II SA/Wa 351/17
WyrokWSA w Warszawie2017-10-10
Skład orzekający: Stanisław Marek Pietras, Andrzej Góraj, Sławomir Antoniuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o zwolnieniu funkcjonariusza ze służby w Służbie Kontrwywiadu Wojskowego, wydana na podstawie niewyrażenia zgody na proponowane przeniesienie na inne stanowisko, została wydana z naruszeniem przepisów proceduralnych i materialnych?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organ wydał ją z rażącym naruszeniem prawa procesowego, ponieważ rozkaz personalny o zwolnieniu ze służby został wydany przedwcześnie, przed złożeniem przez funkcjonariusza pisemnego oświadczenia o braku zgody na przeniesienie. Organ odwoławczy powinien był wydać decyzję kasacyjną, a nie reformacyjną, ponieważ konieczne było przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego.Stan faktyczny
Skarżący, funkcjonariusz Służby Kontrwywiadu Wojskowego, został przeniesiony do dyspozycji Szefa SKW. Następnie zaproponowano mu nowe stanowisko służbowe, na które nie wyraził pisemnej zgody. Szef SKW wydał rozkaz personalny o zwolnieniu go ze służby. Po rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, Szef SKW uchylił poprzedni rozkaz i ponownie wydał decyzję o zwolnieniu ze służby, wskazując na konieczność zwolnienia w związku z brakiem zgody na przeniesienie. Skarżący zaskarżył tę decyzję, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję i zasądził od Szefa Służby Kontrwywiadu Wojskowego na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Stanisław Marek Pietras (spraw.) Sędzia WSA – Andrzej Góraj Sędzia WSA – Sławomir Antoniuk Protokolant – spec. Ewa Kielak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 października 2017 r. sprawy ze skargi G. N. na decyzję Szefa Służby Kontrwywiadu Wojskowego z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby w Służbie Kontrwywiadu Wojskowego 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od Szefa Służby Kontrwywiadu Wojskowego na rzecz skarżącego G. N. kwotę 480 zł (słownie: czterysta osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Szef Służby Kontrwywiadu Wojskowego rozkazem personalnym z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...] r., z dniem [...] listopada 2015 r. odwołał skarżącego [...] G. N. z zajmowanego stanowiska służbowego [...] w [...] Służby Kontrwywiadu Wojskowego i z dniem [...] listopada 2015 r. przeniósł go do dyspozycji Szefa Służby Kontrwywiadu Wojskowego ze względu na przewidziane mianowanie na inne stanowisko służbowe.
W dniu [...] września 2016 r. przeprowadzono ze skarżącym rozmowę kadrową, podczas której okazano mu rozkaz personalny z dnia [...] września 2016 r. nr [...] w sprawie przeniesienia go z dniem [...] września 2016 r. na stanowisko służbowe [...] w Ekspozyturze Służby Kontrwywiadu Wojskowego w [...]., lecz wymieniony nie wyraził pisemnie zgody na przeniesienie go na to stanowisko i wobec powyższego odstąpiono od doręczenia [...] G. N. powyższego rozkazu personalnego o przeniesieniu, co zdaniem organu oznaczało, że "rozkaz ten nie został wykonany".
Wobec powyższego, Szef Służby Kontrwywiadu Wojskowego rozkazem personalnym z dnia [...] września 2016 r. nr [...], działając na podstawie art. 9 ust. 1 i 3, art. 13 ust. 3 ustawy z dnia 9 czerwca 2016 r. o służbie funkcjonariuszy Służby Kontrwywiadu Wojskowego oraz Służby Wywiadu Wojskowego (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 740 ze zm.), z dniem [...] marca 2017 r. zwolnił skarżącego [...] G. N. ze służby w Służbie Kontrwywiadu Wojskowego. W uzasadnieniu podał, że skarżący w dniu [...] września nie wyraził pisemnie zgody na przeniesienie na określone stanowisko.
W rzeczywistości skarżący w dniu [...] września 2016 r. oświadczył pisemnie, że nie wyraża zgody na przeniesienie go z dyspozycji na stanowisko [...] w Ekspozyturze Służby Kontrwywiadu Wojskowego w [...]., Inspektorat SKW w [...].
We wniosku z dnia [...] września 2016 r. do Szefa Służby Kontrwywiadu Wojskowego o ponowne rozpatrzenie sprawy, skarżący wniósł o uchylenie powyższej decyzji i przedstawienie nowej propozycji kadrowej uwzgledniającej miejsce jego stałego zamieszkania, posiadane doświadczenie zawodowe, wiedzę, predyspozycje i osiągniecia zawodowe, bowiem – jak podał w uzasadnieniu – przeniesienie nastąpiło do miejscowości bardzo odległej od miejsca zamieszkania, jak i na rangę tego stanowiska.
Szef Służby Kontrwywiadu Wojskowego rozkazem personalnym z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...], mając za podstawę art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 127 § 3 k.p.a., uchylił zaskarżony rozkaz w całości i z dniem [...] marca 2017 r. zwolnił go ze służby w Służbie Kontrwywiadu Wojskowego. W uzasadnieniu – powołując się opisany powyżej stan faktyczny – podał, że propozycja przedstawiona skarżącemu na rozmowie kadrowej była zgodna z przepisami pragmatyki służbowej funkcjonariuszy SKW. Zaproponowano funkcjonariuszowi stanowisko służbowe równorzędne do stanowiska zajmowanego przed przeniesieniem do dyspozycji, o czym świadczy nazwa tego stanowiska, stopień etatowy i grupa zaszeregowania. Funkcjonariuszowi zachowano również stawkę uposażenia z grupy 23 tj. grupy zaszeregowania posiadanej przez niego wcześniej na stanowisku zastępcy dyrektora jednej z jednostek organizacyjnych SKW, która uległa likwidacji. Propozycja objęcia nowego stanowiska służbowego nie była więc w żaden sposób niekorzystna finansowo dla funkcjonariusza, a skutki przeniesienia do innej miejscowości zostałyby zrekompensowane świadczeniami finansowymi, jakie w związku z takim zdarzeniem przewidują przepisy regulujące stosunek służbowy. Natomiast oceniając prawidłowość wydania zaskarżonego rozkazu personalnego stwierdzono, że został on wydany przedwcześnie. Rozkaz personalny o zwolnieniu ze służby w SKW na podstawie art. 13 ust. 3 pragmatyki służbowej może zostać wydany dopiero po tym, gdy funkcjonariusz nie wyrazi zgody na przyjęcie zaproponowanego mu stanowiska służbowego. W przedmiotowej sprawie rozkaz taki został wydany w dniu [...] września 2016 r. natomiast wspomniane oświadczenie funkcjonariusz złożył dopiero w dniu [...] września 2016 r. W tej sytuacji należało uchylić zaskarżony rozkaz personalny. Rozstrzygnięcie w postępowaniu odwoławczym nie może jednak ograniczyć się do uchylenia zaskarżonej decyzji. Wobec konieczności wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego rozkazu personalnego Szef SKW mógł podjąć jedno z rozstrzygnięć przewidzianych art. 138 § 1 pkt 2 tj. albo umorzyć postępowanie w sprawie zwolnienia ze służby albo ponownie orzec co do zwolnienia ze służby. Oceniając stan faktyczny w przedmiotowej sprawie organ stwierdził, że funkcjonariusz złożył oświadczenie o niewyrażeniu zgody na przeniesienie na stanowisko służbowe zaproponowane mu po okresie służby w dyspozycji. Z tego oświadczenia funkcjonariusz nie wycofał się, a z wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy wyraźnie wynika, że nie chce zostać przeniesiony na stanowisko służbowe zaproponowane mu podczas rozmowy kadrowej w dniu [...] września 2016 r. W tej sytuacji w przedmiotowej sprawie wciąż występuje obligatoryjna przesłanka do zwolnienia ze służby sformułowana z art. 13 ust. 3 pragmatyki służbowej. Użyte w tym przepisie sformułowanie "zwalnia się" oznacza, że w razie nie wyrażenia przez funkcjonariusza pisemnej zgody na przeniesienie na stanowisko służbowe, jedynym możliwym rozstrzygnięciem jest wydanie rozkazu personalnego o zwolnieniu ze służby. Osobną kwestią jest termin tego zwolnienia. Funkcjonariusze, zwalniani na podstawie art. 13 ust. 3, zwalniani są z zachowaniem uprawnień jakie posiadają funkcjonariusze zwalniani na podstawie art. 19 ust. 2 pkt 7 (likwidacja jednostki organizacyjnej). Zgodnie z art. 19 ust. 4 funkcjonariusze w służbie stałej zwalniani na tej ostatniej podstawie prawnej zwalniani są po upływie 6 miesięcy od dnia podjęcia decyzji o likwidacji jednostki organizacyjnej. Analogicznie więc funkcjonariusze zwalniani na podstawie art. 13 ust. 3 powinni być zwalniani po upływie 6 miesięcy od dnia złożenia oświadczenia o nie wyrażeniu zgody na przeniesienie na stanowisko służbowe. W przedmiotowej sprawie termin ten upływa 19 marca 2017 r., a więc zwolnienie ze służby może nastąpić najwcześniej w dniu 20 marca 2017 r.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, skarżący G. N. wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji, ewentualnie jej uchylenie w całości, wstrzymanie jej wykonania w całości, przeprowadzenia dowodu z dokumentów znajdujących się w aktach osobowych na okoliczność przebiegu jego służby, posiadanych kwalifikacji i predyspozycji, otrzymanych nagród i wyróżnień, a także opinii służbowych za okres pełnienia przez niego służby w SKW, w tym podczas służby w trakcie trwania [...] zmiany [...] w [...]., pisma przewodniego przesyłającego jego wniosek o wszczęcie procedury kwalifikacyjnej przed skierowaniem do służby za granicę, oraz wniosków o skierowanie na kurs językowy – na okoliczność terminu i sposobu ich załatwienia oraz przekazania powyższych wniosków do komórki merytorycznej SKW już po wydaniu decyzji nr [...] z dnia [...] wrzenia 2016 r. oraz zasądzenie na jego rzecz kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, zarzucając naruszenie:
1. art. 156 par. 1 pkt. 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2016 r. poz. 23) dalej zwanej: k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i wydanie zaskarżonej decyzji nr [...] Szefa SKW z dnia [...] grudnia 2016 r. w sprawie zwolnienia ze służby w SKW z dniem [...] marca 2017 r. w sytuacji kiedy w obrocie prawnym znajdował się ostateczny rozkaz personalny Szefa SKW nr [...] z dnia [...] września 2016 r. o przeniesieniu przeniesienia z dniem [...] września 2016 r. z grupy dyspozycyjnej Szefa SKW na stanowisko służbowe [...]w Ekspozyturze SKW w [...]., Inspektorat SKW w [...].,
Gdyby nie podzielono zarzutu przedstawionego w pkt. 1 petitum jako najdalej idącego, zarzucono naruszenie:
2. art. 138 par. 1 ust. 2 k.p.a. w zw. z art. 13 ust. 3 ustawy z dnia o służbie funkcjonariuszy Służby Kontrwywiadu Wojskowego oraz Służby Wywiadu Wojskowego poprzez jego przedwczesne zastosowanie polegające na uchyleniu rozkazu personalnego nr [...] z dnia [...] września 2016 r. i orzeczenie o zwolnieniu go ze służby, w sytuacji nierozpatrzenia przez organ jego wniosków o skierowanie do pełnienia służby poza granicami kraju oraz wobec nieprzeprowadzenia analizy etatowo – kadrowej pod kątem mianowania go na inne stanowisko służbowe, co mogło mieć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy,
3. art. 7, art. 77 par. 1 i art. 80 k.p.a. w zw. z art. 13 ust. 3 ustawy w zw. z § 3 ust. 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 25 wrzenia 2006 r. w sprawie przenoszenia funkcjonariuszy Służby Kontrwywiadu Wojskowego do dyspozycji (Dz.U. nr 175 poz. 1286), poprzez niezebranie i nierozpoznanie przez organ, przed wydaniem rozkazu personalnego dotyczącego przeniesienia na stanowisko [...] w Ekspozyturze SKW w [...]., całego materiału dowodowego, w tym wniosków o skierowanie go do służby poza granicami kraju, wniosku o skierowanie na szkolenie językowe II stopnia z języka angielskiego, a także przebiegu służby, posiadanych przez niego kwalifikacji zawodowych i predyspozycji, a także z pominięciem analizy możliwości i potrzeb etatowych służby, co doprowadziło do zakwestionowania nowych warunkach przez i wywołało skutek w postaci zwolnienia Skarżącego ze służby,
4. art. 107 § 3 k.p.a. poprzez sporządzenie uzasadnienia zaskarżonego rozkazu w sposób ogólnikowy i lakoniczny bez wskazania przesłanek jakimi kierował się organ wyznaczając go na stanowisko [...] w Ekspozyturze SKW w [...]. oraz z pominięciem wskazania materiałów, dokumentów oraz analiz które stanowiły podstawę podjętej przez organ decyzji.
W uzasadnieniu – wskazując na opisany powyżej stan faktyczny – podał, że w dniu [...] września 2016 r. otrzymał "do rąk własnych" decyzję Szefa SKW nr [...] w celu zapoznania się z jej treścią. Po jej odczytaniu pisemnie oświadczył, na odrębnej kartce, że się nie zgadza się z warunkami w niej określonymi i dodał ustnie, że ma zamiar się odwoływać. Z powyższego wynika, że skoro po przeczytaniu wskazanej wyżej decyzji złożył oświadczenie, to oznacza to, że skutecznie zapoznał się z jej treścią, a zatem doszło do skutecznego uzewnętrznienia woli organu w stosunku do adresata decyzji, co jest warunkiem decydującym o jej wejściu do obrotu prawnego. Fakt, iż wówczas fizycznie nie zabrał tego egzemplarza decyzji nie oznacza, iż decyzja ta nie została mu doręczona, w rozumieniu świadomego zapoznania się z jej treścią. Doręczenie decyzji stanowi gwarancję dla strony mającą zapewnić jej wiedzę na temat treści decyzji (vide: wyrok NSA z dnia 26 kwietnia 2016 r. sygn. akt I OSK 3095/15). Wyeliminowanie decyzji ostatecznej z obrotu prawnego może nastąpić jedynie w trybach nadzwyczajnych przewidzianych w kodeksie postępowania administracyjnego, do których niewątpliwie nie można zaliczyć anulowania decyzji. W rozpatrywanej sprawie żadna z dopuszczalnych procedur szczególnych nie została przez organ dotychczas wdrożona, zatem zachodzą przesłanki do zastosowania art. 156 par. 1 pkt. 3 k.p.a. W przypadku nie podzielenia argumentów dotyczących zarzutu opisanego w punkcie 1 petitum skargi, przedstawił argumenty na poparcie pozostałych zarzutów zgłoszonych w skardze i w dalszej części wskazał na treść art. 13 ustawy oraz § 3 rozporządzenia w myśl którego, przeniesienie funkcjonariusza do dyspozycji szefa może nastąpić w przypadku przewidywanego mianowania funkcjonariusza na inne stanowisko służbowe, albo przewidywanego zwolnienia funkcjonariusza ze służby w związku z nabyciem przez niego prawa do emerytury w pełnym wymiarze, uwzględniając przebieg jego służby, posiadane kwalifikacje i predyspozycje, a także istniejące możliwości etatowe i potrzeby mianowania funkcjonariusza na inne stanowisko. W tym miejscu podniesiono, że został powiadomiony o wszczęciu postępowania w przedmiocie przeniesienia go na inne stanowisko służbowe w dniu [...] września 2016 r. w momencie przedstawienia mu rozkazu personalnego z dnia [...] września 2016 r. nr [...] w przedmiocie przeniesienia go z dniem [...] września 2016 r., z dyspozycji Szefa SKW na stanowisko służbowe [...] Ekspozytury SKW w [...]. Inspektorat w [...]. SKW i w jego ocenie wskazane w przedmiotowym rozkazie stanowisko służbowe zostało, wbrew twierdzeniom organu zawartym w uzasadnieniu tego dokumentu, wskazane bez uprzedniej analizy przebiegu jego służby, kwalifikacji zawodowych, predyspozycji jak również, bez przeprowadzenia analizy struktury etatowej potrzeb służby oraz w sytuacji nie rozpoznania wniosków przez niego złożonych w okresie pobytu w dyspozycji dotyczących skierowania go do pełnienia służby za granicą w ramach kontyngentu oraz wniosku o skierowanie na kurs językowy, a zatem z naruszeniem art. 7, art. 77 par. 1 i art. 80 k.p.a. w zw. z art. 13 ust. 3 ustawy w zw. z par. 3 ust. 2 rozporządzenia. Na przedmiotowe uchybienia bezpośrednio wskazuje to, iż dwukrotnie zapoznając się z aktami postępowania (we wrześniu 2016 i w styczniu 2017 r.), z własnej inicjatywny, albowiem nie dość, że organ nie zawiadomił go w trybie art. § 10 k.p.a. o możliwość czynnego udziału strony w postępowaniu, to dodatkowo utrudniał uzyskanie kopii dokumentów z akt osobowych, zaś w aktach brak jest jakiejkolwiek dokumentów potwierdzających przeprowadzenie przez organ analizy kadrowej w stosunku do jego osoby pod kątem istniejących stanowisk służbowych odpowiadających posiadanemu przez niego doświadczeniu zawodowemu, kwalifikacjom, predyspozycjom oraz dotychczasowemu przebiegowi służby. Materiał dowodowy w postępowaniu również nie został uzupełniony po wniesieniu przez wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy, mimo iż organ dwukrotnie, łącznie o dwa miesiące, przesuwał termin zakończenia postępowania, rzekomo z uwagi na konieczność podjęcia dodatkowych czynności w sprawie jak również z uwagi na jej złożony charakter. Nadto, pozostając w grupie dyspozycyjnej, wykazując inicjatywę do podjęcia służby zgodnie z posiadanymi kwalifikacjami i doświadczeniem zawodowym, (wcześniejsza służba w A.), złożył w dniu [...] września 2016 r. "Formularz zgłoszeniowy kandydata do pełnienia służby w strefie działań wojennych ( pismo nr [...]), który to dokument został całkowicie pominięty przez organ przy typowaniu stanowiska celem przeniesienia go z dyspozycji, albowiem jak wynika z dokumentacji (pisma przewodniego) dokument ten został przekazany do komórki merytorycznej SKW już po wydaniu decyzji nr [...] z dnia [...] września 2016 r. Dodatkowo również na początku stycznia 2016 r. wystąpił z wnioskiem o skierowanie na szkolenie językowe II stopnia z języka angielskiego, celem podniesienia posiadanych w tym zakresie kwalifikacji, który to wniosek również nie został uwzględniony przez organ. Odnosząc się do warunków przedstawionych mu przez organ w decyzji nr [...], nie można pominąć faktu, iż propozycja ta przewidywała obniżenie grupy uposażenia do grupy 22, co jest niewątpliwie przejawem nieuzasadnionego pogorszenia jego sytuacji zważywszy, że już rozkaz personalny nr [...] Szefa SKW z dnia [...] maja 2015 r., dotyczący przeniesienie z dniem [...] czerwca 2015 r. z dyspozycji Szefa SKW na stanowisko służbowe [...]SKW, faktycznie z przyczyny od niego niezależnych, znacznie pogarszał jego sytuację. W tym przypadku było to skutkiem reorganizacji struktury SKW, znoszącej ówczesny Zarząd Ochrony Sił Zbrojnych oraz wynikających z tego tytułu dalszych konsekwencji, w postaci kolejnych rozkazów personalnych odnoszących się do jego osoby (rozkaz personalny nr [...] Szefa SKW z dnia [...] r. i rozkaz personalny nr [...] Szefa SKW z dnia [...] r.). Zauważono, że w ostatnim z powołanych wyżej rozkazów, Szef SKW uwzględniając dotychczasowy przebieg służby funkcjonariusza, na podstawie art. 78 ust. 2 pragmatyki służbowej funkcjonariuszy SKW, wyraził zgodę na zachowanie przez niego prawa do zaszeregowania należnego na poprzednio zajmowanym stanowisku, z jednoczesnym zachowaniem stopnia związanego z tym stanowiskiem. Nadto odległość dzieląca miejsce stałego zamieszkania od wskazanego miejsca pełnienia służby jest znaczna, a koszty przeniesienia z urzędu do pełnienia służby w innej miejscowości oraz pobytu i dojazdu są dla SKW oraz dla niego rażąco wysokie. Niewątpliwie na organie ciąży obowiązek w zakresie prowadzenia polityki kadrowej w SKW w sposób zapewniający realizację zadań służby, jednak oczekiwać od organu należy oceny w kategoriach racjonalnych wszystkich okoliczności warunkujących decyzję o przeniesieniu z urzędu funkcjonariusza do służby w innej miejscowości. W zakresie tym mieszczą się spodziewane pożytki, skutki społeczne, jak również koszty finansowe. W omawianym przypadku koszty społeczne i finansowe o charakterze stałym i jednorazowym są znaczne. Ponadto warunki określone w rozkazie personalnym nr [...] z dnia [...] września br. wyznaczające do służby w odległej terytorialnie komórce organizacyjnej SKW, przy równoczesnym obniżeniu grupy zaszeregowania, legły u podstawy zakwestionowania tej decyzji. Przyjęcie rozkazu personalnego w okazanej treści, z pominięciem na etapie jego projektowania, na co wiele wskazuje, oceny reprezentowanych przez niego potencjału, wiedzy, doświadczenia, osiągnięć zawodowych, jak również bardzo dobrych opinii wystawianych przez przełożonych za służbę w kraju i za granicą, skutkowałoby zwrotem w karierze, sprowadzającym go ponownie do roli adepta w służbie. Mając na uwadze przedstawiony stan faktyczny, decyzja o zwolnieniu ze służby jest dla niego rażąco krzywdząca, a także co najmniej wątpliwa ze względu na dobro kraju (dobro wyższe), które mając na uwadze oczywistym jest, iż należy efektywnie i rozsądnie gospodarować zasobami ludzkimi wysoko wykwalifikowanych, przeszkolonych i doświadczonych funkcjonariuszy. Ponadto na organie administracji publicznej spoczywa również obowiązek należytego uzasadnienia (faktycznego i prawnego) decyzji administracyjnej. Uzasadnienie faktyczne powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne – wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa. Pominięcie w uzasadnieniu decyzji administracyjnej, oceny okoliczności faktycznych, mogących mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, stwarza przesłankę do uznania naruszenia przez organ administracji publicznej przepisów o postępowaniu administracyjnym, w stopniu wywierającym istotny wpływ na wynik sprawy. Tymczasem w rozpoznawanej sprawie trudno uznać, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji spełnia przywołane wyżej kryteria albowiem w żadnym razie nie ilustruje "procesu myślowego" organu obejmującego przesłanki i motywy rozstrzygnięcia, co uniemożliwia prowadzenie skutecznej polemiki z wydanym rozstrzygnięciem, w szczególności w sytuacji kiedy jest to decyzja niekorzystna dla strony. Reasumując, gdyby nie fakt wprowadzenia go w błąd co do anulowania przez organ decyzji [...] z dnia [...] września 2016 r., wniósłby środek zaskarżenia od przedmiotowej decyzji, która pozostała w obrocie prawnym i stała się ostateczna. Tym samym, zarzuty zgłoszone w niniejszej skardze na decyzję organu nr [...] zostały sformułowane szeroko obejmując postępowanie poprzedzające wydanie zaskarżonej decyzji.
W odpowiedzi na skargę Szef Służby Kontrwywiadu Wojskowego wniósł o jej oddalenie, a wskazując na dotychczasowe ustalenia faktyczne i prawne dodał, że faktycznie w dniu [...] września 2016 r. odbyła się rozmowa kadrowa podczas której zaproponowano funkcjonariuszowi przeniesienie na stanowisko służbowe i okazano rozkaz personalny nr [...], zaś wymieniony nie wyraził zgody na to przeniesienie i złożył na tą okoliczność oświadczenie, które znajduje się w aktach sprawy. W tej sytuacji odstąpiono od doręczenia funkcjonariuszowi rozkazu nr [...] i doręczono mu rozkaz personalny nr [...] w sprawie zwolnienia ze służby. Odbiór tego ostatniego rozkazu funkcjonariusz pokwitował na egzemplarzu nr 2. Ponadto w przypadku niewyrażenia zgody na przeniesienie na stanowisko służbowe zaproponowane po okresie dyspozycji Szef SKW musi zwolnić funkcjonariusza ze służby. Dalej wskazano, że w opinii skarżącego istnieje błędne przeświadczenie o tożsamości przedmiotowej pomiędzy decyzją nr [...], a wydanym wcześniej rozkazem nr [...], bowiem rozkaz personalny nr [...] dotyczy przeniesienia na stanowisko służbowe, a decyzja nr [...] zwolnienia ze służby. Co prawda obydwa te przepisy zostały wydane na podstawie art. 13 ust. 3 ustawy o służbie funkcjonariuszy SKW, ale dotyczą dwóch odrębnych kwestii opisanych w odrębnych zdaniach tego przepisu, stanowiących w istocie odrębne przepisy. W art. 13 ust. 3 zd. 1 zawarty jest przepis, na mocy którego Szef SKW jest uprawniony do przeniesienia funkcjonariusza na określone stanowisko służbowe, natomiast art. 13 ust. 3 zd. 2 jest podstawą do zwolnienia funkcjonariusza ze służby. Ponadto decyzja administracyjna w sprawie przeniesienia funkcjonariusza na stanowisko służbowe po dyspozycji jest podobnie jak każda inna decyzja w sprawie przeniesienia funkcjonariusza na równorzędne stanowisko służbowe, decyzją uznaniową. Natomiast decyzja w sprawie zwolnienia ze służby po złożeniu oświadczenia, w którym funkcjonariusz nie wyraża zgody na przeniesienie na nowe stanowisko służbowe, jest decyzją o charakterze związanym. Istotny do ustalenia w tych ostatnich sprawach stan faktyczny sprowadza się do tego czy funkcjonariusz wyraził zgodę na przeniesienie czy też nie. Jeżeli funkcjonariusz nie wyraził takiej zgody, wówczas jedynym możliwym rozstrzygnięciem jest zwolnienie ze służby. Niezależnie od tego podano, że stanowisko zaproponowane funkcjonariuszowi było stanowiskiem równorzędnym do stanowiska zajmowanego przez niego przed przeniesieniem do dyspozycji. Mianowanie na to stanowisko wiązałoby się z koniecznością pełnienia służby w innej miejscowości, ale pragmatyka służbowa funkcjonariuszy przewiduje szereg świadczeń socjalnych, które rekompensują funkcjonariuszom przeniesienie służbowe (m.in. funkcjonariusze mają prawo do bezpłatnego zakwaterowania w nowym miejscu pełnienia służby). Dalej wskazano, że nowe stanowisko zaszeregowano do grupy 22 z zachowaniem uposażenia z grupy 23 (zgodnie z art. 78 ust. 1 ustawy o służbie funkcjonariuszy SKW). Poprzednio zajmowane stanowisko (przed przeniesieniem do dyspozycji) zaszeregowane było do grupy 23, właściwej dla stanowiska [...], a nie [...]. Takie zaszeregowanie wynikało tylko z zachowania zaszeregowania z poprzednio zajmowanego wyższego stanowiska na podstawie art. 78 ust.2 pragmatyki służbowej. W opinii Szefa SKW zezwolenie na zachowanie zaszeregowania i stopnia, o którym mowa w tym przepisie obejmuje tylko konkretne stanowisko, na które funkcjonariusz jest przenoszony. Jeżeli więc funkcjonariusz został przeniesiony na niższe stanowisko służbowe z zachowaniem zaszeregowania, to przy kolejnych przeniesieniach na stanowiska równorzędne zezwolenie na zaszeregowanie do grupy i stopnia związanego wyższym stanowiskiem może ale nie musi być powtórzone. Ewentualny błąd w wykładni art. 78 ust.2 nie przesądza jednak o niezgodności z prawem propozycji złożonej funkcjonariuszowi. Kwestia właściwego zaszeregowania mogła być wyjaśniona w toku postępowania odwoławczego lub sądowo administracyjnego w przedmiocie przeniesienia na stanowisko służbowe [...] w Ekspozyturze SKW w [...].
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 1066), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Innymi słowy, wojewódzki sąd administracyjny nie orzeka co do istoty sprawy w zakresie danego przypadku, lecz jedynie kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w tym postępowaniu, z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego.
Skarga analizowana pod tym kątem zasługuje na uwzględnienie, lecz z powodów innych, aniżeli wskazano w skardze. Zezwala na to treść art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 718) w myśl którego, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.
Otóż zgodnie z art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 9 czerwca 2016 r. o służbie funkcjonariuszy Służby Kontrwywiadu Wojskowego oraz Służby Wywiadu Wojskowego (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 740 ze zm.), funkcjonariusza można odwołać z zajmowanego stanowiska i przenieść do dyspozycji odpowiednio Szefa SKW albo Szefa SWW.
W rozpoznawanej sprawie taki fakt miał miejsce, bowiem Szef Służby Kontrwywiadu Wojskowego rozkazem personalnym z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...] r., z dniem [...] listopada 2015 r. odwołał skarżącego z zajmowanego dotychczas stanowiska służbowego i z dniem [...] listopada 2015 r. przeniósł go do dyspozycji Szefa Służby Kontrwywiadu Wojskowego.
Z kolei według art. 13 ust. 2 ustawy, funkcjonariusz może pozostawać w dyspozycji odpowiednio Szefa SKW albo SWW, nieprzerwanie nie dłużej niż 12 miesięcy, a myśl art. 13 ust. 3 zd. pierwsze, po upływie okresu, o którym mowa w ust. 2, funkcjonariusza przenosi się na określone stanowisko służbowe, a w niniejszej sprawie skarżący pozostawał w dyspozycji nie dłużej niż 12 miesięcy, bowiem do dnia [...] września 2016 r, kiedy to okazano mu rozkaz personalny z dnia [...] września 2016 r. nr [...] w sprawie przeniesienia go z dniem [...] września 2016 r. na stanowisko służbowe [...] w Ekspozyturze Służby [...] w [...].
Natomiast stosownie do treści art. 13 zd. drugie, który stanowił matrialnoprawną podstawę zwolnienia skarżącego ze służby w Służbie Wywiadu Wojskowego, a w razie niewyrażenia przez niego pisemnej zgody na przeniesienie na to stanowisko, funkcjonariusza zwalnia się ze służby z zachowaniem uprawnień przewidzianych dla funkcjonariuszy zwalnianych na podstawie art. 19 ust. 2 pkt 7, chyba że spełnia warunki do zwolnienia ze służby na korzystniejszych zasadach.
Tymczasem w rozpoznawanej sprawie przy wydaniu rozkazu personalnego z dnia [...] września 2016 r. nr [...], zwalniającego [...] G. N. ze służby w Służbie Kontrwywiadu Wojskowego z dniem [...] marca 2017 r., doszło do rażącego naruszenia prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, bowiem wydanie tego rozkazu było poprzedzone nieprawidłowym dla tej sprawy, postępowaniem administracyjnym. Mianowicie skarżący złożył pisemne oświadczenie o niewyrażeniu zgody na przeniesienie go z dyspozycji na wskazane już wyżej stanowisko w Ekspozyturze SKW w [...]. w dniu [...] czerwca 2016 r., a dniu [...] września 2016 r. wydano wskazany już wyżej rozkaz personalny o zwolnieniu ze służby. Reasumując, nie została spełniona przesłanka do wydania powyższego rozkazu.
Skoro zaś tak, to organ rozpatrując sprawę ponownie, nie mógł wydać decyzji reformacyjnej z art. 138 § 1 pkt 1 zd. pierwsze k.p.a., a jedynie decyzję kasacyjną z art. 138 § 2 k.p.a. Z tego mianowicie powodu, że rozstrzygnięcie sprawy wymagałoby przeprowadzenia uprzedniego postępowania administracyjnego z uwzględnieniem wskazanego już wyżej warunku uzyskania pisemnego oświadczenia od skarżącego o nie wyrażeniu zgody na przeniesienie go z dyspozycji na wskazane już wyżej stanowisko, zaś sanowanie tego w postępowaniu odwoławczym narusza zasadę dwuinstancyjności postępowania, której istota sprowadza się do dwukrotnego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy.
Reasumując, skoro postępowanie w pierwszej instancji zostało przeprowadzone z rażącym naruszeniem prawa, to należało wydać decyzję kasacyjną w rozumieniu art. 138 § 2 k.p.a., bowiem zgodnie z treścią art. 116 k.p.a., organ odwoławczy może przeprowadzić tylko uzupełniające postępowanie dowodowe.
Zatem rozpoznając sprawę na nowo, organ weźmie pod uwagę poczynione powyżej uwagi i wskazania Sądu.
Natomiast Sąd nie podzielił zarzutów ze skargi, bowiem po pierwsze rozpoznawana sprawa nie dotyczy rozkazu personalnego z dnia [...] września 2016 r. nr [...] w sprawie przeniesienia skarżącego z dniem [...] września 2016 r. na stanowisko służbowe [...] w Ekspozyturze Służby Kontrwywiadu Wojskowego w [...]., zaś same zwolnienie ze służby w powyższym trybie, nie musi być poprzedzone analizą kadrową.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1) lit. c) w zw. z art. 132, a w sprawie kosztów na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 i art. 209 cytowanej już wyżej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 718), należało orzec jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło