II SA/Wa 294/08

WyrokWSA w Warszawie2009-02-19

Skład orzekający: Iwona Dąbrowska, Andrzej Kołodziej, Sławomir Antoniuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy orzeczenie organu odwoławczego, które utrzymało w mocy orzeczenie organu pierwszej instancji, mimo że odwołanie zostało wniesione po terminie, jest dotknięte wadą nieważności?
Ratio decidendi
Orzeczenie organu odwoławczego, które merytorycznie rozpatrzyło odwołanie wniesione po terminie, jest dotknięte wadą nieważności z powodu rażącego naruszenia art. 138 § 1 pkt 1 kpa w związku z art. 156 § 1 pkt 2 kpa. Organ odwoławczy powinien był stwierdzić uchybienie terminu do wniesienia odwołania w drodze postanowienia, a nie orzeczenia merytorycznego.
Stan faktyczny
Skarżący J. K. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w W., które utrzymało w mocy orzeczenie Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w L. uznające go za zdolnego do służby wojskowej. Skarżący kwestionował prawidłowość orzeczenia, powołując się na przebyty uraz stawu skokowego i wnosząc o ponowne skierowanie na komisję lekarską. Sąd administracyjny uznał, że odwołanie zostało wniesione po terminie, a organ odwoławczy nie powinien był rozpatrywać go merytorycznie.
Rozstrzygnięcie
1. Stwierdza nieważność zaskarżonego orzeczenia. 2. Stwierdza, że zaskarżone orzeczenie nie podlega wykonaniu w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Dąbrowska (spr.), Sędziowie WSA Andrzej Kołodziej, Sławomir Antoniuk, Protokolant Łukasz Mazur, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 lutego 2009 r. sprawy ze skargi J. K. na orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w W. z dnia [...] stycznia 2008 r. nr [...] w przedmiocie zdolności do czynnej służby wojskowej 1. stwierdza nieważność zaskarżonego orzeczenia 2. stwierdza, że zaskarżone orzeczenie nie podlega wykonaniu w całości Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska w W. orzeczeniem nr [...] z [...] stycznia 2008 r., po rozpatrzeniu w tym dniu odwołania poborowego od orzeczenia Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w L. nr [...] z [...] grudnia 2007 r., działając na podstawie § 9 pkt 3 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 25 czerwca 2004 r. w sprawie utworzenia wojskowych komisji lekarskich oraz określenia ich siedzib, zasięgu, działania i właściwości (Dz. U. Nr 151, poz. 1594 ze zm.) oraz § 23 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z 25 czerwca 2004 r. w sprawie orzekania o zdolności do czynnej służby wojskowej oraz trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. Nr 151, poz. 1595 ze zm.) i na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymała w mocy zaskarżone orzeczenie. Zaakceptowała tym samym, że orzeczenie Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w L[...] nr [...] z [...] grudnia 2007 r., uznające J. K. za zdolnego do służby wojskowej z kategorią zdrowia "A" jest prawidłowe. W uzasadnieniu orzeczenia Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska w W., po rozpatrzeniu odwołania i analizie dokumentacji orzeczniczo – lekarskiej, zgromadzonej w sprawie, nie stwierdziła nieprawidłowości mogących stanowić podstawę do uchylenia zaskarżonego orzeczenia i utrzymała je w mocy. Komisja podała, w oparciu o konsultację ortopedyczną przeprowadzoną u J. K., że rozpoznane schorzenia, w tym przebyty uraz stawu skokowego lewego bez upośledzenia sprawności ruchowej (§ 77 pkt 5), zmiany zwyrodnieniowe stawu skokowego lewego (§ 77 pkt 9), wysoki wzrost (§ 1 pkt 1) i płaskostopie (§ 78 pkt 1), nie stanowią przyczyny niezdolności do czynnej służby wojskowej. Orzeczenie to stało się przedmiotem skargi J. K. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w uzasadnieniu której ponownie powołał się na przebyty uraz stawu skokowego oraz wniósł o ponowne skierowanie go na komisję lekarską. W odpowiedzi na skargę Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska w W. wniosła o jej oddalenie, powołując się na argumenty zaprezentowane w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. Innymi słowy, sąd administracyjny kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego. Skarga analizowana pod tym kątem zasługuje na uwzględnienie, jednakże z powodów całkowicie odmiennych, aniżeli podnosi skarżący. Zezwala na to treść art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), a mianowicie, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany granicami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Niezależnie od zarzutów i argumentów obu stron, przede wszystkim zbadania wymagała kwestia, czy odwołanie J. K. z dnia 2 lutego 2008 r. od orzeczenia Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w L. nr [...] z [...] grudnia 2007 r. zostało wniesione w przewidzianym do jego wniesienia terminie. Zgodnie z brzmieniem art. 127 § 1 i § 2 kpa, od decyzji wydanej w pierwszej instancji służy stronie odwołanie tylko do jednej instancji, zaś właściwy do rozpatrzenia odwołania jest organ administracji publicznej wyższego stopnia, chyba że ustawa przewiduje inny organ odwoławczy. Z kolei, w świetle art. 129 § 1 i § 2 kpa, odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu, który wydał decyzję, w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie. Jak wynika z akt administracyjnych sprawy, orzeczenie Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w L. nr [...] z [...] grudnia 2007 r. zostało doręczone matce skarżącego w dniu 19 grudnia 2007 r. Okoliczność tę potwierdza pismo reklamacyjne Poczta Polska - Centrum Poczty - Oddziału Rejonowego [...] z dnia 5 grudnia 2008 r. Zatem od dnia 19 grudnia 2007 r. należało liczyć termin do wniesienia odwołania od orzeczenia organu pierwszej instancji. Tak więc, czternastodniowy termin, przewidziany do złożenia odwołania, upłynął w dniu 2 stycznia 2008 r. (środa), natomiast odwołanie od orzeczenia Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w L. nr [...] z [...] grudnia 2007 r. skarżący sformułował w dniu 2 stycznia 2008 r., a nadał je w placówce pocztowej w dniu 3 stycznia 2008 r., czyli z uchybieniem terminu. Wobec faktu, iż odwołanie zostało wniesione po terminie, organ winien - w trybie art. 134 kpa - stwierdzić, w drodze postanowienia, uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Tymczasem Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska w W. orzeczeniem nr [...] z [...] stycznia 2008 r. uznała, że odwołanie zostało złożone w terminie, i że istnieją podstawy do merytorycznego orzekania w drodze orzeczenia, którym to orzeczeniem utrzymała w mocy orzeczenie Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w L., mimo że w dniu wniesienia odwołania orzeczenie organu pierwszej instancji korzystało już z przymiotu ostateczności. Dlatego też, z uwagi na rażące naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, Sąd zobowiązany był stwierdzić nieważność zaskarżonego orzeczenia w oparciu o art. 156 § 1 pkt 2 kpa. Według tego przepisu, decyzja jest dotknięta wadą nieważności, gdy została wydana z rażącym naruszeniem prawa. Z uwagi na powyższe zbyteczne są rozważania w zakresie zarzutów podniesionych w skardze. Z tych względów, na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 156 § 1 pkt 2 ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w punkcie 1 sentencji wyroku. W oparciu o art. 152 ww. ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji w całości.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło