II SA/Wa 384/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Lipiński po rozpoznaniu w dniu 14 sierpnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. D. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na uchwałę Zarządu Dzielnicy M. m. W. z dnia [...] października 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zakwalifikowania wniosku o zawarcie umowy najmu lokalu mieszkalnego postanawia przywrócić termin do wniesienia skargi. W dniu 30 stycznia 2012 r. M. D. wniosła skargę na uchwałę Zarządu Dzielnicy M. m. W. z dnia [...] października 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zakwalifikowania wniosku o zawarcie umowy najmu lokalu mieszkalnego. W skardze zawarty został również wniosek o przywrócenie terminu do jej wniesienia. Uzasadniając wniosek skarżąca wyjaśniła, że uchybiła terminowi bez swojej winy, ponieważ nie wiedziała o możliwości wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Po otrzymaniu od organu w dniu 18 listopada 2010 r. pisma z [...] listopada 2010 r. zawiadamiającego o odmowie zakwalifikowania jej wniosku o zawarcie umowy najmu lokalu skarżąca wniosła w dniu 25 listopada 2010 r. pismo o ponowne rozpatrzenie sprawy. Pismem z dnia [...] stycznia 2011 r., doręczonym M. D. dopiero 25 stycznia 2011 r., skarżąca została poinformowana przez organ, że brak jest możliwości przychylenia się do jej prośby. M. D., nie będąc pouczona o sposobie zaskarżenia uchwały, kierowała dalsze pisma do Wydziału Zasobów Lokalowych dla Dzielnicy M. Urzędu Miasta W. Skarżąca oświadczyła, że o możliwości wniesienia skargi do sądu administracyjnego dowiedziała się dopiero 24 stycznia 2012 r. od pełnomocnika ustanowionego z urzędu w toczącym się postępowaniu sądowym o eksmisję z powództwa Miasta W. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o odrzucenie skargi, wskazując, że pisma z dnia 25 listopada 2010 r. nie można traktować jako wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, ponieważ skierowane było do Urzędu m. W. Urzędu Dzielnicy M. Burmistrza Dzielnicy M., a więc niewłaściwego organu, nadto skarżąca wniosła o ponowne rozpatrzenie sprawy, nie wzywając do usunięcia naruszenia prawa. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 53 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270) – zwanej dalej ppsa, skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. W przypadkach, o których mowa w art. 52 § 3 i 4, skargę wnosi się terminie trzydziestu dnia od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania o usunięcie naruszenia prawa. Natomiast stosownie do treści art. 86 § 1 ppsa, jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania są przedmiotem skargi. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. Po upływie roku od uchybionego terminu, jego przywrócenie jest dopuszczalne tylko w przypadkach wyjątkowych (art. 87 § 1 – § 5 ppsa). Zgodnie natomiast z treścią art. 112 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.) – zwanej dalej Kpa, błędne pouczenie w decyzji co do prawa odwołania albo wniesienia powództwa do sądu powszechnego lub skargi do sądu administracyjnego nie może szkodzić stronie, która zastosowała się do tego pouczenia. Tym bardziej nie może szkodzić stronie zaniechanie przez organ pouczenia o możliwości wniesienia skargi lub powództwa do właściwego sądu. Wyjaśnić trzeba, że ustawa nie stanowi co należy rozumieć przez sytuację wyjątkową. Należy przyjąć, że są to nadzwyczajne okoliczności, które uniemożliwiały złożenie wniosku o przywrócenie terminu w normalnym terminie (por. B. Dauter, Metodyka pracy sędziego sądu administracyjnego, Wyd. LexisNexis, Warszawa 2008 r., s. 197). W ocenie Sądu skarżąca wykazała, że wystąpiły takie szczególne okoliczności, które uzasadniają przywrócenie terminu do wniesienia skargi po upływie roku od uchybionego terminu. Brak jakiegokolwiek pouczenia przez właściwy organ o sposobie i terminie wniesienia skargi do sądu administracyjnego, pomimo składania przez skarżącą kolejnych pism do sprawy, dostatecznie uprawdopodabnia brak winy strony w uchybieniu tego terminu. To na organie administracji publicznej ciąży obowiązek udzielania wyjaśnień i wskazówek zapobiegających szkodzie z powodu nieznajomości prawa (art. 9 zd. 2 Kpa). Argumenty zawarte w odpowiedzi na skargę, iż pismo skarżącej z dnia 25 listopada 2010 r. nie stanowiło wezwania do usunięcia naruszenia prawa oraz zaadresowane zostało do nieprawidłowego organu w kontekście braku pouczenia o możliwości wniesienia skargi oraz braku wyjaśnienia celu złożenia tego pisma (art. 64 § 2 Kpa), nie stanowi wystarczającego usprawiedliwienia dla odrzucenia skargi, ponieważ oznaczałoby w rzeczywistości pozbawienie strony konstytucyjnego prawa do sądu (art. 45 Konstytucji RP) oraz przerzucenie konsekwencji działalności (w tym przypadku zaniechania) organu na stronę. Na taką ocenę sytuacji wpływa również postawa M. D., która pomimo informacji o odmowie zakwalifikowania jej wniosku o zawarcie umowy najmu lokalu mieszkalnego (pismo organu z dnia [...] listopada 2010 r.), nie pozostawała w bezczynności, lecz próbowała we własnym zakresie zmienić decyzję Zarządu Dzielnicy M. poprzez wnoszenie kolejnych pism do sprawy, wniosła nadto skargę na uchwałę niezwłocznie po uzyskaniu informacji o takim prawie jej przysługującym. Zachowany został także siedmiodniowy termin do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, ponieważ przyczyna uchybienia terminu ustała w dniu 24 stycznia 2012 r., czyli w dniu, w którym skarżąca dowiedziała się o możliwości wniesienia skargi na uchwałę, skargę wniesiono natomiast 30 stycznia 2012 r. Jednocześnie z wnioskiem została również dokonana czynność, której strona nie dokonała w terminie, nadto skarga wraz z wnioskiem została wniesiona do Sądu za pośrednictwem właściwego organu. Ostatnim dniem do wniesienia skargi był 24 stycznia 2011 r., czyli sześćdziesiąty dzień od dnia wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa (art. 53 § 2 ppsa), skargę wniesiono 30 stycznia 2012 r. (tymczasem pismo organu z dnia [...] stycznia 2011 r., stanowiące odpowiedź na pismo skarżącej z dnia 25 listopada 2010 r., zostało doręczone M. D. w dniu 25 stycznia 2011 r., a więc dzień później niż ostatni dzień na wniesienie skargi w przypadku bezczynności organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa). Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 86 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.