II SA/Wa 314/17
WyrokWSA w Warszawie2017-10-10
Skład orzekający: Stanisław Marek Pietras, Andrzej Góraj, Sławomir Antoniuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych prawidłowo utrzymał w mocy decyzję Komendanta Głównego Policji odmawiającą usunięcia danych osobowych z Krajowego Systemu Informacyjnego Policji (KSIP), pomimo wniosku osoby, której dane dotyczą?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaskarżona decyzja Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych została wydana zgodnie z prawem. Organy Policji mają prawo przetwarzać dane osobowe osób podejrzanych o popełnienie przestępstw ściganych z oskarżenia publicznego na podstawie przepisów ustawy o Policji, które stanowią lex specialis w stosunku do ustawy o ochronie danych osobowych. Okres przechowywania danych jest uzależniony od ich przydatności do realizacji ustawowych zadań Policji, a ocena tej przydatności należy do organów Policji. W przypadku skarżącego nie zaistniały przesłanki do usunięcia danych, a okres ich przetwarzania nie przekroczył 10 lat.Stan faktyczny
Skarżący E. S. wniósł skargę na decyzję Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych (GIODO) odmawiającą nakazania Komendantowi Głównemu Policji (KGP) usunięcia jego danych osobowych z Krajowego Systemu Informacyjnego Policji (KSIP). Dane te zostały wprowadzone w związku z postawieniem mu zarzutu popełnienia przestępstwa z art. 219 k.k. KGP odmówiła usunięcia danych, wskazując na podstawy prawne ich przetwarzania w ustawie o Policji. Po postępowaniu administracyjnym, GIODO początkowo nakazał usunięcie uchybień, następnie utrzymał w mocy decyzję odmawiającą usunięcia danych, a po ponownym rozpatrzeniu sprawy, decyzją z grudnia 2016 r. ponownie utrzymał w mocy decyzję odmawiającą uwzględnienia wniosku skarżącego. Skarżący kwestionował legalność przetwarzania danych, wskazując na naruszenie Konstytucji RP i praw człowieka.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Stanisław Marek Pietras (spraw.) Sędzia WSA – Andrzej Góraj Sędzia WSA – Sławomir Antoniuk Protokolant specjalista – Ewa Kielak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 października 2017 r. sprawy ze skargi E. S. na decyzję Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie przetwarzania danych osobowych oddala skargę
E. S. złożył do Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych skargę dotyczącą przetwarzania jego danych osobowych przez Komendanta Głównego Policji w Krajowym Systemie Informacyjnym Policji (KSIP) i zwrócił się o zbadanie legalności przetwarzania jego danych osobowych oraz o nakazanie Komendantowi Głównemu Policji niezwłocznego usunięcia tych danych osobowych z KSIP.
W toku postępowania administracyjnego przeprowadzonego w niniejszej sprawie ustalono, że skarżący w dniu [...] października 2011 r. zwrócił się do Komendanta Głównego Policji z wnioskiem o usunięcie jego danych z Krajowego Systemu Informacji Policji oraz potwierdzenie tego faktu stosownym pismem.
Komenda Główna Policji pismem z dnia [...] listopada 2011 r. odmówiła usunięcia z KSIP danych wnioskodawcy, wskazując podstawy prawne ich przetwarzania w tym zbiorze.
W wyjaśnieniach, złożonych Generalnemu Inspektorowi Ochrony Danych Osobowych, jako podstawę prawną gromadzenia i przetwarzania danych osobowych skarżącego w KSIP, Komenda Główna Policji wskazała art. 20 ust. 2a ustawy o Policji, stanowiący o uprawnieniu Policji do pobierania, uzyskiwania, gromadzenia, przetwarzania i wykorzystywania w celu realizacji zadań ustawowych informacji, w tym danych osobowych m. in. osób podejrzanych o popełnienie przestępstw ściganych z oskarżenia publicznego, także bez ich wiedzy i zgody. Rozwinięcie powyższych norm prawnych zawarte zostało z kolei w rozporządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 5 września 2007 r. w sprawie przetwarzania przez Policję informacji o osobach (Dz. U. Nr 170, poz. 1203), gdzie, w § 11 rozporządzenia wskazano, iż administrator zbioru dokonuje oceny przydatności informacji w prowadzonych postępowaniach w sposób systematyczny, po zakończeniu sprawy, w ramach której informacje zostały wprowadzone do zbioru, a następnie okresowo, z częstotliwością co najmniej raz na 10 lat, przy czym przy dokonywaniu owej oceny informacje uznaje się za nadal przydatne, jeżeli na ich podstawie nie można wykluczyć możliwości popełnienia w przyszłości przez osobę, której dotyczą, czynu zabronionego w rozumieniu art. 115 § 1 k.k. KSIP stanowi zbiór danych osobowych, w którym przetwarzane są informacje, w tym dane osobowe, o wszczętych i prowadzonych przez Policję postępowaniach (art. 20 ust. 2a ustawy o Policji), jak również informacje uzupełniające do powyższych danych (art. 20 ust. 2b ustawy o Policji). W przypadku skarżącego Policja przetwarza dane jedynie w podanym wyżej zakresie, w związku z przedstawieniem jemu zarzutu popełnienia przestępstwa publicznoskargowego z art. 219 k.k. Podkreślono, że celem przetwarzania danych osobowych w niniejszej sprawie jest realizacja zadań określonych w ustawie o Policji w zakresie zapobiegania kolejnych naruszeń prawa, jak też – w przypadku kolejnego naruszenia – w celach wykrywczych. Nie powinno przy tym budzić wątpliwości, że popełnienie tego rodzaju czynu cechującego się, zgodnie z ustawowymi jego znamionami umyślnością, winno skłaniać do przyjęcia poglądu, że istnieje (nie można wykluczyć) ewentualnie możliwość popełnienia takiego czynu w przyszłości. Konieczne wydaje się posiadanie przez Policję wiedzy o stawianych przez Policję zarzutach popełnienia przestępstwa w przypadku czynów w niedalekiej przyszłości. Dodano również, że kryteriami ocennymi w zakresie przydatności dla Policji danych osobowych przetwarzanych w KSIP są w szczególności: rodzaj i charakter zarzucanego czynu, wiek sprawcy i jego uprzednie rejestracje procesowe, następcze – relewantne prawnokarnie – zachowanie się osoby rejestrowanej w KSIP oraz upływ czasu od ostatniej rejestracji. Zaś w przypadku skarżącego mamy do czynienia z zarzutem popełnienia przestępstwa w niedalekiej przyszłości, tj. niecały rok temu. Fakt ten zdecydowanie wpływa na konieczność dalszego przetwarzania jego danych, z uwagi na ewentualne zagrożenie popełnienia kolejnego, podobnego czynu zabronionego.
Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych decyzją z dnia [...] lipca 2012 r. nr [...], nakazał Komendantowi Głównemu Policji usunięcie uchybień w procesie przetwarzania danych osobowych E. S. poprzez usunięcie jego danych osobowych z Krajowego Systemu Informacyjnego Policji w zakresie danych wprowadzonych do tego zbioru w związku z postawieniem mu zarzutu popełnienia przestępstwa publicznoskargowego z art. 219 K.k.
We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, Komendant Główny Policji wniósł o jej uchylenie zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 20 ust. 2a, ust. 17 i ust. 17a ustawy o Policji, poprzez odstąpienie od ich zastosowania jako przepisów szczególnych i przyjęcie jako podstawę rozstrzygnięcia art. 23 ust. 1 pkt 2 i art. 26 ust. 1 ustawy o ochronie danych osobowych. Nadto zarzucono naruszenie art. 7, art. 8 i art. 11 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie w sprawie faktu dokonania weryfikacji informacji dotyczących wnioskodawcy przez Komendanta Głównego Policji pod kątem usunięcia danych uznanych za zbędne dla realizacji ustawowych zadań Policji w następstwie złożonego wniosku o usunięcie danych osobowych, jak również naruszenie tych przepisów poprzez niewyjaśnienie w toku postępowania i sposobu naruszenia przepisów o ochronie danych osobowych przez KGP. W uzasadnieniu wskazano, że Generalny Inspektor pominął okoliczności, iż przepisy ustawy o Policji, na podstawie których przetwarzane są dane osobowe w KSIP, stanowią lex specialis w stosunku do ustawy o ochronie danych osobowych i tylko one znajdują zastosowanie w omawianej sprawie. Dodatkowo zaznaczono, że informacja jest usuwana ze zbiorów policyjnych wówczas, gdy dokonywana periodycznie aktualna ocena kryminologiczna wyklucza możliwość popełnienia w przyszłości czynu zabronionego przez osobę, której informacja dotyczy. Jednocześnie wskazano, iż nie jest możliwa antycypacja indywidualnej oceny (prognozy) kryminologicznej na podstawie precyzyjnych kryteriów. Z istoty rzeczy ocena ta musi być oparta o nieostre kryteria i jest w pełni kompetentna tylko w momencie jej dokonywania.
Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych decyzją z dnia [...] października 2012 r. nr [...], działając na podstawie art. 51 ust. 1, 3, 5 Konstytucji RP oraz art. 7 pkt 2, art. 23 ust. 1, art. 26 oraz art. 27 ust. 1 i 2 ustawy o ochronie danych osobowych, utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] lipca 2012 r. W uzasadnieniu poddał także analizie treść art. 20 ust. 1, 2a, 2b i ust. 17 ustawy o Policji oraz § 1 pkt 1 - 4 oraz § 11 ust. 1 - 3 rozporządzenia z dnia 5 września 2007 r. w sprawie przetwarzania przez Policję informacji o osobach. Wskazał, że przepisami prawa, które regulują przetwarzanie danych osobowych przez Policję są przepisy ustawy o Policji. Przepisy te regulują kwestię przetwarzania danych osobowych, których usunięcia żądał E. S. i w związku z art. 27 ust. 2 pkt 2 ustawy o ochronie danych osobowych stanowią samodzielną przesłankę przetwarzania tych danych. Zaznaczył, iż przy ocenie zasadności odmowy usunięcia danych osobowych ze zbioru KSIP zastosowanie znajdzie powołany § 11 ust. 3 ww. rozporządzenia, przewidujący możliwość usunięcia danych po dokonaniu oceny przetwarzanych informacji o osobach pod kątem ich przydatności w prowadzonych postępowaniach oraz niezbędności w realizacji zadań ustawowych Policji. Powyższa regulacja jest podstawą do przetwarzania danych osobowych, ale nie wprowadza żadnych kryteriów, pozwalających na dokonanie oceny ich przydatności. Z tego względu, zdaniem organu, w obecnym stanie prawnym zastosowanie w kwestii przetwarzania danych osobowych w KSIP będą miały przepisy ustawy o ochronie danych osobowych, w tym art. 26 ust. 1 oraz art. 27 ust. 2 pkt 2 ww. ustawy. Również to przepisy tej ustawy będą musiały być stosowane przez Policję w sytuacji oceniania każdego przypadku żądania usunięcia danych z KSIP. W świetle powyższych przepisów kluczowym wyznacznikiem dla oceny konieczności przetwarzania danych osobowych w KSIP jest cel gromadzenia określonych informacji, co determinuje konieczność dokonywania każdorazowej, zindywidualizowanej oceny wniosków o usunięcie danych osobowych. Ustosunkowując się zatem do twierdzenia Komendanta Głównego Policji, iż przetwarzanie przez Policję danych osobowych osób, wobec których toczyły się postępowania karne stanowi dla tej formacji ważne narzędzie w zapobieganiu i zwalczaniu przestępstw, Generalny Inspektor stwierdził, że w toku niniejszego postępowania, Komendant Główny Policji nie wykazał w jaki sposób przetwarzanie danych osobowych E. S. pomogło w realizacji tego celu. Samo wskazanie, iż skarżącemu postawiony został zarzut popełnienia przestępstwa w niedalekiej przeszłości nie stanowi dla organu dowodu na powyższe twierdzenie Komendanta Głównego Policji. Komendant Główny Policji nie wykazał również, w jaki sposób przetwarzanie danych ww. przyczyniło się do realizacji któregokolwiek z zadań Policji, określonych w art. 1 ust. 2 ustawy o Policji, ograniczając się jedynie do lakonicznego stwierdzenia, że "w przypadku skarżącego mamy do czynienia z zarzutem popełnienia przestępstwa w niedalekiej przeszłości - niecały rok temu. Fakt ten zdecydowanie wpływa na konieczność dalszego przetwarzania jego danych z uwagi na ewentualne zagrożenie popełnienia kolejnego podobnego czynu zabronionego". Nawiązując zaś do dokonywanej przez Policję oceny kryminologicznej osób, których dane osobowe przetwarzane są w KSIP, jako podstawy do oceny ich przydatności dla realizacji zadań ustawowych Policji, Generalny Inspektor podkreślił, iż jedynym podmiotem uprawnionym do dokonywania oceny stopnia winy i społecznej szkodliwości czynu przestępczego jest sąd i w żadnym razie intencją organu do spraw ochrony danych osobowych nie jest uzurpowanie sobie prawa do oceny zasadności przetwarzania danych w tym zbiorze. Wbrew twierdzeniom Komendanta Głównego Policji, Generalny Inspektor nie dokonał oceny, że roczny okres przetwarzania danych skarżącego w KSIP jest wystarczający dla realizacji przez Policję jej ustawowych zadań, ale powziął wątpliwości co do kryteriów jakimi kierował się organ Policji, podejmując decyzję o konieczności dalszego pozostawienia tych danych w ww. zbiorze.
W wyniku skargi wniesionej przez Komendanta Głównego Policji, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 7 sierpnia 2013 r. sygn. akt II SA/Wa 2328/12, uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych z dnia [...] lipca 2012 r. nr [...], stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości oraz zasądził od Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych na rzecz Komendanta Głównego Policji kwotę 200 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu podał m.in., że "Biorąc pod uwagę treść art. 20 ust. 17 ustawy o Policji, nie można zatem czynić Komendantowi Głównemu Policji zarzutu, iż bezprawnie przechowuje dane osobowe wyżej wymienionego w KSIP. To organy Policji oceniają przydatność zebranych informacji, dokonując ich weryfikacji po zakończeniu sprawy, w ramach której dane te zostały wprowadzone do zbioru, a ponadto nie rzadziej niż co 10 lat od dnia uzyskania lub pobrania informacji (...) Podkreślić należy, że w omawianej sprawie okres 10 lat od uzyskania informacji dotyczącej E. S. jeszcze nie upłynął. Od daty postawienia wyżej wymienionego zarzutu z art. 219 K.k. i wprowadzenia jego danych osobowych do KSIP (kwiecień 2011) do daty skierowania skargi do Generalnego Inspektora na niezgodne z prawem przetwarzanie jego danych osobowych w KSIP (10 luty 2012 r.) upłynął w istocie relewantnie krótki okres czasu. Wymieniony dopuścił się popełnienia przestępstwa umyślnego, dlatego nie można zakładać, iż przedmiotowa informacja na obecnym etapie jest zbędna dla celów prewencyjnych".
W tej sytuacji Komendant Główny Policji pismem z dnia [...] maja 2014 r. podniósł, że "(...) dane osobowe E. S. są przetwarzane przez Policję według stanu faktycznego na dzień usunięcia tych danych z KSIP w zakresie wynikającym z art. 20 ust. 2a i 2b ustawy (...) o Policji oraz w takim zakresie, w jakim dane, te były przetwarzane przed ich usunięciem z KSIP tj. na podstawie i w zakresie danych zgromadzonych w ramach postępowania przygotowawczego w sprawie popełnionego czynu wypełniającego znamiona przestępstwa określonego w art. 219 ustawy (...) Kodeks karny. Jednocześnie uprzejmie informuje, iż dane osobowe E. S. Policja przetwarza na podstawie art. 20 ust. 1, 2a, 2b oraz ust. 16-18 ustawy (...) o Policji(...)".
Następnie Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych decyzją z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...], działając na podstawie art. 104 § 1 k.p.a. oraz art. 12 pkt 2 i art. 22, art. 23 ust. 1 pkt 2, art. 27 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (Dz. U. 2015 r. poz. 2135 ze zm.) w związku z art. 20 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. 2015 r. poz. 355 ze zm.), odmówił uwzględnienia wniosku skarżącego E. S.
Wnioskiem z dnia [...] kwietnia 2016 r. do Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych o ponowne rozpatrzenie sprawy, skarżący E. S. uznał powyższą decyzję za krzywdzącą i stająca po stronie arbitralnych praw Komendanta Głównego Policji w W. oraz Krajowego systemu Informacji Policji. Zdaniem skarżącego bezprawnym i w oczywisty sposób kłamliwym jest wydawanie decyzji przez Komendanta Głównego Policji w W. o usunięciu jego danych z KSIP, a następnie po uprawomocnieniu się decyzji o usunięciu, o ich przywróceniu z N/N zbioru danych osobowych.
Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych decyzją z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...], mając za podstawę art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu – powołując się na opisany powyżej stan faktyczny – podał, że zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (Dz. U. z 2016 poz. 922), dane osobowe mogą być przetwarzane, jeżeli służy to dobru publicznemu, dobru osoby, której dane dotyczą lub dobru osób trzecich. Natomiast w myśl art. 7 pkt 2 ustawy przez przetwarzanie danych rozumie się jakiekolwiek operacje wykonywane na danych osobowych, takie jak zbieranie, utrwalanie, przechowywanie, opracowywanie, zmienianie, udostępnianie i usuwanie, a zwłaszcza te, które wykonuje się w systemach informatycznych. Ochronę danych osobowych gwarantuje art. 51 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, stanowiąc, że nikt nie może być obowiązany inaczej niż na podstawie ustawy, do ujawniania informacji dotyczących jego osoby (ust. 1). Władze nie mogą pozyskiwać, gromadzić i udostępniać innych informacji o obywatelach niż niezbędne w demokratycznym państwie prawnym (ust. 2). Ponadto każdy ma prawo dostępu do dotyczących go urzędowych dokumentów i zbiorów danych. Ograniczenie tego prawa może określić ustawa (ust. 3). Każdy ma prawo do żądania sprostowania oraz usunięcia informacji nieprawdziwych, niepełnych lub zebranych w sposób sprzeczny z ustawą (ust. 4). Zasady i tryb gromadzenia oraz udostępnienia informacji określa ustawa (ust. 5), tj. ustawa o ochronie danych osobowych. Dalej podkreślono, że prawo do ochrony danych osobowych nie jest prawem absolutnym. Ograniczenia w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw mogą być ustanawiane tylko w ustawie i tylko wtedy, gdy są konieczne w demokratycznym państwie dla jego bezpieczeństwa lub porządku publicznego, bądź dla ochrony środowiska, zdrowia i moralności publicznej, albo wolności i praw innych osób. Ograniczenia te nie mogą naruszać istoty wolności i praw ani powodować zachwiania relacji konstytucyjnego dobra, które jest ograniczane, do celu jaki ma być osiągnięty. Tym samym prawo do ochrony danych osobowych ulega ograniczeniu z uwagi na interes państwa, polegający na zapewnieniu ładu i porządku publicznego oraz bezpieczeństwa jego obywateli. Dla zgodnego z prawem przetwarzania, istotnym jest, aby z każda z form przetwarzania danych osobowych znalazła oparcie w jednej z enumeratywnie wyliczonych w art. 23 ust. 1 ustawy przesłanek, warunkujących legalność tego procesu w przypadku tzw. danych "zwykłych", oraz w art. w art. 27 ust. 2 ustawy w przypadku przetwarzania danych należących zamkniętego określonego w art. 27 ust. 1 ustawy katalogu danych sensytywnych. Niezależnie od innych przesłanek określonych w powyższym przepisie, przetwarzanie danych osobowych jest dopuszczalne między innymi wtedy, gdy jest to niezbędne dla zrealizowania uprawnienia lub spełnienia obowiązku wynikającego z przepisu prawa w przypadku przetwarzania danych zwykłych (art. 23 ust. 1 pkt 2 ustawy) lub, w przypadku danych wrażliwych, gdy przepis szczególny innej ustawy zezwala na przetwarzanie takich danych bez zgody osoby, której dane dotyczą, i stwarza pełne gwarancje ich ochrony (art. 27 ust. 2 pkt 2 ustawy). Następnie wskazano, że podstawą prawną przetwarzania danych osobowych osób, wobec których były prowadzone postępowania przez Policję, stanowi art. 20 ustawy 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. 2016 poz. 1782) i zgodnie z ust. 1 tego przepisu Policja, z zachowaniem ograniczeń wynikających z art. 19 ustawy, może uzyskiwać informacje, w tym także niejawnie, gromadzić je, sprawdzać oraz przetwarzać. W myśl art. 20 ust. 2a tejże ustawy, Policja może pobierać, uzyskiwać, gromadzić, przetwarzać i wykorzystywać w celu realizacji zadań ustawowych informacje, w tym dane osobowe, o następujących osobach, także bez ich wiedzy i zgody: 1) osobach podejrzanych o popełnienie przestępstw ściganych z oskarżenia publicznego, 2) nieletnich dopuszczających się czynów zabronionych przez ustawę jako przestępstwa ścigane z oskarżenia publicznego; 3) osobach o nieustalonej tożsamości lub usiłujących ukryć swoją tożsamość (...). Zgodnie natomiast z art. 20 ust. 2b, informacje, o których mowa w ust. 1, 2a, 2aa i 2ab, dotyczą osób, o których mowa w ust. 2a i mogą obejmować: 1) dane osobowe, o których mowa w art. 27 ust. 1 ustawy o ochronie danych osobowych z tym że dane dotyczące kodu genetycznego obejmują informacje wyłącznie o niekodującej części DNA; 2) odciski linii papilarnych; 3) zdjęcia, szkice i opisy wizerunku; 4) cechy i znaki szczególne, pseudonimy; 5) informacje o: a) miejscu zamieszkania lub pobytu, b) wykształceniu, zawodzie, miejscu i stanowisku pracy oraz sytuacji materialnej i stanie majątku, c) dokumentach i przedmiotach, którymi sprawca się posługuje, d) sposobie działania sprawcy, jego środowisku i kontaktach, e) sposobie zachowania się sprawcy wobec osób pokrzywdzonych. Ponadto art. 20 ust. 2c ustawy o Policji stanowi, że informacji, o których mowa w ust. 2a nie pobiera się, w przypadku gdy nie mają one przydatności wykrywczej, dowodowej lub identyfikacyjnej w prowadzonym postępowaniu. Kwestia zaś okresu przechowywania tych danych została określona w art. 20 ust. 17 ustawy o Policji zgodnie z którym dane osobowe zebrane w celu wykrycia przestępstwa przechowuje się przez okres, w którym są one niezbędne do realizacji ustawowych zadań Policji. Organy Policji dokonują weryfikacji tych danych po zakończeniu sprawy, w ramach której dane te zostały wprowadzone do zbioru, a ponadto nie rzadziej niż co 10 lat od dnia uzyskania informacji, usuwając dane zbędne. Dane osobowe o których mowa w art. 20 ust. 17 ustawy o Policji usuwa się, jeżeli organ Policji powziął wiarygodną informację, że 1) czynu stanowiącego podstawę wprowadzenia informacji do zbioru nie popełniono albo brak jest danych dostatecznie uzasadniających podejrzenie jego popełnienia, 2) zdarzenie lub okoliczność, w związku z którymi wprowadzono informacje do zbioru, nie ma znamion czynu zabronionego, 3) osoba, której dane dotyczą, została uniewinniona prawomocnym wyrokiem sądu (art. 20 ust. 17b). Ponadto, art. 20 ust. 18 ustawy o Policji stanowi, że dane osobowe ujawniające pochodzenie rasowe lub etniczne, poglądy polityczne, przekonania religijne lub filozoficzne, przynależność wyznaniową, partyjną lub związkową oraz dane o stanie zdrowia, nałogach lub życiu seksualnym osób podejrzanych o popełnienie przestępstw ściganych z oskarżenia publicznego, które nie zostały skazane za te przestępstwa, podlegają komisyjnemu i protokolarnemu zniszczeniu niezwłocznie po uprawomocnieniu się stosownego orzeczenia. Szczegółowe zasady przetwarzania danych osobowych, osób wymienionych w art. 20 ust. 2a ustawy o Policji, modyfikowane były wraz kolejnymi wydawanymi na podstawie delegacji z art. 20 ust. 19 ustawy o Policji rozporządzeniami: rozporządzeniem Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 5 września 2007 r. w sprawie przetwarzania przez Policję informacji o osobach (Dz. U. 2007 nr 170 poz. 1203), rozporządzeniem Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 31 grudnia 2012 r. w sprawie przetwarzania przez Policję informacji (Dz. U. z 2013 r. poz. 8), rozporządzeniem Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 29 września 2015 r. w sprawie przetwarzania informacji przez Policję (Dz. U. 2015 poz. 1564), a także rozporządzeniem Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 21 lipca 2016 r. w sprawie przetwarzania informacji przez Policję (Dz. U z 2016 r., poz. 1091).
Zgodnie z § 10 rozporządzenia z dnia 21 lipca 2016 r., prowadzi się w Policji Krajowy System Informacyjny Policji (KSIP) będący zestawem zbiorów danych, w którym gromadzi się, sprawdza, przetwarza i wykorzystuje informacje, w tym dane osobowe, o których mowa w art. 20 ust. 2a pkt 1-6, ust. 2ac i ust. 2b ustawy o Policji (ust. 1). W KSIP mogą być przetwarzane również informacje, w tym dane osobowe, do których gromadzenia, uzyskiwania i przetwarzania Policja jest uprawniona na podstawie odrębnych ustaw, jeżeli przyczynia się to do koordynacji informacji oraz efektywniejszej organizacji i realizacji ustawowych zadań Policji w zakresie wykrywania i ścigania sprawców przestępstw oraz zapobiegania przestępczości i jej zwalczania, a także ochrony życia i zdrowia ludzi (ust. 2). Podkreślono, że kryterium niezbędności przetwarzania danych osobowych w KSIP musi być zawsze odnoszone do ustawowych zadań Policji, których realizowaniu mają służyć przepisy art. 20 ust. 1, ust. 2a i 2b w związku z art. 20 ust. 17 ustawy o Policji. Oceny danych zgromadzonych w celu wykrycia przestępstw pod kątem ich przydatności dokonuje się na podstawie przepisów § 29 i § 30 ww. rozporządzenia. Zgodnie z § 29 ust. 1 w ww. rozporządzenia oceniając dane zgromadzone w celu wykrywania przestępstw pod kątem ich przydatności, uwzględnia się: 1) rodzaj i charakter popełnionego czynu wyczerpującego znamiona przestępstwa; 2) rodzaj i charakter dobra chronionego prawem naruszonego popełnionym przestępstwem; 3) formy sprawstwa i umyślności popełnienia przestępstwa; 4) postaci zamiaru i skutki czynu, w tym rodzaj i rozmiar wyrządzonej lub grożącej szkody; 5) zagrożenie sankcją karną za popełnione przestępstwo; 6) liczbę popełnionych przestępstw; 7) czas, który upłynął od momentu wprowadzenia danych do zbioru danych do momentu dokonywania oceny; 8) inne informacje zgromadzone o osobie; 9) podstawy uzyskania, pobrania lub zgromadzenia danych oraz ich prawdziwość; 10) aktualność przesłanek legalności oraz niezbędności dalszego przetwarzania danych do wykonania zadań ustawowych Policji; 11) wystąpienie okoliczności określonych w art. 20 ust. 17b i 18 ustawy o Policji, a w przypadku danych daktyloskopijnych wystąpienie okoliczności określonych w art. 211 ust. 2 i art. 21 m tej ustawy. Natomiast ust. 2 powyższego przepisu stanowi, że organ Policji, który zgromadził w zbiorze danych dane w innym celu niż określony w ust. 1, oceniając te dane, uwzględnia: 1) rodzaj chronionego dobra; 2) upływ terminów przewidzianych do archiwizacji akt prowadzonych spraw; 3) przedawnienie karalności czynu będącego podstawą zgromadzenia danych; 4) ustanie okoliczności albo ziszczenie się celu uzasadniającego wprowadzenie danych do zbioru danych. Stosownie zaś do przepisu § 30 ust. 1 ww. rozporządzenia oceny, o której mowa w § 29, organy Policji dokonują z wykorzystaniem informacji, w tym danych osobowych: 1) zgromadzonych w zbiorach danych prowadzonych w Policji, powiązanych z danymi wytypowanymi do oceny; 2) zawartych we wnioskach osób, których dane dotyczą, złożonych w trybie art. 32 ust. 1 pkt 1-6 i art. 33 ustawy o ochronie danych osobowych; 3) uzyskanych od innych organów, służb lub instytucji państwowych. Powyższe oznacza, że wskazane przepisy w sposób kompleksowy regulują prawne podstawy przetwarzania przez Policję danych osobowych, zakres tych danych oraz sposób oceny przydatności danych do realizacji zadań Policji wskazanych w ustawie w art. 1 ustawy o Policji. Przepisy te stanowią bowiem lex specialis w stosunku do norm zawartych w ustawie o ochronie danych osobowych, dlatego też kontrolę przetwarzania danych osobowych skarżącego należy rozpatrywać w oparciu o zasady uregulowane w powołanej ustawie. Dalej wskazano, że Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 12 grudnia 2005 r. sygn. akt K 32/04 stwierdził, iż art. 20 ust. 17 ustawy o Policji w zakresie, w jakim nie przewiduje usuwania ze zbiorów danych zebranych o osobach podejrzanych o popełnienie przestępstw ściganych z oskarżenia publicznego, które zostały prawomocnie uniewinnione bądź wobec których postępowanie karne zostało prawomocnie bezwarunkowo umorzone niezwłocznie po uprawomocnieniu się stosownego orzeczenia, jest zgodny z art. 51 ust. 2 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji. Z materiału dowodowego sprawy wynika, że dane osobowe skarżącego zostały pozyskane i są przetwarzane przez organy Policji w sposób legalny. Wobec skarżącego prowadzono policyjne postępowanie wyjaśniające, został on postawiony w stan oskarżenia i prawomocnym wyrokiem sądowym uznany winnym zarzucanego mu czynu przestępczego z art. 219 k.k. W tej sprawie nie miał zastosowania art. 20 ust. 2c ustawy o Policji, ponieważ zebrane o skarżącym dane otrzymał walor wykrywczy i dowodowy. W świetle art. 20 ust. 17 ustawy o Policji dane osobowe zebrane w celu wykrycia przestępstwa przechowuje się przez okres niezbędny do realizacji ustawowych zadań Policji. Organy Policji dokonują weryfikacji tych danych po zakończeniu sprawy, w ramach której dane te zostały wprowadzone do zbioru, a ponadto nie rzadziej niż co 10 lat od dnia uzyskania lub pobrania informacji, usuwając zbędne dane. Powtórzono raz jeszcze, że przepisy powszechnie obowiązujące nie przyznają Generalnemu Inspektorowi Ochrony Danych Osobowych kompetencji do weryfikacji, czy Komendant Główny Policji prawidłowo dokonuje oceny przydatności danych osobowych dla realizacji zadań określonych w ustawie o Policji i powyższe poparto stanowiskiem judykatury.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, skarżący E. S. wniósł uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu – powołując się na opisany powyżej stan faktyczny – podał, że działanie organu jest sprzeczne z Konstytucją RP, to jest z zasadą państwa prawnego i konstytucjonalizmu, w ujęciu formalnym, gdzie ponad wadliwymi ustawami stoi w hierarchii aktów prawnych konstytucja, oraz w wymiarze materialnym, gdzie przytaczane zapisy ustaw są sprzeczne z aktami prawa międzynarodowego, gdzie gwarantowane są wolność, godność człowieka, równość wobec prawa. Cytowane w decyzjach zapisy ustaw, wprost działają arbitralnie i niesprawiedliwie. Stają ponad fundamentalnymi prawami, naruszając prawa skarżącego i pozwalając dalej dokonywać kolejnych naruszeń w nieusprawiedliwionych niczym celach. Naruszane jest więc tym samym zasada wolności i praw człowieka i obywatela oraz zasada sprawiedliwości społecznej. Legalizowanie działania Komendanta Głównego Policji wypacza zasadę zatarcia skazania. Nigdzie nie została też racjonalnie i obiektywnie opisana potrzeba ich przetwarzania, wytłumaczone okoliczności, które mogły by podlegać weryfikacji, np. poprzez niezawisły sąd. Odmawia się więc tu prawa do sądu, a sąd może i ma prawa oceniać zasadność, którą przypisuje sobie tylko policja. Dalsze przetwarzanie danych sprzed skazania oraz po skazaniu jest niczym nie uzasadnione i zbędne dla Komendanta Głównego Policji. Skarżący nie miał też możliwości dokładnej analizy, tego co jest przetwarzane w KSIP oraz komu i na jaką okoliczność te dane były udostępniana. Jest to również totalnie i sprzeczne z powyższą argumentacją. Dalej zwrócił uwagę, że działanie Komendanta Policji w oparciu o niekonstytucyjne zapisy ustawy oraz nadużywanie swojego statusu prawnego względem niego rodzi wnioski, iż prawo jest tam, gdzie sięga arbitralna władza, która nie może być poddana kontroli legalności i zasadności swojego funkcjonowania. Poprzednie decyzje GIODO, które były słuszne, stawały silnie w obronie skarżącego. Orzecznictwo uległo zmianie zgodnie z nowymi ustawami. Nie dawało to jednak możliwości Komendantowi Głównemu Policji przywracać dane, które raz zostały usunięte. W tym momencie zasadnym staje się domniemanie, że w oficjalnym piśmie, potwierdzającym fakt usunięcia, dokonano przestępstwa poświadczenia nieprawdy. Nikt tego do dziś nie zweryfikował (...) Działanie Komendanta Głównego Policji jest sprzeczne z Kartą Praw Podstawowych Unii Europejskiej (art. 1-26 oraz art. 39-54) oraz bogatym orzecznictwem Europejskiego Trybunału Praw Człowieka w Strasburgu (działanie sprzed usunięcia danych, po ich usunięciu – przywrócenie, dalsze przetwarzanie danych w KSIP ). Do żądania o usunięcie danych należy stosować kryteria ustawy o ochronie danych osobowych. Ani ustawa o policji, ani rozporządzenie wykonawcze ministra spraw wewnętrznych i administracji nie regulują kwestii usunięcia danych z KSIP i nie mogą być traktowane w tej precedensowej sprawie jako lex specialis do ustawy o ochronie danych osobowych (ustawa). Zgodnie z art. 20 ust. 2a ustawy o Policji, KSIP jest ewidencją postępowań karnych prowadzonych przez policję, niezależnie od sposobu ich zakończenia. Ustawa o policji nie zawiera kryteriów ustalania, kiedy dane są zasadnie i odpowiednio długo przetrzymywane oraz jak mają służyć zapewnieniu bezpieczeństwa publicznego. Ustawa o policji w art. 20 ust. 17 oraz rozporządzenie ministra spraw wewnętrznych i administracji (w § 11) przewidują, że dane osobowe zebrane w celu wykrycia przestępstwa przechowuje się, dopóki są niezbędne do wykonywania ustawowych zadań policji. Weryfikacja ma następować nie rzadziej niż co 10 lat. Takie terminy i ogólnikowe kryteria sygnalizują niebezpieczeństwa dla praw jednostki. Nie można zgodzić się z Komendantem Głównym, że przepisy ustawy o policji oraz rozporządzenia wykonawczego są lex specialis w sprawach o usunięcie danych z KSIP. Zgodnie z art. 5 ustawy, przepisy odrębnych ustaw stosuje się wtedy, gdy przewidują dalej idącą ochronę danych, zaś § 11 rozporządzenia stanowi, że sama policja ocenia przydatność danych w KSIP. Trudno to uznać za kryteria i dalej idącą ochronę w sprawach o usunięcie danych. W oczywisty sposób narusza to też jego konstytucyjne prawo do prywatności.
W odpowiedzi na skargę Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych wniósł o jej oddalenie, wskazując na dotychczasowe ustalenia faktyczne i prawne.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 1066), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Innymi słowy, wojewódzki sąd administracyjny nie orzeka co do istoty sprawy w zakresie danego przypadku, lecz jedynie kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w tym postępowaniu, z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego.
Natomiast – a właściwie przede wszystkim – według art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.), ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba ze przepisy prawa uległy zmianie.
Skarga analizowana pod tym kątem podlega oddaleniu, bowiem zaskarżona decyzja została wydana zgodnie z prawem. Na samym wstępie wskazać należy, że ochronę danych osobowych gwarantuje art. 51 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, stanowiąc, że nikt nie może być obowiązany inaczej niż na podstawie ustawy, do ujawniania informacji dotyczących jego osoby (ust. 1). Władze nie mogą pozyskiwać, gromadzić i udostępniać innych informacji o obywatelach niż niezbędne w demokratycznym państwie prawnym (ust. 2). Ponadto każdy ma prawo dostępu do dotyczących go urzędowych dokumentów i zbiorów danych. Ograniczenie tego prawa może określić ustawa (ust. 3). Każdy ma prawo do żądania sprostowania oraz usunięcia informacji nieprawdziwych, niepełnych lub zebranych w sposób sprzeczny z ustawą (ust. 4). Zasady i tryb gromadzenia oraz udostępnienia informacji określa ustawa (ust. 5). Zatem prawo do ochrony danych osobowych może być ograniczone na podstawie ustawy. Z kolei stosownie do art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych ( tekst jedn. Dz. U. z 2016, poz. 922), przetwarzanie danych osobowych może mieć miejsce ze względu na dobro publiczne, dobro osoby, której dane dotyczą, lub dobro osób trzecich w zakresie i trybie określonym ustawą, a według art. 7 ust. 2 tej ustawy, przez przetwarzaniu danych rozumie się jakiekolwiek operacje wykonywane na danych osobowych, takie jak zbieranie, utrwalanie, przechowywanie, opracowywanie, zmienianie, udostępnianie i usuwanie, a zwłaszcza te, które wykonuje się w systemach informatycznych. Na podstawie art. 23 ust. 1 pkt 2, przetwarzanie danych jest dopuszczalne tylko wtedy, gdy jest to niezbędne dla zrealizowania uprawnienia lub spełnienia obowiązku wynikającego z przepisu prawa, zaś jeśli chodzi o dane wrażliwe, to kwestię tę reguluje art. 27 ust. 2 pkt 2 ustawy w myśl którego przetwarzanie tych danych jest dopuszczalne, jeżeli przepis szczególny innej ustawy zezwala na przetwarzanie takich danych bez zgody osoby, której dane dotyczą, i stwarza pełne gwarancje ich ochrony.
W dalszej kolejności wskazać należy, że zgodnie z art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia o Policji (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 1782), Policja, z zachowaniem ograniczeń wynikających z art. 19, może uzyskiwać informacje, w tym także niejawnie, gromadzić je, sprawdzać oraz przetwarzać, zaś według ust. 2a. tegoż przepisu, Policja może pobierać, uzyskiwać, gromadzić, przetwarzać i wykorzystywać w celu realizacji zadań ustawowych informacje, w tym dane osobowe, o następujących osobach, także bez ich wiedzy i zgody:
1) osobach podejrzanych o popełnienie przestępstw ściganych z oskarżenia publicznego;
2) nieletnich dopuszczających się czynów zabronionych przez ustawę jako przestępstwa ścigane z oskarżenia publicznego;
3) osobach o nieustalonej tożsamości lub usiłujących ukryć swoją tożsamość;
4) osobach stwarzających zagrożenie, o których mowa w ustawie z dnia 22 listopada 2013 r. o postępowaniu wobec osób z zaburzeniami psychicznymi stwarzających zagrożenie życia, zdrowia lub wolności seksualnej innych osób;
5) osobach poszukiwanych;
6) osobach zaginionych;
7) osobach, wobec których zastosowano środki ochrony i pomocy, przewidziane w ustawie z dnia 28 listopada 2014 r. o ochronie i pomocy dla pokrzywdzonego i świadka (Dz. U. z 2015 r. poz. 21).
Z kolei w myśl art. 20 ust. 2b, informacje, o których mowa w ust. 1, 2a, 2aa-2ac, dotyczą osób o których mowa w ust. 2a i 2ac i mogą obejmować:
1) dane osobowe, o których mowa w art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych, z tym że dane dotyczące kodu genetycznego obejmują informacje wyłącznie o niekodującej części DNA;
2) odciski linii papilarnych;
3) zdjęcia, szkice i opisy wizerunku;
4) cechy i znaki szczególne, pseudonimy;
5) informacje o:
a) miejscu zamieszkania lub pobytu,
b) wykształceniu, zawodzie, miejscu i stanowisku pracy oraz sytuacji materialnej i stanie majątku,
c) dokumentach i przedmiotach, którymi sprawca się posługuje,
d) sposobie działania sprawcy, jego środowisku i kontaktach,
e) sposobie zachowania się sprawcy wobec osób pokrzywdzonych.
Natomiast informacji, o których mowa w ust. 2a, nie pobiera się, w przypadku gdy nie mają one przydatności wykrywczej, dowodowej lub identyfikacyjnej w prowadzonym postępowaniu art. 20 ust. 2c). Jeśli zaś się tyczy okresu przechowywania tych danych, to na podstawie art. 20 ust. 17 powyższej ustawy, dane osobowe zebrane w celu wykrycia przestępstwa przechowuje się przez okres niezbędny do realizacji ustawowych zadań Policji. Organy Policji dokonują weryfikacji tych danych po zakończeniu sprawy, w ramach której dane te zostały wprowadzone do zbioru, a ponadto nie rzadziej niż co 10 lat od dnia uzyskania lub pobrania informacji, usuwając zbędne dane, a na podstawie ust. 17 b tegoż przepisu, dane osobowe, o których mowa w ust. 17, usuwa się, jeżeli organ Policji powziął wiarygodną informację, że:
1) czynu stanowiącego podstawę wprowadzenia informacji do zbioru nie popełniono albo brak jest danych dostatecznie uzasadniających podejrzenie jego popełnienia;
2) zdarzenie lub okoliczność, w związku z którymi wprowadzono informacje do zbioru, nie ma znamion czynu zabronionego;
3) osoba, której dane dotyczą, została uniewinniona prawomocnym wyrokiem sądu.
Z kolei w art. 20 ust. 18 stwierdza się, że dane osobowe ujawniające pochodzenie rasowe lub etniczne, poglądy polityczne, przekonania religijne lub filozoficzne, przynależność wyznaniową, partyjną lub związkową oraz dane o stanie zdrowia, nałogach lub życiu seksualnym osób podejrzanych o popełnienie przestępstw ściganych z oskarżenia publicznego, które nie zostały skazane za te przestępstwa, podlegają komisyjnemu i protokolarnemu zniszczeniu niezwłocznie po uprawomocnieniu się stosownego orzeczenia.
Natomiast zgodnie z § 10 ust. 1 rozporządzena Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 21 lipca 2016 r. w sprawie przetwarzania informacji przez Policję (Dz. U z 2016 r., poz. 1091), w Policji prowadzi się Krajowy System Informacyjny Policji (KSIP), będący zestawem zbiorów danych, w którym gromadzi się, sprawdza, przetwarza i wykorzystuje informacje, w tym dane osobowe, o których mowa w art. 20 ust. 2a pkt 1-6, ust. 2ac i ust. 2b ustawy o Policji, a w KSIP mogą być przetwarzane również informacje, w tym dane osobowe, do których gromadzenia, uzyskiwania i przetwarzania Policja jest uprawniona na podstawie odrębnych ustaw, jeżeli przyczynia się to do koordynacji informacji oraz efektywniejszej organizacji i realizacji ustawowych zadań Policji w zakresie wykrywania i ścigania sprawców przestępstw oraz zapobiegania przestępczości i jej zwalczania, a także ochrony życia i zdrowia ludzi (ust. 2). Z kolei w myśl § 29 ust. 1, oceniając dane zgromadzone w celu wykrywania przestępstw pod kątem ich przydatności, uwzględnia się:
1) rodzaj i charakter popełnionego czynu wyczerpującego znamiona przestępstwa;
2) rodzaj i charakter dobra chronionego prawem naruszonego popełnionym przestępstwem;
3) formy sprawstwa i umyślności popełnienia przestępstwa;
4) postaci zamiaru i skutki czynu, w tym rodzaj i rozmiar wyrządzonej lub grożącej szkody;
5) zagrożenie sankcją karną za popełnione przestępstwo;
6) liczbę popełnionych przestępstw;
7) czas, który upłynął od momentu wprowadzenia danych do zbioru danych do momentu dokonywania oceny;
8) inne informacje zgromadzone o osobie;
9) podstawy uzyskania, pobrania lub zgromadzenia danych oraz ich prawdziwość;
10) aktualność przesłanek legalności oraz niezbędności dalszego przetwarzania danych do wykonania zadań ustawowych Policji;
11) wystąpienie okoliczności określonych w art. 20 ust. 17b i 18 ustawy o Policji, a w przypadku danych daktyloskopijnych wystąpienie okoliczności określonych w art. 21l ust. 2 i art. 21m tej ustawy,
a według ust. 2, organ Policji, który zgromadził w zbiorze danych dane w innym celu niż określony w ust. 1, oceniając te dane, uwzględnia:
1) rodzaj chronionego dobra;
2) upływ terminów przewidzianych do archiwizacji akt prowadzonych spraw;
3) przedawnienie karalności czynu będącego podstawą zgromadzenia danych.
4) ustanie okoliczności albo ziszczenie się celu uzasadniającego wprowadzenie danych do zbioru danych.
Badając w dalszym ciągu rozpoznawaną sprawę zwrócić należy uwagę na § 30 ust. 1 w którym stanowi się, że oceny, o której mowa w § 29, organy Policji dokonują z wykorzystaniem informacji, w tym danych osobowych:
1) zgromadzonych w zbiorach danych prowadzonych w Policji, powiązanych z danymi wytypowanymi do oceny;
2) zawartych we wnioskach osób, których dane dotyczą, złożonych w trybie art. 32 ust. 1 pkt 1-6 i art. 33 ustawy o ochronie danych osobowych;
3) uzyskanych od innych organów, służb lub instytucji państwowych.
Wobec powyższego nie można czynić – zdaniem Sądu – zarzutu Generalnemu Inspektorowi Ochrony Danych Osobowych, że ponownie rozpoznając sprawę odmówił uwzględnienia wniosku o nakazanie Komendantowi Głównemu Policji usunięcie danych osobowych E. S. z Krajowego Systemu Informacyjnego Policji, bowiem przede wszystkim był związany wskazaniami zawartymi w uzasadnieniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 sierpnia 2013 r. sygn. akt II SA/Wa 2328/12. Ponadto biorąc pod uwagę treść cytowanych już wyżej przepisów z art. 20 ust. ust. 1, ust. 2a, ust. 2b i ust. 17 ustawy o Policji, nie można czynić Komendantowi Głównemu Policji zarzutu, iż bezprawnie przechowuje dane osobowe wyżej wymienionego w KSIP. To organy Policji oceniają przydatność zebranych informacji, dokonując ich weryfikacji po zakończeniu sprawy, w ramach której dane te zostały wprowadzone do zbioru, a ponadto nie rzadziej niż co 10 lat od dnia uzyskania lub pobrania informacji. Wszak powyższe przepisy w sposób całościowy regulują podstawy prawne przetwarzania przez Policję danych osobowych, ich zakres, jak również sposób oceny przydatności owych danych do realizacji zadań Policji, o których mowa w art. 1 ustawy o Policji. Zatem stanowią one normę lex specialis w stosunku do norm zawartych w ustawie o ochronie danych osobowych.
W przypadku skarżącego E. S. brak było podstaw do usunięcia danych osobowych z KSIP na podstawie art. 20 ust. 17b ustawy o Policji (dane osobowe, o których mowa w ust. 17, usuwa się, jeżeli organ Policji powziął wiarygodną informację, że 1) czynu stanowiącego podstawę wprowadzenia informacji do zbioru nie popełniono albo brak jest danych dostatecznie uzasadniających podejrzenie jego popełnienia, 2) zdarzenie lub okoliczność, w związku z którymi wprowadzono informacje do zbioru, nie ma znamion czynu zabronionego, 3) osoba, której dane dotyczą, została uniewinniona prawomocnym wyrokiem sądu), bowiem – jak zauważył Komendant Główny Policji – nie uzyskano informacji o powyższych przesłankach.
Podkreślić również należy, że w omawianej sprawie okres 10 lat od dnia uzyskania informacji dotyczącej E. S. jeszcze nie upłynął. Od daty postawienia wyżej wymienionemu zarzutu z art. 219 k.k. i wprowadzenia jego danych osobowych do KSIP (kwiecień 2011 r.) do daty skierowania skargi do Generalnego Inspektora na niezgodne z prawe przetwarzanie jego danych osobowych w KSIP ([...] luty 2012 r.) upłynął w istocie relatywnie krótki okres czasu. Wymieniony dopuścił się popełnienia przestępstwa umyślnego i w tej sprawie nie miał zastosowania przepis art. 20 ust. 2c ustawy o Policji (informacji, o których mowa w ust. 2a, nie pobiera się, w przypadku gdy nie mają one przydatności wykrywczej, dowodowej lub identyfikacyjnej w prowadzonym postępowaniu), bowiem dane o skarżącym otrzymały walor wykrywczy oraz dowodowy, dlatego nie można zakładać, iż przedmiotowa informacja na obecnym etapie jest zbędna dla celów prewencyjnych, które mieszczą się w zakresie ustawowych zadań Policji (art. 1 ust. 2 pkt 3 i 4 ustawy o Policji). To właśnie na te zadania, w myśl art. 20 ust. 17 ww. ustawy, wskazał w swoich wyjaśnieniach Komendant Główny Policji, zwracając uwagę na istotę działania formacji, tj. zapewnienie społeczeństwu bezpieczeństwa i porządku publicznego poprzez oddziaływanie prewencyjne i ściganie sprawców przestępstw. Dodał ponadto, iż niezbędnym narzędziem dla prowadzenia działań prewencyjnych jest analiza kryminalna zebranych danych osobowych nie tylko w związku z kolejnym zaistniałym przestępstwem, ale również w celu ewentualnego typowania sprawców czynów o cechach zbliżonych. Nie można przy tym, jak wskazał organ Policji, precyzyjnie określić stopnia wpływu prewencyjnych przedsięwzięć realizowanych w oparciu o analizę kryminalną lub typującą na poziom przestępczości, jaki wystąpił po zrealizowaniu tych przedsięwzięć.
Nie można również tracić z pola widzenia, na co organ słusznie zwrócił uwagę, że Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 12 grudnia 2005 r. sygn. akt K 32/04 stwierdził, iż art. 20 ust. 17 ustawy o Policji w zakresie, w jakim nie przewiduje usuwania ze zbiorów danych zebranych o osobach podejrzanych o popełnienie przestępstw ściganych z oskarżenia publicznego, które zostały prawomocnie uniewinnione bądź wobec których postępowanie karne zostało prawomocnie bezwarunkowo umorzone niezwłocznie po uprawomocnieniu się stosownego orzeczenia, jest zgodny z art. 51 ust. 2 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji.
Reasumując, z przytoczonych powyżej powodów, zarzuty skarżącego E. S. nie zasługują na uwzględnienie.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 i art. 132 cytowanej już wyżej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło