II SA/Wa 355/11
PostanowienieWSA w Warszawie2011-04-20
Skład orzekający: Iwona Malicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy strona skarżąca w sprawie z zakresu ubezpieczeń społecznych, korzystająca z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych, może ubiegać się o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata?Ratio decidendi
Strona skarżąca w sprawie z zakresu ubezpieczeń społecznych jest z mocy prawa zwolniona od ponoszenia kosztów sądowych. Niemniej jednak, zgodnie z art. 262 PPSA, przepisy dotyczące przyznania prawa pomocy w zakresie zastępstwa prawnego mają zastosowanie również do tych stron. W związku z tym, jeśli strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, może jej zostać przyznane prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.Stan faktyczny
E. G., przedstawicielka ustawowa małoletniej D. G., złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie dotyczącej decyzji Prezesa ZUS w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku. Skarżąca wskazała na swoją niepełnosprawność, niepełnosprawność córki oraz niskie dochody z zasiłków, a także brak posiadanych nieruchomości i oszczędności. Sąd rozpoznał wniosek.Rozstrzygnięcie
Przyznano E. G. prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Iwona Malicka po rozpoznaniu w dniu 20 kwietnia 2011 r. w Warszawie na posiedzeniu niejawnym wniosku E. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi E. G., przedstawicielki ustawowej małoletniej D. G. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] listopada 2010 r. znak [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku postanawia: przyznać E. G. prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.
E. G. wystąpiła w niniejszej sprawie o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata.
W uzasadnieniu wniosku oświadczyła, że jest osobą niepełnosprawną, prowadzi gospodarstwo domowe wraz z również niepełnosprawną córką D., a na dochód gospodarstwa składają się jedynie zasiłki: stały okresowy, celowe, pielęgnacyjny, rehabilitacyjny, rodzinny oraz dla matek niepełnosprawnych dzieci, w łącznej kwocie 698 zł.
Skarżąca wskazała również, że nie posiada żadnych nieruchomości, oszczędności ani przedmiotów wartościowych.
Mając na względzie powyższe zważono, co następuje:
Na wstępie należy stwierdzić, że - w niniejszej sprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie - na E. G. nie ciąży obowiązek poniesienia jakichkolwiek kosztów sądowych.
Stosownie bowiem do art. 239 pkt 1 lit. e ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych.
Oznacza to, że w niniejszej sprawie skarżąca z mocy prawa zwolniona jest całkowicie z obowiązku wnoszenia opłat sądowych, jak i ponoszenia wydatków.
Z uwagi na powyższe, rozpoznanie wniosku o przyznanie prawa pomocy w tym zakresie jest zbędne i nie podlega ocenie w zakresie przesłanek ustawowych.
Natomiast należało zbadać, czy jest zasadny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego.
Zgodnie z art. 262 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przepisy o przyznaniu prawa pomocy, w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego, mają odpowiednie zastosowanie do stron korzystających
z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych.
Stosownie do art. 245 § 1 i 3 wskazanej wyżej ustawy, prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie częściowym i obejmować tylko ustanowienie adwokata lub radcy prawnego. Przyznanie tego prawa osobie fizycznej następuje na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy wtedy, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Ze złożonego w niniejszej sprawie wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz akt administracyjnych wynika, że w chwili obecnej sytuacja materialna skarżącej jest bardzo trudna – jest osobą niepełnosprawną i ma na utrzymaniu niepełnosprawną, małoletnią córkę, a jedyny dochód rodziny stanowią świadczenia z ośrodka pomocy społecznej, w łącznej wysokości 698 zł.
W związku z powyższym należy uznać, biorąc pod uwagę aktualne koszty utrzymania, iż w niniejszej sprawie skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i córki, a tym samym, że spełnia przesłanki do przyznania pełnomocnika z urzędu.
Dlatego, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 262 oraz w związku z art. 254 § 1, art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło