II SA/Wa 411/17
WyrokWSA w Warszawie2017-06-08
Skład orzekający: Andrzej Góraj, Danuta Kania, Piotr Borowiecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Centralna Komisja Lekarska, uchylając orzeczenie Rejonowej Komisji Lekarskiej i wydając własne orzeczenie na niekorzyść strony, naruszyła przepisy postępowania administracyjnego i prawa materialnego, w szczególności dotyczące kwalifikacji stanu zdrowia kandydata do służby w Policji?Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie posiada kompetencji do samodzielnej oceny poprawności merytorycznej orzeczeń lekarskich ani dopuszczania dowodów z opinii biegłych. Kontroluje jedynie legalność zaskarżonego rozstrzygnięcia. W niniejszej sprawie organ prawidłowo zastosował przepisy rozporządzenia dotyczące wykazu chorób i ułomności, wyczerpująco zebrał i ocenił materiał dowodowy, a orzeczenie odwoławcze nie było wydane na niekorzyść strony, gdyż organ I instancji również orzekł o niezdolności do służby.Stan faktyczny
M. K. złożył skargę na orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej (CKL), która uchyliła orzeczenie Rejonowej Komisji Lekarskiej (RKL) i uznała go za niezdolnego do służby w Policji (kategoria N) z powodu niedomykalności zastawki mitralnej. Skarżący zarzucił organom naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym błędną interpretację § 46 pkt 10 rozporządzenia dotyczącego wykazu chorób i ułomności, a także pominięcie opinii lekarskich wskazujących na śladową niedomykalność. Wniósł o uznanie go za zdolnego do służby lub uchylenie orzeczeń.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Góraj (spr.), Sędziowie WSA Danuta Kania, Piotr Borowiecki, Protokolant specjalista Sylwia Mikuła, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 czerwca 2017 r. sprawy ze skargi M. K. na orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia zdolności do służby - oddala skargę -
Po rozpatrzeniu odwołania M. K. z dnia [...] października 2016 r. (wpływ do CKL w dniu [...] listopada 2016 r.) od orzeczenia [...]Rejonowej Komisji Lekarskiej w W. nr [...] z dnia [...] września 2016 r. i na podstawie art. 47 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 28 listopada 2014 r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1822), Centralna Komisja Lekarska podległa Właściwemu Ministrowi do spraw Wewnętrznych orzeczeniem z [...] grudnia 2016 r. nr [...] uchyliła zaskarżone orzeczenie przyznające kandydatowi do służby kategorię "N" i rozpoznając u strony:
1. Niedomykalność zastawki mitralnej. § 4610r4N
2. Blizny po oparzeniu na ramieniu i przedramieniu prawym. §3p1r4Z
3. Krótkowzroczność i astygmatyzm obu oczu. §7p2r4Z
4. Skrzywienie przegrody nosa nieupośledzające drożności nosa. §28p1r4Z
uznała ją również za niezdolną do służby w Policji - kat. N
W uzasadnieniu orzeczenia Centralna Komisja Lekarska w W. podległa Ministrowi Właściwemu do Spraw Wewnętrznych podniosła, iż skierowała Odwołującego się na badanie Echo serca, badanie EKG metodą Holtera i konsultację kardiologiczną, a także przeprowadziła badanie własne. Po wnikliwej analizie całości dokumentacji orzeczniczej stwierdziła, iż u Odwołującego się występują cechy wypadania płatków zastawki mitralnej oraz niewielka niedomykalność zastawki mitralnej. U Odwołującego się nie występują objawy charakterystyczne dla zespołu wypadania płatków zastawki mitralnej. Całodobowa rejestracja EKG nie wykazała istotnych zaburzeń rytmu serca. Wobec niewystępowania objawów klinicznych towarzyszących wypadaniu płatków zastawki mitralnej kwalifikacja według §46pl2 - "zespół wypadania płatka zastawki dwudzielnej" jest błędna, ponieważ powyższe rozpoznanie z definicji obejmuje objawy kliniczne. Jednak z powodu obecności niedomykalności zastawki mitralnej ocenionej według pomiarów echokardiograficznych jako "niewielka" lub "mała" odwołujący się podlega kwalifikacji według §46pl0 wykazu chorób i ułomności, wraz z kategoriami zdolności do służby w Policji, Straży Granicznej, Państwowej Straży Pożarnej oraz Biura Ochrony Rządu stanowiącego załącznik do rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 19 grudnia 2014 r. (Dz. U. z 2014 r., poz. 1898), gdzie w rubryce 4 widnieje litera N - niezdolny do służby w Policji. Jedynie śladową niedomykalność zastawki kwalifikuje się jako nieobecność dysfunkcji zastawki. Blizny po oparzeniu w okolicy ramienia i przedramienia prawego na podstawie §3pl, krótkowzroczność i astygmatyzm obu oczu na podstawie §7p2 oraz skrzywienie przegrody nosa nieupośledzające drożności nosa na podstawie §28pl wyżej wymienionego rozporządzenia zakwalifikowano według rubryki 4 do kategorii Z - zdolny do służby w Policji.
Wobec powyższego CKL uchylając orzeczenie MRKL wydała własne, na postawie art. 47 ust. 1 pkt. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2014 r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1822).
Od powyższego rozstrzygnięcia skargę do tutejszego Sądu wywiódł M.K., zarzucając organowi:
- naruszenie przepisów postępowania, tj.
• art. 7 w zw. z art. 77 § 1 w zw. z art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23 z późn. zm., dalej: kpa) w zw. z art. 4 ustawy z dnia 28 listopada 2014 r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych (Dz. U. poz. 1822, dalej: ustawa o komisjach) poprzez niewyczerpujące zebranie materiału dowodowego oraz błędne jego rozpatrzenie, a w konsekwencji niewyczerpujące wyjaśnienie w sposób niebudzący wątpliwości okoliczności istnienia u Skarżącego śladowej niedomykalności mitralnej oraz dysfunkcji zastawki z wypadaniem płatka, co doprowadziło do błędnych ustaleń faktycznych polegających na przyjęciu, że Skarżący spełnia kryteria z § 46 pkt 10 rozporządzenia z dnia 19 grudnia 2014 r. w sprawie wykazu chorób i ułomności, wraz z kategoriami zdolności do służby w Policji, Straży Granicznej, Państwowej Straży Pożarnej oraz Biurze Ochrony Rządu (Dz. U. poz. 1898, dalej: rozporządzenie) co w konsekwencji mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy,
• art. 7 w zw. z art. 80 kpa w zw. z art. 4 ustawy o komisjach, poprzez pominięcie przedstawionych w toku orzekania: opinii z dnia [...] października 2016 r., w której stwierdzono nie spełnianie kryteriów do rozpoznania wypadania płatka oraz opinii z dnia [...] grudnia 2016 r., w której stwierdzono brak pełnych kryteriów zespołu wypadania płatka, jak również, w których stwierdzono jedynie śladową niedomykalność zastawki, co zgodnie z § 46 pkt 10 i pkt 12 nie kwalifikuje do przyznania kategorii N, co w konsekwencji mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
- naruszenie prawa materialnego, tj.:
• § 46 pkt 10 rozporządzenia poprzez błędne przyjęcie, że stan zdrowia Skarżącego wypełnia przesłanki zawarte ww. przepisie, co miało wpływ na wynik sprawy;
• art. 47 ust. 2 ustawy o komisjach poprzez wydanie przez Centralną Komisję Lekarską po rozpatrzeniu odwołania orzeczenia na niekorzyść osoby badanej, w sytuacji gdy orzeczenie Rejonowej komisji lekarskiej nie było sprzeczne z prawem oraz nie zostało wydane z pominięciem istotnych okoliczności faktycznych, co miało wpływ na wynik sprawy.
Wobec powyższych zarzutów strona wniosła:
- na podstawie art. 146 § 2 ppsa o uznanie za zdolnego do służby w Policji (kategoria Z), o którym mowa w art. 5 ustawy o komisjach, ewentualnie:
- na podstawie art. 146 § 1 ppsa o uchylenie orzeczenia oraz
- na podstawie art. 135 ppsa o uchylenie orzeczenia Komisji Lekarskiej w W. z dnia [...]września 2016 r. nr [...].
Ponadto wniosła:
- na podstawie art. 200 ppsa o zasądzenie kosztów postępowania wg norm przepisanych.
- na podstawie art. 106 § 3 ppsa o przeprowadzenie dowodu uzupełniającego z dokumentu, konsultacji dr nauk medycznych, kardiologa W.S., na okoliczność wykazania różnicy między śladową, a małą niedomykalnością mitralną, co ma istotny wpływ na ustalenie wykładni § 46 pkt 10 rozporządzenia, a w konsekwencji na ustalenie czy okoliczności faktyczne występujące u Skarżącego wypełniają hipotezę tej normy.
W ocenie skarżącego Komisja wybiórczo prześledziła treść wziętych pod uwagę opinii z badań przedstawianych przez Skarżącego. W badaniu z dnia [...] października 2016 r. stwierdzone zostało niespełnienie kryteriów do rozpoznania wypadania płatków, jak również wskazana została śladowa niedomykalność zastawki mitralnej. Dodatkowo w żadnej z opinii nie stwierdzono dysfunkcji zastawki, o której mowa w objaśnieniach do § 46 pkt 12 rozporządzenia, uzasadniającego zakwalifikowanie stanu zdrowia Skarżącego z § 46 pkt 10 rozporządzenia. W ocenie strony, a contrario przepis stanowi, że brak dysfunkcji zastawki uniemożliwia kwalifikację z pkt 10, a wypadanie płatka zastawki mitralnej jedynie ze śladową jej niedomykalnością nie kwalifikuje się jako dysfunkcji zastawki. Nawet więc stwierdzenie u Skarżącego faktu wypadania płatków nie jest według niego samoistną przesłanką uzyskania kategorii N, z uwagi na to, że może on zostać uznany zgodnie z przepisami za brak dysfunkcji zastawki. Brak więc rozpatrzenia całości materiału dowodowego doprowadził do błędnych logicznie wniosków organu orzeczniczego, co spowodowało uznanie Skarżącego za niezdolnego do służby w Policji.
Skarżący podkreślił również, że organ pominął przedstawioną w toku orzekania: opinię z dnia [...] października 2016 r., w której stwierdzono nie spełnianie kryteriów do rozpoznania wypadania płatka oraz opinię z dnia [...] grudnia 2016 r. w której stwierdzono brak pełnych kryteriów zespołu wypadania płatka, jak również w których stwierdzono jedynie śladową niedomykalność zastawki, co zgodnie z § 46 pkt 10 i pkt 12 nie kwalifikuje do przyznania kategorii N. W przypadku, gdyby badania te były wzięte pod uwagę, Komisja nie mogłaby orzec wobec Skarżącego zakwalifikowania do z § 46 pkt 10 rozporządzenia, gdyż wobec braku kryteriów wypadania płatka oraz śladowej niedomykalności zastawki mitralnej, wobec Skarżącego nie powinna zostać orzeczona kategoria N.
Według skarżącego Centralna Komisja Lekarska błędnie odczytuje § 46 pkt 10 rozporządzenia. Zgodnie z objaśnieniami do § 46 pkt 12 rozporządzenia, jako "wady zastawkowe serca i wielkich naczyń łagodne" powinny być kwalifikowane jedynie dysfunkcje zastawki z wypadaniem płatka, przy czym za taką dysfunkcję rozporządzenie nie uważa wypadania płatka zastawki mitralnej bezobjawowe, bez zaburzeń rytmu, bez powikłań i bez niedomykalności mitralnej lub ze śladową jedynie jej niedomykalnością.
Kluczowe w ocenie strony, dla zrozumienia tych pojęć jest zdefiniowanie co oznacza śladowa niedomykalność. Zgodnie z aktualną wiedzą wyróżnia się małą, umiarkowaną i dużą niedomykalność mitralną. W wytycznych Europejskiego Towarzystwa Kardiologicznego nie definiuje się różnicowania pomiędzy potocznie używaną "śladową" a fachowo określoną "małą" niedomykalnością, gdyż obie wady są nieistotne klinicznie. W związku z tym pojęcie "śladowe" jest pojęciem wyłącznie nieformalnym medycznie, każda zaś śladowa niedomykalność jest dla kardiologa małą niedomykalnością. W konsekwencji Centralna Komisja Lekarska błędnie wyłożyła przepisy i objaśnienia do § 46 pkt 10 i 12 rozporządzenia, co doprowadziło do błędnych wniosków i nieprawidłowego zakwalifikowania Skarżącego. Nawet w sytuacji, gdy niektóre z opinii wskazywała na małą niedomykalność, bądź niewielką niedomykalność - niedomykalność taka powinna być kwalifikowana jako niedomykalność śladowa, w związku z tym, zgodnie z objaśnieniami do § 46 pkt 12 nie powinna być kwalifikowana jako dysfunkcja zastawki, rozpatrywana na podstawie § 46 pkt 10, w szczególności, że jak wskazano powyżej, niektóre opinie wskazują nawet na brak elementu wypadania płatka. Zakwalifikowanie przez Centralną Komisję opinii mówiących o "niewielkiej" lub "małej" niedomykalność na podstawie § 46 pkt 10 należy w związku z powyższym uznać za błędne - Skarżącemu powinno się, z uwagi na spełnienie kryteriów "śladowej niedomykalności" przyznać kategorie Z (nawet w sytuacji, gdy uznamy, że stan zdrowia Skarżącego pozwala na jednoznaczne stwierdzenie, że występuje u niego wypadanie płatków, czego przyjęcie przez organ również niniejszą skarga jest kwestionowane). W konsekwencji nie istniała podstawa prawna do orzeczenia wobec Skarżącego kategorii N. Stan zdrowia Skarżącego bowiem nie może zostać zakwalifikowany jako Zespół wypadania płatka zastawki dwudzielnej, na co wskazuje sama Centralna Komisja Lecznicza (co uzasadnia również uchylenie decyzji organu pierwszej instancji zgodnie z art. 135 ppsa), jak również, jako wady zastawkowe serca i wielkich naczyń łagodne, gdyż zgodnie z objaśnieniami dysfunkcją zastawki nie jest wypadanie płatka zastawki mitralnej bezobjawowe, bez zaburzeń rytmu, bez powikłań i bez niedomykalności mitralnej lub ze śladową jedynie jej niedomykalnością, a tylko dysfunkcję zastawki z wypadaniem płatka należy kwalifikować według pkt 10 z § 46.
Dodatkowo strona podkreśliła, iż zgodnie z art. 47 ust. 2 ustawy o komisjach Centralna Komisja Lekarska nie może wydać nowego orzeczenia na niekorzyść osoby badanej, chyba że zaskarżone orzeczenie jest sprzeczne z prawem lub zostało wydane z pominięciem istotnych okoliczności faktycznych. W niniejszej sprawie takie okoliczności nie wystąpiły.
W związku z powyższym Centralna Komisja Lekarska nie miała podstaw do wydania nowego orzeczenia co do istoty sprawy, niekorzystnego dla Skarżącego. W opinii Skarżącego w takiej sytuacji Centralna Komisja Lekarska powinna przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia Rejonowej komisji lekarskiej, czego nie uczyniła,
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie zwracając w szczególności uwagę na fakt, że powołane w skardze opinie lekarskie także wskazywały na istnienie ustalonych dysfunkcji organizmu strony.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
zgodnie z treścią przepisu art. 1 §1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem skarżonej decyzji administracyjnej. Jest więc to kontrola legalności rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym, z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i procesowym.
Oceniając przedmiotową decyzję według powyższych kryteriów, uznać należy, iż nie narusza ona prawa.
Istota sprawy w niniejszym postępowaniu sprowadzała się do oceny tego, czy organ wydając skarżone orzeczenie poruszał się w granicach oznaczonych przepisami prawa. Podkreślenia wymaga bowiem to, że zakres badania przez Sąd administracyjny orzeczeń komisji lekarskich, jest zakresem bardzo istotnie ograniczonym przez ustawodawcę. Przede wszystkim Sąd, nie dysponując fachową wiedzą medyczną, nie może samodzielnie oceniać poprawności merytorycznej orzeczeń lekarskich. Również przepisy regulujące procedurę postępowania Sądu administracyjnego nie wyposażyły go w instrumentarium, umożliwiające dokonanie takiej oceny. Tutejszy Sąd – odmiennie niż np. Sąd powszechny, nie może dopuszczać dowodów z opinii biegłych sądowych.
W związku z powyższym, rozpoznając niniejszą skargę Sąd nie wypowiadał się w przedmiocie trafności rozpoznania dokonanego przez komisję lekarską. Konsekwentnie nie mógł się również wypowiadać co do poprawności eksponowanej w skardze argumentacji dotyczącej różnic pomiędzy małą a śladową niedomykalnością zastawki, a nawet oceniać zasadności przywołanego w skardze stanowiska Europejskiego Towarzystwa Kardiologicznego.
Co zaś się tyczy prawnej poprawności skarżonego rozstrzygnięcia to tutejszy Sąd nie dopatrzył się w nim błędów. Organ właściwie zastosował w sprawie przepisy rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z 19 grudnia 2014 r. w sprawie wykazu chorób i ułomności (...) (Dz. U. z 2014, poz. 1898). Poprawnie wskazał również przepisy wyżej powołanego aktu prawnego pasujące do ustalonego stanu zdrowia strony.
Centralna Komisja Lekarska przeprowadziła też w sposób wyczerpujący postępowanie dowodowe. Opierała się bowiem na całym materiale zgromadzonym w sprawie, jak również przeprowadziła własne dowody. Brak zaś było przesłanek do uwzględnienia zarzutu skargi, iż organ nie brał pod uwagę opinii przedłożonych przez stronę, skoro opinie te również sygnalizowały istnienie nieprawidłowości zdrowotnych rozpoznanych przez organ.
Nie zasługiwał też na uwzględnienie zarzut pogorszenia sytuacji strony przez organ odwoławczy. Skoro bowiem wniosek organu II instancji, o niezdolności skarżącego do służby, pokrywał się w takim samym wnioskiem wysnutym przez organ I instancji, orzeczenie wydane w trybie odwoławczym nie może być uznane jako wydane na niekorzyść strony.
W tym stanie sprawy, nie podzielając argumentów zawartych w złożonej skardze, oraz uznając, iż organ w sposób prawidłowy zebrał i ocenił materiał dowodowy, oraz iż przy wykonywaniu tych czynności nie naruszył przepisów prawa, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji wyroku, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło