II SA/Wa 38/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Andrzej Kołodziej (spr.) Sędziowie WSA: Sędzia WSA Ewa Pisula-Dąbrowska Sędzia WSA Joanna Kube po rozpoznaniu w dniu 22 lipca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. K. o wyłączenie sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Anny Mierzejewskiej od orzekania w sprawie II SA/Wa 38/09 ze skargi A. K. na decyzję Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] listopada 2008 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie wniosku o rozkwaterowanie postanawia oddalić wniosek. Pismem z dnia 07 lipca 2009 r. A. K. zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z wnioskiem o wyłączenie sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Anny Mierzejewskiej od orzekania w sprawie o sygn. akt II SA/Wa 38/09 z jego skargi na decyzję Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] listopada 2008 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie wniosku o rozkwaterowanie. W uzasadnieniu wniosku skarżący wskazał, że ww. sędzia, wykazując nieuzasadniony "respekt", stosowała "taryfę ulgową" względem strony skarżonej. Dowodem na powyższe jest dopuszczenie do udziału w sprawie pełnomocnika z nieprawidłowo uwierzytelnionym pełnomocnictwem (zdaniem skarżącego brak daty uwierzytelnienia czyni przedmiotowe pełnomocnictwo nieważnym) oraz tolerowanie przez ww. sędziego w odpowiedzi na skargę – założenia niewywiązania się przez Sąd z powinności kontroli administracji publicznej, o której mowa w art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej: ppsa). W ocenie skarżącego, pełnomocnik organu zakłada, że przepis art. 107 par. 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego, określający wymagania formalne decyzji, nie ma zastosowania do organu, jakim jest Prezes WAM. Powyższe postępowanie pełnomocnika organu, w opinii skarżącego, powinno rodzić sankcje w postaci ukarania grzywną za obrazę Sądu lub działanie określone przez przepis art. 155 par. 1 ppsa. W dniu 15 lipca 2009 r. sędzia WSA Anna Mierzejewska złożyła pisemne oświadczenia, że po jej stronie nie zachodzą przesłanki przewidziane w art. 18 par. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), wyłączające ją od rozpoznania sprawy o sygn. akt II SA/Wa 38/09 oraz, że nie istnieją także inne okoliczności, które mogłyby wywołać uzasadnione wątpliwości, co do jej bezstronności w tej sprawie. Przedmiotowe oświadczenie znajduje się w aktach sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 18 par. 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach: w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki (art. 18 par. 1 pkt 1 ww. ustawy); swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia (art. 18 par. 1 pkt 2 ww. ustawy); osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli (art. 18 par. 1 pkt 3 ww. ustawy); w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron (art. 18 par. 1 pkt 4 ww. ustawy); w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą (art. 18 par. 1 pkt 5 ww. ustawy); w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznawanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator (art. 18 par. 1 pkt 6 ww. ustawy); w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej (art. 18 par. 1 pkt 7 ww. ustawy). Również sędzia, który brał udział w wydaniu orzeczenia objętego skargą o wznowienie postępowania, nie może orzekać co do tej skargi (par. 3 ww. art.). Jednocześnie zgodnie z treścią art. 19 powołanej ustawy, niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Wniosek o wyłączenie sędziego strona zgłasza na piśmie lub ustnie do protokołu posiedzenia w sądzie, w którym sprawa się toczy, uprawdopodabniając przyczyny wyłączenia (art. 20 par. 1 cytowanej ustawy). Powołany przepis art. 19 ww. ustawy reguluje przypadek wyłączenia sędziego ze względu na istnienie przesłanki o tzw. względnym charakterze. Oznacza to konieczność oceny każdego konkretnego przypadku. Ustawodawca posługując się pojęciem "okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności", nałożył na sąd obowiązek zbadania, czy owa okoliczność w danej sprawie rzeczywiście istnieje. Wobec braku w tym zakresie kryteriów ustawowych, sąd musi kierować się zasadami doświadczenia życiowego, mając na uwadze fakt, że – zgodnie z art. 21 i art. 22 par. 2 powołanej ustawy – przede wszystkim do sędziego należy ocena, czy będzie mógł obiektywnie i bez skrępowania rozpoznać sprawę i wydać w niej orzeczenie. Ustawa nakłada również obowiązek na stronę postępowania, w postaci konieczności uprawdopodobnienia przyczyny wyłączenia. Rozpoznając sprawę należało ustalić, czy zachodzą takie okoliczności, które w sytuacji konkretnego sędziego mogą budzić uzasadnione wątpliwości, co do wydania przez niego orzeczenia opartego na obiektywnych przesłankach. W ocenie Sądu, podnoszone przez skarżącego okoliczności nie wywołują uzasadnionej wątpliwości, co do bezstronności powołanego sędziego w niniejszej sprawie. Czynności podjęte w sprawie przez skład orzekający, z którymi skarżący nie zgadza się, nie mogą wskazywać na taką okoliczność. Podniesiony przez skarżącego zarzut, że powołany sędzia WSA "stosowała taryfę ulgową względem strony skarżonej" stanowi przejaw subiektywnych odczuć A. K. i nie może wskazywać na przesłankę braku bezstronności powołanego sędziego. Ocena prawidłowego stosowania prawa należy do sądu wyższej instancji, tj. Naczelnego Sądu Administracyjnego, w ramach kontroli instancyjnej. Stronie postępowania sądowoadministracyjnego przysługują środki odwoławcze, za pomocą których możliwe jest kwestionowanie orzeczeń sądu. Sąd rozpoznający wniosek o wyłączenie sędziego nie bada zasadności i prawidłowości rozstrzygnięcia podjętego w sprawie przez skład orzekający. Zatem w niniejszej sprawie, zdaniem Sądu, skarżący nie uprawdopodobnił, że istnieją okoliczności, które mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość, co do bezstronności wymienionego sędziego w niniejszej sprawie. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 22 par. 1 i par. 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.