II SA/Wa 358/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Pisula-Dąbrowska, Sędziowie WSA Anna Mierzejewska (spr.), Stanisław Marek Pietras, Protokolant specjalista Sylwia Mikuła, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 września 2016 r. sprawy ze skargi P.T. na decyzję Rektora [...] w W. z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyjęcia na studia doktoranckie w dyscyplinie psychologia 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji organu I instancji, 2. zasądza od Rektora [...] w W. na rzecz skarżącego P. T. kwotę 200 (słownie: dwieście) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania. Rektor Szkoły Wyższej [...] w W. decyzją z [...] grudnia 2015 r nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał w mocy decyzję Komisji Rekrutacyjnej [...] z dnia [...] października 2015 r o odmowie przyjęcia P. T. na stacjonarne studia doktoranckie w dyscyplinie psychologia na Wydziale Zamiejscowym [...] w roku akademickim 2015/2016. Do wydania powyższych decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym: P.T. wystąpił z podaniem o przyjęcie na stacjonarne studia doktoranckie w dyscyplinie psychologia w roku akademickim 2015/2016 w Szkole Wyższej [...] [...]. Po przeprowadzeniu postępowania rekrutacyjnego Komisja Rekrutacyjna Interdyscyplinarna Studiów Doktoranckich [...], decyzją z dnia [...] października 2015 r działając na podstawie art. 207 ust 1 i art. 196 ust 3 i 4 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz.U. z 2012 r, poz. 527 ze zm.) odmówiła przyjęcia P.T. na studia doktoranckie .W uzasadnieniu decyzji wskazano, że w oparciu o przeprowadzone postępowanie rekrutacyjne Komisja sporządziła listę rankingową kandydatów zgodnie z uzyskanymi przez nich ocen. P.T. zajął na liście rankingowej [...] miejsce na 31 kandydatów, uzyskał 63 punkty na 100 możliwych. Komisja wskazała również, że Rektor [...] ustalił limit przyjęć na ten kierunek na poziomie 6 osób. Od decyzji P.T. wniósł odwołanie do Rektora [...], w którym podniósł m. in, że zaskarżona decyzja nie spełnia wymogów przewidzianych przez Kodeks postępowania administracyjnego, nie zawiera ona informacji o liczbie przyznanych punktów oraz ocen z poszczególnych etapów i elementów postępowania rekrutacyjnego. Zarzucił również, że pod zaskarżoną decyzją brak jest podpisów wszystkich członków Komisji Rekrutacyjnej [...]. Ponadto podniósł, że Komisja nienależycie oceniła jego dorobek naukowy i projekt pracy, oraz że brak w niej obiektywnych kryteriów oceny kandydata. Wskazał także, że nie zaproponowano mu przyjęcia na studia niestacjonarne. Po rozpatrzeniu odwołania Rektor [...] decyzją z dnia [...] grudnia 2015 r nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji organ wyjaśnił, że zgodnie z art. 196 ust 3 i 4 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym, rekrutację na studia doktoranckie przeprowadzają komisje rekrutacyjne powołane przez kierownika jednostki organizacyjnej uczelni lub dyrektora jednostki naukowej, które podejmują decyzje w sprawach przyjęcia na studia doktoranckie, a od decyzji komisji rekrutacyjnej służy odwołanie, w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji, odpowiednio do rektora lub dyrektora jednostki naukowej. Podstawą odwołania może być jedynie wskazanie naruszenia warunków i trybu rekrutacji na studia doktoranckie. Organ wskazał, że zgodnie z art. 196 ust 5 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym, jawny jest jedynie wynik postępowania rekrutacyjnego, a nie cały przebieg postępowania rekrutacyjnego. Ponadto wskazał, że zgodnie z pkt 2 Rozdziału 8 Warunków i trybu postępowania rekrutacyjnego na Interdyscyplinarnych Studiach Doktoranckich w roku akademickim 2015/2016 kandydat otrzymuje informację o wyniku postępowania kwalifikacyjnego na swoje osobiste konto w Wirtualnej Uczelni P. T. otrzymał taką informację. Informacja o otrzymanych punktach w procesie rekrutacji znalazła się również w decyzji Komisji Rekrutacyjnej z dnia [...] października 2015 r .Organ wyjaśnił także że punktacja z wynikami z postępowania jest dostępna na pisemny wniosek kandydata. W kolejności organ przedstawił oceny przyznane P.T. przez poszczególnych członków Komisji Rekrutacyjnej Interdyscyplinarnych Studiów Doktoranckich: - pierwsza cena w kategorii EDUKACJA - 5 pkt na 15 pkt możliwych do uzyskania, DOROBEK PUBLIKACYJNY - 9 pkt na 20 pkt możliwych, PRAKTYKI I STAŻE - 9 pkt na 20 pkt możliwych, PROJEKT PRACY-10 pkt na 10 pkt możliwych, PODANE - 1 pkt na 5 pkt możliwych, NARODY i WYRÓŻNIENIA -5 pkt na 5 pkt możliwych. Łączna ilość punktów pierwszej oceny wyniosła 39 pkt. - druga ocena w kategorii: EDUKACJA- 10 pkt na 15 pkt możliwych, DOROBEK PUBLIKACYJNY – 17 pkt na 20 możliwych, PRAKTYKI I STAŻE - 18 pkt na 20 pkt, PROJEKT PRACY – 5 pkt na 10 pkt, PODANE - 1 pkt na 5 pkt, NAGRODY i WYRÓŻNIENIA-4 pkt na 5 pkt, Łączna ilość punktów 2 oceny 55 punktów, - trzecia ocena w następujących kategoriach : EDUKACJA - 10 pkt na 15 pkt, DOROBEK PUBLIKACYJNY - 6 pkt na 20 pkt, PRAKTYKI I STAŻE - 8 pkt na 20 pkt, PODANIE- 0 pkt na 5 pkt , NAGRODY I WYRÓZNIENIA – 3 pkt na 5 pkt, Łączna trzecia ocena 32 punkty. - czwarta ocena w następujących kategoriach: EDUKACJA - 13 pkt na 15 pkt, DOROBEK PUBLIKACYJNY - 19 pkt na 20 pkt, PRAKTYKI I STAŻE - 19 pkt na 20 pkt, PROJEKT PRACY- 7 pkt na 10 pkt, PODANIE - 2 pkt na 5 pkt, NAGRODY I WYRÓŻNIENIA - 4 pkt na 5 pkt, Łączna czwarta ocena 64 pkt. Od potencjalnego opiekuna naukowego, prof. Dr hab. S. K., który również rekomendował i akceptował kandydaturę P.T. na stacjonarne studia doktoranckie w dyscyplinie psychologia na Wydziale Zamiejscowym [...] P.T. uzyskał 15 pkt. Ustosunkowując się do zarzutów odwołania, organ II instancji wskazał , że pod zaskarżoną decyzją podpis złożył Kierownik Interdyscyplinarnych Studiów Doktoranckich [...] jako przewodniczący Komisji Rekrutacyjnej [...], który otrzymał stosowne pełnomocnictwo do podpisywania decyzji Komisji Rekrutacyjnej [...]. Ponadto organ wyjaśnił, że członkowie Komisji Rekrutacyjnej [...] dokonują subiektywnych ocen w oparciu o konkretne kryteria określone w rozdziale 7 pkt 1 i 4 Warunków i trybu postępowania rekrutacyjnego na Interdyscyplinarnych Studiach Doktoranckich w roku akademickim 2015 /2016 biorąc pod uwagę dotychczasowe osiągnięcia kandydata związane z dyscypliną studiów doktoranckich na które aplikuje. Z uzyskanych ocen obliczana jest średnia i na jej podstawie tworzona lista rankingowa. Na powyższą decyzję P.T. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarżący podtrzymał argumenty podniesione w odwołaniu. Podniósł, że w orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się na konieczność umieszczenia podpisów wszystkich członków komisji rekrutacyjnej pod decyzją. Podniósł także, że w decyzji organu I instancji nie podano ocen, czy liczby punktów za poszczególne elementy postępowania kwalifikacyjnego Zdaniem skarżącego elementy te powinny się znaleźć w wydanych w sprawie decyzjach. Wskazał , że zaskarżona decyzja nie spełnia wymogów kpa, tj art. 7, 77, 107 § 3 w zw. z art. 207 ust 1 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym z uwagi na niepodanie poszczególnych elementów postępowania kwalifikacyjnego oraz uzasadnienie ocen szczątkowych. Zdaniem skarżącego w wydanych decyzjach brak jest wyczerpującego uzasadnienia z którego wynikałoby na jakie elementy Komisja Rekrutacyjna zwróciła wagę podczas postępowania rekrutacyjnego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie powołując argumenty jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej. Kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2 art. 1 tej ustawy). Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016, poz. 718 ze zm.) – (zwanej dalej w skrócie – p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W myśl art. 145 § 1 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, 2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach, 3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach. Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, czy jest ona zgodna z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tego aktu. W rozpoznawanej sprawie organy administracji naruszyły przepisy postępowania a mianowicie art.7,8,77 § 1,80 i 107 § 3 kpa i naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Podstawą prawną rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z 27 lipca 2005r. Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz.U. nr 164 poz.1365 z późn. zm.), przepisy rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z 19 grudnia 2006 r. w sprawie studiów doktoranckich prowadzonych przez jednostki organizacyjne uczelni (Dz.U. nr 1 poz.3 z późn. zm.) oraz Warunki i tryb postępowania rekrutacyjnego na Interdyscyplinarnych Studiach Doktoranckich w roku akademickim 2015/2016 stanowiące załącznik do uchwały Senatu [...] nr [...] z dnia [...] kwietnia 2015 r. Zgodnie z treścią art.196 ust.1 ustawy z 27 lipca 2005r. do studiowania na studiach doktoranckich może być dopuszczona osoba, która posiada tytuł zawodowy magistra lub równorzędny. W myśl art.196 ust.2 wymienionej ustawy rekrutacja na bezpłatne studia doktoranckie odbywa się w drodze konkursu. Warunki i tryb rekrutacji na studia doktoranckie oraz ich formy określa w uczelni senat, a w jednostce naukowej - rada naukowa jednostki. Przepis art. 169 ust. 5 stosuje się odpowiednio. Uchwałę podaje się do publicznej wiadomości nie później niż do dnia 30 kwietnia roku kalendarzowego, w którym rozpoczyna się rok akademicki, którego uchwała dotyczy. Zgodnie z treścią art.169 ust.7 wymienionej ustawy rekrutację przeprowadzają komisje rekrutacyjne powołane przez kierownika podstawowej jednostki organizacyjnej lub inny organ wskazany w statucie. Komisje rekrutacyjne podejmują decyzje w sprawach przyjęcia na studia. W myśl art.169 ust.8 cytowanej ustawy od decyzji komisji rekrutacyjnej służy odwołanie, w terminie czternastu dni od daty doręczenia decyzji, do uczelnianej komisji rekrutacyjnej, powołanej w trybie określonym przez statut. Podstawą odwołania może być jedynie wskazanie naruszenia warunków i trybu rekrutacji na studia, określonych zgodnie z ust. 2. Decyzję podejmuje rektor po rozpatrzeniu wniosku uczelnianej komisji rekrutacyjnej. Decyzja rektora jest ostateczna. Rekrutacje na studia doktoranckie przeprowadzają komisje rekrutacyjne, zgodnie z warunkami i trybem rekrutacji, o których mowa w art.169 ust.2 i art.196 ust.1 ustawy. W świetle powyższych ustawowych regulacji nie ulega wątpliwości, że decyzje wydawane przez komisje rekrutacyjne w sprawach przyjęcia na studia doktoranckie są decyzjami organu kolegialnego, którego zdolność do orzekania ustawodawca przyznał jedynie w składzie złożonym z członków powołanych przez kierownika jednostki organizacyjnej uczelni lub dyrektora jednostki naukowej in pleno tj. w pełnym składzie Komisje rekrutacyjne nie tylko kolegialnie prowadzą postępowanie rekrutacyjne, ale także w sposób kolegialny wypracowują i wydają stosowne decyzje w sprawie przyjęcia na studia doktoranckie, podpisując je w pełnym składzie Decyzja wydawana przez organ kolegialny powinna określać imiona i nazwiska osób, które ją wydały oraz winna zostać podpisana przez wszystkich członków tego organu. W rozpoznawanej sprawie decyzja organu I instancji nie wymienia imion i nazwisk członków komisji i została podpisana jedynie przez Kierownika Interdyscyplinarnych Studiów Doktoranckich prof. Dr hab. G. S. Wspomnieć tylko należy, iż w orzecznictwie sądów administracyjnych jest powszechnie przyjęty pogląd, iż decyzje wydane przez organ kolegialny, jeżeli przepis szczególny nie stanowi inaczej, winny zostać podpisane przez wszystkich członków tego organu. Podpisanie decyzji tylko przez przewodniczącego lub tylko przez niektórych członków organu, o ile przepis szczególny nie stanowi inaczej, jest traktowane jako rażące naruszenie prawa w rozumieniu art.156 § 1 pkt.2 kpa. (wyrok NSA z 27 marca 1991 r. w spr. SA/Kr 162/91 – ONSA nr 2 z 1991r. poz. 42, uchwała Sądu Najwyższego z 30 września 1992r. w spr. III AZP 17/92 – OSNCP nr 3 z 1993r. poz.25). Wobec powyższego w ocenie Sądu pominięcie imion i nazwisk członków komisji, którzy wydawali decyzję w I instancji i brak ich podpisów stanowi rażące naruszenie art. 107 § 1 kpa , który stosuje się także do decyzji podjętych przez komisję rekrutacyjną do spraw przyjęcia na studia doktoranckie, o której mowa w art. 196 ust 3 Prawa o szkolnictwie wyższym, co wynika z treści art. 207 ust 1 Prawa o szkolnictwie wyższym. Jakkolwiek w pracy każdego organu kolegialnego istotną rolę pełni jego przewodniczący, jednakże nie może uzurpować sobie kompetencji samego organu, skoro przysługuje na organowi kolegialnemu działającego in pleno (w pełnym składzie). Niewskazanie zatem z imienia i nazwiska oraz stanowiska członków komisji rekrutacyjnej i brak ich podpisów w decyzji organu I instancji stanowi zdaniem Sądu, kwalifikowane naruszenie regulacji prawnych o charakterze ustrojowym, ustalających strukturę tego organu kolegialnego. Wydanie decyzji przez jednego tylko członka organu kolegialnego, a nie przez ten organ kolegialny, zakwalifikować należy jako działanie z rażącym naruszeniem prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 kpa, skutkujące bezwzględną koniecznością wyeliminowania tej decyzji z obrotu prawnego. Tak samo należy zakwalifikować utrzymanie przez organ II instancji w mocy decyzji organu I instancji dotkniętej tego rodzaju kwalifikowaną wadą prawną. Z tych powodów uznać należy, że zaskarżona decyzja, oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji są decyzjami wydanymi z rażącym naruszeniem prawa, co stanowi podstawę do stwierdzenia ich nieważności. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ winien uwzględnić rozważania zawarte w niniejszym uzasadnieniu. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie , na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ppsa orzekł jak w sentencji.