II SA/Wa 293/20
WyrokWSA w Warszawie2020-11-17
Skład orzekający: Agnieszka Góra-Błaszczykowska, Łukasz Krzycki, Piotr Borowiecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy prawomocne skazanie za umyślne przestępstwo, nawet jeśli nie ma bezpośredniego związku z posiadaniem broni, stanowi samoistną i obligatoryjną przesłankę do cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a ustawy o broni i amunicji?Ratio decidendi
Sąd uznał, że prawomocne skazanie za umyślne przestępstwo, zgodnie z art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a ustawy o broni i amunicji, jest samoistną i obligatoryjną przesłanką do cofnięcia pozwolenia na broń. Ustawodawca sam uznał, że taki fakt stanowi zagrożenie dla bezpieczeństwa publicznego, a organ Policji nie ma obowiązku badania związku między przestępstwem a posiadaniem broni ani nie ma uznania w tej kwestii. Decyzja o cofnięciu pozwolenia ma charakter związany, a nie uznaniowy.Stan faktyczny
Skarżący J. S. złożył skargę na decyzję Komendanta Głównego Policji utrzymującą w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji o cofnięciu pozwolenia na broń palną myśliwską. Podstawą cofnięcia pozwolenia było prawomocne skazanie skarżącego za umyślne przestępstwo. Skarżący zarzucił organom błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie przepisów, brak udowodnienia rzeczywistego zagrożenia oraz naruszenie przepisów postępowania administracyjnego.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Góra-Błaszczykowska (spr.), Sędzia WSA Łukasz Krzycki, Sędzia WSA Piotr Borowiecki, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 17 listopada 2020 r. sprawy ze skargi J. S. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] grudnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską do celu łowieckiego oddala skargę
Przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie była skarga J. S. na decyzję Komendanta Głównego Policji Nr [...] z dnia [...] grudnia 2019 r. w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską do celu łowieckiego.
Skarga została złożona w następującym stanie faktycznym sprawy:
Decyzją znak Dec.[...] z dnia [...] października 2019 r. Komendant Wojewódzki Policji w O. (zwany dalej: KWP, organ I instancji), działając na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a i art. 20 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2019 r., poz. 284, zwana dalej: u.b.a.) oraz art. 268a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 ze zm., zwana dalej: k.p.a.), orzekł o cofnięciu J. S. (zwany dalej: skarżący), pozwolenia na posiadanie broni palnej myśliwskiej do celów łowieckich.
Podstawę rozstrzygnięcia stanowiło ustalenie organu I instancji, że skarżący stanowi zagrożenie dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego. Powyższy wniosek KWP wywiódł z faktu, iż prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w E. [...] z dnia [...] czerwca 2015 r. sygn. akt [...] za popełnienie czynu z art. 18 § 2 w związku z art. 231§ 2 w związku z art. 12 kodeksu karnego (popełnienie przestępstwa umyślnego), skarżący został skazany na karę 1 roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres próby wynoszący 4 lata oraz karę grzywny w wysokości 80 stawek dziennych oraz orzeczono wobec niego środek karny w postaci zakazu zajmowania wszelkich stanowisk w strukturach Straży Granicznej na okres 4 lat. Okoliczność ta skutkowała obowiązkiem cofnięcia pozwolenia na broń.
W odwołaniu złożonym na powołaną wyżej decyzję skarżący, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, wniósł o jej uchylenie w całości i pozostawienie mu pozwolenia na broń, ewentualnie uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez organ I instancji.
Wskazaną na wstępie i stanowiącą przedmiot kontroli w niniejszej sprawie decyzją znak [...] z dnia [...] grudnia 2019 r. Komendant Główny Policji (zwany dalej: KGP, organ odwoławczy), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 268a k.p.a. oraz art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a u.b.a., orzekł o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji.
Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie organ odwoławczy podał, iż zgodnie z art. 18 ust. 1 pkt 2 u.b.a., właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano, należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6 u.b.a. W niniejszej sprawie zastosowano pkt 6 lit. a tego przepisu, w myśl którego pozwolenia na broń nie mogą posiadać osoby stanowiące zagrożenie dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego, skazane prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo umyślne. Z treści wskazanego przepisu w sposób nie budzący wątpliwości wynika, że zdaniem ustawodawcy sam fakt skazania za przestępstwo umyślne uzasadnia przesłankę zagrożenia. Do oceny, czy w danej sprawie istnieje przesłanka cofnięcia pozwolenia na broń, wystarczy zatem samo ustalenie przez organ Policji, że osoba posiadająca pozwolenie na broń jest skazana za przestępstwo, o którym mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a u.b.a.
Popełnione przez posiadacza broni przestępstwo nie musi mieć z nią bezpośredniego związku, a organ Policji nie jest zobowiązany w takich przypadkach uzasadniać istnienia zagrożenia, o którym mowa w omawianym przepisie, w drodze postępowania dowodowego, wykazującego związek pomiędzy faktem skazania, a tym właśnie zagrożeniem, o ile popełnione przestępstwo - tak jak w przypadku skarżącego - ma charakter umyślny. KGP podkreślił, że dowodem potwierdzającym tę okoliczność jest znajdujący się w aktach sprawy wyrok Sądu Rejonowego w E. z dnia [...] czerwca 2015 r., sygn. akt [...], którym skarżący został skazany za przestępstwo umyślne (z art. 18 § 2 w związku z art. 231 § 2 w związku z art. 12 kodeksu karnego), na karę 1 roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres próby wynoszący 4 lata oraz karę grzywny w wysokości 80 stawek dziennych.
Stwierdził, że skoro w niniejszej sprawie dyspozycja art. 15 ust. 1 pkt. 6 lit. a u.b.a. została bezsprzecznie spełniona (skarżący został skazany prawomocnym wyrokiem za popełnienie przestępstwa umyślnego), okoliczność ta obligowała organ I Instancji do cofnięcia pozwolenia na broń palną, na każdy jej rodzaj i bez względu na cel jej posiadania. Każda z osób, która została skazana za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe, niejako automatycznie stanowi zagrożenie dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego. Za bezzasadne uznał zatem podnoszone w odwołaniu zarzuty naruszenia przepisów postępowania i prawa materialnego. Wyjaśnił również, że żadne dowody świadczące korzystnie o skarżącym, nie niwelują wskazanego wyżej prawomocnego wyroku i nie są w stanie zmienić sposobu rozstrzygnięcia sprawy. Z brzmienia art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a u.b.a. wynika, że w sytuacji, jak ustalona w niniejszej sprawie, sam ustawodawca dał prymat interesowi społecznemu nad słusznym interesem obywatela, wiążąc organy Policji co do sposobu rozstrzygnięcia sprawy dotyczącej pozwolenia na broń.
W skardze złożonej na powołane wyżej rozstrzygnięcie do sądu administracyjnego skarżący, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, wniósł o uchylenie zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji oraz zasądzenie na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania. Wydanej decyzji skarżący zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
1. art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a u.b.a. poprzez błędną wykładnię, a następnie niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że skarżący stanowi zagrożenie dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego, a w konsekwencji, że występują przesłanki do wydania decyzji o cofnięciu pozwolenia na broń palną myśliwską w sytuacji, gdy nie udowodniono, że istnieje rzeczywiste zagrożenie ze strony skarżącego, że może on użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, a poprzestano jedynie na przyjęciu z mocy przepisu art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a u.b.a., iż skarżący stanowi zagrożenie dla porządku lub bezpieczeństwa publicznego na skutek skazania go prawomocnym wyrokiem za umyślne przestępstwo;
2. art. 7, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a., poprzez przyjęcie, że wszystkie okoliczności niniejszej sprawy zostały w sposób dostateczny wyjaśnione, podczas gdy organ nie podjął wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, zaniechał poddania analizie dowodów, przemawiających za posiadaniem przez skarżącego predyspozycji pozwalających zachować mu pozwolenie na broń palną myśliwską, w konsekwencji czego doszło do nierzetelnego rozpoznania stanu faktycznego sprawy i błędnego uznania, iż skarżący spełnił ustawowe przesłanki do cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni palnej do celów łowieckich;
3. art. 7 w związku z art. 8 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie w postępowaniu słusznego interesu obywatela oraz podejmowanie działań sprzecznych z zasadą pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa.
W uzasadnieniu złożonego środka zaskarżenia skarżący szczegółowo omówił przytoczonej powyżej zarzuty skargi.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi, podnosząc argumentację tożsamą z zaprezentowaną w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje:
Skarga podlegała oddaleniu.
Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., zwana dalej: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż sąd rozpoznając skargę ocenia, czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 134 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną.
Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a u.b.a. Zgodnie z art. 18 ust. 1 pkt 1 u.b.a., właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano, należy do grona osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6 tej ustawy. W myśl art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a u.b.a., chodzi tu o osoby stanowiące zagrożenie dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego: skazane prawomocnym orzeczeniem sądu za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe.
W rozpoznawanej sprawie podstawą do cofnięcia skarżącemu pozwolenia na posiadanie broni palnej myśliwskiej był prawomocny od dnia [...] grudnia 2015 r. wyrok Sądu Rejonowego w E. [...] z dnia [...] czerwca 2015 r., sygn. ak t[...], którym uznano go winnym popełnienia przestępstwa z art. 18 § 2 kk w związku z art. 231 § 1 i 2 kk w związku z art. 12 kk (k. 34-47 akt administracyjnych). Skarżący był oskarżony o to, że w okresie od 1998 r. do 2000 r. w G. jako funkcjonariusz tamtejszego Granicznego Punktu Kontrolnego Straży Granicznej wykonując czynności związane z odprawą graniczną na przejściu granicznym, chcąc aby inne osoby popełniły czyn zabroniony, działając w celu osiągnięcia korzyści majątkowej i ze z góry powziętym zamiarem, wielokrotnie nakłaniał innego funkcjonariusza celnego, zatrudnionego w Oddziale celnym w G., do nie dopełnienia obowiązków służbowych poprzez odstąpienie od szczegółowych kontroli celnych wskazanych przez niego osób przekraczających granicę z FR do RP, przez co umożliwiał im przemyt papierosów i alkoholu i innych towarów bez oznaczeń znakami skarbowymi akcyzy, przy czym w zamian sam odstępował od kontroli podróżnych wskazanych przez funkcjonariuszy celnych, przez co osiągnął korzyści majątkowe- czym działał na szkodę interesu publicznego. Za to wymierzono mu karę 1 roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres próby wynoszący 4 lata oraz karę grzywny w wysokości 80 stawek dziennych oraz orzeczono wobec niego środek karny w postaci zakazu zajmowania wszelkich stanowisk w strukturach Straży Granicznej na okres 4 lat.
Popełnione przez skarżącego czyny z art. 231 § 1 i 2 k.k. (przestępstwo przeciwko działalności instytucji państwowych oraz samorządu terytorialnego, przestępstwo podżegania), są przestępstwami umyślnymi. W sprawie zatem została spełniona przesłanka cofnięcia pozwolenia na broń, określona w art. 18 ust. 1 pkt 2 u.b.a., gdyż skarżący stał się osobą, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a u.b.a.
Sąd zauważa, że konstrukcja art. 15 ust. 1 pkt 6 w związku z art. 18 ust. 1 pkt 2 u.b.a. nie pozostawia żadnych wątpliwości, że organ stosujący te przepisy, po stwierdzeniu zaistnienia przesłanek, określonych w pierwszym z nich, obligatoryjnie musi wydać decyzję o cofnięciu decyzji o pozwoleniu na broń. Każda z osób, która została skazana za umyślne przestępstwo lub przestępstwo skarbowe, niejako automatycznie stanowi zagrożenie dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego. Bez znaczenia są wówczas takie okoliczności, jak: nienaganna opinia, czy okoliczności dotyczące charakteru i wagi przestępstwa, którego skarżący się dopuścił.
Sprawy dotyczące cofnięcia pozwolenia na broń nie mają charakteru uznaniowego. Zawarte w treści art. 18 ust. 1 u.b.a. sformułowanie "cofa pozwolenie na broń" oznacza, że decyzja w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń nie jest decyzją wydawaną w granicach uznania administracyjnego, lecz ma charakter decyzji związanej. Przepis ten nakłada na organ Policji obowiązek wydania decyzji o cofnięciu pozwolenia na broń w przypadku zaistnienia przesłanek określonych w art. 15 ust. 1 pkt 2-6 tej ustawy. Katalog wymieniony w tym przepisie ma charakter zamknięty.
W związku z tym, organ nie jest zobowiązany do badania, czy dana osoba stanowi zagrożenie dla porządku i bezpieczeństwa publicznego, uzasadniające cofnięcie jej pozwolenia na broń, gdyż stosownej oceny dokonał już ustawodawca.
W ocenie Sądu, organ słusznie wskazał w zaskarżonej decyzji, że ustawodawca sam rozstrzygnął, że istnienie zagrożenia dla porządku lub bezpieczeństwa publicznego uzasadnia sam fakt skazania za przestępstwo umyślne. Decyzja o cofnięciu pozwolenia na broń nie ma charakteru środka karnego, lecz administracyjnoprawny. Ustawodawca uznał bowiem, że sam fakt skazania prawomocnym orzeczeniem sądu za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe, jest samoistną przesłanką do cofnięcia pozwolenia na broń. Popełnienie bowiem wskazanego czynu (jego dokonanie) świadczy, że dana osoba nie daje rękojmi zachowania postawy, jaką - w ocenie ustawodawcy - powinien dochowywać posiadacz broni. Broń oraz amunicja ze względu na potencjalnie możliwe wywołanie nimi zagrożenia dla życia lub zdrowia ludzkiego, musi podlegać reglamentacji, zaś dostęp do nich mogą mieć tylko osoby przestrzegające porządku prawnego. Z tego też względu przepisy dopuszczające jednostki do posiadania broni i amunicji muszą być wykładane możliwie rygorystycznie. Ma to szczególne znaczenie wobec art. 38 Konstytucji RP, w myśl którego Rzeczpospolita Polska zapewnia każdemu człowiekowi prawną ochronę życia. Ścisła, daleko idąca reglamentacja i kontrola dostępu do broni jest właśnie elementem tej ochrony, tym samym restrykcyjne rozumienie przepisów o dostępie do broni i amunicji wypływa z samej ustawy zasadniczej.
Wymaga zaznaczenia, że przedmiotem niniejszego postępowania administracyjnego jest jedynie ustalenie, czy zachodzą określone w ustawie o broni i amunicji przesłanki cofnięcia pozwolenia na broń, a zatem czy fakt skazania za przestępstwo, spełnia przesłanki określone w art. 15 ust. 1 pkt 6 u.b.a. Ustalenie zatem, że skarżący został skazany za przestępstwo umyślne jest dla organów Policji wiążące w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń.
Tym samym za niezasadne uznać należy podnoszone w skardze zarzuty naruszenia prawa materialnego – art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a u.b.a.
Nietrafione są także wskazane przez skarżącego zarzuty naruszenia przepisów postępowania. W ocenie Sądu, organy Policji przeprowadziły postępowanie dowodowe zgodnie z zasadami, określonymi w art. 6, art. 7, art. 8, art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 78 § 1, art. 80 oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. i na tej podstawie ustaliły, że zachodzą przesłanki z art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a u.b.a. Orzekające w sprawie organy w sposób prawidłowy zebrały i oceniły materiał dowodowy sprawy, a także dokonały prawidłowej wykładni przepisów ustawy o broni i amunicji, mających zastosowanie w ustalonych w postępowaniu okolicznościach faktycznych sprawy. Brak zatem podstaw faktycznych i prawnych do uwzględnienia złożonej w niniejszej sprawie skargi.
Mając na uwadze powołane okoliczności, Sąd działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło