II SA/Wa 330/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Mierzejewska Sędzia WSA Ewa Marcinkowska Sędzia WSA Andrzej Góraj (spraw.) Protokolant asystent sędziego Bartosz Piwoński po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 kwietnia 2011 r. sprawy ze skargi M. E. na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] grudnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Marszałka Województwa [...] z dnia [...] października 2010 r. nr [...] 2) stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości M.E. (dalej jako skarżąca) w dniu [...] stycznia 2010 r. zarejestrowała się w Powiatowym Urzędzie Pracy w N. (dalej jako PUP). Skarżąca złożyła wniosek z dnia [...] lutego 2010 r. do Wojewódzkiego Urzędu Pracy w T. (dalej jako WUP) o przyznanie prawa do zasiłku dla bezrobotnych na zasadach określonych przepisami o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego z zaliczeniem okresu pracy na terytorium N. Także tego samego dnia do WUP wpłynął inny wniosek skarżącej o pośrednictwo w uzyskaniu na jej rzecz formularza [...] potwierdzającego okresy ubezpieczenia lub zatrudnienia spełnione na terytorium N. Marszałek Województwa [...] (dalej jako Marszałek Województwa) dnia [...]lutego 2010 r. zawiesił prowadzone postępowanie administracyjne do czasu rozpatrzenia zagadnienia wstępnego, czyli wydania formularza [...] przez [...] instytucję właściwą. W dniu [...] marca 2010 r. WUP wystąpił do [...] instytucji właściwej z prośbą o wydanie ww. formularza na rzecz skarżącej. Do WUP w dniu [...] kwietnia 2010 r. wpłynęło pismo [...] instytucji właściwej, w którym wskazano, że do wydania formularza [...] niezbędne jest przedstawienie przez skarżącą dodatkowych dokumentów: zeznania podatkowego za rok 2009 oraz wypełnionego przez jej [...] pracodawcę druku [...]. W dniu [...] kwietnia 2010 r. WUP wezwał skarżącą do dostarczenia żądanych przez [...] instytucję właściwą dokumentów. W odpowiedzi skarżąca pismem z dnia [...] kwietnia 2010 r. skierowanym do WUP wyjaśniła, że wystąpiła do swojego [...] pracodawcy o wydanie dokumentów, żądanych przez [...] instytucję właściwą, lecz jej prośba pozostała bez odpowiedzi. WUP, pismem z dnia [...] maja 2010 r., poinformował [...] instytucję właściwą o treści wyjaśnienia skarżącej. [...] instytucja właściwa pismem, które wpłynęło do WUP w dniu [...] lipca 2010 r. poinformowała o odmowie wydania formularza [...] na rzecz skarżącej, wskazując jednocześnie, że sprawa wydania ww. formularza może zostać wznowiona w przypadku dostarczenia żądanych wcześniej dokumentów. Wobec tego WUP dnia [...] lipca 2010 r. ponownie wezwał skarżącą do dostarczenia żądanych przez [...] instytucję właściwą dokumentów, lecz wezwanie to pozostało bez odpowiedzi. W konsekwencji Marszałek Województwa postanowieniem z dnia [...] października 2010 r. podjął zawieszone postępowanie administracyjne. W związku z powyższymi okolicznościami Marszałek Województwa wydał w dniu [...] października 2010 r. decyzję nr [...] o umorzeniu postępowania administracyjnego w sprawie przyznania skarżącej prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Od powyższej decyzji skarżąca wniosła odwołanie do Ministra Pracy i Polityki Społecznej (dalej jako organ). W jego treści wniosła o uchylenie decyzji organu l instancji oraz o ponowne rozpatrzenie sprawy i przyznanie jej prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Podniosła również, że przedstawiła dokumenty potwierdzające jej zatrudnienie w N., takie jak: umowy o pracę, dokumenty potwierdzające prawo pobytu w N. oraz rozliczenia podatkowe. Organ po zapoznaniu się z aktami sprawy, wydał decyzję z dnia [...] grudnia 2010 r. nr [...] nie znajdując podstaw prawnych, które pozwoliłyby na uchylenie zaskarżonej decyzji. Uzasadnił to brakiem udokumentowania okresów ubezpieczenia i zatrudnienia spełnionych w N. Nie dał wiary dokumentom potwierdzającym zatrudnienie skarżącej w N., tj. umowie o pracę, dokumentom potwierdzającym prawo pobytu w N. oraz rozliczeniu podatkowemu. Wyjaśnił, iż na mocy decyzji z dnia [...] października 2004 r. nr [...] Komisji Administracyjnej ds. [...] - dokumentem dającym podstawę do zaliczenia okresów ubezpieczenia lub zatrudnienia przebytych w innym państwie członkowskim - jest formularz [...]. Inne dokumenty, takie jak świadectwa pracy, umowa o pracę, czy zaświadczenia o zatrudnieniu stanowią tylko informację uzupełniającą. Dlatego okres zatrudnienia uprawniający do uzyskania zasiłku może być wyliczony jedynie w oparciu o wydany przez zagraniczną instytucję właściwą - formularz [...]. Reasumując, organ przyznał rację Marszałkowi Województwa uznając, że zaskarżona decyzja jest zgodna z art. 105 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) Skarżąca zaskarżyła powyższą decyzję organu pismem z dnia [...] grudnia 2010 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W jej treści zarzuciła WUP, iż nie wziął pod uwagę nadesłanych dokumentów poświadczających zatrudnienie w N., w tym: umowy o pracę, zezwolenia na pobyt i rozliczenia podatkowego. Jeśli chodzi o brak posiadania dokumentu [...], skarżąca wyjaśniła to pozostawieniem jej pism o wypełnienie niniejszego formularza bez odpowiedzi ze strony byłego pracodawcy. Kończąc swój wywód w skardze, skarżąca informuje, iż otrzymała dokument [...] i dołącza go wraz z niniejszym pismem do Sądu. W odpowiedzi na skargę organ, wniósł o jej oddalenie, powołując się na ustalony stan faktyczny. Dodatkowo w niniejszej odpowiedzi, poinformował o wpłynięciu w dniu [...] stycznia 2011 r. do WUP formularza [...] potwierdzającego okres ubezpieczenia i zatrudnienia przez skarżącą na terytorium N. Formularz wpłynął w dniu [...] stycznia 2011 r., czyli po wydaniu zaskarżonej decyzji, wobec tego WUP pismem z dnia [...] stycznia 2011 r. przekazał go skarżącej z pouczeniem złożenia kolejnego wniosku o przyznanie prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią przepisu art.1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr.153, poz.1269 z późn. zm.) Sąd Administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem skarżonej decyzji administracyjnej. Jest więc to kontrola legalności rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym, z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i procesowym. Oceniając przedmiotową decyzję według powyższych kryteriów, uznać należy, iż powinna zostać wyeliminowana z obrotu prawnego jako wadliwa. Istota sprawy w niniejszym postępowaniu sprowadzała się do oceny tego, czy prawidłowa była konkluzja organu, iż w stanie faktycznym sprawy, nie można wydać decyzji załatwiającej ją przez rozstrzygnięcie co do istoty. Zgodnie z treścią art.105 § 1 k.p.a., gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. Powołany przepis stanowi więc wyjątek od generalnej zasady, iż wszczęte postępowanie administracyjne musi zostać zakończone merytorycznym załatwieniem sprawy. To zaś oznacza, iż jak każdy wyjątek od zasady, również ten przepis nie powinien być stosowany przy użyciu wykładni rozszerzającej. Co się tyczy bezprzedmiotowości postępowania, sformułowanie to winno być odczytywane w ten sposób, iż oznacza sytuację, gdy rozstrzygnięcie sprawy stało się zbędne lub też z przyczyn formalnych niemożliwe. Bezprzedmiotowym stanie się więc np. postępowanie, gdzie organ prowadzący je, utraci kompetencje do orzekania o istocie sprawy (wyrok NSA z dnia 29.08.1996r. sygn. akt I SA 695/95). Bezprzedmiotowym będzie też postępowanie w sprawie zaległości podatkowych, po ich uiszczeniu (wyrok NSA z dnia 14.06.1994r. sygn. akt I SA/Wr 74/94), czy też postępowanie administracyjne w sprawie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości w sytuacji, gdy Skarb Państwa nie dysponuje już tą nieruchomością (wyrok NSA z dnia 22.06 1991r. sygn. akt SA/Ka 60/91). O bezprzedmiotowości nie można jednakże mówić w sytuacji, gdy organ jest właściwy do rozpoznania sprawy i posiada materiał dowodowy umożliwiający jej rozstrzygnięcie, a strona nie uzewnętrzniła braku zainteresowania w rozstrzygnięciu. W takiej bowiem sytuacji, na organie spoczywa obowiązek merytorycznego rozpoznania sprawy. Organ winien więc w takiej sytuacji wydać decyzję rozstrzygającą w zakresie żądania strony, wyciągając stosowne wnioski z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie. Powyższe stanowisko znajduje potwierdzenie w ugruntowanym od wielu lat poglądzie Naczelnego Sądu Administracyjnego, który m.in. w wyroku z dnia 16.01.1992r. (sygn. akt I SA 1289/91) stwierdził, iż: "brak przesłanek do uwzględnienia żądania strony, nie czyni postępowania administracyjnego bezprzedmiotowym w rozumieniu art. 105 § 1 k.p.a. i nie oznacza, że postępowanie takie nie powinno być prowadzone – dopiero bowiem wynik takiego postępowania pozwala na ocenę zasadności wniosku strony". Przechodząc do istoty niniejszej sprawy wskazać należy, iż organ przedwcześnie doszedł do przekonania, że postępowanie w sprawie stało się bezprzedmiotowe. Organ jest bowiem nadal właściwy do rozpoznania wniosku strony oraz zebrał materiał dowodowy umożliwiający jego rozpoznanie, zaś strona nie cofnęła swojego wniosku. Wbrew twierdzeniom zawartym w skarżonej decyzji, pismo właściwej [...] instytucji informujące, że odmawia wydania formularza [...] nie oznacza braku podstaw faktycznych do rozpoznania merytorycznego sprawy. Pismo takie jest bowiem również dowodem w sprawie, który podlegać winien stosownej ocenie organu. Posiłkując się ww. dowodem organ powinien więc wyciągnąć stosowne wnioski z faktu braku potwierdzenia okresów ubezpieczenia i zatrudnienia strony na terytorium N. W związku z powyższym, uznając że skarżona decyzja narusza prawo, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w pkt. 1 wyroku na podstawie art.145 § 1 pkt. 1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm.). Rozstrzygnięcie zawarte w pkt. 2 wyroku zostało wydane w myśl art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm.). Ponownie rozpoznając sprawę organ będzie więc zobligowany do tego, aby ocenić całokształt materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, uwzględniając dowody dostarczone przez stronę po wydaniu skarżonej decyzji i wydać decyzję rozstrzygającą sprawę co do istoty.