II SA/Wa 339/20
WyrokWSA w Warszawie2020-10-13
Skład orzekający: Tomasz Szmydt, Izabela Głowacka-Klimas, Janusz Walawski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Centralna Komisja Lekarska, utrzymując w mocy orzeczenie Regionalnej Komisji Lekarskiej, naruszyła przepisy rozporządzenia dotyczące oceny zdolności do służby w Agencji Wywiadu, w szczególności poprzez pominięcie ekspertyzy psychologicznej i błędną ocenę stanu zdrowia?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy lekarskie nie naruszyły przepisów prawa materialnego przy ocenie zdolności do służby funkcjonariusza. Sąd podkreślił, że jego rolą nie jest własna ocena stanu zdrowia, lecz kontrola zgodności ustaleń faktycznych z prawem. Zarzut naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. uznano za chybiony, ponieważ postępowanie to jest uregulowane szczegółowym rozporządzeniem, które nie odsyła do przepisów k.p.a.Stan faktyczny
Skarżący P.J. wniósł skargę na orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej (CKL) utrzymujące w mocy orzeczenie Regionalnej Komisji Lekarskiej (RKL) stwierdzające jego zdolność do służby z ograniczeniami (kat. C) oraz trwałą niezdolność do służby na zajmowanym stanowisku. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów w sprawie oceny zdolności do służby, w tym pominięcie ekspertyzy psychologicznej, błędną ocenę stanu zdrowia oraz naruszenie przepisów k.p.a. dotyczących uzasadnienia orzeczenia.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Szmydt, Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas, Sędzia WSA Janusz Walawski (spr.), , Adrianna Siniarska, Protokolant referent stażysta, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 października 2020 r. sprawy ze skargi P.J. na decyzję Centralnej Komisji Lekarskiej Agencji Wywiadu z dnia [...] października 2019 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia zdolności do służby oddala skargę
Regionalna Komisja Lekarska Agencji Wywiadu w [...] , dalej jako "RKL AW", w orzeczeniu nr [...] z dnia [...] września 2019 r. stwierdziła, że P.J. jest zdolny do służby z ograniczeniami – kat. "C" oraz trwale niezdolny do służby na zajmowanym stanowisku.
RKL AW w uzasadnieniu orzeczenia podał, że u funkcjonariusza stwierdzono istnienie przewlekłych schorzeń, w tym schorzenia ograniczającego zdolność do służby i przeciwwskazana jest służba o charakterze operacyjnym. Rozpoznane schorzenie obniża również zdolność do służby na zajmowanym stanowisku.
Centralna Komisja Lekarska, dalej jako "CKL", na podstawie § 22 i § 23 ust. 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 23 października 2003 r. w sprawie oceny zdolności fizycznej i psychicznej do służby w Agencji Wywiadu (Dz. U. Nr 187, poz. 1824 ze zm.) w dniu [...] października 2019 r. wydała orzeczenie nr [...], którym utrzymała w mocy orzeczenie RKL AW stwierdzając, że orzeczenie to zostało wydane w sposób prawidłowy, z uwzględnieniem istotnych okoliczności faktycznych i zawiera prawidłową kwalifikację orzeczniczą rozpoznanych patologii.
P.J. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na orzeczenie CKL AW z dnia [...] października 2019 r., w której zarzucił, że organ wydając zaskarżone orzeczenie naruszył następujące przepisy:
§ 23 ust. 3 w zw. z § 12 ust. 1 przedmiotowego rozporządzenia w zw. z art. 77 § 1 k.p.a., poprzez utrzymanie w mocy orzeczenia RKL AW pomimo tego, iż jak wynika z jego treści, przy ocenie stanu zdrowia skarżącego pominięto ekspertyzę psychologiczną sporządzoną przez psychologa – diagnostę M.D. w dniu [...] września 2019 r.;
§ 23 ust. 3 w zw. z § 12 ust. 1 w zw. z § 13 przedmiotowego rozporządzenia w zw. z art. 80 k.p.a., poprzez utrzymanie w mocy orzeczenia RKL AW pomimo błędnego i bezpodstawnego stwierdzenia w nim, że u skarżącego występują przewlekle schorzenia, w tym schorzenia ograniczające zdolność do służby podczas gdy badanie rezonansem magnetycznym, któremu został poddany wykluczyło ewentualne zaburzenia o podłożu neurologicznym jak również przeprowadzona ekspertyza psychologiczna nie wykazała jakichkolwiek zaburzeń osobowości mogących stanowić podstawę do stwierdzenia, że skarżący jest niezdolny do pełnienia służby na zajmowanym stanowisku z przyczyn określonych w § 68 ust. 2 załącznika nr 6 do przedmiotowego rozporządzenia;
§ 23 ust. 3 w zw. z § 19 przedmiotowego rozporządzenia, poprzez brak niezwłocznego przekazania skarżącemu zaskarżonego orzeczenia, które zostało mu doręczone 6 grudnia 2019 r., a zostało wydane [...] października 2019 o czym został powiadomiony pismem z tego samego dnia;
art. 107 § 3 k.p.a., poprzez jego błędne zastosowanie, tj. nie wskazanie w uzasadnieniu orzeczenia faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej poprzestając jedynie na lakonicznym stwierdzeniu, że zaskarżone orzeczenie wydane zostało na podstawie dokumentacji medycznej zgromadzonej przez RKL AW oraz w wyniku zleconej przez siebie konsultacji specjalistycznej bez odniesienia się do treści poszczególnych dokumentów.
Skarżący podnosząc powyższe zarzuty wniósł o uchylenie zaskarżonego orzeczenia oraz utrzymanego nim w mocy orzeczenia RKL AW.
CKL AW w odpowiedzi na skargę wniosła o oddalenie skargi i podtrzymała stanowisko zawarte w zaskarżonym orzeczeniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. z 2019 r. poz. 2167), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Innymi słowy, kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana jest pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności. Oznacza to, że kontrola ta sprowadza się do badania, czy organ administracji wydając zaskarżony akt nie naruszył prawa. W wyniku takiej kontroli decyzja lub postanowienie mogą zostać uchylone w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności naruszających prawo i przez to mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 - dalej zwanej "P.p.s.a.") lub też wystąpiło naruszenie prawa będące podstawą stwierdzenia jej nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a.).
Stosownie zaś do treści art. 134 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd nie może przy tym wydać orzeczenia na niekorzyść strony skarżącej, chyba że dopatrzy się naruszenia prawa skutkującego stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżone orzeczenie prawa nie narusza.
Na wstępie podać należy, że sąd administracyjny nie dokonuje własnej oceny stanu zdrowia orzekanego i nie rozważa sam kwestii medycznych. Rolą sądu administracyjnego jest zbadanie, czy ustalenia stanu faktycznego, na podstawie których komisje lekarskie wydały orzeczenie, były wyczerpujące i pozwalały na dokonanie właściwej kwalifikacji zdolności do służby w rozumieniu przepisów orzeczniczych, na podstawie których działają te komisje.
Zgodnie art. 45 ust. 1 ustawy z dnia 24 maja 2002 r. o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu (Dz. U. z 2020 r. poz. 27), zdolność fizyczną ipsychiczną do służby ustalają komisje lekarskie ABW albo AW, podległe Szefowi właściwej Agencji.
Prezes Rady Ministrów wykonując delegację zawartą w ust. 2 tego przepisu w dniu 23 października 2003 r. wydał rozporządzenie w sprawie oceny zdolności fizycznej i psychicznej do służby w Agencji Wywiadu (Dz. U. z 2003 r. Nr 187, poz. 1824).
Zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 1) i ust. 2 powyżej określonego rozporządzenia, komisje lekarskie orzekają o zdolności fizycznej i psychicznej do służby w AW kandydata lub funkcjonariusza.
Komisje lekarskie orzekają w dwóch instancjach:
1) w pierwszej instancji - regionalne komisje lekarskie;
2) w drugiej instancji - Centralna Komisja Lekarska.
Zgodnie § 11 ust. 1 i ust. 3 przedmiotowego rozporządzenia, stopień zdolności funkcjonariusza do służby regionalna komisja lekarska ustala przez zaliczenie go do jednej z następujących kategorii zdrowia:
1) kategoria A - zdolny do służby, co oznacza, że stan zdrowia funkcjonariusza nie budzi żadnych zastrzeżeń albo że stwierdzone schorzenia lub ułomności fizyczne albo psychiczne nie stanowią przeszkody do pełnienia służby;
2) kategoria C - zdolny do służby z ograniczeniem, co oznacza, że u funkcjonariusza stwierdzono przewlekłe schorzenia lub ułomności fizyczne albo psychiczne, które trwale lub czasowo zmniejszają zdolność fizyczną lub psychiczną do pełnienia służby;
3) kategoria D - trwale niezdolny do służby, co oznacza, że stwierdzone u funkcjonariusza schorzenia lub ułomności fizyczne albo psychiczne nie pozwalają mu na pełnienie służby.
W stosunku do funkcjonariusza, o którym mowa w § 6 ust. 2 pkt 3, oprócz jednej z kategorii wymienionych w ust. 1, orzeczenie zawiera jedno z następujących uzupełniających określeń:
1) "zdolny do służby" - jeżeli po przeprowadzeniu badania lekarskiego komisja lekarska nie stwierdziła żadnych schorzeń stanowiących przeciwwskazania do pełnienia służby;
2) "zdolny do służby na zajmowanym stanowisku" - jeżeli w stanie zdrowia funkcjonariusza komisja lekarska stwierdziła pewne schorzenia, które zmniejszają wprawdzie jego zdolność fizyczną lub psychiczną, ale nie stanowią przeszkody do pełnienia służby na zajmowanym stanowisku;
3) "trwale niezdolny do służby na zajmowanym stanowisku" - jeżeli w stanie zdrowia funkcjonariusza komisja lekarska stwierdziła schorzenia, które zmniejszają jego zdolność fizyczną lub psychiczną i nie pozwalają na pełnienie służby na zajmowanym stanowisku, jednak schorzenia te nie stanowią przeszkody do pełnienia służby na innym stanowisku; w takim przypadku komisja lekarska określa, jakie warunki służby są przeciwwskazane dla funkcjonariusza;
4) "trwale niezdolny do służby" - jeżeli w stanie zdrowia funkcjonariusza komisja lekarska stwierdziła schorzenia, które nie pozwalają na pełnienie służby.
Zgodnie z § 12 przedmiotowego rozporządzenia, regionalna komisja lekarska przeprowadza badanie lekarskie osoby skierowanej i sporządza protokół badania komisji lekarskiej. Oceny stanu zdrowia tej osoby dokonuje na podstawie protokołu badania lekarskiego, wyników zleconych badań specjalistycznych i psychologicznych, wywiadu chorobowego, dokumentacji medycznej będącej wynikiem obserwacji szpitalnej, leczenia ambulatoryjnego i sanatoryjnego oraz innych dokumentów medycznych istotnych do dokonania tej oceny.
Jeżeli w toku badania lekarskiego powstało uzasadnione podejrzenie, że osoba skierowana rozmyślnie spowodowała u siebie uszkodzenie ciała albo schorzenie, regionalna komisja lekarska orzeka o stanie zdrowia i zdolności do służby tej osoby, zgodnie z ust. 1, i powiadamia organ kierujący o podejrzeniu.
Z przeprowadzonego badania lekarskiego regionalna komisja lekarska sporządza protokół badania lekarskiego, który zawiera wyszczególnienie wszystkich schorzeń i ułomności fizycznych lub psychicznych, także tych, które nie obniżają zdolności do służby. Protokół badania lekarskiego podpisują wszyscy członkowie składu orzekającego.
Rozpoznanie wpisuje się do protokołu badania lekarskiego regionalnej komisji lekarskiej w języku polskim, z uwzględnieniem lokalizacji schorzenia, a w przypadkach wymagających dodatkowego uściślenia - stopnia jego nasilenia. Przy rozpoznaniu regionalna komisja lekarska powołuje odpowiednie paragrafy i punkty z wykazu chorób i ułomności oraz kategorii zdolności do służby, zwanego dalej " wykazem".
Wykaz stanowi załącznik nr 6 do rozporządzenia.
Protokół badania lekarskiego regionalnej komisji lekarskiej sporządza się w jednym egzemplarzu, według wzoru stanowiącego załącznik nr 7 do rozporządzenia. Protokół badania lekarskiego przechowuje się w aktach regionalnej komisji lekarskiej.
Zgodnie z § 13 przedmiotowego rozporządzenia, orzeczenie o zdolności do służby Regionalna Komisja Lekarska wydaje, posługując się wykazem, uwzględniając ocenę stanu zdrowia, o której mowa w § 12 ust. 1, wyniki zleconych badań specjalistycznych i dodatkowych, wyniki przeprowadzonej obserwacji szpitalnej oraz informację o warunkach i przebiegu służby, a także ustalenia protokołów powypadkowych mogące mieć znaczenie dla treści orzeczenia.
Zgodnie z § 20 ust.1 i 2 rozporządzenia, osobie skierowanej przysługuje odwołanie do Centralnej Komisji Lekarskiej od każdego nieprawomocnego orzeczenia regionalnej komisji lekarskiej.
Odwołanie wnosi się na piśmie, w terminie 14 dni od dnia doręczenia orzeczenia, za pośrednictwem regionalnej komisji lekarskiej, która wydała orzeczenie.
Przedmiotem odwołania może być orzeczenie w całości lub w części i nie wymaga szczegółowego uzasadnienia.
Centralna Komisja Lekarska rozpatruje odwołanie, w terminie 14 dni od dnia jego otrzymania, po zapoznaniu się ze wszystkimi dokumentami dotyczącymi danej sprawy oraz, w razie potrzeby, po zleceniu dodatkowych badań specjalistycznych lub po dostarczeniu, na jej żądanie, dodatkowych dokumentów przez osobę skierowaną (§ 22 rozporządzenia).
Centralna Komisja Lekarska po rozpatrzeniu odwołania:
1) utrzymuje w mocy zaskarżone orzeczenie albo
2) uchyla zaskarżone orzeczenie i wydaje nowe, albo
3) uchyla zaskarżone orzeczenie i zarządza ponowne przeprowadzenie czynności orzeczniczych i wydanie nowego orzeczenia przez regionalną komisję lekarską (§ 23 ust. 1 rozporządzenia).
Zgodnie z § 24 ust. 2 rozporządzenia, o utrzymaniu w mocy zaskarżonego orzeczenia regionalnej komisji lekarskiej bądź o jego uchyleniu Centralna Komisja Lekarska zawiadamia na piśmie osobę skierowaną oraz organ kierujący (...).
W rozpoznawanej sprawie zaskarżone orzeczenie zostało podjęte na podstawie § 23 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia
Centralna Komisja Lekarska wydając zaskarżone orzeczenie działała zgodnie z dyspozycja zawartą w ust. 3 powyżej określonego paragrafu, tzn. stosowała odpowiednio przepisy o postępowaniu przed Regionalną Komisją Lekarską w pierwszej instancji
Protokół badania lekarskiego skarżącego spełnia wymogi wynikające z przytoczonego powyżej § 12 rozporządzenia. W oparciu o wskazany protokół dokonano oceny stanu zdrowia skarżącego. Stwierdzić należy, że również trzyosobowy skład Regionalnej Komisji Lekarskiej, w tym przewodniczący i 2 członków tej komisji, był zgodny z wymogami zawartymi w załączniku nr 7 do przedmiotowego rozporządzenia. Pod orzeczeniem widnieją podpisy członków komisji. Kategoria zdrowia - C, do której zaliczony został skarżący przez określająca jego zdolność do służby – zdolny do służby z ograniczeniami. Trwale niezdolny do służby na zajmowanym stanowisku – znajduje podstawę w powołanym rozporządzeniu - w § 11 pkt 2 i ust. 3 pkt 3.
Odnosząc się do zarzutów podniesionych w skardze podkreślić należy, że w zasadniczej części odnoszą się one do naruszenia przepisów przedmiotowego rozporządzenia. W ocenie Sądu organy nie naruszyły wskazanych w skardze przepisów prawa materialnego. Natomiast zarzut naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. jest całkowicie chybiony, albowiem przedmiotowe rozporządzenie stanowi kompleksowe uregulowanie dotyczące oceny zdolności fizycznej i psychicznej do służby w Agencji Wywiadu i nie zawiera w żadnym zakresie odesłania do stosowania przepisów k.p.a.
Z tych względów, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło