II SA/Wa 375/10

WyrokWSA w Warszawie2010-06-25

Skład orzekający: Sędzia WSA Andrzej Góraj, Sędzia WSA Iwona Dąbrowska, Sędzia WSA Anna Mierzejewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy żołnierz zawodowy, który w wyniku rozwodu nie zamieszkuje wspólnie z dziećmi z pierwszego małżeństwa, a jego obecna żona jest zameldowana w miejscowości, do której został przeniesiony służbowo, jest uprawniony do dodatku za rozłąkę?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że dodatek za rozłąkę przysługuje żołnierzowi, gdy przeniesienie służbowe powoduje faktyczną rozłąkę z rodziną, z którą żołnierz pozostawał we wspólnym gospodarstwie domowym. W przypadku skarżącego, rozłąka z dziećmi z pierwszego małżeństwa wynikała z rozwodu, a nie z przeniesienia służbowego. Ponadto, zameldowanie obecnej żony w miejscowości pełnienia służby wykluczało przyznanie dodatku z tytułu rozłąki z nową rodziną.
Stan faktyczny
Skarżący, R.O., żołnierz zawodowy, wniósł skargę na decyzję Szefa Sztabu Generalnego Wojska Polskiego, która utrzymała w mocy decyzję o uchyleniu decyzji przyznających mu dodatek za rozłąkę. Organ administracji uznał, że skarżący nie spełniał przesłanek do otrzymania dodatku, wskazując na rozwód z pierwszą żoną i miejsce zamieszkania dzieci przy matce, a także na zameldowanie obecnej żony w miejscowości pełnienia służby. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym brak przeprowadzenia postępowania uzupełniającego i błędną wykładnię przepisów dotyczących dodatku za rozłąkę.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Andrzej Góraj (spr.) Sędzia WSA Iwona Dąbrowska Sędzia WSA Anna Mierzejewska Protokolant Eliza Kusy po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 czerwca 2010 r. sprawy ze skargi R. O. na decyzję Szefa Sztabu Generalnego Wojska Polskiego z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji o przyznaniu dodatku za rozłąkę oddala skargę. Decyzją z dnia [...] grudnia 2009 r., nr [...] Szef Sztabu Generalnego Wojska Polskiego na podstawie z art. 138 §1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) utrzymał w mocy decyzję Dowódcy Operacyjnego Sił Zbrojnych z dnia [...] października 2009 r., w sprawie uchylenia decyzji Dowódcy Operacyjnego Sił Zbrojnych nr [...] z dnia [...] grudnia 2007 r. oraz nr [...] z dnia [...] grudnia 2008 r. w przedmiocie dodatku za rozłąkę. Jako podstawę materialnoprawną organ wskazał art. 86 ust.1 w zw. z art. 104 ust. 2 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2008 r. Nr 141, poz.892 ), § 2 pkt 4 i 5-7, § 3 ust. 1 pkt 6, § 7a, § 10 ust. 1 oraz § 11 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 28 maja 2004 r. w sprawie należności żołnierzy zawodowych za przeniesienia i podróże służbowe (Dz. U. Nr 140, poz.1487 z późn. zm.). W motywach uzasadnienia organ wskazał, iż niezbędnym elementem uzasadniającym przyznanie dodatku za rozłąkę jest istnienie związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy przeniesieniem służbowym żołnierza zawodowego a pozostawaniem w rozłące z rodziną i powiązaną z tym koniecznością ponoszenia dodatkowych kosztów utrzymania. Nadto wskazał, że stosownie do przepisu § 7a ust. 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 28 maja 2004 r. w sprawie należności żołnierzy zawodowych za podróże służbowe (Dz. U. Nr 140, poz.1487 z późn. zm.) dodatek za rozłąkę przysługuje żołnierzowi posiadającemu członków rodziny w przypadku gdy nie przesiedlili się oni wraz z nim do nowego miejsca pełnienia służby i zamieszkują w miejscowości, do której nie jest możliwy codzienny dojazd publicznymi środkami transportu. Z istoty przepisu wynika, że sama okoliczność posiadania członków rodziny nie stanowi przesłanki uprawniającej do otrzymania dodatku za rozłąkę bowiem kluczowym elementem uzasadniającym przyznanie takiego dodatku jest zaistnienie związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy przeniesieniem służbowym żołnierza zawodowego, a pozostawaniem w rozłące z najbliższą rodziną i powiązaną z tym faktem koniecznością ponoszenia dodatkowych kosztów utrzymania. Organ wskazał również, że przed przeniesieniem służbowym skarżącego z P. do W., tj. [...] grudnia 2005 r. zapadł wyrok Sądu Okręgowego w P. orzekający rozwód małżeństwa R.O. z J.O., a zatem stan rozłąki nastąpił wskutek orzeczenia rozwodu, a nie przeniesienia służbowego. Wykonywanie władzy rodzicielskiej nad małoletnimi dziećmi powierzono obojgu rodzicom, ustalając miejsce pobytu dzieci przy matce. Ustalono również sposób utrzymywania przez ojca kontaktów z dziećmi i zasądzono od R.O. na rzecz dzieci rentę alimentacyjną. Co zaś się tyczy obecnej żony skarżącego, to w ocenie organu fakt jej zameldowania w W. stosownie do § 7a ust. 3 pkt 1 lit. a ww. rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 28 maja 2004 r. uniemożliwia przyznanie oficerowi przedmiotowego dodatku. Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi R.O. do tutejszego sądu. Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji Szefa Sztabu Generalnego Wojska Polskiego nr [...] z dnia [...] grudnia 2009 r. i poprzedzającej ją decyzji Dowódcy Operacyjnego Sił Zbrojnych Nr [...] z dnia [...] października 2009 r. skarżący zarzucił naruszenie: art.138 § 1 pkt 1 w zw z art. 136 - Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz.1071 z późn. zm.) poprzez nieprzeprowadzenie postępowania uzupełniającego w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego sprawy; prawa materialnego art. 86 ust. 1 w zw. z art. 104 ust. 2 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2008 r. Nr 141, poz. 892 z późn. zm.); § 2 pkt 4 i 5-7, § 3 ust.1 pkt 6, § 7a, § 10 ust. 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 28 maja 2004 r. w sprawie należności żołnierzy zawodowych za przeniesienia i podróże służbowe (Dz. U. Nr 140, poz.1487 z późn. zm.); Nadto zarzucił naruszenie art. 7, 8, 9 Kodeksu postępowania administracyjnego przez niewyjaśnienie stanu faktycznego art. 77 ust. 1 Kodeksu postępowania administracyjnego przez naruszenie obowiązku rozpatrzenia materiału dowodowego. W uzasadnieniu skargi podniósł też, iż błędna jest decyzja organu oraz wnioskowanie, że nie zachodzi związek przyczynowo-skutkowy pomiędzy przeniesieniem służbowym z P. do W., a rozłąką z rodziną. Skarżący powołując się na art. 7 a ust. 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 24 maja 2004 r. w sprawie należności żołnierzy zawodowych za przeniesienia służbowe (Dz. U. Nr 140, poz.1487 z późn. zm.), które obowiązywało do dnia 31 grudnia 2009 r. wywodził, że dodatek za rozłąkę przysługiwał żołnierzowi posiadającemu członków rodziny, o których mowa w art. 6 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, a zatem na dzieci pozostające na utrzymaniu żołnierza zawodowego. Skarżący twierdził, iż w świetle tego przepisu dzieci z pierwszego związku małżeńskiego pozostają na jego utrzymaniu. Nadto, że bez znaczenia jest to, iż zawarł on drugi związek małżeński, zwłaszcza, że nigdy z żoną nie zamieszkał, bowiem mieszkał w lokalu internatowym. Podał też, że od 2007 r. toczy się sprawa o rozwiązanie jego obecnego małżeństwa. W odpowiedzi na skargę organ podniósł, że zaskarżone decyzje organów I i II instancji nie naruszają prawa, wobec czego skarga winna być oddalona. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią przepisu art.1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr.153, poz.1269 z późn. zm.) Sąd Administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem skarżonej decyzji administracyjnej. Jest więc to kontrola legalności rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym, z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i procesowym. Oceniając przedmiotową decyzję według powyższych kryteriów, uznać należy, iż nie narusza ona prawa. Istota sprawy w niniejszym postępowaniu sprowadzała się do wykładni paragrafu 7a rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 28 maja 2004 r. w sprawie należności żołnierzy zawodowych za przeniesienia i podróże służbowe. Przepis ten zawiera bowiem regulacje związane z uprawnieniem żołnierza zawodowego do otrzymania dodatku za rozłąkę z rodziną. Celem ustawodawcy wprowadzającego powyższe unormowanie było złagodzenie żołnierzowi niedogodności związanych z ponoszeniem ciężarów finansowych powstałych na skutek przeniesienia służbowego, bez umożliwienia zamieszkiwania żołnierzowi w nowym miejscu wspólnie z rodziną. Uprawnienie do przedmiotowego dodatku przysługuje żołnierzowi zawodowemu, którego sytuacja rodzinna i zawodowa wypełnia przesłanki wskazane w ust.1 i 3 wyżej powołanego paragrafu. Zgodnie z ust.1 dodatek przysługuje żołnierzowi: - który posiada członków rodziny o których mowa w § 3 ust. 2 rozporządzenia (czyli małżonka oraz dzieci), - którego członkowie rodziny nie przesiedlili się z nim do nowego miejsca pełnienia służby, - którego członkowie rodziny zamieszkują w miejscowości, do której nie jest możliwy codzienny dojazd publicznymi środkami transportu. Oprócz jednak ww. podstawowych kryteriów, jakie musi spełnić żołnierz, aby ubiegać się o sporny dodatek, jego sytuacja faktyczna musi dodatkowo odpowiadać jednej z przesłanek określonych w ust. 3 § 7a omawianego rozporządzenia, tj. m. in. żołnierzowi przeniesionemu służbowo nie przekazano do zamieszkiwania wraz z członkami jego rodziny, w nowym miejscu pełnienia służby, lokalu mieszkalnego. Przechodząc do realiów niniejszej sprawy wskazać należy, iż organ prawidłowo wywiódł, iż omawiany dodatek dotyczy wyłącznie sytuacji, gdy rozłąka dotyka żołnierza i jego rodzinę, z którą pozostawał we wspólnym gospodarstwie domowym. Za taką wykładnią przemawia bowiem wprost treść ust. 3 pkt 2 paragrafu 7a przedmiotowego rozporządzenia, zgodnie z którą, okolicznością wykluczającą przyznanie dodatku, jest przekazanie żołnierzowi lokalu mieszkalnego do zamieszkiwania z członkami jego rodziny. Takie sformułowanie powyższego przepisu świadczy o tym, iż dodatek za rozłąkę ma być kierowany do żołnierzy, którzy zamieszkiwaliby ze swoją rodziną, gdyby nie zostali przeniesieni służbowo do innej miejscowości. Dodatek dotyczy więc tylko żołnierzy, posiadających realną możliwość stałego zamieszkiwania z rodziną. Za powyższą interpretacją przemawia też treść § 7a ust. 3 pkt 1a omawianego rozporządzenia, który uzależnia przyznanie dodatku od przeniesienia żołnierza do miejscowości, w której on lub małżonek nie posiada domu, lokalu mieszkalnego, czy stałego zameldowania. Przepis ten również więc odnosi się do stanu faktycznego polegającego na wspólnym zamieszkiwaniu żołnierza z rodziną. Stan faktyczny niniejszej sprawy wskazuje zaś na to, iż skarżący niezależnie od faktu przeniesienia służbowego, nie posiada realnej możliwości zamieszkiwania wspólnego ze swoimi dziećmi z pierwszego małżeństwa. Zgodnie bowiem z treścią wyroku rozwodowego orzekającego rozwiązanie jego pierwszego małżeństwa, miejsce zamieszkania dzieci znajduje się przy ich matce. Okolicznością niesporną jest zaś to, iż przed przeniesieniem służbowym skarżący nie zamieszkiwał wspólnie z byłą żoną. Powyższe sprawia, że skarżący nie może skutecznie wywodzić, iż uprawnienie do dodatku za rozłąkę może być realizowane na jego rzecz. Przeniesienie służbowe nie pozbawiło bowiem skarżącego możliwości zamieszkiwania z dziećmi z pierwszego małżeństwa, gdyż możliwość taką utracił wskutek rozwodu. Kwestią odrębną jest zaś okoliczność ponoszenia przez żołnierza kosztów dojazdu do dzieci z pierwszego małżeństwa. Okoliczność ta pozostaje jednakże poza materią zainteresowania omawianego przepisu z uwagi na fakt, że skarżący przed przeniesieniem nie posiadał już realnej możliwości zamieszkiwania wspólnego z tymi dziećmi. W ocenie tut. Sądu organ prawidłowo także wywiódł, że nie przysługuje skarżącemu prawo do dodatku z tytułu rozłąki z jego nową rodziną. Jak bowiem wynika z § 7a ust. 3 pkt 1a przedmiotowego rozporządzenia, dodatek przyznaje się żołnierzowi przeniesionemu służbowo do miejscowości, w której on lub jego małżonek nie posiada domu lub samodzielnego lokalu mieszkalnego, lub on albo jego małżonek nie jest zameldowany na pobyt stały. Organ oceniając sprawę był więc zobligowany wyłącznie do tego aby ustalić jakie jest miejsce zameldowania drugiej żony skarżącego. Organ nie musiał więc ustalać tego, jakie jest faktyczne miejsce jej pobytu. Takiego wymogu ustawodawca nie przewidział bowiem w tego typu sprawie. Okolicznością niekwestionowaną jest zaś to, iż obecna żona skarżącego posiada zameldowanie w W. Powyższe sprawia więc, iż skarżącemu nie przysługuje dodatek za rozłąkę z obecną rodziną. W świetle wymogów prawa, opisanych w § 7a omawianego rozporządzenia, rozłąka taka nie ma miejsca. W tym stanie sprawy, nie podzielając argumentów zawartych w złożonej skardze, oraz uznając iż organ w sposób prawidłowy zebrał i ocenił materiał dowodowy, oraz iż przy wykonywaniu tych czynności nie naruszył przepisów prawa, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm.)

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło