II SA/Wa 3060/21
WyrokWSA w Warszawie2022-02-01
Skład orzekający: Waldemar Śledzik, Izabela Głowacka-Klimas, Andrzej Wieczorek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił zakwalifikowania wnioskodawcy do udzielenia pomocy mieszkaniowej, opierając się wyłącznie na kryterium powierzchniowym, pomimo udokumentowanego stanu zdrowia wnioskodawcy i jego matki, który mógłby uzasadniać odstąpienie od tego kryterium?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ administracji prawidłowo odmówił zakwalifikowania wnioskodawcy do pomocy mieszkaniowej, ponieważ przekroczył on ponad dwukrotnie kryterium powierzchniowe, a dokumentacja medyczna nie wykazała konieczności zapewnienia specjalnych warunków mieszkaniowych ani potrzeby dostosowania lokalu do niepełnosprawności. Sąd podkreślił, że nawet jeśli samodzielne mieszkanie może wpłynąć na poprawę funkcjonowania społecznego, nie stanowi to podstawy do odstąpienia od kryterium powierzchniowego w sytuacji braku innych przesłanek.Stan faktyczny
Wnioskodawca, M.C., złożył wniosek o udzielenie pomocy mieszkaniowej, wskazując na problemy psychiczne i trudną sytuację rodzinną. Zarząd Dzielnicy odmówił zakwalifikowania go do pomocy, opierając się na przekroczeniu kryterium powierzchniowego. Wnioskodawca zaskarżył uchwałę, argumentując, że organ pominął jego stan zdrowia oraz stan zdrowia matki, a także nie zastosował przepisów uchwały przewidujących wyjątki od kryterium powierzchniowego. Sąd administracyjny oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Waldemar Śledzik, Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas, Sędzia WSA Andrzej Wieczorek (spr.), po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 1 lutego 2022 r. sprawy ze skargi M.C. na uchwałę Zarządu Dzielnicy [...] m.[...] z dnia [...] kwietnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zakwalifikowania do udzielenia pomocy mieszkaniowej oddala skargę
Zarząd [...] M. [...] W. (zwany dalej Zarządem) nie zakwalifikował Pana M, C, (zwanego dalej wnioskodawcą/skarżącym) do pomocy mieszkaniowej i nie umieścił skarżącego w rejestrze osób oczekujących na pomoc mieszkaniową z zasobu miasta [...] W.
Zarząd ustalił, że skarżący wystąpił z wnioskiem o udzielenie pomocy mieszkaniowej - najem lokalu. Wskazał, że w chwili obecnej wraz z rodzicami mieszka w lokalu nr [...] przy ul. [...] w W. (zwanym dalej lokalem), który stanowi własność jego rodziców. Według bazy ewidencji ludności [...] w lokalu zameldowane są 3 osoby tj. wnioskodawca z rodzicami. Wnioskodawca podnosił, w uzasadnieniu wniosku, że od dziecka boryka się z problemami psychicznymi. Leczy się u psychiatry i ma za sobą kilka pobytów w szpitalu a stan jego zdrowia nie rokuje poprawy. Wskazał, że rodzice są osobami starszymi, mama jest osobą chorą na depresję i dlatego potrzebują spokoju, co w okresie nasilenia objawów choroby jest trudne. Oświadczył, że ze względu na stan jego zdrowia często dochodzi do kłótni, a atmosfera panująca w domu źle wpływa na wszystkich domowników, dlatego prosi o najem lokalu z mieszkaniowego zasobu Miasta.
Ustalono, że wnioskodawca posiada orzeczenie o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności ([...]), które zostało wydane na stałe. W orzeczeniu o niepełnosprawności wydanym [...] kwietnia 2020 r. nie wskazano konieczności zamieszkiwania przez wnioskodawcę w osobnym pokoju. Zgodnie z orzeczeniem lekarza orzecznika ZUS z [...] lutego 2018 r. wnioskodawca jest trwale całkowicie niezdolny do pracy. Zarząd wskazał, że zgodnie z zaświadczeniem Instytutu Psychiatrii i Neurologii z [...] listopada 2019 r. wydanym "w celu przedstawienia w Urzędzie Ds. Mieszkaniowych", Wnioskodawca od 2005 r. jest pacjentem Przyklinicznej Poradni Zdrowia [...] przy ul. [...] w W. (rozpoznanie: organiczne zaburzenia osobowości - zespół [...]). "Ze względu na stan psychiczny pacjenta wskazane samodzielne mieszkanie, które może umożliwić jego dalszą poprawę funkcjonowania społecznego."
Zarząd wskazał, że zaświadczenie z Poradni Zdrowia Psychicznego przy
ul. [...] w W. z [...] stycznia 2020 r. wskazuje, że matka wnioskodawcy - Pani J.C. od 2009 r. jest pacjentką poradni. Choruje na zespół depresyjny oraz zaburzenia lękowe uogólnione. Zalecone jest prowadzenie przez pacjentkę spokojnego, uregulowanego trybu życia oraz ograniczenie sytuacji stresowych.
Biorąc pod uwagę stan faktyczny, powołując się na postanowienia
z § 35 ust. 1 uchwały Nr XXIII/669/2019 Rady m.st. Warszawy w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu miasta
o zakwalifikowaniu do udzielenia pomocy mieszkaniowej (Dz. Urz. Woj. Maz. poz. 14836 z dnia 10 grudnia 2019 r. oraz z 2020 r. poz. 5791), sprawę rozstrzyga Zarząd Dzielnicy.
Wskazał, że zgodnie z § 4 uchwały, pomoc mieszkaniowa może być udzielana osobom, które spełniają kryteria określone w § 5 (tzw. kryterium dochodowe) oraz
w § 7 ust. 1 (tzw. kryterium powierzchniowe). Forma udzielenia pomocy, zgodnie
z § 5 ust. 3 uchwały, jest uzależniona od wysokości dochodu gospodarstwa domowego wnioskodawcy, przy czym przepisy § 5 ust. 3 uchwały mają zastosowanie wyłącznie do spraw, w których wniosek o pomoc mieszkaniową został złożony
w oparciu o uchwałę (§ 43 ust. 3 uchwały).
Podniósł, że zgodnie z § 7 ust. 1 uchwały, przez warunki zamieszkiwania kwalifikujące wnioskodawcę do ich poprawy uznaje się sytuację, w której gospodarstwo domowe zamieszkuje w lokalu, którego powierzchnia mieszkalna wynosi nie więcej niż 7 m2 w przypadku zamieszkiwania w tym lokalu 1 osoby, powiększone o dodatkowe 6 m2 na każdą kolejną zamieszkującą w tym lokalu osobę, (...). W ocenie Zarządu analiza sprawy wykazała, że ponad dwukrotnie przekroczone zostało kryterium powierzchniowe. Według oświadczenia w lokalu nr [...] przy
ul. [...] w W. zamieszkują 3 osoby, każda z nich ma do dyspozycji osobny pokój. Powierzchnia mieszkalna przypadająca na 3 osoby zamieszkujące
w zajmowanym przez wnioskodawcę lokalu wynosi 41,20 m2, natomiast przy
3 osobach zamieszkujących w lokalu, za warunki mieszkaniowe kwalifikujące wnioskodawcę do ich poprawy, uznaje się sytuację w której powierzchnia mieszkalna wynosi nie więcej niż 19 m2. W tej sprawie zachodzą przesłanki do odmowy udzielenia pomocy mieszkaniowej zawarte w § 7 ust. 1 uchwały.
Wobec czego uznał, że nie jest możliwe zakwalifikowanie do realizacji wniosku skarżącego o najem lokalu na czas nieoznaczony z mieszkaniowego zasobu Miasta, tym samym odmówił udzielenia pomocy mieszkaniowej zainteresowanemu.
Skargę na powyższą Uchwałę wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżący, zarzucając naruszenie:
I. przepisów prawa materialnego :
1) art. 2 Konstytucji RP z dnia 2 kwietnia 1997 r., poprzez naruszenie zasady sprawiedliwości społecznej, brak zaspokojenia minimum socjalnego oraz braku możliwości zaspokojenia podstawowych warunków egzystencji jakim jest prawo do lokalu komunalnego;
2) art. 7 Konstytucji RP z dnia 02 kwietnia 1997 r., poprzez naruszenie granic działania zgodnie z prawem (zasada legalizmu) i brak zastosowania właściwych przepisów umożliwiających przyznanie prawa do lokalu komunalnego skarżącemu;
3) nr XXIII/669/2019 Rady Miasta Stołecznego Warszawy z dnia 5 grudnia
2019 r. w sprawie wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu miasta stołecznego Warszawy (Dz. Urz. Woj. Maz. poz. 14836 z dnia 10 grudnia 2019 r.), poprzez niewłaściwe zastosowanie z pominięciem § 7 ust. 2 pkt 1c uchwały nr XXIII/669/2019 Rady Miasta Stołecznego Warszawy z dnia 5 grudnia 2019 r. w sprawie wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu miasta stołecznego Warszawy (Dz. Urz. Woj. Maz. poz. 14836 z dnia 10 grudnia 2019 r.) i wzięcie pod uwagę jedynie § 7 ust. 1 uchwały nr XXIII/669/2019 Rady Miasta Stołecznego Warszawy z dnia 5 grudnia 2019 r. w sprawie wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu miasta stołecznego Warszawy (Dz. Urz. Woj. Maz. poz. 14836 z dnia 10 grudnia 2019 r.), a więc wzięcie pod uwagę jedynie kryterium obecnej powierzchni mieszkalnej skarżącego;
4) § 7 ust. 2 pkt 1c uchwały nr XXIII/669/2019 Rady Miasta Stołecznego Warszawy z dnia 5 grudnia 2019 r, w sprawie wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu miasta stołecznego Warszawy (Dz. Urz. Woj. Maz. poz. 14836 z dnia 10 grudnia 2019 r.), poprzez brak jego zastosowania, w sytuacji gdy należy wziąć pod uwagę udokumentowany stan zdrowia skarżącego, jego rodzaj niepełnosprawności oraz jego potrzeby z tego wynikające;
5) § 7 ust. 4 uchwały nr XXIII/669/2019 Rady Miasta Stołecznego Warszawy z dnia 5 grudnia 2019 r. w sprawie wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu miasta stołecznego Warszawy (Dz. Urz. Woj. Maz. poz. 14836 z dnia 10 grudnia 2019 r.), poprzez brak jego zastosowania, w sytuacji gdy należy wziąć pod uwagę udokumentowany stan zdrowia skarżącego, jego rodzaj niepełnosprawności oraz jego potrzeby z tego wynikające ze względu na zasady współżycia społecznego;
6) § 32 ust. 1 pkt 1 uchwały nr XXIII/669/2019 Rady Miasta Stołecznego Warszawy z dnia 5 grudnia 2019 r. w sprawie wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu miasta stołecznego Warszawy (Dz. Urz. Woj. Maz. poz. 14836 z dnia 10 grudnia 2019 r.), poprzez brak jego zastosowania, w sytuacji gdy organ powinien przeprowadzić wizję lokalną pokoju zamieszkałego przez skarżącego, co ma istotne znaczenie przy uwzględnieniu jego potrzeb mieszkaniowych wynikających z aspektów zdrowotnych z którymi się on boryka.
Wskazał, że pismem z dnia [...] czerwca 2021 r. Zarząd został wezwany do usunięcia naruszenia prawa. Podniesiono, iż organ całkowicie pominął fakt stanu zdrowia wnioskodawcy, zaś w aktach sprawy znajduje się bardzo rozbudowana - aktualna dokumentacja medyczna świadcząca o zespole [...], którym dotknięty jest skarżący.
Skarżący nie podziela stanowiska Zarząd i wskazuje, że zgodnie z § 7 ust. 1 uchwały " przez warunki zamieszkiwania kwalifikujące wnioskodawcę do ich poprawy uznaje się sytuację, w której gospodarstwo domowe zamieszkuje w lokalu, którego powierzchnia mieszkalna wynosi nie więcej niż 7 m2 w przypadku zamieszkiwania
w tym lokalu 1 osoby, powiększone o dodatkowe 6 m2 na każdą kolejną zamieszkującą w tym lokalu osobę, z zastrzeżeniem ust. 2-4.", zaś zgodnie z § 7 ust. 2 pkt 1 c uchwały warunek określony w ust. 1 nie dotyczy osób "niedostosowanych do rzeczywistych, udokumentowanych potrzeb wynikających z rodzaju niepełnosprawności lub udokumentowanego stanu zdrowia, jeżeli dostosowanie nie jest możliwe".
Wskazał, iż lekarz orzecznik Zakładu Ubezpieczeń Społecznych orzeczeniem z dnia [...] lutego 2018 r. uznał skarżącego za całkowicie trwale niezdolnego do pracy, przyznając mu świadczenie w postaci renty socjalnej na stałe, zaś Wojewódzki Zespół Do Spraw Orzeczenia o Niepełnosprawności orzeczeniem z dnia [...] września 2020 r. uchylił zaskarżone orzeczenia Miejskiego Zespołu Do Spraw Orzeczenia
o Niepełnosprawności z dnia [...] kwietnia 2020 r. w zakresie ważności orzeczenia
o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, wskazując, iż według wiedzy medycznej stan zdrowia osoby orzekanej nie rokuje poprawy przy zachowanym procesie leczenia i rehabilitacji, przyznając orzeczenie na stałe.
Zarząd Dzielnicy [...] zupełnie pominął fakt stanu zdrowia skarżącego (pomimo, iż w opisie sprawy stanowiącej załącznik do uchwały nr [...] z dnia [...] kwietnia 2021 r. wzmianka o tym, o charakterze lapidarnym została wskazana).
Podkreślił, iż stan zdrowotny matki cierpiącej na zaburzenia depresyjne
i lękowe (zaświadczenie z Poradni Zdrowia Psychicznego z dnia [...] stycznia 2020 r.) wpływa negatywnie na stan zdrowia wnioskodawcy na co wskazuje zaświadczenie z Instytutu Psychiatrii i Neurologii z dnia [...] listopada 2019 r. z zaleceniem samodzielnego mieszkania, które może umożliwić jego dalszą poprawą funkcjonowania społecznego od którego obecnie stroni.
W związku z powyższym wnosił o stwierdzenie nieważności uchwały Zarządu Dzielnicy [...] Miasta [...] nr [...] z dnia [...] kwietnia 2021 r. w sprawie nie zakwalifikowania wniosku o pomoc mieszkaniową na rzecz M. C. oraz brak umieszczenia skarżącego w rejestrze osób oczekujących na pomoc mieszkaniową z zasobu miasta [....]
W odpowiedzi na skargę Zarząd podtrzymał stanowisko jak w zaskarżonej uchwale.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity Dz. U. z 2021 r., poz. 137), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
W świetle powołanych przepisów cyt. ustawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w zakresie swojej właściwości, ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną, postanowienie, czy też inny akt lub czynność z zakresu administracji publicznej dotyczącą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tego aktu lub podjęcia spornej czynności. Chodzi więc o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywaną pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności.
Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm. - dalej p.p.s.a.).
W myśl art. 147 § 1 p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na uchwałę lub akt,
o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6, stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu
w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności.
Zgodnie z oceną prawną wyrażoną w uchwale składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 21 lipca 2008 r., sygn. akt I OPS 4/08
(publ. https://orzeczenia.nsa.gov.pl), uchwała zarządu dzielnicy m.st. Warszawy
w przedmiocie zakwalifikowania i umieszczenia na liście osób oczekujących na najem lokalu z mieszkaniowego zasobu gminy, w tym także lokalu będącego pracownią służącą prowadzeniu działalności w dziedzinie kultury i sztuki, jest aktem
z zakresu administracji publicznej, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 6 p.p.s.a. Uchwała ta dotyczy bowiem działań organów gmin, podejmowanych w innej niż umowa prawnej formie działania administracji, a mianowicie w drodze nienormatywnych aktów ogólnych organów jednostek samorządu terytorialnego, podejmowanych
w sprawach z zakresu administracji publicznej.
Przepis art. 3 § 2 pkt 6 p.p.s.a. stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej.
Skarga oceniania w świetle powyższych kryteriów jest wprawdzie dopuszczalna, ale nie zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem skargi jest Uchwała Zarządu z dnia [...] kwietnia 2021 r.
w sprawie odmowy zakwalifikowania do udzielenia pomocy mieszkaniowej.
Uchwała ta, nie będąca decyzją administracyjną a aktem organu jednostki samorządu terytorialnego, innym niż akt prawa miejscowego, jest aktem z zakresu administracji publicznej (art. 3 § 2 pkt 6 p.p.s.a.) i kończy pierwszy etap postępowania obowiązującego przy udzielaniu pomocy mieszkaniowej przez gminę. Działanie zarządu dzielnicy nie stanowi więc oferty zawarcia umowy najmu ani negocjacji i nie ma charakteru cywilnoprawnego, a ma charakter administracyjnoprawny. Taka uchwała rozstrzyga bowiem o tym, czy określonej osobie może być udzielona pomoc w zakresie zaspokojenia jej potrzeb lokalowych z wykorzystaniem lokali znajdujących się w mieszkaniowym zasobie gminy. Dopiero po skierowaniu przez zarząd dzielnicy do zawarcia umowy najmu lokalu, następuje drugi etap postępowania, w którym wnioskodawca zawiera z zarządcą nieruchomości umowę najmu konkretnego lokalu. Ten etap, którego zakończeniem jest zawarcie umowy, ma już charakter cywilnoprawny (por. uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 lipca 2008 r., sygn. akt I OPS 4/08; publ. CBOSA).
Postępowanie, o jakim jest mowa w uzasadnieniu ww. uchwały NSA wystąpiło w analizowanym przypadku. Zarząd mocą zaskarżonej uchwały nie zakwalifikował
i nie umieścił skarżącego na liście osób oczekujących na najem lokalu mieszkalnego na czas nieoznaczony. Zgodnie z treścią ww. przepisów wnioski zaopiniowane przez Komisję mieszkaniową rozpatruje zarząd dzielnicy, który rozstrzyga
o zakwalifikowaniu i umieszczeniu wnioskodawcy na liście osób oczekujących
na najem lokalu. Uchwała rozstrzyga więc kwestię możliwości udzielenia skarżącemu pomocy w zakresie zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych z wykorzystaniem lokali znajdujących się w mieszkaniowym zasobie. Uchwała ta podlega zatem kognicji sądu administracyjnego.
Według zaświadczenia Instytutu Psychiatrii i Neurologii z [...] listopada 2019 r., wydanego "w celu przedstawienia w Urzędzie Ds. Mieszkaniowych", wnioskodawca od 2005 r. jest pacjentem Przyklinicznej Poradni Zdrowia Psychicznego przy
ul. [...] w W. (rozpoznanie: organiczne zaburzenia osobowości - zespół [...]). Zaświadczenie to zawiera adnotację: "Ze względu na stan psychiczny pacjenta wskazane samodzielne mieszkanie, które może umożliwić jego dalszą poprawę funkcjonowania społecznego." W orzeczeniu lekarza orzecznika ZUS z [...] lutego 2018 r. wskazano, że skarżący jest trwale całkowicie niezdolny do pracy.
Wnioskodawca posiada orzeczenie o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności (02-P - choroby psychiczne) z [...] kwietnia 2020 r., które zostało wydane na stałe (niepełnosprawność istnieje od urodzenia). W orzeczeniu
o niepełnosprawności nie wskazano konieczności zamieszkiwania przez wnioskodawcę w osobnym pokoju, a w pozycji dotyczącej odpowiedniego zatrudnienia znalazł się zapis "praca na stanowisku przystosowanym do niepełnosprawności".
Zgodnie z zaświadczeniem Poradni Zdrowia Psychicznego przy ul. [...] w W. z [...] stycznia 2020 r. matka wnioskodawcy - Pani J. C.
od 2009 r. jest pacjentką poradni. Choruje na zespół depresyjny oraz zaburzenia lękowe uogólnione. Zalecone jest prowadzenie przez pacjentkę spokojnego, uregulowanego trybu życia oraz ograniczenie sytuacji stresowych.
Wniosek skarżącego został rozpatrzony zgodnie z uchwałą Nr XXIII/669/2019 Rady m.st. Warszawy z dnia 5 grudnia 2019 r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu miasta. Zgodnie z § 4 uchwały, pomoc mieszkaniowa może być udzielana osobom, które spełniają kryteria określone w § 5 (tzw. kryterium dochodowe) oraz w § 7 ust. 1 (tzw. kryterium powierzchniowe). Forma udzielenia pomocy, zgodnie z § 5 ust. 3 uchwały, jest uzależniona od wysokości dochodu gospodarstwa domowego wnioskodawcy, przy czym przepisy § 5 ust. 3 uchwały mają zastosowanie wyłącznie do spraw, w których wniosek o pomoc mieszkaniową został złożony w oparciu o uchwałę (§ 43 ust. 3 uchwały). Dla gospodarstw jednoosobowych kryterium dochodowe uprawniające do najmu lokalu na czas nieoznaczony w dniu rozpatrywania wniosku wynosiło 3 268,42 zł.
Obowiązujący wówczas przepis § 7 ust. 1 uchwały, przez warunki zamieszkiwania kwalifikujące wnioskodawcę do ich poprawy uznawał sytuację,
w której gospodarstwo domowe zamieszkiwało w lokalu, którego powierzchnia mieszkalna wynosiła nie więcej niż 7 m2 w przypadku zamieszkiwania w tym lokalu 1 osoby, powiększone o dodatkowe 6 m2 na każdą kolejną zamieszkującą w tym lokalu osobę, (...).
Według oświadczenia w lokalu nr [...] przy ul. [...] w W. zamieszkują 3 osoby, każda z nich ma do dyspozycji osobny pokój. Zgodnie
z ówcześnie obowiązującymi przepisami uchwały, przy 3 osobach zamieszkujących w lokalu, warunkami mieszkaniowymi uprawniającymi do ich poprawy była powierzchnia mieszkalna wynosząca nie więcej niż 19 m2. Powierzchnia mieszkalna przypadająca na 3 osoby zamieszkujące w zajmowanym przez wnioskodawcę lokalu wynosi 41,20 m2.
Należy zauważyć, że Zarząd zasadnie twierdzi, że podnoszony przez Skarżącego przepis § 7 ust. 2 pkt 1 lit. c uchwały stanowi, że tzw. kryterium powierzchniowe nie dotyczy osób, które zamieszkują w lokalach niedostosowanych do rzeczywistych, udokumentowanych potrzeb wynikających z rodzaju niepełnosprawności lub udokumentowanego stanu zdrowia, jeżeli dostosowanie nie jest możliwe. Natomiast zgodnie z § 7 ust. 4 uchwały zarząd dzielnicy na podstawie analizy i oceny sytuacji życiowej i majątkowej wnioskodawcy może postanowić
o zwolnieniu z kryterium powierzchniowego, jeżeli wnioskodawca w związku
z warunkami mieszkaniowymi znajduje się w wyjątkowo trudnej sytuacji zdrowotnej, rodzinnej, lub społecznej i byłoby to zgodne z zasadami współżycia społecznego.
Podkreślenia wymaga fakt, że w miejscu zamieszkania wnioskodawcy ponad dwukrotnie zostało przekroczone tzw. kryterium powierzchniowe uprawniające do udzielenia pomocy mieszkaniowej, a każda z osób zajmujących lokal ma do dyspozycji osobny pokój.
Orzeczenie z dnia [...] kwietnia 2020 r. o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności skarżącego, w pozycji nr 10, dotyczącej prawa do zamieszkania w oddzielnym pokoju zawiera zapis "nie wymaga". Organ wydający orzeczenie, uwzględniając dokumentację medyczną zainteresowanego jednoznacznie stwierdził, że z uwagi na stan zdrowia wnioskodawca nie wymaga szczególnych warunków mieszkaniowych. Po rozpatrzeniu odwołania złożonego przez skarżącego zaskarżone orzeczenie o niepełnosprawności zostało uchylone jedynie w zakresie punktu III, tj. daty do jakiej zostało wydane (z dnia [...] kwietnia 2023 r. - na stałe), pozostało natomiast bez zmian w zakresie wskazań, w tym dotyczących prawa zamieszkiwania w oddzielnym pokoju. Zawarty w zaświadczeniu lekarskim z [...] listopada 2019 r. wydanym "w celu przedstawienia w Urzędzie ds. Mieszkaniowych" zapis "z uwagi na stan psychiczny pacjenta wskazane samodzielne mieszkanie, które może umożliwić jego dalszą poprawę funkcjonowania społecznego." wskazuje jedynie, że samodzielne mieszkanie może mieć wpływ na poprawę funkcjonowania społecznego wnioskodawcy.
Obowiązujący wówczas przepis § 7 ust. 1 uchwały, przez warunki zamieszkiwania kwalifikujące wnioskodawcę do ich poprawy uznawał sytuację,
w której gospodarstwo domowe zamieszkiwało w lokalu, którego powierzchnia mieszkalna wynosiła nie więcej niż 7 m2 w przypadku zamieszkiwania w tym lokalu
1 osoby, powiększone o dodatkowe 6 m2 na każdą kolejną zamieszkującą w tym lokalu osobę. Powierzchnia mieszkalna przypadająca na 3 osoby zamieszkujące
w zajmowanym przez wnioskodawcę lokalu wynosi 41,20 m2.
Odnośnie zarzutu skarżącego odnośnie nieprzeprowadzenia wizji lokalnej Zarząd zasadnie wskazali, że zgodnie z § 32 ust. 1 pkt 1 uchwały wnioski osób ubiegających się o pomoc mieszkaniową należy poddać szczególnie wnikliwej analizie uwzględniającej ocenę faktycznych warunków mieszkaniowych przeprowadzoną bezpośrednio w miejscu zamieszkania wnioskodawcy
z zastrzeżeniem ust. 9 i 10, które dopuszczają odstąpienie od tego obowiązku. Odstąpienie od oceny warunków mieszkaniowych bezpośrednio w miejscu zamieszkania wnioskodawcy może mieć miejsce, gdy nie są spełnione kryteria określone w § 4, czyli m.in. kryterium powierzchniowe, jak również w sytuacjach szczególnych, takich jak ogłoszenie stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii. Wymienione okoliczności zaistniały w przypadku sprawy mieszkaniowej skarżącego, tym samym odstąpienie od tego obowiązku było zasadne.
Znajdująca się w aktach sprawy mieszkaniowej dokumentacja medyczna, a w szczególności orzeczenie o niepełnosprawności skarżącego, nie wskazuje na konieczność zapewnienia specjalnych warunków mieszkaniowych. Nie wykazano również, że konieczne jest dostosowanie zajmowanego lokalu do niepełnosprawności wnioskodawcy lub stanu jego zdrowia, a takie dostosowanie nie jest możliwe. Tym samym zasadnie nie uznano, że nie można uznać, iż skarżący
w związku z warunkami mieszkaniowymi znajduje się w wyjątkowo trudnej sytuacji zdrowotnej, rodzinnej, lub społecznej.
Zarząd zasadnie wskazał, że nie wykazano związku między warunkami mieszkaniowymi a problemami zdrowotnymi wnioskodawcy.
W związku ze stanem epidemii zasadnie odstąpiono od oceny warunków mieszkaniowych bezpośrednio w miejscu zamieszkania wnioskodawcy.
Mając powyższe na uwadze Zarząd zasadnie twierdzi, że zakwalifikowanie do realizacji wniosku skarżącego z pominięciem tzw. kryterium powierzchniowego byłoby niezgodne z przepisami obowiązującego prawa.
Konkludując Sąd stwierdza, że zaskarżona uchwała nie narusza prawa, zaś zarzuty i argumenty podniesione w skardze nie zasługują na uwzględnienie.
W szczególności nie można zgodzić się ze skarżącym, że organ nie przeprowadził należytej analizy jego sytuacji rodzinnej i mieszkaniowej. Organ poddał bowiem ocenie cały przedstawiony materiał dowodowy, i zasadnie odstąpił
od przeprowadzenia wizji w lokalu zamieszkiwanym przez rodzinę skarżącego.
Niezależnie jednak od tego, ustalenia organu co do liczby osób zamieszkujących w lokalu nie zostały przez skarżącego zakwestionowane.
Końcowo zauważyć należy, że podjęcie zaskarżonej uchwały nie zamyka skarżącemu drogi do ubiegania się o najem lokalu na czas nieoznaczony
z mieszkaniowego zasobu [...] wobec zmiany okoliczności faktycznych. Skarżący może wystąpić ze stosownym wnioskiem do organu, który to wniosek będzie podlegał odrębnej analizie i ocenie zgodnie z obowiązującymi przepisami.
Mając na względzie wszystko powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny
w Warszawie, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło