II SA/Wa 4/13
PostanowienieWSA w Warszawie2013-04-15
Skład orzekający: Iwona Malicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, uzasadniając tym samym przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego, uznając, że skarżący nie wykazał, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Mimo skromnego życia, łączny dochód gospodarstwa domowego (prawie 8.000 zł netto miesięcznie) oraz posiadanie stałych dochodów przez członków rodziny, nie pozwalały na stwierdzenie niedostatku w rozumieniu przepisów o prawie pomocy.Stan faktyczny
K. B. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego. Wskazał, że jego gospodarstwo domowe (on, matka, ojciec, siostra) osiąga łączny miesięczny dochód netto w wysokości 7.972 zł. Rodzina nie posiada nieruchomości ani oszczędności, a ponosi stałe miesięczne wydatki związane z utrzymaniem mieszkania, gazem, podatkiem od nieruchomości, spłatą pożyczki, telefonem, abonamentem RTV oraz kosztami zakupu leków. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Iwona Malicka po rozpoznaniu w dniu 15 kwietnia 2013 r. w Warszawie na posiedzeniu niejawnym wniosku K. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi K. B. na decyzję Prezesa Rady Ministrów z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania renty specjalnej postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy.
K. B. złożył w niniejszej sprawie wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego.
Powyższy wniosek uzupełnił, składając wypełniony formularz PPF oraz kserokopie dokumentów, poświadczających sytuację finansową jego rodziny.
W uzasadnieniu wniosku wskazał, że w gospodarstwie domowym pozostaje wraz z matką, ojcem oraz siostrą. Podał, że na dochód gospodarstwa domowego składa się emerytura matki w wysokości 1.300 zł netto, emerytura ojca w wysokości 2.200 zł netto, wynagrodzenie siostry za pracę, w wysokości 3.600 zł netto oraz jego renta (podał, że jest osobą chorą [...]) w kwocie 772 zł netto – łącznie 7.972 zł netto.
Oświadczył też, że poza mieszkaniem spółdzielczym własnościowym rodzina nie posiada żadnych nieruchomości, oszczędności, ani przedmiotów wartościowych.
Jednocześnie wskazał, że do stałych miesięcznych wydatków gospodarstwa domowego należą opłaty za mieszkanie, w wysokości 434,89 zł, opłata za gaz 63,13 zł, podatek od nieruchomości, 72 zł za rok 2013 r., spłata pożyczki - 274,64 zł rata, opłata za telefon - 27 zł oraz opłata za abonament RTV, w wysokości 18,65 zł, a także koszty zakupu leków przez rodziców.
Mając na względzie powyższe zważono, co następuje:
Należy stwierdzić, że w niniejszej sprawie skarżący, stosownie do treści art. 239 pkt 1 lit. e ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012, poz. 270 ze zm.), nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych.
Jednocześnie, zgodnie z art. 262 powołanej ustawy, przepisy o przyznaniu prawa pomocy, w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego, mają odpowiednie zastosowanie do stron korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych.
Stosownie do art. 245 § 1 i 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie częściowym i obejmować tylko ustanowienie radcy prawnego. Przyznanie tego prawa osobie fizycznej następuje na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy wtedy, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Jednocześnie zgodnie z treścią art. 199 cytowanej ustawy, generalną zasadą postępowania sądowego jest ponoszenie przez stronę kosztów, związanych z jej udziałem w sprawie. Dlatego też pomoc państwa wyrażona w przepisach o prawie pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym skierowana jest do osób, które albo mają bardzo niskie dochody, albo ich w ogóle nie posiadają, tj. do osób, które z uwagi na bardzo ciężką sytuację materialną, często nie mają zaspokojonych nawet podstawowych potrzeb życiowych. Udzielenie stronie prawa pomocy jest formą dofinansowania jej z budżetu państwa, z tego względu Sąd, jako dysponent środków publicznych, odpowiedzialny za zasadność i legalność ich wydatkowania, ma obowiązek zbadania, czy strona wnioskująca o przyznanie prawa pomocy, rzeczywiście spełnia przesłanki do przyznania jej tego prawa.
Ze złożonego w niniejszej sprawie wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że łączny dochód gospodarstwa domowego skarżącego wynosi prawie 8.000 zł netto miesięcznie. Zarówno skarżący, jak pozostali członkowie rodziny, posiadają stałe dochody.
Do niezbędnych kosztów utrzymania należało zaliczyć opłaty związane z mieszkaniem oraz wyżywienie. Wzięto również pod uwagę konieczność spłaty kredytu i zakupu leków. Powyższe okoliczności pozwalają na stwierdzenie, że choć wnioskodawca żyje wraz z rodziną skromnie, nie pozostaje w niedostatku.
Jak już wcześniej wskazano, koszty strony, związane z jej udziałem w sprawie, mogą zostać pokryte z budżetu państwa jedynie w przypadku, gdy jej dochody oraz stan majątkowy są istotnie niższe od przeciętnych i często nie wystarczają nawet na zaspokojenie podstawowych potrzeb.
W związku z powyższym trzeba uznać, iż w niniejszej sprawie wnioskodawca nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Dlatego, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 262, art. 254 § 1, art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło