II SA/Wa 358/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bronisław Szydło, Sędzia WSA Adam Lipiński (spr.), Asesor WSA Sławomir Antoniuk, Protokolant Dorota Kwiatkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 maja 2008 r. sprawy ze skargi J. N. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] stycznia 2008 r. nr [...] w przedmiocie świadczenia w drodze wyjątku: - oddala skargę. II SA/Wa 358/08 UZASADNIENIE J. N., urodzona [...] lutego 1946 r., starała się o przyznanie na swoją rzecz renty rodzinnej w drodze wyjątku po mężu W. N., zmarłym w dniu [...] września 2003 r. Podawała, iż nie uzyskała tego świadczenia w trybie zwykłym i posiada własną rentę inwalidzką. Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych decyzją z dnia [...] grudnia 2007 r. odmówił przyznania żądanego świadczenia, powołując się na okoliczność korzystania przez wnioskodawczynię z przyznanej jej stałej renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy, co stanowi przesłankę wyłączającą przyznanie świadczenia w drodze wyjątku, zgodnie z art. 83 par. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (t. j. Dz. U. z 2004 r. Nr 39, poz. 353 ze zm.). We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy J. N. podała, iż jest chora, a przysługująca jej renta jest bardzo mała i nie wystarcza na zaspokojenie podstawowych potrzeb, zaś renta rodzinna po zmarłym mężu byłaby wyższa od jej renty. Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, po ponownym rozpatrzeniu sprawy, decyzją z dnia [...] stycznia 2008 r. nr [...] utrzymał w mocy swoją poprzedzającą decyzję, wskazując w uzasadnieniu na okoliczność korzystania przez wnioskodawczynię z przyznanej jej stałej renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy w wysokości 459,57 zł. (brutto) oraz wskazując na utrwalone w tym przedmiocie orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego (wyrok z dnia 15 kwietnia 2002 r. w sprawie II SA 4289/01 i wyrok z dnia 4 lipca 2001 r. w sprawie II SA 388/01). Zdaniem organu, korzystanie z własnego świadczenia z funduszu ubezpieczeń społecznych, uniemożliwia przyznanie świadczenia w drodze wyjątku, bowiem nie została spełniona przesłanka o braku niezbędnych środków utrzymania. Nadto nie można w takiej sprawie powoływać się na zbieg obu uprawnień do świadczeń. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie J. N. wniosła o uchylenie decyzji Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, wskazując na brak przeprowadzenia postępowania dowodowego przez organ administracji. Skarżąca opisała także swoje starania o przyznanie świadczenia w trybie zwykłym. W jej ocenie spełnia wszystkie przesłanki niezbędne do przyznania wnioskowanego świadczenia. Prezes Ubezpieczeń Społecznych, w odpowiedzi na skargę, wnosił o jej oddalenie, argumentując jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Podniósł nadto, iż posiadanie wieku emerytalnego i orzeczenie częściowej niezdolności do pracy oraz trudna sytuacja materialna, wobec okoliczności posiadania własnego stałego świadczenia z funduszu ubezpieczeń społecznych, uniemożliwia przyznanie wnioskowanego świadczenia w drodze wyjątku. Organ wskazał także na możliwości alimentowania skarżącej przez jej dzieci. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Stosownie do treści art. 13 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) do rozpoznania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona, czyli w tej sprawie - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. Natomiast zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. W ocenie Sądu skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. Nr 162, poz. 1118 ze zm.) ubezpieczonym oraz pozostałym po nich członkom rodziny, którzy wskutek szczególnych okoliczności nie spełniają warunków wymaganych w ustawie do uzyskania prawa do emerytury lub renty, nie mogą – ze względu na całkowitą niezdolność do pracy lub wiek – podjąć pracy lub działalności objętej ubezpieczeniem społecznym i nie mają niezbędnych środków utrzymania, Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych może przyznać w drodze wyjątku świadczenia w wysokości nieprzekraczającej odpowiednich świadczeń przewidzianych w ustawie, przy czym do przyznania tego świadczenia niezbędne jest łączne spełnienie wszystkich wyżej wymienionych warunków. Skarżąca, co wynika ze stanu faktycznego sprawy, nie spełniała przesłanek do uzyskania prawa do renty rodzinnej w drodze wyjątku, albowiem otrzymuje własne świadczenie w postaci renty z tytułu niezdolności do pracy. Trafnie zatem argumentuje organ, iż okoliczność ta wyłącza przyznanie żądanego świadczenia – skarżąca nie spełnia bowiem przesłanki braku niezbędnych środków utrzymania. Istotnie otrzymywane przez skarżącą świadczenie jest niewielkie, ale nie można uznać, iż jest ona pozbawiona niezbędnych środków utrzymania (porównaj orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego - wyrok z dnia 15 kwietnia 2002 r. w sprawie II SA 4289/01 i wyrok z dnia 4 lipca 2001 r. w sprawie II SA 388/01). Zarzut skargi, polegający na braku przeprowadzenia przez organ stosownego postępowania dowodowego jest chybiony. Po pierwsze skarżąca nie wskazała jakie dowody należało przeprowadzić. Po drugie dla uzyskania świadczenia w drodze wyjątku, zgodnie przepisem art. 83 ust. 1 omawianej ustawy, niezbędne jest spełnianie przez osobę zainteresowaną wszystkich przesłanek w tym przepisie wymienionych. Zatem niespełnienie choćby jednej z nich wyklucza przyznanie świadczenia, co czyni zbędnym badanie przez organ sprawy w aspekcie pozostałych przesłanek. Podjęte w niniejszej sprawie decyzje Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmawiające przyznania świadczenia w drodze wyjątku są prawidłowe. Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się naruszenia prawa przy podejmowaniu tych decyzji. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 132 i art. 151 przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji.