II SA/Wa 3925/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Szmydt (spr.), Sędzia WSA Waldemar Śledzik, Asesor WSA Michał Sułkowski, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 16 lutego 2022 r. sprawy ze skargi H. M. na postanowienie Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia [...] lipca 2021 r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy - oddala skargę - Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (dalej "KRUS") postanowieniem z [...] lipca 2021 r. (znak: [...]), działając na podstawie art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r, poz. 735, dalej: "k.p.a.") stwierdził uchybienie terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy złożonego przez H. M. (dalej: "Skarżąca") od decyzji z [...] czerwca 2021 r. Prezesa KRUS odmawiającej Skarżącej prawa do rodzicielskiego świadczenia uzupełniającego. Z akt sprawy wynikało, że wnioskiem z [...] lutego 2021 r. Skarżąca wystąpiła o przyznanie rodzicielskiego świadczenia uzupełniającego. Decyzją z dnia [...] czerwca 2021 r. Prezes KRUS, na podstawie art. 36 ust. 1 pkt 11 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U. z 2021 r., poz. 266) i art. 3 ust. 9 ustawy z dnia 31 stycznia 2019 r. o rodzicielskim świadczeniu uzupełniającym (Dz. U. z 2021 r., poz. 419), odmówił Skarżącej prawa do rodzicielskiego świadczenia uzupełniającego. W uzasadnieniu organ argumentował, że Skarżąca pobiera emeryturę w wysokości 1276,30 zł oraz ma przyznane prawo do emerytury pracowniczej z ZUS w wysokości 980,10 zł. Kwota pobieranego przez nią świadczenia jest wyższa od wysokości najniższej emerytury, która od dnia 1 marca 2021 r. wynosi 1250,88 zł, toteż w sprawie nie zachodzą przesłanki by przyznać Skarżącej wnioskowane świadczenie. Decyzję doręczono do rąk T. M., który pokwitował odbiór korespondencji własnoręcznym podpisem w dniu 29 czerwca 2021 r. Skarżąca złożyła osobiście w Placówce Terenowej KRUS w [...] w dniu [...] lipca 2021 r. wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Zaskarżonym w niniejszej sprawie postanowieniem, Prezes KRUS stwierdził uchybienie terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. W uzasadnieniu wyjaśnił, że przedmiotowy wniosek został złożony po upływie 14 dni od dnia doręczenia decyzji z [...] czerwca 2021 r. Wskazano, że upłynął on w dniu [...] lipca 2021 r. Zaskarżone postanowienie zawierało pouczenie o prawie wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. Wymienione na wstępie postanowienie stało się przedmiotem skargi H. M. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. W uzasadnieniu skargi podniosła ona, że wydane rozstrzygnięcie jest dla niej krzywdzące. Wskazała, że wychowała pięcioro dzieci, a to związane było z trudną sytuacją finansową, która pogorszyła się po śmierci jej męża. W odpowiedzi na skargę, Prezes KRUS wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na podstawie art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 2167 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej. Jest więc to kontrola legalności rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym, z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i procesowym. Przedmiotem skargi jest postanowienie Prezesa KRUS stwierdzające uchybienie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Sąd rozpoznał zatem skargę w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, zgodnie z art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329), dalej: "p.p.s.a." Oceniając przedmiotową skargę według powyższych kryteriów, uznać należy, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie wskazać należy, że postępowanie organu w niniejszej sprawie jest prawidłowe. Zaskarżone w niniejszej sprawie rozstrzygnięcie, choć niezwykle lakoniczne, odpowiada prawu, a jego treść w minimalnym stopniu realizuje postanowienia art. 107 § 3 k.p.a. Prezes KRUS w niniejszej sprawie nie dopuścił się naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, również zasad ogólnych postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na końcowy wynik sprawy. Podstawa prawna zaskarżonego postanowienia tj. art. 134 k.p.a. wskazuje, że od decyzji wydanej w pierwszej instancji przez ministra lub samorządowe kolegium odwoławcze nie służy odwołanie, jednakże strona niezadowolona z decyzji może zwrócić się do tego organu z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy; do wniosku tego stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji. Tego rodzaju organem jest Prezes KRUS. Termin na złożenie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, zgodnie z art. 134 k.p.a. określony został w art. 129 § 2 k.p.a., w którym to wskazano, że odwołanie (wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy) wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie. Przesyłka zawierająca decyzję z [...] czerwca 2021 r. wydaną przez Prezesa KRUS została doręczona do rąk T. M., który pokwitował odbiór korespondencji własnoręcznym podpisem w dniu 29 czerwca 2021 r. Termin na złożenie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy upływał zatem w dniu 13 lipca 2021 r. Pismo złożone w dniu 14 lipca 2021 r., było pismem wniesionych z uchybieniem określonego terminu ustawowego. Skarżąca nie wniosła przy tym o przywrócenie terminu, nie kwestionowała prawidłowości dokonanego doręczenia, jak i nie przedstawiła dowodów świadczących by stanowisko organu w niniejszej sprawie – w zaskarżonym postanowieniu – było nieprawidłowe. Sąd nie znajduje zatem podstaw by kwestionować prawidłowość rozstrzygnięcia organu administracji publicznej w niniejszej sprawie. Odnosząc się do argumentacji skargi, należy wskazać, że Skarżąca nie zauważa, że postanowienie Prezesa KRUS z [...] lipca 2021 r. jest rozstrzygnięciem wyłącznie formalnym, w którym organ stwierdza jedynie uchybienie terminu do wniesienia środka odwoławczego. Merytoryczna ocena wniosku została dokonana w drodze decyzji tego organu z [...] czerwca 2021 r. Dopiero w przypadku skutecznego złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, jej sprawa zostałaby ponownie oceniona pod względem merytorycznym. Organy administracji publicznej, nie są bowiem uprawnione, w przypadku wydawania postanowienia tego rodzaju do merytorycznej kontroli decyzji wydanej w I instancji. Merytoryczne rozpoznanie odwołania wniesionego po terminie stanowi rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. (tak: wyrok NSA z 16 lutego 1998 r., IV SA 727/96, LEX nr 43307; wyrok NSA z 30 grudnia 1998 r., IV SA 2294/96, LEX nr 45698). W orzecznictwie utrwalił się ponadto pogląd, że uchybienie terminowi jest okolicznością obiektywną i w razie jej stwierdzenia - organ odwoławczy nie ma innej możliwości niż wydanie postanowienia o uchybieniu terminowi przewidzianego w art. 134 (tak: wyrok NSA w Łodzi z 21 marca 1997 r., SA/Łd 2990/95, LEX nr 29079). W związku z tym stwierdzenie uchybienia terminowi wniesienia odwołania nie zależy od uznania organu odwoławczego (tak: wyrok NSA w Gdańsku z 29.01.1997 r., I SA/Gd 1482/96, LEX nr 29004). Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie - działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. - orzekł, jak w sentencji wyroku.