II SA/Wa 367/10

PostanowienieWSA w Warszawie2010-05-27

Skład orzekający: Iwona Maciejuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej świadczeń z ubezpieczeń społecznych powinien zostać uwzględniony, skoro strona jest z mocy prawa zwolniona z tych kosztów?
Ratio decidendi
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej świadczeń z ubezpieczeń społecznych podlega oddaleniu, ponieważ zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. e P.p.s.a. strona jest z mocy prawa zwolniona z ponoszenia kosztów sądowych w tego typu sprawach. Natomiast wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu powinien zostać uwzględniony, jeśli strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, co zostało wykazane w niniejszej sprawie ze względu na trudną sytuację materialną wnioskodawczyni.
Stan faktyczny
E. T., przedstawicielka ustawowa małoletniej M. T., złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Prezesa ZUS odmawiającą przyznania świadczenia w drodze wyjątku. Wnioskodawczyni jest bezrobotną samotną matką niepełnosprawnej córki, a dochód rodziny jest bardzo niski i pochodzi głównie z zasiłków. Strona posiada majątek w postaci mieszkania i części działki, ale nie posiada oszczędności.
Rozstrzygnięcie
1. Oddalono wniosek w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych. 2. Ustanowiono dla M. T. reprezentowanej przez przedstawiciela ustawowego E. T. adwokata z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Iwona Maciejuk po rozpoznaniu w dniu 27 maja 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E. T. – przedstawicielki ustawowej M. T. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi E. T. - przedstawicielki ustawowej M. T. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku postanawia 1. oddalić wniosek w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych, 2. ustanowić dla M. T. reprezentowanej przez przedstawiciela ustawowego E. T. adwokata z urzędu. E. T. wniosła o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie odmowy przyznania małoletniej M. T. świadczenia w drodze wyjątku. Na podstawie informacji przedstawionych w urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz kserokopii dokumentów znajdujących się w aktach postępowania sądowego ustalono, co następuje. Skarżąca w gospodarstwie domowym pozostaje z niepełnosprawną 4-letnią córką, którą sama wychowuje. Wnioskodawczyni jest osobą bezrobotną (od dnia [...] stycznia 2010 r.) bez prawa do zasiłku. Na dochód rodziny w łącznej wysokości 531 zł składa się zasiłek rehabilitacyjny, pielęgnacyjny, rodzinny i dodatek z tytułu samotnego wychowywania dziecka. Strona uzyskuje też dodatek mieszkaniowy do czerwca 2010 r. w wysokości 72 zł miesięcznie. Wydatki stanowią m.in. opłata za energię elektryczną – 90 zł, gaz 40 zł, wodę – 35 zł. Majątek stanowi mieszkanie o powierzchni 50 m2 oraz 1/3 działki o powierzchni 900 m2. Strona nie posiada żadnych oszczędności. Zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. e ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych, a do takich należy wymieniona sprawa, nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych. Na mocy powołanego przepisu strona z mocy prawa zwolniona jest w niniejszej sprawie od ponoszenia kosztów sądowych w toku całego postępowania, a zatem zarówno przed sądem pierwszej instancji - Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie, jak i sądem drugiej instancji - Naczelnym Sądem Administracyjnym. Z tego względu, na podstawie art. 254 § 1, art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 w zw. z art. 239 pkt 1 lit. e P.p.s.a. orzeczono, jak w punkcie 1 postanowienia. Odnosząc się do wniosku o ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika wskazać należy, że prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym między innymi tylko ustanowienie adwokata, przysługuje osobie fizycznej, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 i art. 245 § 3 P.p.s.a.). Z wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że sytuacja materialna wnioskodawczyni samotnie wychowującej niepełnosprawną córkę jest w tej chwili niezmiernie trudna. Rodzina utrzymuje się wyłącznie z zasiłków. Uzyskiwanie dodatku mieszkaniowego potwierdza jedynie, że strona znajduje się w sytuacji, która uniemożliwia ustanowienie adwokata z wyboru. Wykazany dochód jest niezwykle niski. Wnioskodawczyni wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z tego względu, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 254 § 1 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w pkt. 2 postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło