II SA/Wa 31/15

PostanowienieWSA w Warszawie2015-02-10

Skład orzekający: Iwona Malicka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osobie niezdolnej do pracy i samodzielnej egzystencji, pobierającej jedynie zasiłek stały i pielęgnacyjny, należy przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, mimo ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej ubezpieczeń społecznych?
Ratio decidendi
Osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów związanych z ustanowieniem profesjonalnego pełnomocnika, należy przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, nawet jeśli jest już ustawowo zwolniona z kosztów sądowych w danej sprawie. Kryterium oceny stanowi sytuacja materialna strony, która nie pozwala na pokrycie kosztów zastępstwa prawnego bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania.
Stan faktyczny
Z. N. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata) w sprawie ze skargi na decyzję Prezesa ZUS. Skarżący wskazał, że jest niezdolny do pracy i samodzielnej egzystencji, a jego jedynym dochodem są zasiłki stały i pielęgnacyjny w łącznej wysokości 542 zł. Posiada również dom i niewielką nieruchomość rolną. Do wniosku dołączył zaświadczenie z OPS.
Rozstrzygnięcie
Przyznano Z. N. prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Iwona Malicka po rozpoznaniu w dniu 10 lutego 2015 r. w Warszawie na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. N. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi Z. N. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku postanawia: przyznać Z. N. prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Z. N., działając przez pełnomocnika (brata), S. N., zwrócił się w niniejszej sprawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, tj. o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie adwokata. We wniosku podał, że jest osobą niezdolną do pracy i do samodzielnej egzystencji. Wskazał, że na jego dochód składa się zasiłek stały w wysokości 389 zł oraz zasiłek pielęgnacyjny w kwocie 153 zł, łącznie 542 zł. Nadto oświadczył, że oprócz domu o powierzchni 128 m2 oraz nieruchomości rolnej o wielkości 0,19 ha, nie posiada żadnego majątku ani oszczędności. Do wniosku dołączył zaświadczenie z Ośrodka Pomocy Społecznej Gminy [...] z dnia [...] stycznia 2015 r. o wysokości pobieranych zasiłków. Mając na względzie powyższe zważono, co następuje: Należy stwierdzić, że w niniejszej sprawie Z. N., stosownie do treści art. 239 pkt 1 lit. e ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Skarżący przedmiotowy wniosek złożył w sprawie dotyczącej ubezpieczeń społecznych, dlatego rozpoznanie wniosku o przyznanie prawa pomocy w tym zakresie jest zbędne i nie podlega ocenie w zakresie przesłanek ustawowych. Natomiast zgodnie z art. 262 powołanej ustawy, przepisy o przyznaniu prawa pomocy, w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego, mają odpowiednie zastosowanie do stron, korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Stosownie zaś do art. 245 § 1 i 3 tej ustawy, prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie częściowym i obejmować tylko ustanowienie adwokata. Przyznanie tego prawa osobie fizycznej następuje na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy wtedy, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Jak wynika ze złożonego wniosku oraz akt administracyjnych skarżący z uwagi na stan zdrowia pobiera zasiłek stały od dnia [...] listopada 2011 r., a obecnie z uwagi na stwierdzoną niezdolność do samodzielnej egzystencji jego jedyny dochód stanowią zasiłki stały i pielęgnacyjny, w łącznej wysokości 542 zł. W konsekwencji oznacza to, że skarżący wykazał, iż nie jest w stanie ponieść kosztów związanych z ustanowieniem profesjonalnego pełnomocnika. Z tych względów na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 262 i art. 258 § 2 pkt 7 ppsa, postanowiono, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło