II SA/Wa 316/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Grochowska – Jung (spr.), Sędziowie WSA Adam Lipiński, Andrzej Kołodziej, Protokolant Małgorzata Kukielewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 sierpnia 2010 r. sprawy ze skargi A. S. na orzeczenie Wojskowej Komisji Lekarskiej Sił Powietrznych z dnia [...] listopada 2009 r. nr [...] w przedmiocie zdolności do zawodowej służby wojskowej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu pierwszej instancji 2. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości. Wojskowa Komisja Lekarska Sił Powietrznych orzeczeniem z dnia [...] listopada 2009 r. nr [...] utrzymała w mocy orzeczenie Komisji Lotniczo – Lekarskiej [...] z dnia [...] września 2009 r. nr [...] w przedmiocie określenia A. S. kategorii zdolności do służby wojskowej. W sprawie ustalono następujący stan faktyczny. A. S. został uznany za zdolnego do pełnienia zawodowej służby wojskowej orzeczeniem Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w L. nr [...] z dnia [...] sierpnia 2009 r. Następnie, jako kandydat do Wyżej Szkoły Oficerskiej Sił Powietrznych w [...], został on skierowany do Wojskowej Komisji Lotniczo – Lekarskiej [...] w celu ustalenia jego zdolności do pełnienia służby w powietrzu ([...]). Wojskowa Komisja Lotniczo – Lekarska w [...] wydała w dniu [...] września 2009 r. orzeczenie, w którym prognostycznie uznała kandydata za zdolnego do szkolenia lotniczego i skierowała go na badania kwalifikacyjne do Wojskowego Instytutu Medycyny Lotniczej w W. W toku przeprowadzonych tam badań stwierdzono u kandydata [...]. W związku z powyższym lekarz prowadzący badanie [...] wskazał, iż badany jest niezdolny do kandydowania do WSOSP. W dniu [...] września 2009 r. Wojskowa Komisja Lotniczo – Lekarska [...] wydała orzeczenie nr [...], w którym uznała, iż A. S. jest niezdolny do szkolenia lotniczego w WSOSP [...] jako kandydat (Kat. N/IA-N/IC) oraz uznała, iż jest on zdolny do służby naziemnego zabezpieczenia lotów (Kat. Z/III). W części dotyczącej rozpoznania Komisja wskazała: "bez § - [...]". Na powyższe orzeczenie A. S. złożył odwołanie. Po rozpatrzeniu odwołania Wojskowa Komisja Lekarska Sił Powietrznych utrzymała w mocy zaskarżone orzeczenie I instancji. W uzasadnieniu wskazała, iż po przeanalizowaniu dostarczonej dokumentacji medycznej oraz uprzednio pisanych kilku opinii Konsultanta Wojskowej Służby Zdrowia w Dziedzinie [...], a dotyczących [...], stwierdzonych w badaniach [...] u kandydatów do szkolenia lotniczego, nie znalazła podstaw do zmiany zaskarżonego orzeczenia. Wskazała, iż wzięto pod uwagę młody wiek kandydata i obecność nieprawidłowej zmiany [...], która może ulegać z wiekiem powiększeniu i powodować zaburzenia. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie A. S. wniósł o uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości. Zarzucił organowi naruszenie prawa materialnego – przepisów rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 maja 2004 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach, które miało wpływ na wynik sprawy, poprzez przyjęcie, iż wykryta [...] pozwala na uznanie go za niezdolnego do szkolenia lotniczego w WSOSP, a zdolnego do służby naziemnego zabezpieczenia lotów podczas, gdy ze zgromadzonego materiału wynika, iż powyższa nieprawidłowość nie ma znaczenia klinicznego. Zarzucił też naruszenie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, poprzez niewskazanie w orzeczeniu podstawy prawnej z przytoczeniem konkretnej normy prawnej, jej wykładni oraz subsumcji pod ustalony stan faktyczny. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, wskazując, iż zarzuty skarżącego nie zasługują na uwzględnienie ponieważ w zaskarżonym orzeczeniu został wskazany akt prawny, na podstawie którego organ rozstrzygnął sprawę. Niewskazanie zaś konkretnego przepisu tego rozporządzenia w podstawie prawnej orzeczenia nie może skutkować jego uchyleniem. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Skarga A. S. analizowana pod tym kątem zasługuje na uwzględnienie. Podstawę materialnoprawną wydanego orzeczenia stanowiło rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 maja 2004 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach wraz z załącznikiem 3 - wykazem chorób i ułomności przy ocenie zdolności fizycznej i psychicznej do służby w powietrzu i do służby naziemnego zabezpieczenia lotów oraz do służby inżynieryjno-lotniczej (Dz. U. Nr 133, poz. 1422 ze zm.). Stosownie do treści § 26 ust. 4 pkt 1 cytowanego rozporządzenia orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej w sprawie zdolności do zawodowej służby wojskowej sporządza się według wzoru określonego w załączniku nr 5 do rozporządzenia. Z załącznika tego wynika natomiast, że rozstrzygnięcie komisji powinno zawierać uzasadnienie stanowiska. Zgodnie z art. 107 § 3 kpa uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Z przytoczonych przepisów wynika, iż uzasadnienie jest integralną częścią orzeczenia, w której organ wyjaśnia powody rozstrzygnięcia. Tymczasem w rozpoznawanej sprawie zarówno orzeczenie I, jak i II instancji takich elementów nie zawierają. Co prawda Wojskowa Komisja Lekarska Sił Powietrznych w orzeczeniu z dnia [...] listopada 2009 r. wskazuje, iż stwierdzone u skarżącego schorzenie może w przyszłości ulegać powiększeniu i powodować zaburzenia, jednak jest to jedyny argument wydanego rozstrzygnięcia. Ponadto oba orzeczenia nie zawierają wskazanej podstawy prawnej do wydania rozstrzygnięcia. W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie, niewystarczającym jest powołanie się na cały akt prawny. Wskazany przez organy załącznik nr 3 cytowanego rozporządzenia wskazuje bowiem wiele schorzeń i ułomności mających wpływ na ocenę zdolności do służby. Biorąc natomiast pod uwagę fakt, iż w rozpoznawanej sprawie stwierdzono u skarżącego schorzenie nieujęte w powyższym załączniku, organy winny szczególnie starannie dokonać analizy i wyjaśnić badanemu dlaczego uznały, iż powyższe dolegliwości powodują, iż jest on niezdolny do służby w powietrzu. Zgodnie z § 18 ust. 3 rozporządzenia jeżeli dla danego przypadku brak jest odpowiedniej pozycji w załącznikach nr 2-4 do rozporządzenia, przypadek ten kwalifikuje się według pozycji najbardziej zbliżonej. W ocenie Sądu przepis ten nakłada obowiązek na komisję lekarską wydającą orzeczenie wskazania, do którego przypadku, ujętego w załącznikach rozporządzenia, stwierdzone schorzenie zostało zakwalifikowane. W przeciwnym razie mógłby bowiem zrodzić się zarzut niedokładnego wyjaśnienia sprawy i wydania orzeczenia bez podstawy prawnej. W niniejszej sprawie zarówno organ I, jak i II instancji poprzestaje na stwierdzeniu, iż rozpoznano u skarżącego [...], "bez §". Takie stwierdzenie, bez wskazania podstawy prawnej z § 18 ust. 3 cytowanego rozporządzenia i dokonania analizy tam określonej jest niejasne i niezgodne z zasadami ogólnymi Kodeksu postępowania administracyjnego. Słusznym jest więc zarzut skarżącego o naruszeniu przez organ przepisów postępowania administracyjnego. Uchybienia tego nie konwaliduje również fakt, iż w odpowiedzi na skargę organ wskazał na podstawę swojego działania - § 18 ust. 3 rozporządzenia. Dodatkowo należy wyjaśnić, iż powyższe uchybienia nie pozwalają na merytoryczną ocenę Sądu zapadłego rozstrzygnięcia. Sąd nie może bowiem uzupełniać orzeczenia organu o brakujące w nim elementy. Skoro organ nie dokonał analizy stwierdzonego schorzenia, zgodnie z § 18 ust. 3 cytowanego rozporządzenia, to Sąd nie miał możliwości zbadania prawidłowości takiego rozstrzygnięcia. Reasumując zarówno Wojskowa Komisja Lekarska Sił Powietrznych, jak i Komisja Lotniczo – Lekarska [...] naruszyły przepisy art. 7 i art. 77 § 1 kpa, nakładające na nie obowiązek szczegółowego wyjaśnienia okoliczności sprawy. Naruszono także przepisy art. 107 § 3 kpa i § 26 ust. 4 pkt 1 w zw. z § 18 ust. 3 cytowanego wcześniej rozporządzenia, który nakazuje orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej uzasadnić. Powyższe uchybienia mogły mieć wpływ na wynik sprawy. Dlatego też organy ponownie rozpoznając sprawę A. S. wezmą pod uwagę powyższe rozważania Sądu. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.