II SA/Wa 398/08

PostanowienieWSA w Warszawie2008-11-12

Skład orzekający: Sędzia WSA Stanisław Marek Pietras, Sędzia WSA Anna Mierzejewska, Sędzia WSA Janusz Walawski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do wyłączenia sędziego od rozpoznania wniosku o wyłączenie innego sędziego, jeśli strona zarzuca mu subiektywne odczucia dotyczące "niemądrego" prowadzenia sprawy i "szyderczego kpienia z ciężaru faktów"?
Ratio decidendi
Wniosek o wyłączenie sędziego został oddalony, ponieważ strona skarżąca nie uprawdopodobniła istnienia okoliczności, które mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego. Zarzuty skarżącego miały charakter subiektywnych odczuć i nie stanowiły konkretnych dowodów na istnienie stosunków osobistych mogących wpłynąć na bezstronność sędziego, zgodnie z art. 18 i 19 PPSA.
Stan faktyczny
B. R. złożył wniosek o wyłączenie sędziego Bronisława Szydło w sprawie dotyczącej skargi na postanowienie Prezesa Instytutu Pamięci Narodowej w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia. Sąd wezwał skarżącego do uzupełnienia braków formalnych wniosku poprzez podanie przyczyny uzasadniającej wyłączenie i jej uprawdopodobnienie. Skarżący wyjaśnił, że "ciężar faktów jest zbyt wielki dla funkcjonariuszy publicznych", postępowanie jest prowadzone "niemądry" i zarzucił sędziom "szydercze kpienie z ciężaru wszystkich faktów".
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o wyłączenie sędziego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Stanisław Marek Pietras (spr.) Sędzia WSA Anna Mierzejewska Sędzia WSA Janusz Walawski po rozpoznaniu w dniu 12 listopada 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. R. z dnia 13 czerwca 2008 r. o wyłączenie sędziego WSA Bronisława Szydło w sprawie ze skargi B. R. na postanowienie Prezesa Instytutu Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu z dnia [...] grudnia 2003 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia żądanej treści postanawia - oddalić wniosek - W dniu 17 czerwca 2008 r. B. R. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosek o wyłączenie sędziego WSA Bronisława Szydło w sprawie z jego skargi na postanowienie Prezesa Instytutu Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu z dnia [...] grudnia 2003 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia żądanej treści. Pismem z dnia 25 czerwca 2008 r. wezwano B. R. do uzupełnienia braków formalnych złożonego wniosku poprzez podanie przyczyny uzasadniającej wyłączenie oraz jej uprawdopodobnienie przez wskazanie dowodów, które mają czynić prawdopodobnymi podane przez skarżącego okoliczności. Doręczenie pisma nastąpiło w dniu 15 lipca 2008 r. (dowód – zwrotne potwierdzenie odbioru w aktach sprawy). W dniu 22 lipca 2008 r. zostało nadane pismo do Sądu, w którym, odnosząc się do wezwania Sądu z dnia 25 czerwca 2008 r., B. R.wyjaśnił, iż ciężar faktów jest zbyt wielki dla funkcjonariuszy publicznych zajmujących się jego sprawą. Ponadto zarzucił, że postępowanie w jego sprawie prowadzone jest w sposób "niemądry" oraz zarzucił sędziom prowadzącym jego sprawę szydercze kpienie z ciężaru wszystkich faktów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 18 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) - dalej powoływanej również jako ppsa, sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach: 1. w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki, 2. swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia, 3. osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli, 4. w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron, 5. w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą, 6. w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator, 7. w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej. Powody wyłączenia trwają także po ustaniu uzasadniającego je małżeństwa, przysposobienia, opieki lub kurateli. Sędzia, który brał udział w wydaniu orzeczenia objętego skargą o wznowienie postępowania, nie może orzekać co do tej samej skargi (art. 18 § 2 i § 3 ppsa). Stosownie natomiast do art. 19 powołanej ustawy, niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli między nim a jedną ze stron lub jej przedstawicielem zachodzi stosunek osobisty tego rodzaju, że mógłby wywołać wątpliwości co do bezstronności sędziego. Wniosek o wyłączenie sędziego strona zgłasza na piśmie lub ustnie do protokołu posiedzenia w sądzie, w którym sprawa się toczy, uprawdopodabniając przyczyny wyłączenia (art. 20 § 1 ppsa). Strona, która przystąpiła do rozprawy, powinna uprawdopodobnić ponadto, że przyczyna wyłączenia dopiero później powstała lub stała się jej znana (art. 20 § 2 ppsa). Ponadto, dla wyjaśnienia charakteru stosunków łączących sędziego ze stroną, przepis art. 22 § 2 ppsa nakłada na sędziego, którego dotyczy wniosek o wyłączenie, obowiązek złożenia stosownego oświadczenia. Według znajdującego się w aktach sprawy oświadczenia sędziego Bronisława Szydło, w przedmiotowej sprawie nie zachodzą przesłanki wymienione w art. 18 § 1 ppsa, nie istnieją również inne okoliczności, które mogłyby wywołać wątpliwości co do bezstronności sędziego (art. 19 ustawy). Należy zaznaczyć, iż autorytet moralny sędziego przemawia za wiarygodnością złożonego wyjaśnienia i jeżeli strona żądająca wyłączenia zaprzecza jego prawdziwości, obowiązana jest wskazać i udowodnić okoliczności, które by podważały wiarygodność oświadczenia sędziego (por. postanowienie SN z dnia 25 sierpnia 1971 r. sygn. akt I CZ 212/71, publ. OSNC 1972/3/55). W ocenie Sądu, podnoszone przez skarżącego okoliczności nie wywołują uzasadnionej wątpliwości co do bezstronności sędziego w niniejszej sprawie. Należy bowiem stwierdzić, iż są one wyłącznie przejawem subiektywnych odczuć B. R. Skarżący nie wskazuje żadnych konkretnych zarzutów co do charakteru stosunków osobistych wpływających na możliwość bezstronnego rozpoznania sprawy przez skład orzekający. Samo zaś przeświadczenie skarżącego co do tego, iż sędzia szyderczo kpi z ciężaru faktów i prowadzi proces w sposób "niemądry", nie jest przesłanką do żądania jego wyłączenia. Wobec braku wykazania przez skarżącego uprawdopodobnienia przyczyn wyłączenia sędziego zawartych w treści art. 18 i 19 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 22 § 1 i § 2 cytowanej ustawy, orzekł jak w postanowieniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło