II SA/Wa 332/13

PostanowienieWSA w Warszawie2013-05-29

Skład orzekający: Wojciech Wiktorowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy strona skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, aby uzyskać prawo pomocy w zakresie częściowym, w sytuacji gdy jej oświadczenia dotyczące braku dochodów i oszczędności budzą wątpliwości w świetle transakcji bankowych?
Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, ponieważ strona skarżąca nie usunęła wątpliwości co do swojej sytuacji majątkowej i możliwości płatniczych. Pomimo wezwania do wyjaśnienia rozbieżności między oświadczeniem o braku dochodów a wpływami na rachunek bankowy, strona nie przedstawiła wystarczających dowodów, co uniemożliwiło ustalenie jej rzeczywistych możliwości płatniczych. Tym samym nie wykazała przesłanek określonych w art. 246 § 1 pkt 2 PPSA.
Stan faktyczny
Strona skarżąca N.C. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie radcy prawnego lub adwokata, w sprawie ze skargi na decyzję Wojewody odmawiającą uznania jej za osobę bezrobotną. Strona oświadczyła, że wraz z mężem nie posiada żadnych dochodów ani oszczędności. Sąd wezwał do przedstawienia dokumentów potwierdzających sytuację majątkową i dochodową, jednak złożone wyjaśnienia i dokumenty budziły wątpliwości co do rzeczywistych możliwości płatniczych strony, w szczególności w związku z wpływami na rachunek bankowy męża skarżącej. W konsekwencji sąd odmówił przyznania prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Wojciech Wiktorowski po rozpoznaniu w dniu 29 maja 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku N.C. z dnia 14 marca 2013 r. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie radcy prawnego lub adwokata w sprawie ze skargi N.C. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uznania za osobę bezrobotną postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; dalej powoływana jako ppsa), prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), zaś w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). W treści formularza wniosku N.C., reprezentowana przez pełnomocnika A.S. (męża) oświadczyła, że wraz z mężem mieszka w Polsce od 2006 r. i ma przyznany status uchodźcy. Podała, że gospodarstwo domowe prowadzi z mężem. Wg oświadczenia, ani skarżąca ani jej mąż nie posiadają żadnego majątku i nie osiągają żadnych dochodów. Pismem z dnia 28 marca 2013 r. pełnomocnik skarżącej został wezwany do przedstawienia dokumentów źródłowych poświadczających dochody oraz możliwości płatnicze, tj.: wyciągów i wykazów z posiadanych przez skarżącą i jej męża rachunków bankowych z okresu ostatnich trzech miesięcy, dokumentów potwierdzających wysokość miesięcznych wydatków w prowadzonym gospodarstwie domowym, zaświadczenia o sytuacji rodzinnej skarżącej i jej męża wydanego przez właściwą do spraw zdrowia i opieki społecznej jednostkę organizacyjną gminy, z dodatkową informację o ewentualnie pobieranych świadczeniach socjalnych, orzeczenia o niezdolności do pracy skarżącej, o ile orzeczenie takie zostało w stosunku do niej wydane, a także odpisu zeznań podatkowych za rok 2010 i 2011, względnie zaświadczeń o braku dochodu za te lata. W wezwania zakreślono termin 14 dni. Wezwanie zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącej w dniu 5 kwietnia 2013 r. W dniu 11 kwietnia 2013 r., w odpowiedzi na wezwanie, pełnomocnik skarżącej złożył do akt dodatkowe oświadczenie (pismo z dnia 11 kwietnia 2013 r.), kopie rozliczeń opłat eksploatacyjnych za wynajmowany lokal mieszkalny za okres od 6 grudnia 2012 r. do 6 marca 2013 r.(w rozliczeniu miesięcznym odpowiednio kwoty: 1.615, 75 zł, 1.602,19 zł, 1.633, 32 zł), kopię orzeczenia zaliczającego skarżącą do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności oraz kopie wyciągów z rachunków bankowych męża skarżącej za okres od 11 grudnia 2012 r. do 11 marca 2013 r. W oświadczeniu pełnomocnik podał, że pozostaje bez pracy, ani on ani jego żona nie otrzymują świadczeń z opieki społecznej, a brak dochodów w latach 2006 r. – 2012 r. był przedmiotem postępowania prowadzonego przez Urząd Do Spraw Cudzoziemców. Z kolei ze złożonych wyciągów wynikało, że pełnomocnik skarżącej dokonuje każdego miesiąca na posiadany rachunek bankowy wpłat gotówkowych na kwoty od 700 do 1.440 zł, a w dniu 28 stycznia 2013 r. otrzymał na dobro tego rachunku kwotę 785 zł tytułem zwrotu pożyczki. Z tego powodu, kolejnym pismem z dnia 24 kwietnia 2013 r., pełnomocnik skarżącej został wezwany do złożenia dodatkowego oświadczenia wyjaśniającego rozbieżności pomiędzy informacjami podanymi w formularza wniosku, z których wynika, że wraz z żoną nie posiadają żadnego dochodu ani oszczędności a opisanymi transakcjami na rachunku bankowym. W dniu 6 maja 2013 r. do akt sprawy wpłynęło pismo skarżącego (z dnia 29 kwietnia 2013 r.), w którym oświadczył on, że otrzymana kwota 785 zł nie była związana z działalnością komercyjną. Skarżący powołał się przy tym na ogólne przepisy Kodeksu cywilnego o umowie pożyczki i terminie jej zwrotu. Stwierdził też, że w 2012 r. wielokrotnie zaciągał pożyczki i zwracał je. Przechodząc do rozpoznania wniosku, w pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 255 ppsa, jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku okaże się niewystarczające do oceny jej stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest zobowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Zgodnie zatem z wolą ustawodawcy, wydanie prawidłowego orzeczenia w zakresie prawa pomocy możliwe jest tylko wówczas, gdy brak jest jakichkolwiek wątpliwości co do sytuacji majątkowej i możliwości płatniczych strony. W niniejszej sprawie ten warunek dopuszczalności przyznania prawa pomocy nie został jednak spełniony - złożone przez skarżącego oświadczenie nie czyni zadość wezwaniu z dnia 24 kwietnia 2013 r. Otóż pełnomocnik skarżącej wezwany do złożenia oświadczenia wyjaśniającego powstałe, wyżej opisane rozbieżności, oświadczenia takiego w istocie nie złożył. Wnioskodawca nie wyjaśnił bowiem w ogóle źródła pochodzenia środków wpłacanych w formie gotówkowej na posiadany rachunek bankowy, mimo iż w formularzu wniosku wyraźnie oświadczył, że wraz z żoną nie osiągają jakichkolwiek dochodów i nie posiadają jakichkolwiek oszczędności. Zaprzeczył również otrzymywaniu świadczeń socjalnych. Co więcej, w oświadczeniu z dnia 29 kwietnia 2013 r. kolejny raz stwierdził, że nie pracuje, przy czym jednocześnie potwierdził okoliczność udzielenia z posiadanych środków pieniężnych pożyczki osobie wykazanej na rachunku bankowym. Zatem treść złożonych oświadczeń pełnomocnika skarżącej nie pozwala na ustalenie jej rzeczywistych możliwości płatniczych i to tym bardziej, że wedle pozostałych dokumentów źródłowych skarżąca pozostająca bez dochodu ponosi znaczące miesięczne wydatki z tytułu najmu lokalu mieszkalnego. W konsekwencji skarżąca nie usunęła budzącego wątpliwości oświadczenia zawartego we wniosku o przyznanie prawa pomocy, a tym samym nie wykazała przesłanek określonych w art. 246 § 1 cyt. ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Z tych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 258 § 2 pkt 7 ppsa, postanowiono, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło