II SA/Wa 45/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Marek Pietras po rozpoznaniu w dniu 20 marca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. S. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji sprawy ze skargi K. S. na decyzję Prezesa Agencji Mienia Wojskowego z dnia [...] października 2017 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu nienależnie wypłaconego świadczenia mieszkaniowego postanawia: - wstrzymać wykonania zaskarżonej decyzji – K. S. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Prezesa Agencji Mienia Wojskowego z dnia [...] października 2017 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu nienależnie wypłaconego świadczenia mieszkaniowego. W dniu 13 marca 2018 r. skarżąca złożyła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji podnosząc, że obecnie z mężem posiada dwa poważne zobowiązania finansowe w postaci kredytów. Skarżąca dodała, iż kolejnym stałym zobowiązaniem finansowym jakie wraz z mężem ponosi są opłaty za mieszkanie. Ponadto zaznaczyła, że na mocy postanowienia Sądu Okręgowego w S. z tytułu zachowku musiała opłacić kwotę o łącznej sumie 100.000 zł, co w znaczący sposób uszczupliło jej oszczędności finansowe. Wobec powyższego skarżąca wyjaśnia, że nie posiada na chwilę obecną środków pieniężnych umożliwiających opłacenie kwoty wskazanej w decyzji organu. Opłacenie kwoty wskazanej w decyzji wiązałoby się z koniecznością zaciągnięcia przez nią kredytu na ten cel, a z uwagi na fakt, że obecnie spłaca dwa kredyty, zdolność kredytową ma ograniczoną . Tym samym w ocenie skarżącej wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody i trudnych do odwrócenia skutków w postaci kosztów związanych z koniecznością ewentualnego zaciągnięcia kredytu, czy też kosztów związanych z postępowaniem egzekucyjnym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) – dalej: "P.p.s.a.", sąd może na wniosek skarżącego wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji, jeżeli w wyniku jej wykonania zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wymieniony w powyższym przepisie katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego rozstrzygnięcia jest zamknięty. Ustawodawca szczegółowo i rygorystycznie wyznaczył sądowi orzekającemu w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji przesłanki orzeczenia zgodnego z roszczeniem wnioskującego, uzależniając tę możliwość od wykazania istnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Jest bowiem stanem niepożądanym niewykonywanie ostatecznych aktów administracyjnych, a prawo wnoszenia skarg do sądu administracyjnego nie może zakłócać prawidłowego funkcjonowania procesu stosowania i realizowania norm prawa administracyjnego. Oznacza to, że o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji sąd administracyjny może orzec tylko, gdy stwierdzi, że wykonanie tej decyzji rodzi niebezpieczeństwo spowodowania szkody (majątkowej, a także niemajątkowej), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego (vide np. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 grudnia 2004 r. sygn. akt GZ 138/2004). Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że instytucja wstrzymania wykonania decyzji przewidziana przez art. 61 § 3 cyt. ustawy stanowi swojego rodzaju kompromis służący zapobieganiu sytuacjom, kiedy ze względu na wykonanie aktu lub czynności ustalenie przez sąd administracyjny ich niezgodności z prawem i pozbawienie bytu prawnego wywoływałoby konsekwencje jedynie w sferze prawnej, oderwanej od sfery faktycznej, w której zaistniały nieodwracalne skutki. W ocenie Sądu okoliczności sprawy uzasadniają zastosowanie ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowadministracyjnym. W świetle rozstrzygnięcia organu, środki wypłacone skarżącej z tytułu świadczenia mieszkaniowego stały się więc nienależne i podlegają zwrotowi. Mając na uwadze, że skarżąca podniosła, iż zaciągnięte przez nią na zakup mieszkania oraz samochodu kredyty znacznie obniżyły jej zdolność kredytową, Sąd doszedł do przekonania, iż wykonanie zaskarżonej decyzji rodzi niebezpieczeństwo spowodowania szkody, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia. Należy bowiem zauważyć, że zwrot przyznanej pomocy finansowej w kwocie 47.758,06 zł może ograniczyć możliwości płatnicze skarżącej i znaczenie utrudnić spłatę zaciągniętych kredytu, co z kolei może skutkować odpowiedzialność kontraktową wobec kredytodawcy. Ewentualne orzeczenie o niezgodności z prawem zaskarżonej decyzji i zwrot skarżącej przyznanych środków mogłyby zatem pozostać bez wpływu na skutki wywołane wobec skarżącej wykonaniem zaskarżonej decyzji. W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 61 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w postanowieniu.