą powzięcia wiadomości o danej decyzji jest chwila, w której do strony dotarła wiadomość o decyzji i o zawartym w niej rozstrzygnięciu i to niezależnie od źródła, z którego ta informacja pochodzi. Według organu odwoławczego sformułowanie "strona dowiedziała się o decyzji" należy zatem rozumieć w ten sposób, że strona uzyskała informacje pozwalające zidentyfikować ją (nawet pomimo braku doręczenia jej tej decyzji, bowiem zgodnie z dosłownym brzmieniem tego przepisu termin ten rozpoczyna bieg od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji. Nie może on więc być podstawą uznania, że bieg terminu do wniesienia postępowania rozpoczyna się w dniu doręczenia decyzji (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 lutego 2018 r., sygn. akt II OSK 1713/17). Zdaniem organu odwoławczego, chodzi o takie dane, jak nazwa organu, który decyzję wydał oraz sposób rozstrzygnięcia sprawy. Nie jest natomiast konieczne dokładne poznanie pełnej treści decyzji.
Mając na względzie powyższe, Komendant Główny Policji wskazał, że w sytuacji, gdy sama strona we wcześniejszych pismach powołuje się na posiadanie wiedzy o wydaniu przez organ decyzji określonej treści, uznać należy, że data tych wcześniejszych pism jest datą, od której należy liczyć termin do wniesienia podania o wznowienie i ustalać czy został on zachowany (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 lutego 2018 r., sygn. akt II OSK 1661/17, podobnie: wyrok NSA z dnia 25 maja 2017 r., sygn. akt. II OSK 2449/15, czy też wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 11 kwietnia 2018 r., sygn. akt II SA/Po 935/17, a także wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 13 lutego 2018 r., sygn. akt IISA/Łd 1001/17).
Komendant Główny Policji stwierdził, że uchybienie terminowi do wniesienia podania o wszczęcie postępowania w sprawie wznowienia postępowania wyklucza możliwość dokonania merytorycznej oceny decyzji kwestionowanej w postępowaniu wznowieniowym (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 maja 2017 r., sygn. akt II GSK 5591/16).
Tymczasem, jak zauważył organ odwoławczy, strona skarżąca po doręczeniu jej rozkazu personalnego nr [...] Komendanta Miejskiego Policji w D. z dnia [...] października 2014 r. oraz utrzymującej go w mocy decyzji nr [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] grudnia 2014 r. wielokrotnie kwestionowała go za pomocą nadzwyczajnych środków zaskarżenia, jak również na drodze sądowoadministracyjnej.
W tej sytuacji, organ odwoławczy stwierdził, że nie można zatem przyjąć, jak wskazał skarżący, że dzień, w którym dowiedział się o uchybieniach w procedowaniu organu pierwszej instancji, tj. na początku października 2018 r., jest relewantny z punktu widzenia dopuszczalności wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Organ odwoławczy uznał, że istotny z punktu widzenia dopuszczalności wznowienia postępowania administracyjnego na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. jest wyłącznie upływ czasu od dnia, w którym strona dowiedziała się o kwestionowanym rozstrzygnięciu, a nie dzień, w którym strona dowiedziała się o możliwości wznowienia postępowania.
Mając na względzie powyższe, Komendant Główny Policji uznał, że ponad wszelką wątpliwość wniosek skarżącego został złożony po upływie terminu zawitego określonego w art. 148 § 2 k.p.a. Zdaniem organu odwoławczego, Komendant Wojewódzki Policji w [...] w pierwszej fazie rozpatrywania podania poprawnie ustalił, iż skarżący o wydanej wobec niego ostatecznej decyzji administracyjnej, co do której - jego zdaniem - zachodzić miała przesłanka wznowienia postępowania w trybie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., wiedział na długo przed 2018 r. Okoliczność ta stanowi natomiast przesłankę negatywną do pozytywnego rozpatrzenia podania strony o wznowienie postępowania administracyjnego w trybie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.
W piśmie z dnia [...] stycznia 2019 r. skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na powyższe postanowienie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] grudnia 2018 r.
Wnosząc o uchylenie zarówno zaskarżonego postanowienia, jak i poprzedzającego go postanowienia Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] listopada 2018 r., a także o zasądzenie od organu odwoławczego zwrotu kosztów postępowania sądowego, skarżący podtrzymał dotychczasowe zarzuty oraz argumenty podniesione zarówno w podaniu o wznowienie, jak i w zażaleniu wniesionym od postanowienia organu pierwszej instancji.
W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Ustosunkowując się do argumentów strony skarżącej, organ odwoławczy zauważył, że "dowiedzenie się o decyzji", o którym mowa w przepisie art. 148 § 2 k.p.a., oznacza, że strona nie miała wcześniej świadomości, że toczyło się jakiekolwiek postępowanie w jej sprawie.
Zdaniem organu odwoławczego, w przypadku skarżącego, który kwestionował rozkaz personalny o zwolnieniu ze służby w toku instancji odwoławczej oraz sądowej, tego typu sytuacja nie zachodzi. Ponadto, w ocenie organu odwoławczego, wiedza strony, o której mowa w art. 148 § 2 k.p.a., dotyczy wiedzy o istnieniu decyzji a nie jej wadach. Organ odwoławczy zauważył, że o wadach decyzji można mówić, wtedy gdy jej treść, czyli sentencja i uzasadnienie znane są stronie. Organ odwoławczy zauważył ponadto, że skoro strona skarżąca próbowała zwalczać rażące, jej zdaniem, wady procesowe spornego rozkazu personalnego na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., przyjąć należy, iż miała wiedzę o toczącym się postępowaniu i wydanym rozstrzygnięciu, a więc - w konsekwencji - uznać należy, że termin na złożenie wniosku o wznowienie postępowania upłynął skarżącemu na długo przez datą złożenia wniosku (skargi) o wznowienie postępowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity Dz. U. z 2018 r., poz. 2107 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
W świetle powołanych przepisów cyt. ustawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w zakresie swojej właściwości, ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną, postanowienie, czy też inny akt lub czynność z zakresu administracji publicznej dotyczącą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tego aktu lub podjęcia spornej czynności. Chodzi więc o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywaną pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności.
Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm. - dalej także: "p.p.s.a.").
W ocenie Sądu, analizowana pod tym kątem skarga G.B. nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżone postanowienie Komendanta Głównego Policji nr [...] z dnia [...] grudnia 2018 r. utrzymujące w mocy postanowienie Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] listopada 2018 r. odmawiające wznowienia postępowania administracyjnego, w wyniku którego został wydany rozkaz personalny nr [...] Komendanta Miejskiego Policji w D. z dnia [...] października 2014 r., nr [...] w sprawie zwolnienia skarżącego ze służby w Policji, na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji z dniem [...] kwietnia 2018 r. - nie narusza obowiązujących przepisów prawa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, że organy Policji obu instancji, wydając sporne postanowienia, nie dopuściły się naruszenia przepisów procedury administracyjnej, a w szczególności art. 149 § 3 k.p.a. zw. z art. 148 § 2 k.p.a., prawidłowo przyjmując, iż skarżący złożył wniosek o wznowienie spornego postępowania administracyjnego z uchybieniem terminu, o którym mowa w art. 148 § 2 k.p.a.
Ponadto, Sąd stwierdził, że organy obu instancji, wydając wspomniane postanowienia, nie dopuściły się naruszenia przepisów art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a., a także art. 107 § 3 k.p.a., albowiem - wbrew zarzutom strony skarżącej - w sposób prawidłowy wyjaśniły w uzasadnieniu wydanych rozstrzygnięć, dlaczego przyjęły, że wniosek skarżącego został złożony po upływie terminu zawitego określonego w art. 148 § 2 k.p.a., co w konsekwencji stanowi przesłankę negatywną do pozytywnego rozpatrzenia podania strony skarżącej o wznowienie postępowania administracyjnego w trybie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.
Jednocześnie, Sąd stwierdził, że zarówno Komendant Główny Policji, jak i organ pierwszej instancji, wydając wskazane wyżej rozstrzygnięcia w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania - nie dopuściły się w powyższym zakresie istotnego naruszenia zasady praworządności wyrażonej w przepisach art. 6 k.p.a. i art. 7 in principio k.p.a. oraz art. 7 Konstytucji RP.
W ocenie Sądu, na wstępie wszelkich rozważań merytorycznych dotyczących oceny legalności spornych postanowień organów Policji obu instancji wydanych w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego, należy wyraźnie zaznaczyć, że nie ulega wątpliwości, iż Komendant Wojewódzki Policji w [...], jako organ administracji publicznej właściwy w sprawie (art. 150 § 1 k.p.a.), rozpatrując w postępowaniu nadzwyczajnym wniosek (podanie) skarżącego z dnia [...] października 2018 r. o wznowienie postępowania administracyjnego, w wyniku którego został wydany rozkaz personalny Komendanta Miejskiego Policji w D. z dnia [...] października 2014 r. zwalniający skarżącego ze służby w Policji, zobowiązany był z urzędu zbadać zachowanie terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania administracyjnego, o którym mowa w art. 148 § 2 k.p.a.
Jest to czynność sprawdzająca bardzo istotna, albowiem w świetle dotychczasowego orzecznictwa przyjmuje się wyraźnie, iż organ administracji obowiązany jest z urzędu badać zachowanie terminu złożenia wniosku o wznowienie postępowania, wszczęcie bowiem postępowania wznowieniowego na wniosek strony, mimo uchybienia terminowi, stanowi rażące naruszenie prawa i godzi w zasadę trwałości decyzji administracyjnych określoną w art. 16 § 1 k.p.a. (por. m.in. M. Jaśkowska /w:/ M. Jaśkowska, M. Wilbrandt-Gotowicz, A. Wróbel, Komentarz aktualizowany do Kodeksu postępowania administracyjnego, LEX/el. 2019 i cyt. tam wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 lipca 2006 r., sygn. akt II OSK 976/05, LEX nr 275519; tak również: wyrok NSA z dnia 28 stycznia 2014 r., sygn. akt II OSK 2043/12). Warto zauważyć, że zgodnie z wyrokiem NSA z dnia 6 maja 2010 r., sygn. akt II OSK 773/09, LEX nr 597851, przystąpienie do rozpoznania sprawy wznowieniowej w wypadku niedotrzymania przez wnioskodawcę ustawowego terminu złożenia wniosku i wydanie decyzji rozstrzygającej sprawę co do istoty jest dotknięte wadą nieważnościową (art. 156 § 1 pkt 2) wobec rażącego naruszenia przepisu art. 148 § 1, przewidującego, że tylko wniosek złożony w terminie należy uznać za dopuszczalny (podobnie: wyrok NSA z dnia 28 stycznia 2014 r., sygn. akt II OSK 2043/12, LEX nr 1450858).
Prawidłowe ustalenia w zakresie terminowości złożenia podania o wznowienie postępowania ma istotne znaczenie, albowiem złożenie wniosku po upływie tego terminu stanowi przesłankę bezwzględnie negatywną do pozytywnego rozpatrzenia wniosku strony o wznowienie postępowania w trybie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., zaś uchybienie terminu do wniesienia takiego podania jest podstawą wydania postanowienia o odmowie wznowienia postępowania, zgodnie z dyspozycją przepisu art. 149 § 3 k.p.a.
W świetle art. 148 § 1 k.p.a., podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania.
Z kolei, jak stanowi art. 148 § 2 k.p.a., termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji.
W przedmiotowej sprawie skarżący G.B. złożył wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., a zatem nie budzi wątpliwości, że wniosek taki winien zostać przez niego złożony nie później, niż przed upływem jednego miesiąca od dnia, w którym dowiedział się on o kwestionowanej decyzji, czyli rozkazie personalnym nr [...] Komendanta Miejskiego Policji w D. z dnia [...] października 2014 r. w sprawie zwolnienia skarżącego ze służby w Policji.
Zdaniem Sądu, skoro - zgodnie z art. 148 § 2 k.p.a. - termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji, to w konsekwencji przyjąć trzeba, iż liczy się zatem dzień, w którym strona dowiedziała się o decyzji, a nie dzień, w którym miała taką możliwość.
Zgodzić się należy z organem odwoławczym, że w świetle art. 148 § 2 k.p.a. bez znaczenia dla ustalenia daty dowiedzenia się przez stronę o decyzji uzasadniającej żądanie wznowienia postępowania jest ocena prawidłowości lub wiarygodności spornej decyzji, o której strona została poinformowana. Istotne jest bowiem jedynie to, aby do strony dotarła wiadomość o wydaniu decyzji i zawartym w niej rozstrzygnięciu (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 czerwca 1996 r., sygn. akt I SA 570/95).
Nie ulega wątpliwości, że datą powzięcia wiadomości o danej decyzji jest chwila, w której do strony dotarła wiadomość o decyzji i o zawartym w niej rozstrzygnięciu i to niezależnie od źródła, z którego ta informacja pochodzi. Według Sądu, sformułowanie "strona dowiedziała się o decyzji" należy zatem rozumieć w ten sposób, że strona uzyskała informacje pozwalające zidentyfikować ją (nawet pomimo braku doręczenia jej tej decyzji), bowiem zgodnie z dosłownym brzmieniem tego przepisu termin ten rozpoczyna bieg od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji.
Mając na względzie powyższe, należy zauważyć, że strona skarżąca, po doręczeniu jej rozkazu personalnego nr [...] Komendanta Miejskiego Policji w D. z dnia [...] października 2014 r. oraz utrzymującej go w mocy decyzji nr [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] grudnia 2014 r., wielokrotnie podejmowała próby zakwestionowania obu tych rozstrzygnięć za pomocą nadzwyczajnych środków zaskarżenia (vide: wnioski o stwierdzenie nieważności na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.), jak również na drodze sądowoadministracyjnej.
W tej sytuacji, w ocenie Sądu, nie można zatem przyjąć, jak sugeruje skarżący, że dzień, w którym rzekomo dowiedział się on o uchybieniach w procedowaniu organu pierwszej instancji, tj. na początku października 2018 r., jest relewantny z punktu widzenia dopuszczalności wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.
Zdaniem Sądu, uznać należy bowiem, że istotny z punktu widzenia dopuszczalności wznowienia postępowania administracyjnego na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. jest wyłącznie upływ czasu od dnia, w którym strona dowiedziała się o kwestionowanym rozstrzygnięciu, a nie dzień, w którym strona dowiedziała się o możliwości wznowienia postępowania.
Mając na względzie powyższe, przyjąć należy, że ponad wszelką wątpliwość wniosek (podanie) skarżącego z dnia [...] października 2018 r. o wznowienie postepowania został złożony po upływie terminu zawitego określonego w art. 148 § 2 k.p.a.
W konsekwencji, skoro Komendant Wojewódzki Policji w [...], rozpatrując wspomniane podanie o wznowienie, poprawnie ustalił, iż skarżący o wydanej wobec niego ostatecznej decyzji administracyjnej, co do której - jego zdaniem - zachodzić miała przesłanka wznowienia postępowania w trybie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., wiedział na długo przed 2018 r., to w niniejszej sprawie zaszła przesłanka do wydania postanowienia o odmowie wznowienia postępowania administracyjnego na podstawie art. 149 § 3 w zw. z art. 148 § 2 k.p.a.
Wbrew zarzutom strony skarżącej, organy Policji, wydając sporne rozstrzygnięcia, w sposób prawidłowy wyjaśniły w uzasadnieniu wydanych postanowień, dlaczego przyjęły, że wniosek skarżącego został złożony po upływie terminu zawitego określonego w art. 148 § 2 k.p.a.
Jednocześnie, uznać należy, iż organy Policji, wydając sporne postanowienia w sposób prawidłowy odniosły się do wszystkich podniesionych przez stronę skarżącą zarzutów, co znajduje odzwierciedlenie w uzasadnieniu tych postanowień
Wobec powyższego, należy uznać, że organy Policji nie uchybiły normom prawnym wyrażonym w przepisach art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., albowiem podjęły wszelkie możliwe i niezbędne zarazem czynności celem pełnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w oparciu o zebrany w sposób wyczerpujący materiał dowodowy.
Ponadto, poprzez pełne - w ocenie Sądu - uzasadnienie faktyczne i prawne obu analizowanych postanowień, organy nie naruszyły normy postępowania administracyjnego wskazanej w przepisie art. 107 § 3 k.p.a., w stopniu, który mógłby mieć jakikolwiek istotny wpływ na ostateczny wynik sprawy.
W toku postępowania organy Policji obu instancji nie dopuściły się również naruszenia zasady pogłębiana zaufania obywateli do organów praworządnego państwa, wyrażonej w art. 8 k.p.a., albowiem prowadząc postępowanie w kontekście ewentualnego zastosowania przepisu 145 § 1 pkt 4 k.p.a., wszechstronnie wyjaśniły wszelkie istotne okoliczności dotyczące analizowanej sprawy, jak również wyjaśniły w sposób precyzyjny i jednoznaczny zarazem, dlaczego przyjęły, że wniosek skarżącego został złożony po upływie terminu zawitego określonego w art. 148 § 2 k.p.a.
Biorąc powyższe pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji wyroku, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło