II SA/Wa 3525/21
WyrokWSA w Warszawie2022-02-02
Skład orzekający: Joanna Kube, Iwona Maciejuk, Danuta Kania
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ prowadzący szkołę publiczną, likwidując ją, musi zapewnić uczniom możliwość kontynuowania nauki w szkole już istniejącej w momencie podejmowania uchwały o zamiarze likwidacji?Ratio decidendi
Organ prowadzący szkołę publiczną, likwidując ją, musi zapewnić uczniom możliwość kontynuowania nauki w innej, już istniejącej szkole publicznej tego samego typu. Wskazanie szkoły, która ma dopiero zostać utworzona, nie spełnia tego wymogu. Sąd ocenia zgodność z prawem zaskarżonego postanowienia na dzień jego wydania, a późniejsze działania organu prowadzącego nie mają wpływu na wynik sprawy.Stan faktyczny
Powiat T. podjął uchwałę o zamiarze likwidacji Branżowej Szkoły I Stopnia Specjalnej nr [...] w R. i utworzenia w jej miejsce nowego Specjalnego Ośrodka Szkolno-Wychowawczego. Kurator Oświaty wydał postanowienie negatywnie opiniujące zamiar likwidacji, wskazując na brak gwarancji kontynuacji nauki w istniejących placówkach. Minister Edukacji i Nauki utrzymał w mocy postanowienie kuratora, podzielając argumentację o naruszeniu art. 89 ust. 1 Prawa oświatowego, gdyż wskazana szkoła nie istniała w momencie podejmowania uchwały. Powiat T. zaskarżył postanowienie Ministra do WSA, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym art. 89 ust. 1 Prawa oświatowego. Skarżący podniósł, że późniejsze uchwały zmieniające termin utworzenia nowego ośrodka i gwarantujące kontynuację nauki w dotychczasowym budynku, rozwiewają wątpliwości Ministra.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kube, Sędzia WSA Iwona Maciejuk (spr.), Sędzia WSA Danuta Kania, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 2 lutego 2022 r. sprawy ze skargi Powiatu T. na postanowienie Ministra Edukacji i Nauki z dnia [...] sierpnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie opinii o zamiarze likwidacji Branżowej Szkoły I Stopnia Specjalnej nr [...] w R. oddala skargę
Minister Edukacji i Nauki postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2021 r. nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735), zwanej dalej k.p.a. oraz art. 89 ust. 4 pkt 1 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. - Prawo oświatowe (Dz. U. z 2021 r. poz.1082), po rozpatrzeniu zażalenia Powiatu [...] utrzymał w mocy postanowienie [...] Kuratora Oświaty z [...] marca 2021 r. (znak: [...]) negatywnie opiniujące zamiar likwidacji przez Powiat [...] z dniem [...] sierpnia 2021 r., Branżowej Szkoły I Stopnia Specjalnej nr [...] z siedzibą w [...] przy ul. [...] wchodzącej w skład Zespołu Szkół Specjalnych w [...].
W uzasadnieniu wskazał, że w dniu [...] lutego 2021 r. Rada Powiatu [...] podjęła uchwałę nr [...] w sprawie zamiaru likwidacji Branżowej Szkoły I Stopnia Specjalnej nr [...] w [...] z siedzibą przy ul. [...] wchodzącej w skład Zespołu Szkół Specjalnych w [...]. Uczniom likwidowanej szkoły wskazano jako miejsce kontynuacji nauki specjalną branżową szkołę I stopnia wchodzącą w skład Specjalnego Ośrodka Szkolno-Wychowawczego [...] w [...] (zwanym dalej także SOSW [...] w [...]). Wykonanie uchwały, w tym powiadomienie o podjętym zamiarze [...] Kuratora Oświaty i rodziców uczniów likwidowanej szkoły oraz wystąpienie o opinię kuratora, powierzono Zarządowi Powiatu [...]. Organ wskazał, że [...] Kurator Oświaty w dniu [...] marca 2021 r. wydał postanowienie (znak: [...]) wyrażając negatywną opinię w sprawie zamiaru likwidacji Branżowej Szkoły I Stopnia Specjalnej nr [...] w [...], wchodzącej w skład Zespołu Szkół Specjalnych w [...]. Kurator wskazał, że z dokumentacji zgromadzonej w sprawie nie wynika gwarancja prowadzenia zajęć w dwóch lokalizacjach po likwidowanym ośrodku w [...] oraz po likwidowanych szkołach specjalnych wchodzących w skład Zespołu Szkół Specjalnych w [...]. Umiejscowienie zaś wszystkich uczniów likwidowanych szkół i placówki w budynku, z którego obecnie korzysta SOSW w [...] nie gwarantuje poprawy warunków nauki i pobytu w ośrodku wszystkim uczniom. Ponadto Kurator zauważył, że na mocy art. 91 ust. 1 ustawy - Prawo oświatowe w zespół nie można łączyć szkół tego samego typu, co zaproponował Powiat [...] w statucie planowanego do utworzenia SOSW [...] w [...] (Specjalna Szkoła Podstawowa oraz Specjalna Szkoła Podstawowa dla dzieci w spektrum autyzmu). Minister utrzymując w mocy postanowienie organu I instancji wskazał, że aby w pełni zrozumieć przesłanki, którymi kierował się w swym rozstrzygnięciu Minister Edukacji i Nauki należy przede wszystkim umiejscowić zamiar likwidacji Branżowej Szkoły I Stopnia Specjalnej nr [...] w [...] w szerszym kontekście, którego pełen obraz wyłania się po analizie uchwał Rady Powiatu [...], innych niż ta wymieniona na wstępie. Zamiarem Powiatu [...] jest: 1) likwidacja: - SOSW w [...]; - 3 szkół specjalnych szkół wchodzących w skład SOSW w [...] (szkoły podstawowej, branżowej szkoły I stopnia oraz szkoły przysposabiającej do pracy): - 3 szkół specjalnych wchodzących w skład Zespołu Szkół Specjalnych w [...] (szkoły podstawowej, branżowej szkoły I stopnia oraz szkoły przysposabiającej do pracy); 2) utworzenie (w budynku SOSW w [...]) SOSW pod nazwą [...] w [...]: - w skład którego będą wchodziły szkoły specjalne (z treści uchwały Rady Powiatu [...] nr [...] nie wynika jakie byłyby to szkoły); - któremu byłaby podporządkowana inna lokalizacja prowadzenia zajęć w [...] (co również nie wynika z treści uchwał podjętych przez Radę Powiatu [...] i nie znajduje podstawy w obowiązującym prawie). Innymi słowy planowana zmiana polegałby na zastąpieniu dotychczasowego SOSW w [...] placówką tego samego rodzaju i funkcjonującej w tej samej siedzibie i likwidacji 3 szkół specjalnych w [...]. Organ zauważył przy tym, że [...] Kurator Oświaty negatywnie zaopiniował nie tylko zamiar likwidacji Branżowej Szkoły I Stopnia Specjalnej nr [...] w [...], ale także zamiar likwidacji pozostałych szkół wchodzących w skład Zespołu Szkół Specjalnych w [...], tj. Specjalnej Szkoły Przysposabiającej do Pracy nr [...] i Specjalnej Szkoły Podstawowej Nr [...], a także SOSW w [...] wraz ze szkołami wchodzącymi w jego skład. Zgodnie z wyżej zaprezentowaną koncepcją Powiat [...] planuje, że będzie organem prowadzącym jednego Specjalnego Ośrodka Szkolno- Wychowawczego [...] w [...] (zwanego także SOSW [...] w [...]). W związku z powyższym Rada Powiatu [...] w dniu [...] lutego 2021 r. podjęła uchwałę nr [...] w sprawie utworzenia z dniem [...] września 2021 r. Specjalnego Ośrodka Szkolno-Wychowawczego [...] w [...] W uchwale wskazano, że siedzibą ośrodka jest budynek zlokalizowany przy ul. [...] w [...]. Akt założycielski oraz statut nowopowstałego ośrodka stanowią załączniki do ww. uchwały. Przy czym należy pamiętać, że powiat ma obowiązek utworzenia w SOSW przynajmniej jednej szkoły, bowiem zgodnie z rozporządzeniem Ministra Edukacji Narodowej z dnia [...] sierpnia 2017 r. w sprawie publicznych placówek oświatowo-wychowawczych, młodzieżowych ośrodków wychowawczych, młodzieżowych ośrodków socjoterapii, specjalnych ośrodków szkolno-wychowawczych, specjalnych ośrodków wychowawczych, ośrodków rewalidacyjno-wychowawczych oraz placówek zapewniających opiekę i wychowanie uczniom w okresie pobierania nauki poza miejscem stałego zamieszkania (Dz. U. z 2017 r. poz. 1606), w skład specjalnego ośrodka szkolno-wychowawczego wchodzi co najmniej jedna szkoła podstawowa specjalna lub szkoła ponadpodstawowa specjalna. Jednym z najistotniejszych ustawowych obowiązków, jakie musi spełnić jednostka samorządu terytorialnego zamierzająca zlikwidować szkołę lub placówkę, jest zapewnienie dzieciom (uczniom i wychowankom) kontynuacji nauki, wychowania i opieki gwarantowanych dotychczas przez likwidowaną szkołę lub placówkę. Zdaniem Ministra, Powiat [...] podejmując zamiar likwidacji Branżowej Szkoły I Stopnia Specjalnej nr [...] w [...] nie wywiązał się z realizacji tego obowiązku, czym naruszył przepisy art. 89 ust. 1 ustawy – Prawo oświatowe. Organ przytoczył treść art. 89 ustawy - Prawo oświatowe. Minister wskazał, że organ prowadzący specjalną branżową szkołę I stopnia chcąc ją zlikwidować musi zapewnić kontynuację nauki jej uczniom. Minister zauważył, że Powiat [...] sugeruje, że zgodnie z jego koncepcją zamiarem powiatu jest prowadzenie specjalnej szkoły ww. typu funkcjonującej w strukturach tworzonego SOSW [...] w [...] oraz kontunuowanie przez uczniów likwidowanej szkoły kształcenia w budynku, stanowiącym obecnie jej siedzibę i w którym w przyszłości ma funkcjonować inna lokalizacja prowadzenia zajęć SOSW [...] w [...] (o czym nie wspomniano w uchwale w sprawie utworzenia SOSW [...] w [...]). Podkreślił (niezależnie czy uczniowie likwidowanej szkoły mieliby uczyć się w budynku SOSW w [...] czy w budynku szkoły w [...]), że powiat jako miejsce kontynuacji nauki uczniom likwidowanej Branżowej Szkoły I Stopnia Specjalnej nr [...] w [...] wskazał w chwili podejmowania przedmiotowej uchwały nieistniejącą jeszcze szkołę, która wchodzić ma w skład nieistniejącego jeszcze specjalnego ośrodka szkolno- wychowawczego w [...]. Powyższe stanowi naruszenie art. 89 ust. 1 ustawy - Prawo oświatowe, bowiem organ prowadzący placówkę nie wykonał wyraźnie wskazanego w tym przepisie warunku zapewnienia przez powiat kontynuowania nauki, wychowania i opieki w innej publicznej szkole tego samego typu. Przez "inną" szkołę tego samego typu należy bowiem rozumieć placówkę istniejącą w chwili podjęcia uchwały o zamiarze likwidacji. Podkreślił, że nie ma żadnych prawnych przeszkód, które uniemożliwiłyby Powiatowi [...] wyeliminowanie z obrotu prawnego uchwały o utworzeniu nowego specjalnego ośrodka szkolno-wychowawczego w [...], w skład którego miałaby wchodzić specjalna szkoła podstawowa. SOSW [...] w [...]i szkoły wchodzące w jego skład można wskazać jako miejsce kontynuacji nauki, wychowania i opieki dla uczniów likwidowanej szkoły dopiero po dniu [...] września 2021 r., kiedy ma zostać utworzona szkoła. Zatem wskazanie w uchwale uczniom likwidowanej Branżowej Szkoły I Stopnia Specjalnej nr [...] w [...] miejsca kontynuacji nauki w tym samym typie szkoły mającej wejść w skład nowego ośrodka SOSW [...] w [...], powinno dotyczyć szkoły już istniejącej. Minister wskazał nadto, że ani ta uchwała ani akt założycielski SOSW [...] nie wskazują jakie szkoły będą wchodziły w skład zaplanowanego do utworzenia ośrodka, co nie pozwala na przyjęcie, że uczniom likwidowanej szkoły w [...] została wskazana szkoła stosownie do art. 89 ust.1 Prawa oświatowego. Stwierdził, że wpisanie szkół mających wchodzić w skład nowego ośrodka do statutu tego ośrodka, który stanowi załącznik do uchwały nr [...] nie daje gwarancji, że szkoła taka rzeczywiście przyjmie uczniów i będzie funkcjonowała. Zgodnie z prawem zmian w statucie mogą dokonać właściwe organy szkoły/placówki co powoduje, że dana szkoła może nie zostać faktycznie utworzona lub może zostać zlikwidowana bez konieczności stosowania trybu określonego w art. 89 ust. 1 ustawy - Prawo oświatowe, a jedynie poprzez zmianę statutu. Minister wskazał również, że zgodnie z przywołanym rozporządzeniem Ministra Edukacji Narodowej z dnia 11 sierpnia 2017 r. w sprawie publicznych Placówek oświatowo-wychowawczych, młodzieżowych ośrodków wychowawczych, młodzieżowych ośrodków socjoterapii, specjalnych ośrodków szkolno-wychowawczych, specjalnych ośrodków wychowawczych, ośrodków rewalidacyjno-wychowawczych oraz placówek zapewniających opiekę i wychowanie uczniom w okresie pobierania nauki poza miejscem stałego zamieszkania, w skład SOSW obowiązkowo musi wchodzić co najmniej jedna szkoła. Oznacza to, że do istnienia SOSW wystarczy aby w nim funkcjonowała tylko jedna szkoła, podczas gdy likwidowany SOSW w [...] posiada trzy szkoły.
Minister wskazał też, że z akt sprawy wynika, że Powiat nie wskazał w uchwale, czy i w jakich zawodach szkoła, wchodząca w skład nowotworzonego SOSW [...] w [...], będzie kształcić uczniów. Podał, że z danych zgromadzonych w systemie informacji oświatowej według stanu w dniu [...] września 2020 r. wynika, że w roku szkolnym 2020/2021 w likwidowanej szkole uczy się 23 uczniów w zawodach kucharz (3 uczniów), fryzjer (5 uczniów), sprzedawca (1 uczeń), ogrodnik (3 uczniów), ślusarz (1 uczeń), mechanik pojazdów samochodowych (5 uczniów), cukiernik (2 uczniów), piekarz (2 uczniów), stolarz (1 uczeń) oraz blacharz samochodowy (brak uczniów). Minister stwierdził, że Powiat [...] nie wypełnił ciążącego na nim warunku zapewnienia kształcenia uczniów likwidowanej szkoły w innej szkole tego samego typu kształcącej w tym samym bądź zbliżonym zawodzie. Nadto, zdaniem Ministra propozycja Powiatu [...] w ogóle nie gwarantuje miejsca kontynuacji nauki, wychowania i opieki uczniom i wychowankom zarówno likwidowanego ośrodka jak i szkół wchodzących w skład Zespołu Szkół Specjalnych w [...], co stanowi naruszenie art. 89 ust. 1 ustawy - Prawo oświatowe.
Postanowienie Ministra Edukacji i Nauki z dnia [...] sierpnia 2021 r. nr [...] stało się przedmiotem skargi Powiatu [...] do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i postanowienia organu I instancji i zobowiązanie [...] Kuratora Oświaty do wydania postanowienia o pozytywnym zaopiniowaniu zamiaru likwidacji Branżowej Szkoły I Stopnia Specjalnej nr [...] z siedzibą w [...] wchodzącej w skład Zespołu Szkół Specjalnych w [...], ewentualnie uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie od organu na rzecz strony skarżącej kosztów postępowania, według norm przepisanych. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono:
1. naruszenie przepisów postępowania administracyjnego tj.:
- art. 77 § 1 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie polegające na rozpoznaniu przedmiotowej sprawy wbrew dyrektywom wynikającym z tego przepisu, w szczególności poprzez brak oceny dowodów w sposób wyczerpujący i miarodajny,
- art. 7 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie skutkujące niewłaściwym zbadaniem istniejącego stanu faktycznego oraz nieuwzględnieniem interesu społecznego,
- art. 107 § 3 w związku z art. 126 k.p.a. poprzez takie sporządzenie uzasadnienia wydanego w sprawie postanowienia, które nie odpowiada przesłankom ww. przepisu ustawy, tak w zakresie ustaleń faktycznych, jak i argumentacji prawnej, na której oparte było rozstrzygnięcie organu administracji,
2. naruszenie przepisu prawa materialnego tj.
- art. 89 ust. 1 ustawy Prawo oświatowe poprzez jego niezastosowanie skutkujące utrzymaniem w mocy postanowienia [...] Kuratora Oświaty z dnia [...] marca
2021 r.
W uzasadnieniu skarżący rozszerzył argumentację w zakresie postawionych zarzutów skargi. Skarżący wskazał m.in., że likwidacja Branżowej Szkoły I Stopnia Specjalnej nr [...] w [...] z siedzibą przy ul. [...] wynika z zamiaru wprowadzenia zmian w sieci szkół Powiatu [...], polegających na utworzeniu Centrum [...], które miało rozpocząć swoją działalność z dniem [...] września 2021 roku. Skarżący wskazał, że pierwotnie proponowany termin powstania Centrum ustalono na dzień [...] września 2021 r., jednakże ze względu na przedłużająca się procedurę związaną z powołaniem do życia nowej struktury organizacyjnej, Rada Powiatu [...] podjęła uchwałę [...] z dnia [...] sierpnia 2021 r. zmieniającą uchwałę w sprawie utworzenia Specjalnego Ośrodka Szkolno-Wychowawczego [...] w [...], na mocy, której termin rozpoczęcia działalności w/w jednostki ustalono na dzień [...] września 2022 r. Skarżący wskazał, że w związku z podjęciem uchwały nr [...] Rady Powiatu [...] z dnia [...] sierpnia 2021 r. zmieniającej uchwalę w sprawie utworzenia Specjalnego Ośrodka Szkolno-Wychowawczego [...] w [...], podnoszony przez Ministra Edukacji i Nauki argument konieczności zapewnienia uczniom Szkoły Branżowej I Stopnia Specjalnej nr [...] kontynuacji kształcenia w tym samym zawodzie lub zbliżonym przestał istnieć w związku z przesunięciem terminu powstania nowego ośrodka na dzień [...] września 2022 r. Obecnie uczniowie Branżowej Szkoły I Stopnia Specjalnej nr [...] są bowiem w ostatniej klasie i w roku szkolnym 2021/2022 kończą edukację. Ponadto w nowym ośrodku, w skład którego będzie również wchodziła Szkoła Branżowa I Stopnia, planuje się utworzenie oddziałów wielozawodowych, których uczniowie będą mogli swobodnie dokonywać wyboru zawodu w zależności od swoich możliwości i predyspozycji zawodowych. Należy też podkreślić, że ustalenie zawodu do kształcenia w danej szkole zgodnie z art. 68 ust 7 ustawy Prawo oświatowe należy do kompetencji dyrektora szkoły, w porozumieniu z organem prowadzącym szkołę oraz po uzyskaniu opinii wojewódzkiej rady rynku pracy.
Podniesiono też m.in., że biorąc pod uwagę obawy Ministra Edukacji i Nauki wyrażone w zaskarżonym postanowieniu Rada Powiatu [...] w Uchwale Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2021 r. zmieniającej uchwałę w sprawie utworzenia Specjalnego Ośrodka Szkolno-Wychowawczego [...] w [...] wprowadziła zapis w treści załącznika nr 1 do Uchwały nr [...] Rady Powiatu [...] z dnia [...] lutego 2021 r. W sprawie utworzenia Specjalnego Ośrodka Szkolno-Wychowawczego w [...] [...] stanowiącego Akt Założycielski Specjalnego Ośrodka Szkolno-Wychowawczego [...] w [...] gwarantujący realizację zadań nowo powołanej jednostki oświatowej również w budynku dotychczasowego Zespołu Szkół Specjalnych w [...] przy ulicy Nałkowskiej [...]. Skarżący stwierdził, że gdyby podzielić pogląd Ministra Edukacji i Nauki zakładający, że "wskazanie w uchwale uczniom likwidowanej Szkoły (...) miejsca kontynuacji nauki w tym samym typie szkoły mającej wejść w skład nowego SOS W [...] w [...] powinno dotyczyć szkoły już istniejącej" to wykluczałoby w istocie możliwość tworzenia nowych oświatowych jednostek organizacyjnych na bazie dotychczas istniejących, szczególnie wtedy, gdy celem wdrażanej zmiany jest rozszerzenie zakresu działań edukacyjnych i zamiar rozwoju obszaru działań edukacyjnych na terenie danej jednostki samorządu terytorialnego. Skarżący zwrócił uwagę na czas trwania postępowania zażaleniowego, wskazując, że ponad czteromiesięczny termin badania sprawy przez Ministra umożliwiał mu zwrócenie się do skarżącego o wprowadzenie postulowanych zmian w uchwale powołującej do życia Specjalny Ośrodek Szkolno-Wychowawczy [...], jako gwarancję funkcjonowania nowej jednostki i zapewnienia ciągłości kształcenia uczniom i wychowankom dotychczasowych szkół objętych zmianą.
W uzupełnieniu skargi nadesłano uchwałę Rady Powiatu [...] Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2021 r. zmieniającej uchwałę w sprawie utworzenia Specjalnego Ośrodka Szkolno-Wychowawczego [...] w [...] zmieniającą uchwałę w sprawie utworzenia Specjalnego Ośrodka Szkolno-Wychowawczego [...] w [...].
Minister Edukacji i Nauki w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu. Organ wskazał nadto, że podjęcie uchwały po wydaniu zaskarżonego postanowienia nie ma wpływu na przedmiotowe postępowanie. Podniósł, że ze stanu faktycznego w dacie wydawania zaskarżonego postanowienia wynikało, że zamierzone przez Powiat [...] działania naruszają art. 89 ust. 1 ustawy Prawo oświatowe, co wykazano w zaskarżonym postanowieniu. Minister wskazał, że zmiana uchwały Rady Powiatu [...] w zakresie aktu założycielskiego placówki podjęta po wydaniu postanowienia przez Ministra Edukacji i Nauki nie ma wpływu na zaskarżone rozstrzygniecie, a jedynie dowodzi, że Powiat [...] uznał argumenty Ministra zawarte w uzasadnieniu postanowienia. Poza tym wyznaczenie nowej daty likwidacji specjalnego ośrodka szkolno-wychowawczego powstanie nowej sprawy administracyjnej. Zmiana terminu likwidacji specjalnego ośrodka szkolno-wychowawczego wymaga przeprowadzenia ponownej procedury, określonej w art. 89 Prawa oświatowego i uzyskania ponownej opinii kuratora oświaty. Organ wskazał też, że Przepisy Prawa oświatowego w sposób szczegółowy regulują zagadnienia związane z organizacją szkół i placówek, pozostawiając w tym względzie ograniczone pole do działania organów prowadzących publiczne placówki. W tym przypadku przepisy nie dopuszczają możliwości tworzenia innej lokalizacji zajęć dla specjalnych ośrodków szkolno-wychowawczych. Minister w całości podtrzymał stanowisko wyrażone w tym zakresie w zaskarżonym postanowieniu. Organ wskazał, że przedstawił w zaskarżonym postanowieniu zastrzeżenia co do zapewnienia możliwości uczęszczania przez uczniów szkoły branżowej szkoły I stopnia specjalnej w [...] do szkoły w tym samym miejscu oraz szczegółowo wyjaśnił swoje stanowisko. Uzasadnione było stanowisko Ministra, że nie będzie odpowiednich warunków w specjalnym ośrodku szkolno-wychowawczym w [...] do przyjęcia do szkoły funkcjonującej w specjalnym ośrodku szkolno-wychowawczym dzieci uczęszczających dotychczas do szkoły w [...], ponieważ specjalny ośrodek szkolno-wychowawczy nie może prowadzić zajęć w innej lokalizacji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga nie podlegała uwzględnieniu.
Zaskarżone postanowienie i postanowienie [...] Kuratora Oświaty z dnia [...] marca 2021 r. nie naruszają prawa materialnego, tj. art. 89 ust. 1 ustawy Prawo oświatowe, a także prawa procesowego w stopniu, który miałby wpływ na wynik sprawy. Zarzuty skargi Sąd uznał za niezasadne. W ocenie Sądu organ dokonał niezbędnych ustaleń faktycznych i należycie rozważył materiał dowodowy, zaś uzasadnienie zaskarżonego postanowienia nie pozostawia wątpliwości, co do przyczyn podjętego rozstrzygnięcia. Organy obu instancji przeprowadziły postępowanie w sposób pozwalający stwierdzić, że negatywna opinia o zamiarze likwidacji z dniem [...] sierpnia 2021 r. Branżowej Szkoły I Stopnia Specjalnej nr [...] z siedzibą w [...] przy ul. [...] wchodzącej w skład Zespołu Szkół Specjalnych w [...], nie była dowolna, a znajdowała oparcie w przepisach prawa.
Podkreślenia przy tym wymaga, że Sąd dokonuje oceny zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia na dzień jego wydania. Przedstawione w skardze działania podjęte po wydaniu zaskarżonego postanowienia, tj. podjęcie uchwały Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2021 r. zmieniającej uchwałę w sprawie utworzenia Specjalnego Ośrodka Szkolno-Wychowawczego [...] w [...] nie mogą wpłynąć na wynik sprawy.
Zgodnie z art. 89 ust. 1 ustawy Prawo oświatowe, szkoła publiczna, z zastrzeżeniem ust. 2, 3 i 14-18, może zostać zlikwidowana z końcem roku szkolnego przez organ prowadzący szkołę, po zapewnieniu przez ten organ uczniom możliwości kontynuowania nauki w innej szkole publicznej tego samego typu, a także kształcącej w tym samym lub zbliżonym zawodzie. Organ prowadzący jest obowiązany, co najmniej na 6 miesięcy przed terminem likwidacji, zawiadomić o zamiarze likwidacji szkoły: rodziców uczniów (w przypadku szkoły dla dorosłych – uczniów), właściwego kuratora oświaty oraz organ wykonawczy jednostki samorządu terytorialnego właściwej do prowadzenia szkół danego typu.
Stosownie do art. 89 ust. 3 ustawy, szkoła lub placówka publiczna prowadzona przez jednostkę samorządu terytorialnego może zostać zlikwidowana po uzyskaniu pozytywnej opinii kuratora oświaty, (...). Opinia, o której mowa jest wydawana w drodze postanowienia, na które przysługuje zażalenie do ministra właściwego do spraw oświaty i wychowania – w przypadku postanowienia wydanego przez kuratora oświaty (art. 89 ust. 4 pkt 1 ustawy Prawo oświatowe).
Na gruncie poprzednio obowiązującej ustawy o systemie oświaty ugruntowany był pogląd, że opinia wydawana w trybie art. 59 ust. 2 tej ustawy nie jest opinią w ramach nadzoru (v. wyrok NSA z dnia 10 listopada 2006 r. sygn. akt I OSK 258/06, orzeczenia.nsa.gov.pl).
Przepisy ustawy – Prawo oświatowe nie określają kryteriów opiniowania zamiaru likwidacji szkoły. Opinia ta wydawana jest zatem w ramach uznania administracyjnego. Uznanie to nie może mieć charakteru dowolnego. Opinia musi odnosić się do przepisów prawa, nakładających na organ prowadzący szkołę określone obowiązki.
Minister wykazał, że w uchwale o zamiarze likwidacji Branżowej Szkoły I Stopnia Specjalnej nr [...] z siedzibą w [...] przy ul. [...] wchodzącej w skład Zespołu Szkół Specjalnych w [...] nie wskazano uczniom innej szkoły, w której mieliby kontynuować naukę, jak wymaga tego art. 89 ust. 1 ustawy Prawo oświatowe.
Zgodzić należy się z organem, że wskazanie w uchwale z dnia [...] lutego 2021 r. o zamiarze likwidacji Branżowej Szkoły I Stopnia Specjalnej nr [...], szkoły nieistniejącej w momencie podejmowania tej uchwały, tj. [...] w [...], nie stanowi wypełnienia ustawowego obowiązku określonego w art.89 ust. 1 ustawy Prawo oświatowe.
Skoro z przepisu tego wynika, że organ zamierzając zlikwidować szkołę, musi zapewnić uczniom możliwość kontynuowania nauki w innej szkole publicznej tego samego typu, to w dniu wydawania opinii przez kuratora czy Ministra, musi już istnieć szkoła wskazana jako miejsce kontynuacji nauki. Wskazanie szkoły, która ma być dopiero utworzona, nie stanowi realizacji powinności określonej w art. 89 ust. 1 Prawa oświatowego. Wyrażony w uchwale zamiar zapewnienia kontynuacji kształcenia specjalnego w Specjalnym Ośrodku Szkolno-Wychowawczym [...] w [...], który miał dopiero powstać, nie stanowił zatem wskazania innej szkoły publicznej tego samego typu, zapewniającej możliwość kontynuowania nauki.
Już z tej tylko przyczyny stwierdzić należało, że brak jest podstaw do wyeliminowania zaskarżonego postanowienia z obrotu prawnego. Organ dodatkowo zasadnie zauważył, że ani uchwała ani akt założycielski ośrodka nie wskazują jakie szkoły będą wchodziły w skład zaplanowanego do utworzenia ośrodka, co nie pozwala na przyjęcie, że uczniom likwidowanej Branżowej Szkoły I Stopnia Specjalnej nr [...] w [...] została wskazana szkoła stosownie do art. 89 ust.1 Prawa oświatowego.
Wpisanie szkół mających wchodzić w skład nowego ośrodka do statutu tego ośrodka, który stanowi załącznik do uchwały nr [...] nie daje gwarancji, że szkoła taka rzeczywiście przyjmie uczniów i będzie funkcjonowała.
Późniejsze działania w postaci podjęcia uchwały Rady Powiatu [...] Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2021 r. zmieniającej uchwałę w sprawie utworzenia Specjalnego Ośrodka Szkolno-Wychowawczego [...] w [...] nie mogły wpłynąć na wynik niniejszej sprawy.
Dodatkowo Minister zasadnie zwrócił uwagę, że Powiat nie wskazał w uchwale, czy i w jakich zawodach szkoła, wchodząca w skład nowotworzonego SOSW [...] w [...], będzie kształcić uczniów.
Dokonując kontroli zaskarżonego postanowienia na dzień jego wydania Sąd nie stwierdził naruszenia prawa, które miałoby wpływ na wynik sprawy.
Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 w zw. z art. 119 pkt 3 i art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), orzekł jak w wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło