II SA/Wa 360/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Eugeniusz Wasilewski, Sędzia WSA Adam Lipiński (spr.), Asesor WSA Sławomir Antoniuk, Protokolant Małgorzata Płodzicka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 maja 2008 r. sprawy ze skargi P. L. na decyzję Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] stycznia 2008 r. nr [...] w przedmiocie przyznania prawa zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym: - oddala skargę. Dowódca Wojsk Lądowych rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] maja 2007 r. wyznaczył [...] P. L. na stanowisko służbowe szefa wydziału materiałowego w Dowództwie [...] w X. na okres kadencji od dnia 1 lipca 2007 r. do dnia 30 czerwca 2010 r. W dniu 15 lipca 2007 r. dowódca tej jednostki wojskowej złożył wniosek o wydanie decyzji o prawie zamieszkiwania P. L. w kwaterze internatowej. Dyrektor Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w Z. wniosek ten potraktował jako wniosek o wydanie decyzji o prawie zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym, zgodnie z treścią art. 21 ust. 1 i art. 24 ust. 1 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2005 r. Nr 41 poz. 398 z późn. zm.) i w dniu 27 sierpnia 2007 r. wszczął postępowanie administracyjne w tej sprawie, powiadamiając o tym stronę. Następnie odrębnym pismem wskazał zainteresowanemu lokal mieszkalny w X przy ul. [...]. Z uwagi na zastrzeżenia oficera co do tego lokalu oraz w związku ze zwolnieniem lokalu nr [...] przy ul. [...], pismem z dnia 26 października 2007 r. organ poinformował stronę o przeznaczeniu tego lokalu na jej potrzeby mieszkaniowe i w dniu [...] listopada 2007 r. decyzją nr [...] przyznał P. L. prawo zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym nr [...] przy ul. [...] w X, na czas pełnienia obowiązków na stanowisku służbowym Szefa Wydziału Materiałowego w Jednostce Wojskowej w X. W przydziale uwzględniono żonę i dwoje dzieci oficera. Podstawę prawną wydania decyzji stanowiły przepisy art. 24 ust. 1, art. 21 ust. 1 i 2, art. 32, art. 36 ust. 1 i 3, art. 37, art. 41 ust. 1 pkt. 3 oraz art. 13 ust. 6 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej. P. L. odwołał się od powyższej decyzji do Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej podnosząc, iż nigdy nie ubiegał się o lokal mieszkalny, lecz jedynie o zakwaterowanie w internacie. Przedmiotowej decyzji zarzucał naruszenie art. 24 ust. 5 pkt 3 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP, gdyż nie zwolnił lokalu mieszkalnego w L., zajmowanego na podstawie innej decyzji z 2001 roku, o przydziale osobnej kwatery stałej. Oficer wskazał również na komplikacje rodzinne związane z przeprowadzką do nowego lokalu i zmianą miejsca zamieszkania, będące konsekwencją wydania przedmiotowej decyzji dopiero w listopadzie 2007 r. Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej, po rozpatrzeniu sprawy, decyzją nr [...] z dnia [...] stycznia 2008 r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 13 ust. 7 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej, uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej przyznania prawa zamieszkiwania P. L. lokalu mieszkalnego nr [...] przy ul. [...] w X o powierzchni użytkowej 46,53m2 i powierzchni podstawowej 42,97m2 i w tym zakresie przyznał prawo zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym nr [...] przy ul. [...] w X o powierzchni użytkowej 76,53m2 i powierzchni podstawowej 42,97m2, natomiast w pozostałej części utrzymał decyzję w mocy. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż wydana decyzja organu pierwszej instancji znajduje oparcie w obowiązujących przepisach prawa. Zgodnie z przepisem art. 24 ust. 1 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej dyrektor oddziału regionalnego Agencji, właściwy dla garnizonu, w którym żołnierza służby stałej wyznaczono na stanowisko służbowe lub w którym zajmuje takie stanowisko, na wniosek dowódcy jednostki wojskowej, wydaje decyzję o prawie zamieszkiwania na czas pełnienia obowiązków na tym stanowisku w lokalu mieszkalnym, w miejscowości, w której żołnierz został wyznaczony na stanowisko służbowe lub zajmuje takie stanowisko albo w miejscowości pobliskiej. Przepis ten obliguje organ Wojskowej Agencji Mieszkaniowej do zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych żołnierza zawodowego w miejscowości, w której ten pełni służbę wojskową i wydania decyzji o prawie zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym. Odstąpienie od powyższego obowiązku możliwe jest wyłącznie, gdy z taką inicjatywą wystąpi strona. P. L. nie złożył wniosku o niewydawanie decyzji o prawie zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym. Zatem na Dyrektorze Oddziału Regionalnego WAM w Z. spoczywał obowiązek zapewnienia oficerowi lokalu mieszkalnego w miejscowości pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej i wydania decyzji o prawie zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym. Z tych względów, w ocenie organu, zarzut naruszenia art. 24 nie jest zasadny. W toku postępowania odwoławczego Prezes WAM ustalił, że w decyzji przyznającej prawo zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym błędnie wpisano wymiar powierzchni użytkowej. Powierzchnia użytkowa mieszkania nie wynosi, jak podano w zaskarżonej decyzji, 46,53m2, lecz 76,53m2. Uznać zatem należy, że rozstrzygnięcie organu I instancji było niezgodne z ustalonym stanem faktycznym, co zobowiązuje organ odwoławczy do zmiany treści decyzji zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej wyrażoną w art. 7 Kpa. Prezes WAM ustosunkował się także do zarzutów odwołania. Wskazał na brak przeciwwskazań do wydania kolejnej decyzji o przydziale lokalu mieszkalnego żołnierzowi przed zwolnieniem wcześniej przyznanego lokalu mieszkalnego w L. Bezwzględne egzekwowanie przepisu art. 24 ust. 5 pkt 3 powołanej ustawy, powodowałoby w praktyce pozostawienie żołnierza i jego rodziny w okresie pomiędzy zwolnieniem dotychczas zajmowanego lokalu i wydaniem kolejnej decyzji o prawie zamieszkiwania, bez lokalu mieszkalnego. Nadto przy interpretacji przepisów ustawy należy mieć na uwadze jej nadrzędny cel zawarty w art. 21 ust. 1 – przyznanie żołnierzowi służby stałej prawa do zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym od dnia wyznaczenia go na pierwsze stanowisko służbowe do dnia zwolnienia z zawodowej służby wojskowej. Prezes WAM wskazał na obowiązujący organ, zgodnie z normą art. 7 Kpa, stan faktyczny sprawy w chwili jej rozstrzygania. Stąd też wyznaczenie żołnierza na okres kadencji do pełnienia służby w Jednostce Wojskowej w X obligowało organ do przydzielenia mu na ten czas lokalu mieszkalnego w miejscu pełnienia służby. Dopiero w przypadku niemożności przydziału lokalu mieszkalnego można przyznać żołnierzowi prawo do zakwaterowania tymczasowego. W niniejszej sprawie okoliczność taka nie wystąpiła. Dlatego nie znajduje uzasadnienia żądanie oficera korzystania z bezpłatnego zakwaterowania tymczasowego, zwłaszcza w sytuacji, gdy w miejscowości pełnienia służby są wolne lokale mieszkalne. Uwzględnienie takiego żądania naruszałoby zasadę racjonalnego gospodarowania zasobami mieszkaniowymi przez WAM. Nadto, skoro przydział lokalu mieszkalnego w miejscu pełnienia służby w ocenie żołnierza koliduje z jego sprawami rodzinnymi, może on odmówić zamieszkania w przyznanym lokalu mieszkalnym, niemniej powoduje to, zgodnie z art. 24 ust. 3 ustawy, utratę uprawnień związanych z zakwaterowaniem, przez czas zajmowania przez żołnierza danego stanowiska służbowego. Oficer, będąc powiadomiony o wszczęciu niniejszego postępowania, nie zrezygnował z prawa do zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym. Decyzja Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] stycznia 2008 r. została zaskarżona przez P. L. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji skarżący podniósł, że narusza ona przepis art. 24 ust. 5 pkt. 3 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP, gdyż nie było możliwe wydanie decyzji o prawie zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym wobec żołnierza służby stałej, który nie zwolnił wcześniej przyznanego lokalu, a także podniósł, że decyzja nie uwzględnia jego słusznego interesu polegającego na możliwości zamieszkiwania w dotychczasowym mieszkaniu w L., zgodnie z wcześniej nabytym prawem (art. 23 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy o Zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP) i nie uwzględnia kosztów jakie będzie musiała ponieść rodzina skarżącego (utrata pracy przez żonę, zmiana szkoły przez dzieci oraz pozostawienie budowanego domu mieszkalnego w L. bez opieki). P. L. wskazał także, że zaskarżona decyzja zawiera błędy co do metrażu przydzielonego lokalu. W odpowiedzi na skargę Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej wniósł o jej oddalenie oraz podtrzymał argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Nadto, ustosunkowując się do zarzutów skargi podniósł, że interpretacja prawa nabytego do osobnej kwatery w L. (art. 23 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r.), jaką prezentuje skarżący, nie uwzględnia podstawowych zasad określonych w ustawie o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP to jest art. 21 ust. 1 i art. 24 ust. 1, które wprost zobowiązują organ do realizacji prawa zamieszkiwania żołnierza w lokalu mieszkalnym w miejscowości, w której objął lub zajmuje stanowisko służbowe. Organ wskazał, iż przedmiotowy lokal posiada powierzchnię użytkową 76,53m2 w tym powierzchnię użytkową podstawową 42,97m2. Powierzchnie te zostały wyliczone zgodnie z zasadą zawartą w art. 1a pakt 14 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy o Zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, iż przedmiotem sprawy sądowoadministracyjnej jest ocena przez Sąd prawidłowości prowadzenia przez organ administracji publicznej postępowania administracyjnego oraz zapadłego w tym postępowaniu rozstrzygnięcia. Rozpatrywana pod tym kątem skarga nie jest zasadna. Zgodnie z przepisem art. 24 ust. 1 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2005 r., Nr 41, poz. 398 ze zm.) dyrektor oddziału regionalnego Agencji właściwy dla garnizonu, w którym żołnierza służby stałej wyznaczono na stanowisko służbowe lub w którym zajmuje takie stanowisko, na wniosek dowódcy jednostki wojskowej, wydaje decyzję o prawie zamieszkiwania na czas pełnienia obowiązków na tym stanowisku w lokalu mieszkalnym, w miejscowości, w której żołnierz został wyznaczony na stanowisko służbowe lub zajmuje takie stanowisko albo w miejscowości pobliskiej, bądź wydaje decyzję, o której mowa w ust. 6. Powołany przepis obliguje organ Wojskowej Agencji Mieszkaniowej do zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych żołnierza zawodowego w miejscowości, w której ten pełni służbę wojskową i wydania decyzji o prawie zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym. Odstąpienie od powyższego obowiązku możliwe jest wyłącznie, gdy z taką inicjatywą wystąpi strona. Z treści bowiem przepisu art. 24 ust. 5 pkt 1 ww. ustawy wynika, iż nie wydaje się decyzji o prawie zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym, gdy z pisemnym wnioskiem wystąpi żołnierz służby stałej, zgłoszony do dowódcy jednostki wojskowej nie później niż 14 dni od dnia objęcia stanowiska służbowego w tej jednostce. W takim przypadku dyrektor oddziału regionalnego Agencji wydaje decyzję w sprawie wypłacenia zryczałtowanego ekwiwalentu za rezygnację z prawa do zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym (art. 24 ust. 6 powołanej ustawy). Jak wynika z akt sprawy, w wyniku zwolnienia z poprzednio zajmowanego stanowiska, P. L. objął nowe stanowisko służbowe w Jednostce Wojskowej w X na okres kadencji od dnia 1 lipca 2004 r. do dnia 30 czerwca 2007 r. W związku z wyznaczeniem na nowe stanowisko służbowe oficer podlega regulacji przepisu art. 24 ust. 1 powołanej ustawy, zaś na Dyrektorze Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w Z. spoczywał obowiązek zapewnienia mu lokalu mieszkalnego w miejscowości pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej i wobec niezłożenia przez żołnierza wniosku, o którym mowa w art. 24 ust. 6 ww. ustawy, organ prawidłowo wydał decyzję o prawie zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym wskazanym w tej decyzji. W ocenie Sądu, wbrew zarzutom skargi, nie można z treści przepisu art. 24 ust. 5 pkt 3 ustawy odczytywać bezwzględnego zakazu wydania decyzji o prawie zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym w sytuacji, gdy żołnierz służby stałej nie zwolnił osobnej kwatery stałej. Słusznie zauważył organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że powołany przepis pozostaje w kolizji z art. 41. ust. pkt 3 tej ustawy, stanowiącym, że żołnierz służby stałej i osoby wspólnie z nim zamieszkujące są obowiązani przekazać do dyspozycji Agencji lokal mieszkalny, jeżeli żołnierz otrzymał decyzję o prawie zamieszkiwania w kolejnym lokalu mieszkalnym lub skorzystał z uprawnienia, o którym mowa w art. 24 ust. 6. Mając na uwadze nadrzędny cel ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP - przysługujące żołnierzowi służby stałej prawo do zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym od dnia wyznaczenia go na pierwsze stanowisko do dnia zwolnienia z zawodowej służby wojskowej (art. 21 ust. 1 ustawy), należy uznać zasadność wydania kolejnej decyzji przydziałowej przed zwolnieniem wcześniej przyznanego lokalu mieszkalnego (odpowiednio kwatery stałej). Bezwzględne egzekwowanie przepisu art. 24 ust. 5 pkt 3 powołanej ustawy, powodowałoby w praktyce pozostawienie żołnierza i jego rodziny w okresie pomiędzy zwolnieniem dotychczas zajmowanego lokalu i wydaniem kolejnej decyzji o prawie zamieszkiwania, bez lokalu mieszkalnego, co trafnie zauważył organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Nie bez znaczenia w sprawie pozostaje również fakt, że skarżący nie tylko nie złożył dowódcy Jednostki Wojskowej w X, w której pełni służbę, wniosku zawierającego rezygnację z prawa do przyznania lokalu mieszkalnego, lecz również nie oponował, gdy organ Wojskowej Agencji Mieszkaniowej zawiadomił go wszczęciu postępowania w przedmiocie wydania decyzji o prawie zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym w X, lecz wprost czynnie uczestniczył w tym postępowaniu, wybierając oferowane lokale. Instytucje określone w ustawie o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP mają w pierwszej kolejności na celu zapewnienie żołnierzowi odpowiednich warunków mieszkaniowych w miejscowości, w której pełni on służbę, przy wykorzystaniu zasobów lokalowych, jak i środków pieniężnych, jakimi dysponuje Wojskowa Agencja Mieszkaniowa. Celem ustawy nie jest pomoc żołnierzowi w realizacji jego zamierzeń finansowych i inwestycyjnych, czy też w innych sprawach rodzinnych, do czego w istocie sprowadza się zarzut skargi, dotyczący narażenia skarżącego na ponoszenie nieuzasadnionych kosztów i związanych z decyzją komplikacji rodzinnych. Powyżej wskazana zasada interpretacyjna znajduje także swoje zastosowanie w ocenie prawa skarżącego do nabytego wcześniej uprawnienia do osobnej kwatery w L. i Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie podziela w całości stanowisko organu w powyższym przedmiocie, zawarte w odpowiedzi na skargę. Skarżący zarzucając decyzji błędy formalne polegające na wadliwym wyliczeniu metrażu przydzielonego lokalu nie wskazując przyczyn tej wadliwości. Z tych względów, skoro sposób wyliczenia metrażu organ oparł na treści art. 1a pakt 14 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy o Zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP, zarzut ten nie mógł zostać uwzględniony. Z tych wszystkich wyżej wskazanych względów, zarzuty skargi należało uznać za chybione. Sąd nie dopatrzył się także uchybień przy podejmowaniu decyzji, które mogłyby skutkować jej uchyleniem albo stwierdzeniem jej nieważności i dlatego z mocy przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji.