II SA/Wa 378/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa, Sędzia WSA Łukasz Krzycki, Asesor WSA Anna Pośpiech-Kłak (spr.), , Protokolant referent Beata Kowalska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 sierpnia 2025 r. sprawy ze skargi A. C. na decyzję Prezesa Rady Ministrów z dnia [...] stycznia 2025 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia specjalnego oddala skargę Prezes Rady Ministrów, zw. dalej "Prezesem", decyzją z dnia [...] stycznia 2025 r. nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2024 r. poz. 572), zw. dalej "k.p.a.", utrzymał w mocy decyzję własną z dnia z [...] grudnia 2024 r. nr [...] odmawiającą przyznania A. C., zw. dalej "skarżącym" świadczenia specjalnego. Powyższe rozstrzygnięcie zostało podjęte w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy: Przyznanie świadczenia na podstawie art. 82 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U. z 2024 r. poz. 1631 ze zm.), zw. dalej "ustawą" jest możliwe w szczególnie uzasadnionych przypadkach. Przepis ten nie precyzuje warunków, jakie powinny być spełnione, aby renta lub emerytura mogła być przyznana w tym trybie. W związku z powyższym każdy wniosek jest wnikliwie rozpatrywany i oceniany pod kątem występowania okoliczności mogących uzasadniać potraktowanie sprawy w sposób szczególny. W świetle ukształtowanego orzecznictwa w tym Trybunału Konstytucyjnego (zob. wyrok z dnia 17 października 2006 r. sygn. akt P 38/05, świadczenie specjalne może być przyznane osobie legitymującej się wybitnymi, niepowtarzalnymi zasługami i osiągnięciami w jakiejś dziedzinie aktywności, np. na niwie zawodowej, społecznej, artystycznej, sportowej, czy też politycznej oraz w przypadku zaistnienia nadzwyczajnych zdarzeń losowych. Przy rozpatrywaniu wniosków o przyznanie świadczeń specjalnych sytuacja bytowa wnioskodawców brana jest pod uwagę, jednak nie stanowi ona jedynego kryterium oceny. W przeciwnym wypadku świadczenia specjalne zastępowałyby świadczenia przyznawane w ramach pomocy społecznej, co nie było zamiarem ustawodawcy przy stanowieniu przepisu art. 82 ust. 1 ww. ustawy. Prezes wskazał, że skarżący, ur. 18 grudnia 1968 r., zwrócił się do Prezesa Rady Ministrów z prośbą o przyznanie świadczenia specjalnego na warunkach określonych w art. 82 ust. 1 ustawy. W swoim wniosku podał, że jest opiekunem dwóch dorosłych osób, które posiadają znaczny stopień niepełnosprawności. W tym zakresie nadesłał kopię orzeczenia lekarza orzecznika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z [...] kwietnia 2008 r., zgodnie z którym Z. C. (matka skarżącego) jest trwale niezdolna do samodzielnej egzystencji i kopię orzeczenia Obwodowej Komisji Lekarskiej do Spraw Inwalidztwa i Zatrudnienia z [...] maja 1989 r., zgodnie z którym K. C. (ojciec skarżącego) zaliczony jest do pierwszej grupy inwalidów. Skarżący wskazał, że pobiera świadczenie pielęgnacyjne "tylko na jedną z tych osób", a opiekę sprawuje nad dwiema niepełnosprawnymi osobami, co w jego ocenie jest sytuacją wyjątkową. Zgodnie z dołączoną kopią decyzji Wójta Gminy [...] z [...] grudnia 2023 r. zmieniającą decyzję z [...] lipca 2017 r., od [...] stycznia 2024 r. wysokość świadczenia pielęgnacyjnego wynosi 2988 zł miesięcznie. Wnioskodawca podał, że przez cały okres sprawowania opieki nie ma opłacanych składek na ubezpieczenie emerytalno-rentowe i okres ten nie będzie wliczany do stażu pracy, co wpłynie na wysokość jego emerytury. Praca jaką wykonuje wymaga bardzo dużego wysiłku fizycznego, gdyż jego matka i ojciec ważą ok. 100 kg, a codzienne przenoszenie z łóżka na łóżko, kąpiel czy inne codzienne czynności wpłynęły negatywnie na jego zdrowie. Jak podał, nasiliły się problemy związane z kręgosłupem i wiele innych schorzeń, a na przyznanie renty z ZUS "nie ma najmniejszych szans". Wnioskodawca obawia się, że w przypadku śmierci "podopiecznego" zostanie bez środków do życia, a z uwagi na nasilające się schorzenia i opiekę nad ojcem nie będzie mógł podjąć zatrudnienia. Skarżący uważa, że wieloletnia praca którą wykonuje 24 godziny na dobę, bez nawet jednego dnia urlopu jako opiekun osób niepełnosprawnych (rodziców) jest niezgodna m.in. z "Europejską Kartą Praw Człowieka" i innymi normami prawa krajowego i europejskiego. Wnioskodawca powołał się na trudną sytuację materialną podnosząc, że otrzymuje tylko jedno świadczenie pielęgnacyjne, zaś jego rodzice otrzymują emerytury w najniższej wysokości. Nadmienił, że co miesiąc ponosi wydatki na leki, specjalistów, żywność dla diabetyków i dom. Dom w którym mieszka wraz z rodzicami wymaga remontu. Skarżący uważa, że sprawowanie 24 godzinnej opieki nad dwiema niepełnosprawnymi osobami (rodzicami) jest szczególną zasługą i osiągnięciem w dziedzinie życia społecznego. Ponadto podał, że znajduje się w trudnej sytuacji życiowej i materialnej, ponieważ poświęcił się opiece nad rodzicami kosztem życia prywatnego i zawodowego. Podał także, że nie ma prawa do świadczenia z ubezpieczenia społecznego "lub otrzymuje je w niskiej wysokości". Mając powyższe na względzie Prezes Rady Ministrów wezwał skarżącego o uzupełnienie wniosku poprzez szczegółowe przedstawienie i udokumentowanie okoliczności uzasadniających uznanie jego sytuacji za szczególną w rozumieniu art. 82 ust. 1 ustawy, tj. wybitnych i niepowtarzalnych osiągnięć w jakiejś dziedzinie. Natomiast w przypadku powoływania się na szczególne zdarzenie losowe organ poprosił o wykazanie i udokumentowanie tego zdarzenia jako wyjątkowego w skali kraju. W odpowiedzi skarżący wskazał, że w jego przypadku "można zakwalifikować dwie przesłanki które predysponują do otrzymania tego świadczenie: tj. przesłanka na niwie zawodowej oraz przesłanka na niwie społecznej". W tym zakresie ponownie powołał się na sprawowanie opieki nad dwiema niepełnosprawnymi osobami i dołączył zaświadczenie Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] z dnia [...] września 2024 r. potwierdzające, że jego rodzice pozostają pod opieką wnioskodawcy od października 2016 r. Skarżący opisał czynności, które wykonuje jako opiekun dwóch niepełnosprawnych osób i podał, że codziennie musi rodziców wykąpać, przygotować im leki i lekkostrawne posiłki, monitorować czynności życiowe przez aparaturę medyczną, zrobić zakupy, sprzątać oraz raz na kwartał odbyć wizyty u lekarzy specjalistów. Skarżący wskazał, że opiekun pracujący w Domu Pomocy Społecznej wykonuje pracę 8-godzinną w systemie zmianowym, ma odprowadzane składki na ubezpieczenie emerytalno-rentowe, przysługuje mu urlop wypoczynkowy i prawo do świadczenia chorobowego, a w jego przypadku, jak napisał, tych "przywilejów" nie ma. Dodał, że jego sytuacja "predysponuje w sposób wyjątkowy do wybitnych, niepowtarzalnych zasług i osiągnięć na niwie aktywności zawodowej" kwalifikujących go jednocześnie do niepowtarzalnych zasług i osiągnięć w dziedzinie aktywności społecznej. Prezes Rady Ministrów w toku postępowania wystąpił do Dyrektora Wydziału Polityki Społecznej w [...] Urzędzie Wojewódzkim z prośbą o spowodowanie ustalenia aktualnej sytuacji socjalno-bytowej wnioskodawcy i jego najbliższej rodziny. Natomiast wnioskodawcę poprosił o wszelkie inne niż dotychczas nadesłane informacje, które w aspekcie przyznawania świadczeń specjalnych mogłyby być pomocne oraz istotne w ocenie sprawy. Skarżący poinformował, że opiekę nad niepełnosprawnymi rodzicami sprawuje od dnia powstania tej niepełnosprawności. Początkowo opiekę tę łączył z zatrudnieniem na etacie, jednak gdy stan zdrowia podopiecznych ulegał pogorszeniu skorzystał z urlopu bezpłatnego. Dalej podał, że w 2016 r. musiał całkowicie zrezygnować z zatrudnienia i podjąć się całodobowej opieki nad rodzicami. Podkreślił, że w sumie rodzicami opiekuje się 34 lata, a całodobową opiekę nad nimi sprawuje 9 lat. Skarżący udokumentował, że w okresie od [...] października 1988 r. do [...] sierpnia 2015 r. zatrudniony był w Handlowej Spółdzielni "[...]". Ponadto udokumentował, że od [...] grudnia 2013 r. do [...] lutego 2014 r. korzystał z urlopu bezpłatnego. Wnioskodawca nadesłał również kopię dokumentacji medycznej i podał, że od około 9 lat, ze względu na stan zdrowia podopiecznych, nie może opuścić domu. Nie może kontynuować własnego leczenia przez co stan jego zdrowia "ulegał dalszej degradacji w wielu schorzeniach". Z informacji przekazanych przez [...] Urząd Wojewódzki w [...] wynika, że wnioskodawca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z rodzicami. Na dochód tej rodziny składa się świadczenie pielęgnacyjne w kwocie 2988 zł i emerytury obojga rodziców w łącznej wysokości 5123,40 zł. Całkowity dochód rodziny wynosi 8111,40 zł. Skarżący oświadczył, że nie pracuje dorywczo. W grudniu 2023 r. otrzymał odszkodowanie "z drogi gminnej" w wysokości 70 000 zł. Ponadto jest właścicielem działki rolno-budowlanej i domu, w którym obecnie mieszkają. Wnioskodawca poinformował pracownika socjalnego, że nie może liczyć na wsparcie osób trzecich. Żyje w konflikcie z siostrą, natomiast brat czasami przychodzi odwiedzić rodziców. Twierdzi również, że zbyt niskie dochody i problemy zdrowotne uniemożliwiają im jakąkolwiek formę wsparcia. Rodzina nie korzysta ze świadczeń z pomocy społecznej. Zdaniem Prezesa Rady Ministrów zgromadzony w niniejszej sprawie materiał dowodowy nie daje podstaw do uznania osiągnieć skarżącego jako szczególnego przypadku dającego podstawę do przyznania świadczenia specjalnego. Ustawodawca pozostawił wyłącznemu uznaniu Prezesa, jakie okoliczności uprawniające do nabycia świadczenia specjalnego należy uznać za szczególne. Omawiane uprawnienie Prezesa zostało ukształtowane i oparte na założeniu wyróżniania świadczeniami renty lub emerytury ze względu, na szczególne zasługi osób, którym świadczenie takie jest przyznawane oraz chęć szczególnego ich uhonorowania. W ocenie Prezesa Rady Ministrów w przedmiotowej sprawie istotna była ocena, czy złożony do akt sprawy materiał dowodowy daje podstawy do uznania, że podnoszone przez wnioskodawcę okoliczności mają charakter wybitny i niepowtarzalny, czy też charakteru takiego nie posiadają. Zdaniem Prezesa Rady Ministrów skarżący nie wykazał i nie udokumentował żadnych zasług o wyjątkowym charakterze. Wskazana przez skarżącego wieloletnia opieka nad niepełnosprawnymi rodzicami niewątpliwie zasługuje na wysoką ocenę społeczną, niemniej jednak, zdaniem Prezesa Rady Ministrów nie posiada wymaganego, w postępowaniach o świadczenia specjalne, elementu wyjątkowości i jest niewystarczająca do przyznania tego świadczenia. Ocena w tym zakresie nie mogła opierać się jedynie na subiektywnym przekonaniu skarżącego. Prezes Rady Ministrów nie kwestionował codziennych trudów wynikających ze sprawowania całodobowej opieki nad rodzicami ze znacznym stopniem niepełnosprawności, jednak - w jego ocenie - nie jest to okoliczność szczególna w rozumieniu art. 82 ust. 1 ustawy. Dla osób, które rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej i decydują się na sprawowanie opieki nad osobami niepełnosprawnymi ustawodawca przewidział możliwość otrzymania świadczenia pielęgnacyjnego, które otrzymuje skarżący. Natomiast świadczenia specjalne nie są świadczeniami "zastępczymi" w przypadku gdy wysokość otrzymywanego świadczenia pielęgnacyjnego nie zaspokaja wszystkich potrzeb świadczeniobiorców. Ponadto dodatkowe uhonorowanie skrzącego w formie świadczenia specjalnego byłoby społecznie niesprawiedliwe w odniesieniu do innych opiekunów osób ze znacznym stopniem niepełnosprawności, niejednokrotnie znajdujących się w bardzo trudnych sytuacjach zarówno materialnych jak i zdrowotnych. Wyjątkowość omawianego świadczenia wyklucza dopuszczalność stosowania tej instytucji powszechnie oraz przesądza, że świadczenie przyznawane na podstawie art. 82 ust. 1 ustawy może być przyznane tylko w rzeczywiście wyjątkowych, nadzwyczajnych sytuacjach. Drugą przesłanką mogącą mieć wpływ na przyznanie przez Prezesa Rady Ministrów świadczenia specjalnego jest wystąpienie szczególnego zdarzenia losowego, czyli takiego, które można uznać za nadzwyczajne, tzn. posiadające element wyjątkowości w skali kraju. Podniesiono, że z akt nie wynika, aby przesłanka ta została spełniona. O wyjątkowości podnoszonych przez stronę okoliczności nie może przesądzać jej subiektywne przekonanie, lecz muszą to być takie okoliczności, które ze względów obiektywnych mogą być traktowane, jako szczególne. Wnioskodawca nie wykazał żadnego szczególnego zdarzenia losowego o takim charakterze. Objęcie zaś pojęciem "szczególnie uzasadnionych przypadków", takich okoliczności, jak stan zdrowia i trudna sytuacja materialna oraz życiowa, spowodowałoby odejście od obowiązujących zasad przyznawania świadczeń w wyjątkowych, niepowtarzalnych przypadkach. Jednocześnie uczyniłoby te świadczenia powszechnymi dla wszystkich takich przypadków, a to nie było jest celem tego przepisu. Świadczenie specjalne nie stanowi formy pomoc socjalnej, odszkodowania, zadośćuczynienia bądź rekompensaty za doznane krzywdy i cierpienia. Kierując się zasadą dochodzenia prawdy obiektywnej, Prezes Rady Ministrów stwierdził, że wykazane w toku postępowania okoliczności wraz ze zgromadzonym materiałem dowodowym nie wypełniają celu art. 82 ust. 1 ustawy, a tym samym nie dają podstaw do przyznania skarżącemu świadczenia specjalnego. Celem przyznania wnioskowanego świadczenia nie jest bowiem jedynie poprawa sytuacji życiowej, ale uhonorowanie osób szczególnie zasłużonych dla kraju. Instytucja ta ma charakter wyjątkowy i ma na celu polepszenie sytuacji osób, których szczególne zasługi dla społeczeństwa uzasadniają odstępstwo od ogólnie przyjętych zasad przyznawania świadczeń emerytalnych i rentowych. Świadczenia specjalne nie mają charakteru socjalnego, a ich przyznanie nie zależy wyłącznie od potrzeb osoby ubiegającej się o nie, nawet w sytuacji, gdy potrzeby te byłyby w pełni uzasadnione. Prezes z uwagi na swoją ustrojową i systemową funkcję w konstytucyjnym systemie organów państwa nie jest uprawniony do przyznawania świadczeń osobom znajdującym się w trudnym położeniu. Zabezpieczanie potrzeb socjalno-bytowych osób znajdujących się w trudnej sytuacji pozostaje w gestii instytucjonalnej pomocy społecznej. Skargę na decyzję Prezesa Rady Ministrów z dnia [...] stycznia 2025 r. wniósł A. C. Zaskarżając ją w całości skarżący podniósł, że opieka nad osobami z pełną niepełnosprawnością wymaga całodobowego zaangażowania, obejmującego czynności pielęgnacyjne, medyczne, rehabilitacyjne, a także codzienne obowiązki domowe. Opiekun musi wykonywać liczne, skomplikowane i czasochłonne czynności, często z dużym wysiłkiem fizycznym i psychicznym, co potwierdzają liczne opracowania i wytyczne dotyczące opieki nad osobami z niepełnosprawnością. Nadto skarżący przytoczył, że w latach 2019–2022 Prezes Rady Ministrów przyznał znaczne liczby świadczeń specjalnych, co obrazuje ich powszechność i brak wyjątkowości w kontekście zasług społecznych, zawodowych, artystycznych czy politycznych. To rodzi wątpliwości co do argumentacji organu, że świadczenie to ma charakter wyjątkowy i niepowtarzalny. Dodatkowo wskazał, że Prezes Rady Ministrów naruszył zasadę równości, odmawiając świadczenia opiekunowi sprawującemu opiekę nad dwoma osobami z największą niepełnosprawnością, mimo że politycy i osoby publiczne, które mogą mieć podobne zasługi, otrzymują świadczenia o charakterze powszechnym. Podkreślił, że jednoosobowa, wieloletnia, całodobowa opieka nad osobami z pełnym stopniem niepełnosprawności jest działalnością o wysokiej wartości społecznej i osobistej, często wykraczającą poza zwykłe obowiązki. Nie można jej porównywać do zasług artystów, polityków czy innych wybitnych jednostek, które choć mają znaczący wkład w dziedzinach społecznych, nie wymagają codziennego, nieprzerwanego zaangażowania w opiekę nad osobami niepełnosprawnymi. Zaznaczył, że Prezes Rady Ministrów nie odwołał się do norm konstytucyjnych, norm prawa międzynarodowego, w tym Konwencji o Prawach Osób Niepełnosprawnych, ani do orzecznictwa Trybunału Praw Człowieka. Zaznaczył, że przyznanie świadczenia powinno uwzględniać zasadę równości, niedyskryminacji oraz poszanowania godności i prawa do opieki, co wymaga szerokiego spojrzenia na sytuację opiekuna i podopiecznych, a nie tylko formalnych kryteriów ilościowych. Podniósł, że Prezes nie uwzględnił również, że dochód rodziny, w tym dodatki pielęgnacyjne i świadczenia 500+ oraz świadczenie pielęgnacyjne, jest niewystarczający do pokrycia kosztów utrzymania, remontu budynku i zapewnienia odpowiednich warunków życia. W odpowiedzi na skargę Prezes, podtrzymując dotychczasową argumentacje, wnosi o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej przepisu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Skarga nie jest zasadna. W ocenie Sądu, postępowanie przeprowadzone zostało przez organ zgodnie z wymogami ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572 ze zm.), zw. dalej "k.p.a.", a ustalenie Prezesa Rady Ministrów w zakresie braku spełnienia przesłanek uprawniających do przyznania świadczenia specjalnego jest prawidłowe. Zaskarżona i poprzedzająca ją decyzja Prezesa Rady Ministrów nie naruszają prawa. Podstawę materialnoprawną decyzji wydanej w niniejszej sprawie stanowi art. 82 ust. 1 ustawy. Zgodnie z tym przepisem, Prezes Rady Ministrów, w szczególnie uzasadnionych przypadkach może przyznać emeryturę lub rentę na warunkach i w wysokości innej niż określone w tej ustawie. Brzmienie przepisu wskazuje na uznaniowy charakter rozstrzygnięcia, jakie na tej podstawie uprawniony jest podjąć Prezes Rady Ministrów. Oznacza to, że organ administracji działając w ramach swobodnego uznania, ma możliwość wyboru rozstrzygnięcia w określonym stanie faktycznym. Zakres uznania wyznaczony jest zawsze przepisem prawa, a ramy uznania określają normy kompetencyjne, przepisy o postępowaniu administracyjnym i przepisy prawa materialnego. Uznanie administracyjne nie pozwala zatem organowi na dowolność w załatwieniu sprawy, ale jednocześnie nie nakazuje mu spełnienia każdego żądania obywatela (por. wyrok NSA z 26 września 2000 r. sygn. akt I SA 945/00). Kontrola sądu administracyjnego w przypadku decyzji wydanej w oparciu o uznanie administracyjne sprowadza się do zbadania, czy decyzja nie nosi cech dowolności, a więc czy organ administracji publicznej, prowadząc postępowanie, zebrał cały materiał dowodowy i wyboru określonego sposobu załatwienia sprawy dokonał po wszechstronnym i dogłębnym rozważeniu wszystkich okoliczności faktycznych sprawy oraz czy przyjęte przez organ rozstrzygnięcie zostało wyczerpująco i jasno uzasadnione zgodnie z wymaganiami określonymi w art. 107 § 3 k.p.a. Kontroli sądowej nie podlega natomiast sam wybór rozstrzygnięcia meritum sprawy (por. wyrok NSA z 12 stycznia 2011 r., sygn. akt I OSK 2051/11). Ustawodawca wprowadzając możliwość przyznania świadczenia w trybie art. 82 ust. 1 ustawy posłużył się nieostrym pojęciem "w szczególnie uzasadnionych przypadkach", co oznacza, że wypełnienie hipotezy powołanego przepisu ustawodawca pozostawił organowi stosującemu ten przepis. Dokonując zatem wyboru rozstrzygnięcia według kryterium "szczególnie uzasadnionego przypadku", organ przy ocenie bierze pod uwagę te okoliczności, które z uwagi na ich szczególną cechę, uzasadniają przyznanie świadczenia specjalnego. Należy zauważyć, że - wobec niedoprecyzowania przez pracodawcę kryterium przyznawania świadczenia w drodze wyjątku - w praktyce przyjęto, że nie może ono niejako dublować czy uzupełniać zakresu uprawnień, wynikających z przepisów o ubezpieczeniu społecznym bądź o pomocy społecznej - w zakresie wyłącznie wspierania osób w trudnym położeniu materialnym. Pomimo zamieszczenia danej regulacji, przyznającej szczególne kompetencje Prezesowi Rady Ministrów, w akcie normatywnym regulującym zakres świadczeń z tytułu powszechnego ubezpieczenia społecznego, przepis dany rozumie się jako przyznanie organowi władzy wykonawczej szczególnej kompetencji, co do możliwości udzielenia wsparcia każdej osobie, której trudna, czy nawet nie wystarczająco godna sytuacja bytowa nie byłaby społecznie akceptowana - w kontekście uprzednich zasług dla wspólnoty obywateli na rozmaitych niwach. Świadczenie to nie stanowi natomiast substytutu pomocy społecznej, w przypadku gdy przysługujące im wsparcie jest dla określonych osób subiektywnie nie satysfakcjonujące, albo nawet - wedle obiektywnych miar - niewystarczające. Przyznane przez ustawodawcę Prezesowi Rady Ministrów uprawnienie ma charakter uznaniowy. Stąd - wobec przyjęcia przez uprawniony organ określonych, znajdujących oparcie w powszechnie akceptowany społecznie system aksjologiczny, kryteriów przyznawania świadczenia w drodze wyjątku - nie sposób uznać, aby zastosowanie wypracowanych reguł stanowiło w rozpatrywanym przypadku naruszenie prawa - w szczególności zasady ogólnej, znajdującej zastosowanie przy wydawaniu decyzji uznaniowych - ważenia interesu publicznego i słusznego interesu strony (tak art. 7 in fine k.p.a.). W takim przypadku formułowanie odmiennych kryteriów przyznawania świadczenia, gdy pozostaje to w kompetencjach organu, naruszałoby wyrażoną w art. 10 Konstytucji zasadę trójpodziału władzy. W tym świetle należy wskazać za organem, że sytuacja życiowa skarżącego: zdrowotna, materialna (nieznaczne stałe dochody) jak i społeczna (opieka nad rodzicami ze znacznym stopieniem niepełnosprawności) - jest w istocie trudna. Nie może to jednak stanowić przesłanki przyznania danego świadczenia. W takim bowiem przypadku - w ramach polskiego systemu prawnego - przewidywana jest w różnych formach pomoc społeczna, z której skarżący może skorzystać. To, że pomoc ta może nie być wystarczająca - w kontekście artykułowanych potrzeb - nie może być przesłanką dla przyznania przedmiotowego świadczenia, dotyczącego tylko sytuacji wyjątkowych. Jak wskazał organ, nie ma ono bowiem charakteru wyłącznie uzupełniającej pomocy socjalnej i zasiłków, czy np. świadczenia pielęgnacyjnego. Trafnie skonstatował organ, że skarżący nie może być traktowany jako osoba o szczególnych zasługach - w kontekście dobra publicznego. Z kolei sytuacja materialna czy zdrowotna, w jakiej się znajduje - choć niewątpliwie trudna - nie jest następstwem zdarzenia o szczególnym charakterze, uzasadniającym przyznanie świadczenia specjalnego. Brak stałych dochodów w postaci renty w ramach systemu ubezpieczeń społecznych (także przyznanej w drodze wyjątku), jest następstwem nieopłacania stosownych składek przez większą część aktywności zawodowej skarżącego. Konkretne trudności w kontekście podejmowania zatrudnienia i odprowadzenia w związku z tym składek mogły być przedmiotem oceny jedynie w postępowaniach, dotyczących przyznania świadczenia w drodze wyjątku (art. 83 ust. 1 ustawy). Przywoływane w toku postępowania fakty z życia skarżącego jak rodzaj wykonywanej pracy w okresach, gdy skarżący był czynny zawodowo, nie stanowi o szczególnych zasługach na niwie społecznej - istotnych z perspektywy interesów większej wspólnoty. Również późniejsza rezygnacja z pracy wobec niemożności jej pogodzenia z opieką nad schorowanymi rodzicami nie stanowi o szczególnym przypadku skarżącego. W tym miejscu należy zaznaczyć, że opieka nad schorowanymi rodzicami wynika z przepisów prawa rodzinnego i opiekuńczego, w ramach obowiązku alimentacyjnego, który nakłada na dzieci obowiązek troski i zapewnienia wsparcia swoim rodzicom w sytuacji ich choroby lub starości. Dlatego też taka sytuacja skarżącego nie wyróżnia go bowiem na tle innych osób, które borykają się jednocześnie z poważnymi problemami zdrowotnymi, czy materialnymi wobec nie uzyskania praw do świadczeń z ubezpieczenia społecznego. Wypada także odnotować, że zmiana przyjętych dotąd kryteriów przyznawania świadczenia specjalnego - objęcie nim osób wyłącznie ze względu na ich sytuację materialną czy zdrowotną - oznaczałoby konieczność przyznania tej formy pomocy znaczniejszej grupie osób, znajdujących się w sytuacji analogicznej do skarżącego (tak: zasada równości wobec prawa). Z tych względów za chybione należy uznać wywody skargi dotyczące naruszenia równości wobec prawa, czy niedyskryminacji. Poza oceną Sądu pozostaje kwestia ocena ilości przyznawanych świadczeń specjalnych w poszczególnych latach. Nie znajduje się to w granicach rozpoznawanej sprawy, jak również nie należy to do kompetencji sądów administracyjnych, właściwych do oceny aktów w sprawach indywidualnych. Organ trafnie więc skonstatował, na podstawie prawidłowo dokonanych ustaleń faktycznych, że nie zachodzą przesłanki przyznania skarżącemu renty specjalnej. W tym kontekście zarzuty naruszenia przepisu prawa materialnego, zakreślającego możliwości uwzględnienia jego żądania, są chybione. Zasadnie więc odmówiono skarżącemu przyznania żądanego świadczenia. Nie można też stwierdzić, aby niewłaściwie dokonano oceny materiału dowodowego zgromadzonego w niniejszej sprawie. Żadne jej istotne okoliczności faktyczne nie są sporne, zaś treść uzasadnienia zaskarżonego aktu wskazuje jednoznacznie przesłanki, jakimi kierował się organ, wydając zaskarżone orzeczenie. Z jego treści nie wynika, aby organ pominął jakąkolwiek istotną okoliczność sprawy. Jakkolwiek trudna sytuacja skarżącego została oceniona przez organ w ramach dyskrecjonalnej władzy, nie uzasadnia to jednak przyznania wnioskowanego świadczenia. Sąd nie dostrzegł więc – zarówno na podstawie argumentacji strony skarżącej, jak i z urzędu – takiego naruszenia prawa przez organ, które przemawiałoby za wyeliminowaniem decyzji z obrotu prawnego. Z przytoczonych wyżej przyczyn, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekła jak w sentencji wyroku.