II SA/Wa 437/13
WyrokWSA w Warszawie2013-05-23
Skład orzekający: Ewa Grochowska – Jung, Andrzej Kołodziej, Stanisław Marek Pietras
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy prawomocne skazanie za umyślne przestępstwo, niezwiązane bezpośrednio z posiadaniem broni, stanowi obligatoryjną przesłankę do cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską, czy też organ Policji powinien dodatkowo badać, czy osoba skazana stanowi zagrożenie dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że prawomocne skazanie za umyślne przestępstwo, zgodnie z art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a ustawy o broni i amunicji, stanowi obligatoryjną przesłankę do cofnięcia pozwolenia na broń. Ustawodawca a priori rozstrzygnął, że sam fakt skazania za umyślne przestępstwo uzasadnia cofnięcie pozwolenia, nie pozostawiając organom Policji luzu decyzyjnego w tej kwestii. Posiadanie broni jest wyjątkiem od zasady ścisłej reglamentacji, a dostęp do niej nie może być przyznany osobom, które umyślnie naruszają prawo.Stan faktyczny
Skarżący D. K. został pozbawiony pozwolenia na broń palną myśliwską decyzją Komendanta Wojewódzkiego Policji, a następnie decyzją Komendanta Głównego Policji, z uwagi na prawomocne skazanie za umyślne przestępstwo z ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii. Skarżący kwestionował zasadność cofnięcia pozwolenia, argumentując, że organ powinien badać, czy stanowi on zagrożenie dla bezpieczeństwa, a sam fakt skazania nie jest wystarczający. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając decyzje organów za zgodne z prawem.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Ewa Grochowska – Jung Sędzia WSA – Andrzej Kołodziej Sędzia WSA – Stanisław Marek Pietras (spraw.) Protokolant – starszy sekretarz sądowy Dorota Kwiatkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 maja 2013 r. sprawy ze skargi D. K. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] grudnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską w celach łowieckich – oddala skargę –
Komendant Wojewódzki Policji w [...] decyzją z dnia [...] października 2012 r. nr [...], działając na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 lit a i art. 20 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (tekst jedn. Dz. U. z dnia 24 maja 2012 r., poz. 576) oraz art. 268a k.p.a., cofnął D. K. pozwolenie na broń palną myśliwską w celu łowieckim przyznane decyzją nr [...] z dnia [...] lipca 2009 r. W uzasadnieniu podał, że skarżący na mocy prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego w G. [...] Wydział Karny z dnia [...] czerwca 2012 r. sygn. akt [...], został uznany winnym popełnienia przestępstwa z art. 56 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii (Dz. U. Nr 179, poz. 1485) i za powyższe przestępstwo skazano go na karę 1 roku i 3 miesięcy pozbawienia wolności
z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres 3 lat oraz grzywnę w wymiarze 100 stawek dziennych, ustalając wysokość jednej stawki dziennej na kwotę 20 złotych, a ponadto orzeczono nawiązkę w wysokości 2000 zł na rzecz M. Dalej podano, że organy Policji prowadzą rygorystyczną politykę w zakresie zachowania pozwoleń na broń osobom, które dopuszczają się naruszeń ładu prawnego stojąc na stanowisku, iż osobom posiadającym pozwolenie na broń, które nie respektują prawa, pozwolenie to winno być cofnięte na podstawie dyspozycji art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a ustawy. Zgodnie z przywołanym przepisem, organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano, została skazana prawomocnym orzeczeniem sądu za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe. Zatem rozstrzygnięcie jest zgodne z wolą ustawodawcy, bowiem przepisy te mają charakter obligatoryjny i nie przewidziano innego sposobu rozstrzygnięcia sprawy. W ten sposób przyznano bezwzględny prymat interesowi społecznemu, którego racją jest, aby broni nie mogły posiadać osoby, które wskutek swojego postępowania stanowią zagrożenie dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego.
W odwołaniu z dnia [...] listopada 2012 r. do Komendanta Głównego Policji skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, zarzucając jej naruszenie art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a w zw. z art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji, wskazując ponadto, że w stosunku do niego nie zachodzą przesłanki uzasadniające cofnięcie mu pozwolenia na broń, a redakcja przywołanego w podstawie prawnej zaskarżonej decyzji przepisu obliguje organy Policji do badania, czy osoba skazana stanowi zagrożenie dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego.
Komendant Główny Policji decyzją z dnia [...] grudnia 2012 r. nr [...], mając za podstawę art. 138 § 1 pkt 1, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję z dnia [...] października 2012 r. W uzasadnieniu – powołując się na argumentację organu pierwszej instancji – podał, że wbrew stanowisku skarżącego, ustawodawca w sposób niebudzący wątpliwości z góry rozstrzygnął, iż wskazaną przesłankę zagrożenia uzasadnia sam fakt skazania za przestępstwo umyślne, o czym przesądza zastosowany w omawianym przepisie prawa dwukropek. Do oceny, czy w danej sprawie istnieje przesłanka cofnięcia pozwolenia na broń wystarczy zatem ustalenie przez organ Policji, że osoba posiadająca pozwolenie na broń lub o nie się ubiegająca, jest skazana za przestępstwo, o którym mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a lub b ustawy o broni i amunicji. Jak wynika z powyższego, popełnione przez posiadacza broni przestępstwo nie musi mieć z nią bezpośredniego związku, a organ Policji nie musi w takich przypadkach – co niezasadnie kwestionuje skarżący w odwołaniu – dodatkowo uzasadniać, że osoba skazana za popełnienie przestępstwa umyślnego stanowi zagrożenie dla siebie, czy też porządku lub bezpieczeństwa publicznego. W obowiązującym stanie prawnym przepis art. 18 ust. 1 pkt 2 ma charakter obligatoryjny i stąd też organy Policji mają obowiązek cofnięcia pozwolenia na broń w każdym przypadku ujawnienia, iż posiadacz pozwolenia na broń należy do grupy osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 6 lit.a ustawy o broni i amunicji, bowiem ustawodawca nie przewidział możliwości zachowania pozwolenia na broń osobie skazanej za przestępstwo umyślne, zaś przestępstwo z art. 56 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii można popełnić tylko umyślnie. Wobec powyższych okoliczności ustalenie, że D. K. został skazany za umyślne przestępstwo, jest dla organów Policji wiążące w sprawie cofnięcia mu pozwolenia na broń. W takich przypadkach ustawodawca nie daje organom Policji możliwości wyboru konsekwencji administracyjnoprawnych, jednocześnie przyznając bezwzględne pierwszeństwo interesowi społecznemu, przed słusznym interesem obywatela.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, skarżący D. K. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, a także poprzedzającej ją decyzji Komendanta Wojewódzkiego w [...] z dnia [...] października 2012 r. sygn. [...] i umorzenie postępowania, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Komendantowi Głównemu Policji, bądź też uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Komendantowi Policji w [...], zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego, a to błędną wykładnię i w rezultacie niewłaściwe zastosowanie art. 20 oraz 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a ustawy o broni i amunicji, poprzez błędny pogląd, iż sam fakt skazania za przestępstwo umyślne powoduje obligatoryjną konieczność cofnięcia pozwolenia na broń, które miało wpływ na wynik sprawy, gdyż doprowadziło do utrzymania w mocy wadliwej decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji o cofnięciu mu pozwolenia na broń. W uzasadnieniu podał, że Komendant Główny Policji w ślad za Komendantem Wojewódzkim niezasadnie przyjął, że sam fakt skazania powoduje konieczność cofnięcia pozwolenia na broń. Tymczasem stosowne przepisy artykułu 15 ust. 1 pkt 6 lit. a ustawy o broni i amunicji, do których odsyła artykuł 18 wskazują, że pozwolenie nie może być wydane (a w konsekwencji musi zostać cofnięte) osobie, która stanowi zagrożenie dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego: skazanej za umyślne przestępstwo. Już taka redakcja przywoływanego przepisu nakazuje uznać, że ustawodawca nałożył na organ administracyjny obowiązek badania (przy wydawaniu pozwolenia na broń), czy skazana osoba stanowi zagrożenie dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego, bowiem wskazanie na fakt skazania ma charakter przykładowy. Gdyby bowiem ustawodawca chciał, aby jedynym, automatycznym warunkiem odmowy wydania pozwolenia było skazanie, to nie postawiłby warunku wstępnego w postaci stanowienia zagrożenia. Skoro zaś ustawa w art. 18 nakazuje cofnąć pozwolenie na broń osobom wymienionym w art. 15 ust. 1, to tym samym nakłada to na organ obowiązek badania przesłanki ogólnej w postaci stanowienia zagrożenia dla siebie, bezpieczeństwa lub porządku prawnego. Tym samym warunki utraty pozwolenia muszą być odwrotnym korelatem warunków jego uzyskania. Zatem stanowisko Komendanta, wskazującego na obligatoryjność cofnięcia pozwolenia w przypadku skazania, jest błędne. Niezależnie od powyższego organ całkowicie pominął jego drogę życiową, opinię w miejscu zamieszkania, ukończenie studiów, posiadanie stałej pracy i dobrą opinię w Kole Łowieckim.
W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie, wskazując na dotychczasowe ustalenia faktyczne i prawne.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości m. in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
Skarga analizowana pod tym kątem podlega oddaleniu, bowiem zaskarżona decyzja została wydana zgodnie z prawem. Stosownie do treści art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 576), właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2 – 6, zaś w myśl pkt 6 pkt a) tegoż ostatniego przepisu, jest nią osoba stanowiąca zagrożenie dla siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego, skazana prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo umyślne.
Tymczasem w rozpoznawanej sprawie bezspornym jest, że skarżący D. K. prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w G. [...] Wydział Karny z dnia [...] czerwca 2012 r. sygn. akt [...], został uznany winnym tego, że w okresie od marca 2010 r. do grudnia 2010 r., działając w krótkich odstępach czasu, w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, uczestniczył w obrocie znaczną ilością środka odurzającego w ten sposób, że wielokrotnie nabył od T. K. susz konopi innych niż włókniste, każdorazowo po kilkadziesiąt gramów o łącznej masie nie mniejszej niż 3.000 gramów, a następnie zbywał ten środek odurzający nieustalonym osobowo, tj. popełnienia przestępstwa z art. 56 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 124) i za powyższe skazano go na karę 1 roku i 3 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres 3 lat oraz grzywnę w wymiarze 100 stawek dziennych, ustalając wysokość jednej stawki dziennej na kwotę 20 złotych, a ponadto orzeczono nawiązkę w wysokości 2000 zł na rzecz M. Nie budzi również wątpliwości fakt, że jest to przestępstwo umyślne.
Niezależnie od powyższego zgodzić się należy z organami obu instancji, że ustawodawca a priori rozstrzygnął, iż przesłankę zagrożenia uzasadnia już sam fakt skazania za przestępstwo umyślne. Do oceny, czy w danej sprawie istnieje przesłanka do cofnięcia pozwolenia na broń wystarczy zatem – wbrew stanowisku skarżącego – ustalenie przez organ Policji, że osoba posiadająca pozwolenie na broń jest skazana za przestępstwo, o którym mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a ustawy, bowiem przepis art. 18 ust. 1 pkt 2 ma charakter obligatoryjny i wobec powyższego organy Policji mają obowiązek cofnięcia pozwolenia na broń w każdym przypadku ujawnienia, iż jej posiadacz należy do grupy osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 6 lit. a). Innymi słowy, ustawodawca nie przewidział możliwości zachowania pozwolenia na broń osobie skazanej za przestępstwa umyślne, bowiem broń palna jest towarem szczególnie reglamentowanym przez to, że dostęp do jej posiadania ograniczony jest przepisami ustawy o broni i amunicji, a w konsekwencji nie może ona być w posiadaniu osoby skazanej prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo umyślne. Z tych też względów organ Policji nie był zobowiązany do badania, czy skarżący stanowi zagrożenie dla siebie, porządku publicznego lub bezpieczeństwa publicznego, bowiem tę kwestie rozstrzygnął sam ustawodawca, nie pozostawiając organom Policji jakiegokolwiek luzu decyzyjnego, a ustalony fakt prawomocnego skazania za przestępstwo umyślne wprost implikował wydanie decyzji cofającej pozwolenie na posiadanie broni.
Dodać w tym miejscu należy, że w polskim prawodawstwie uprawnienie do posiadania broni palnej nie należy do zakresu konstytucyjnych praw i wolności obywatelskich. Wręcz przeciwnie, uprawnienie to stanowi odstępstwo od generalnej zasady, iż prawo do posiadania broni jest ściśle reglamentowane i zawarowane jedynie dla ogólnie ujmowanej grupy funkcjonariuszy służb mundurowych. Skoro więc omawiane uprawnienie stanowi wyjątek od reguły, to takie ustalenie prowadzi do konkluzji, iż przepisy regulujące przedmiotową kwestię winny być interpretowane w sposób wysoce restrykcyjny. Racjonalny ustawodawca założył, że prawo do broni może być wydane tylko w szczególnych okolicznościach i tylko przy spełnieniu restrykcyjnych wymogów ustawowych. Wobec tego nie dopuszcza do sytuacji, by dostęp do broni palnej miały osoby, które swym postępowaniem w sposób umyślny naruszają prawo, za które to naruszenie ustawodawca przewiduje sankcję karną.
Natomiast na marginesie stwierdzić należy, że wprowadzanie przez skarżącego do obrotu znacznej ilości środków odurzających, kwalifikuje go do tej kategorii osób, które – w ocenie Sądu – stanowią bez wątpienia zagrożenie dla porządku lub bezpieczeństwa publicznego. Zatem nawet gdyby hipotetycznie przyjąć w ślad za skarżącym, iż organ winien był to rozważyć, to ewentualny brak poczynionych w tym zakresie rozważań w połączeniu z faktem skazania go prawomocnym orzeczeniem sądu za umyślne przestępstwo, nie mogłoby mieć istotnego wpływu na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1) lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270).
W tym stanie rzeczy, na mocy art. 151 w zw. z art. 132 powyższej ustawy, należało orzec jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło