II SA/Wa 453/21
WyrokWSA w Warszawie2021-07-15
Skład orzekający: Andrzej Kołodziej, Ewa Radziszewska – Krupa, Piotr Borowiecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy świadczenie postojowe wypłacone w okresie marzec-kwiecień 2020 r. może zostać zaliczone do okresu ubezpieczenia wymaganego do przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych, jeśli podstawa jego wymiaru była niższa od minimalnego wynagrodzenia?Ratio decidendi
Świadczenie postojowe nie może zostać zaliczone do okresu uprawniającego do zasiłku dla bezrobotnych, jeśli podstawa jego wymiaru była niższa od kwoty minimalnego wynagrodzenia obowiązującego w danym roku. Wymóg ten wynika z art. 71 ust. 1 pkt 2 lit. c ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, który stanowi, że okres świadczenia usług na podstawie umowy zlecenia może być uznany za okres uprawniający do zasiłku tylko pod warunkiem, że podstawa wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne i Fundusz Pracy stanowiła kwotę co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę w przeliczeniu na okres pełnego miesiąca. W związku z tym, skarżąca nie spełniła wymogu 365 dni ubezpieczenia w okresie 18 miesięcy poprzedzających rejestrację jako bezrobotna.Stan faktyczny
Skarżąca zarejestrowała się jako bezrobotna i wniosła o przyznanie zasiłku, zaliczając okres pracy za granicą. Organy administracji odmówiły przyznania zasiłku, stwierdzając, że skarżąca nie udokumentowała wymaganego 365 dni ubezpieczenia w okresie 18 miesięcy poprzedzających rejestrację. Skarżąca podniosła, że w okresie marzec-kwiecień 2020 r. otrzymała świadczenie postojowe, które powinno zostać zaliczone do okresu ubezpieczenia. Organy odwoławcze i sąd administracyjny uznały, że świadczenie postojowe nie może być zaliczone, ponieważ podstawa jego wymiaru była niższa od minimalnego wynagrodzenia.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Kołodziej, Sędzia WSA Ewa Radziszewska – Krupa, Sędzia WSA Piotr Borowiecki (spr.), po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 15 lipca 2021 r. sprawy ze skargi H. F. na decyzję Ministra Rodziny i Polityki Społecznej z dnia [...] grudnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku dla bezrobotnych oddala skargę
Zaskarżona decyzja Ministra Rodziny i Polityki Społecznej została wydana w następującym stanie faktycznym.
W dniu [...] lipca 2020 r. skarżąca H. F. zarejestrowała się w Powiatowym Urzędzie Pracy w [...].
W dniu [...] września 2020 r. do Wojewódzkiego Urzędu Pracy w [...], Filii w [...] (dalej także: "WUP") wpłynął, przekazany przez PUP w [...], wniosek skarżącej o ustalenie prawa do zasiłku z zaliczeniem okresu pracy w [...] do okresu uprawniającego do zasiłku dla bezrobotnych w Rzeczypospolitej Polskiej, na zasadach określonych przepisami o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego państw członkowskich Unii Europejskiej. Do wniosku skarżąca załączyła oświadczenie, złożone pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań, dotyczące swojej sytuacji życiowej podczas pobytu w [...], a także dokumenty mające potwierdzać jej pracę w tym państwie.
W piśmie z dnia [...] września 2020 r. Wojewódzki Urząd Pracy w [...], Filia w [...] wystąpił do [...] instytucji właściwej o wystawienie dokumentu urzędowego potwierdzającego okres ubezpieczenia skarżącej z tytułu zatrudnienia w [...].
W dniu [...] września 2020 r. do WUP wpłynął dokument [...], potwierdzający okres ubezpieczenia z tytułu zatrudnienia skarżącej w [...] od dnia [...] maja 2020 r. do dnia [...] lipca 2020 r.
W dniu [...] września 2020 r. WUP poinformował skarżącą o treści ww. dokumentu [...], a także - powołując się na art. 10 § 1 i art. 79a k.p.a. - pouczył stronę skarżącą o możliwości wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego przed wydaniem decyzji administracyjnej oraz o możliwości wydania decyzji niezgodnej z jej żądaniem, w związku z tym, że skarżąca nie udokumentowała 365 dni ubezpieczonego zatrudnienia w okresie 18 miesięcy bezpośrednio poprzedzających dzień rejestracji w Powiatowym Urzędzie Pracy w [...].
Powyższe zawiadomienie przesłane przez Wojewódzki Urząd Pracy w [...] - Filia w [...] zostało skutecznie doręczone skarżącej w dniu [...] września 2020 r., jednakże strona skarżąca nie odniosła się do jego treści.
W wyniku analizy zgromadzonego materiału dowodowego, Marszałek Województwa [...] - działając na podstawie art. 104 k.p.a. oraz art. 8 ust. 1 pkt 8 lit. c, art. 8a ust 1 i art. 71 ust. 1 pkt 2 lit. a ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy w związku z § 2 ust. 1 i 4 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 18 sierpnia 2009 r. w sprawie szczegółowego trybu przyznawania zasiłku dla bezrobotnych, stypendium i dodatku aktywizacyjnego, a także art. 6, art. 11 ust. 3 lit. a i art. 61 ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego oraz art. 4 ust. 2, art. 12 ust. 1 i 2, art. 54 ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 987/2009 z dnia 16 września 2009 r. dotyczące wykonywania rozporządzenia (WE) nr 883/2004 w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego (Dz. Urz. UE L 284, 30/10/2009) - wydał w dniu [...] października 2020 r. decyzję nr [...], na mocy której odmówił przyznania skarżącej H. F. prawa do zasiłku dla bezrobotnych.
W uzasadnieniu wydanej decyzji Marszałek Województwa [...] zauważył na wstępie, że w wyniku sprawdzenia w rejestrze centralnym udostępnionym przez Ministra Rodziny i Polityki Społecznej danych skarżącej - potwierdzono, że skarżąca jest zarejestrowana jako osoba bezrobotna od dnia [...] lipca 2020 r. i posiada okres uprawniający do zasiłku na terenie Polski, od którego zależy wysokość zasiłku, wynoszący 35 lat, 11 miesięcy i 14 dni. Organ pierwszej instancji wskazał, że okres zatrudnienia i ubezpieczenia potwierdzony w [...] dokumencie [...] wynosi 2 miesiące i 23 dni. Organ pierwszej instancji dodał, że w okresie 18 miesięcy bezpośrednio poprzedzających dzień zarejestrowania w Powiatowym Urzędzie Pracy w [...], tj. od dnia [...] stycznia 2019 r. do dnia [...] lipca 2020 r. skarżąca posiada udokumentowane okresy zatrudnienia i ubezpieczenia uprawniające do nabycia prawa do zasiłku wynoszące 333 dni.
Przechodząc do rozważań merytorycznych, Marszałek Województwa [...] wskazał, że postępowanie w sprawie ustalenia uprawnień do zasiłku dla osób bezrobotnych przemieszczających się we Wspólnocie Europejskiej jest przeprowadzane w oparciu o przepisy prawa Unii Europejskiej oraz przepisy prawa krajowego.
Organ pierwszej instancji stwierdził, że zgodnie z art. 71 ust. 1 i 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, jako okres uprawniający do zasiłku dla bezrobotnych należy udokumentować okres 365 dni w okresie 18 miesięcy poprzedzających dzień rejestracji w powiatowym urzędzie pracy.
Tymczasem, jak zauważył organ pierwszej instancji, skarżąca udokumentowała okres ubezpieczenia z tytułu zatrudnienia wynoszący 333 dni.
Biorąc powyższe pod uwagę, organ pierwszej instancji stwierdził, że skoro w okresie uprawniającym do nabycia prawa do zasiłku dla bezrobotnych, tj. w okresie 18 miesięcy przed zarejestrowaniem się w Powiatowym Urzędzie Pracy w [...], skarżąca nie udokumentowała 365 dni ubezpieczenia, to uznać należy, że nie został spełniony wymóg stawiany przez ustawodawstwo polskie w sprawie przyznania zasiłku dla bezrobotnych.
W konsekwencji, Marszałek Województwa [...] stwierdził, że skarżącej nie przysługuje prawo do zasiłku dla bezrobotnych.
W piśmie z dnia [...] października 2020 r. skarżąca wniosła odwołanie od powyższej decyzji organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu odwołania strona skarżąca wskazała, iż nie zgadza się z decyzją organu pierwszej instancji, dodając, że "przepracowała ponad 40 lat i pierwszy raz zarejestrowała się jako bezrobotna". Ponadto, skarżąca podniosła, że w dniu [...] października 2020 r., tj. już po wdaniu decyzji administracyjnej przez organ pierwszej instancji, złożyła w PUP w [...] zaświadczenia z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych "o wypłacie świadczenia postojowego" za okres marzec - kwiecień 2020 r.
W wyniku rozpatrzenia odwołania strony skarżącej, Minister Rodziny i Polityki Społecznej, działając na podstawie przepisów art. 8 ust. 2 i art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 61 ust. 2 i art. 65 ust. 2 i 5 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, a także § 2 ust. 1 i 4 rozporządzenia Ministra [pic]Pracy i Polityki Społecznej z dnia 18 sierpnia 2009 r. w sprawie szczegółowego trybu przyznawania zasiłku dla bezrobotnych, stypendium i dodatku aktywizacyjnego w związku z art. 11, art. 12 ust. 1 i art. 54 ust. 1 rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 987/2009 z dnia 16 września 2009 r. dotyczącego wykonywania rozporządzenia (WE) nr 883/2004 w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego - utrzymał w mocy w/w decyzję Marszałka [pic]Województwa [...] z dnia [...]października 2020 r. odmawiająca przyznania skarżącej prawa do zasiłku dla bezrobotnych.
W uzasadnieniu wydanej decyzji Minister zauważył na wstępie, że w związku z faktem, iż w treści odwołania skarżąca poinformowała o tym, że w dniu [...] października 2020 r., tj. już po wydaniu decyzji administracyjnej przez organ pierwszej instancji, złożyła w PUP w [...] zaświadczenie z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o "wypłacie świadczenia postojowego" za okres marzec-kwiecień 2020 r., organ odwoławczy - uznając, że informacje te mogły okazać się kluczowe dla ustalenia prawa skarżącej do zasiłku dla bezrobotnych - w dniu [...] listopada 2020 r. zwrócił się do PUP w [...] z prośbą o informację, czy dokumenty złożone przez skarżąca w dniu [...] października 2020 r. potwierdzały dłuższy okres jej ubezpieczenia w Polsce. Minister wskazał, że w dniu [...] grudnia 2020 r. do Ministerstwa wpłynęła odpowiedź z PUP w [...], z której wynika, że otrzymane przez skarżąca świadczenie postojowe nie zostało zaliczone do okresu uprawniającego stronę skarżącą do przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych, z uwagi na to, że podstawa wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne była niższa od kwoty minimalnego wynagrodzenia obowiązującego w danym roku.
Organ odwoławczy wskazał, że zgodnie art. 61 ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, bezrobotny ubiegający się o świadczenia z tytułu bezrobocia ma prawo do uwzględnienia, w koniecznym zakresie, okresów ubezpieczenia przebytych pod działaniem ustawodawstw innych państw członkowskich UE.
Minister stwierdził jednocześnie, że zgodnie z art. 65 ust. 2 i 5 cyt. rozporządzenia nr 883/2004, bezrobotny, który w okresie swojego ostatniego zatrudnienia lub pracy na własny rachunek zamieszkiwał w innym państwie członkowskim niż państwo wykonywania pracy i który nadal mieszka w tym państwie lub powróci do tego państwa, pozostaje w dyspozycji służb zatrudnienia państwa zamieszkania oraz korzysta ze świadczeń zgodnie z ustawodawstwem tego państwa tak, jakby był tam ostatnio zatrudniony, zaś miejsce zamieszkania danej osoby ustala się zgodnie z kryteriami wymienionymi w art. 11 rozporządzenia 987/2009.
W związku z powyższym, organ odwoławczy wskazał, że na podstawie zgromadzonych materiałów dowodowych należało uznać, iż miejscem zamieszkania skarżącej w trakcie zatrudnienia za granicą była Polska.
Organ odwoławczy zauważył, że w świetle art. 12 ust. 1 w związku z art. 54 ust. 1 rozporządzenia nr 987/2009, do celów zastosowania art. 61 rozporządzenia nr 883/2004 instytucje właściwe mają obowiązek skontaktowania się z instytucjami innych państw, których ustawodawstwu bezrobotny w przeszłości podlegał, w celu ustalenia wszystkich okresów ubezpieczenia, zatrudnienia lub pracy na własny rachunek spełnionych w tych państwach.
Minister wskazał, że aby uzyskać prawo do zasiłku dla bezrobotnych w Polsce, na zasadach koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, strona skarżąca musi spełniać warunki określone w polskim ustawodawstwie.
W tej sytuacji, organ odwoławczy stwierdził, że kluczowy dla wydania decyzji jest przepis art. 71 ust. 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, który stanowi, że aby bezrobotny nabył prawo do zasiłku dla bezrobotnych powinien udokumentować przepracowane łącznie co najmniej 365 dni w ciągu 18 miesięcy bezpośrednio poprzedzających dzień zarejestrowania w Powiatowym Urzędzie Pracy jako osoba bezrobotna.
Tymczasem, jak zauważył organ odwoławczy, w rozpatrywanej sprawie okres 18 miesięcy bezpośrednio poprzedzających dzień rejestracji skarżącej w PUP w [...], jako osoby bezrobotnej, rozpoczyna się w dniu [...] stycznia 2019 r. i kończy w dniu [...] lipca 2020 r.
Minister wskazał, że ze zgromadzonych w toku postępowania materiałów dowodowych wynika, iż w trakcie wspomnianego wyżej okresu skarżąca była ubezpieczona z tytułu zatrudnienia na terytorium [...] od dnia [...] maja 2020 r. do dnia [...] lipca 2020 r.
Powołując się na dokument wystawiony przez właściwy organ [...], Minister zauważył, że art. 5 ust. 1 rozporządzenia nr 987/2009 stanowi, iż dokumenty wydane przez instytucję innego państwa stanowiące poświadczenie sytuacji danej osoby, takie jak np. dokument [...], są uznawane przez instytucje innych państw tak długo, jak nie zostaną one wycofane przez instytucję, która je wydała. Jednocześnie, organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 5 ust. 2 cyt. rozporządzenia, instytucja, która otrzymała dany dokument, może zwrócić się do instytucji wydającej dany dokument o jego korektę w razie pojawienia się wątpliwości co do dokładności informacji zawartych w tym dokumencie.
Ponadto, organ odwoławczy stwierdził, że z informacji znanych organom obu instancji z urzędu, tj. z rejestru centralnego osób bezrobotnych i poszukujących pracy wynika, że w okresie od dnia [...] stycznia 2019 r. do dnia [...] maja 2020 r. skarżąca świadczyła w Polsce usługi na podstawie umowy zlecenia i w ramach tych usług udokumentowała 250 dni okresu uprawniającego do nabycia prawa do zasiłku dla bezrobotnych.
W tej sytuacji, Minister uznał, że łącznie skarżąca spełniła 333 dni okresu ubezpieczenia i zatrudnienia.
Wobec powyższego, organ odwoławczy stwierdził, że skarżąca nie spełniła określonego w przepisie art. 71 ust. 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy warunku pozostawania ubezpieczoną lub zatrudnioną przez co najmniej 365 dni w okresie 18 miesięcy bezpośrednio poprzedzających dzień rejestracji w PUP, jako osoba bezrobotna, co w konsekwencji - zdaniem organu odwoławczego - oznacza, że skarżącej nie przysługuje prawo do zasiłku dla bezrobotnych.
Organ odwoławczy zauważył wprawdzie, że skarżąca w odwołaniu informowała, że złożyła zaświadczenie z ZUS o wypłacie świadczenia postojowego. Niemniej jednak, Minister wskazał, że w dniu [...] grudnia 2020 r. wpłynęła do niego informacja z PUP w [...], że otrzymane przez skarżącą świadczenie postojowe nie zostało zaliczone do okresu uprawniającego skarżącą do przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych, z uwagi na to, że podstawa wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne była niższa od kwoty minimalnego wynagrodzenia obowiązującego w danym roku.
W tym miejscu, organ odwoławczy zauważył, że zgodnie z art. 71 ust. 1 pkt 2 lit. c ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, za okres uprawniający do zasiłku można uznać okres świadczenia usług na podstawie umowy zlecenia pod warunkiem, że podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne i Fundusz Pracy stanowiła kwota co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę w przeliczeniu na okres pełnego miesiąca.
Biorąc pod uwagę powyższe, Minister stwierdził, że materiał dowodowy zgromadzony w niniejszej sprawie nie daje jakichkolwiek podstaw do zmiany decyzji wydanej w pierwszej instancji przez Marszałka Województwa [...]. Organ odwoławczy uznał bowiem, że żądania przedstawione przez stronę skarżącą w odwołaniu wniesionym od decyzji organu pierwszej instancji nie znajdują uzasadnienia w świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego.
W piśmie z dnia [...] grudnia 2020 r. skarżąca, działając za pośrednictwem organu odwoławczego, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na w/w decyzję Ministra Rodziny i Polityki Społecznej z dnia [...] grudnia 2020 r.
W uzasadnieniu skargi strona skarżąca zarzuciła, że wydając zaskarżoną decyzję Minister nie wziął pod uwagę obniżonego wynagrodzenia w miesiącach marzec - kwiecień 2020 r. w związku z epidemią COVID-19. Skarżąca podniosła, że za te miesiące, oprócz obniżonego wynagrodzenia otrzymała również świadczenie postojowe, co stanowi wyższą kwotę, niż minimalne wynagrodzenie za pracę.
W odpowiedzi na skargę Minister Rodziny i Polityki Społecznej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w pełni swoje dotychczasowe stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
W skierowanym do Sądu piśmie procesowym z dnia [...] lipca 2021 r. skarżąca, reprezentowana przez adwokata, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko wyrażone w skardze z dnia [...] grudnia 2020 r., wniosła o uchylenie w całości zarówno zasarżonej decyzji, jak i utrzymanej nią w mocy decyzji Marszałka Województwa [...] z dnia [...] października 2020 r., a także o zasądzenie od organu odwoławczego na rzecz strony skarżącej zwrotu kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej przez adwokata ustanowionego z urzędu, które to koszty - jak oświadczono - nie zostały opłacone w całości ani w części.
W uzasadnieniu pisma procesowego, strona skarżąca wskazała, że nie zgadza się z wyliczeniami okresu zatrudnienia dokonanymi przez organ odwoławczy. Zdaniem skarżącej, organ nie uwzględnił okresu wypłaty przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych świadczenia postojowego za marzec i kwiecień 2020 r. Skarżąca stwierdziła, że uwzględniająć te dwa miesiące, uznać należy, że udokemntowała ona 394 dni pozostawania w okesie zatrudnienia w okresie ostatnich 18 miesięcy poprzedzających zarejestrowanie, jako osoba bezrobotna, w Powiatowym Urzędzie Pracy, co w konsekwencji daje podstawę do wypłaty skarżącej żadanego zasiłku.
Skarżąca zauważyła, że świadczenie postojowe zostało wprowadzone dla osób pracujących lub świadczacych usługi na podstawie umów cywilnoprawnych, jako forma wsparcia w trudnym okresie spowodowanym pandemią koronawirusa w Polsce i na świecie i jako rekompensata celem utrzymania miejsc pracy i ciągłości zatrudnienia.
Skarżąca podniosła jednocześnie, iż problematyka wypłacenia świadczenia postojowego i zaliczenia go do okresu zatrudnienia wymaganego przy ustalaniu prawa do zasiłku dla bezrobotnych została zauważona przez Rzecznika Praw Obywatelskich, który już w kwietniu 2020 r. zwracał uwagę Ministerstwa Rodziny i Polityki Społecznej, że "przepisy o świadczeniach postojowych napisano tak, że mogą pozbawić ludzi prawa do zasiłków dla bezrobotnych".
Zdaniem skarżącej, taki sposób dokonywania przez organ wyliczeń okresu zatrudnienia w sprawie przyznania zasiłku dla bezrobotnych jest krzywdzący i nie powinien się ostać.
Do pisma procesowego skarżąca dołączyła kopię pisma Rzecznika Praw Obywatelskich z dnia [...] kwietnia 2020 r. skierowanego do Minister Rodziny i Polityki Społecznej, w którym RPO - prosząc o stosowną interwencję prawodawczą - zwrócił uwagę na fakt, iż w świetle obecnie przyjętych regulacji prawnych może się okazać, że część osób ubiegających się o świadczenie postojowe nieświadomie będzie mogła pozbawić się prawa do zasiłku dla bezrobotnych po ustaniu prawa do świadczenia postojowego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdza, co następuje.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity Dz. U. z 2021 r., poz. 137), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
W świetle powołanych przepisów cyt. ustawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w zakresie swojej właściwości, ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną, postanowienie, czy też inny akt lub czynność z zakresu administracji publicznej dotyczącą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tego aktu lub podjęcia spornej czynności. Chodzi więc o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywaną wyłącznie pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności, czy też zgodności z zasadami współżycia społecznego.
Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej także: "P.p.s.a.").
Należy jednocześnie wyraźnie zaznaczyć, że od dnia wejścia w życie Traktatu Akcesyjnego z dnia 16 kwietnia 2003 r. (Dz. U. z 2004 r. Nr 90, poz. 864), na mocy którego Polska stała się państwem członkowskim Unii Europejskiej, kontrola sądu administracyjnego obejmuje również zgodność rozstrzygnięć organów administracji publicznej z prawem europejskim (prawem Unii Europejskiej), rozumianym, jako całokształt dorobku prawnego Unii Europejskiej (acquis communautaire), w tym zasad ogólnych prawa europejskiego, interpretowanych oraz stosowanych w sposób jednolity na całym obszarze Unii Europejskiej.
W tej sytuacji, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, dokonując oceny legalności zaskarżonej decyzji Ministra Rodziny i Polityki Społecznej z dnia [...] grudnia 2020 r., nr [...], zobowiązany był zbadać jej zgodność przede wszystkim z przepisami prawa europejskiego, w tym w szczególności z regulacjami zawartymi zarówno w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, jak i rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 987/2009 z dnia 16 września 2009 r. dotyczącego wykonywania rozporządzenia (WE) Nr 883/2004.
W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, analizowana pod tym kątem skarga H. F. nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja Ministra Rodziny i Polityki Społecznej z dnia [...] grudnia 2020 r. - nie narusza obowiązujących przepisów prawa.
Sąd uznał, że Minister Rodziny i Polityki Społecznej, wydając sporną decyzję z dnia [...] grudnia 2020 r., utrzymującą w mocy decyzję Marszałka [pic]Województwa [...] z dnia [...] października 2020 r. wydaną w przedmiocie odmowy przyznania skarżącej prawa do zasiłku dla bezrobotnych - nie dopuścił się naruszenia przede wszystkim przepisu art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a.
Ponadto, w ocenie Sądu, wydając obie sporne decyzje administracyjne, organy nie dopuściły się naruszenia zarówno norm procedury administracyjnej, w tym przepisów art. 6 k.p.a., art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a., a także art. 107 § 3 k.p.a., w stopniu mogącym mieć jakikolwiek istotny wpływ na ostateczny wynik sprawy, jak również norm prawa materialnego, w tym przede wszystkim przepisów art. 61 ust. 2 oraz art. 65 ust. 2 i 5 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, a także art. 11, art. 12 ust. 1 i art. 54 ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 987/2009 z dnia 16 września 2009 r. dotyczącego wykonywania rozporządzenia (WE) nr 883/2004.
W konsekwencji, Sąd uznał, że - wbrew zarzutom strony skarżącej - Minister, prawidłowo uwzględniając regulacje prawne wyrażone w powyższych przepisach prawa Unii Europejskiej, nie naruszył normy prawnej zawartej w przepisie art. 71 ust. 1 pkt 2 lit. a ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy.
Tym samym, Sąd uznał, że Minister, wydając zaskarżoną decyzję administracyjną - nie dopuścił się w powyższym zakresie istotnego naruszenia zasady praworządności wyrażonej w przepisach art. 6 k.p.a. i art. 7 in principio k.p.a. oraz art. 7 Konstytucji RP.
Przechodząc do merytorycznej oceny legalności spornej decyzji z dnia [...] grudnia 2020 r., należy na wstępie wyraźnie wskazać, że w decyzji tej Minister Rodziny i Polityki Społecznej odmówił skarżącej przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych z zaliczeniem okresu pracy w [...] do okresu uprawniającego do zasiłku dla bezrobotnych w Polsce.
Przepis art. 71 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy stanowi, że prawo do zasiłku dla bezrobotnych przysługuje bezrobotnemu, który w okresie 18 miesięcy bezpośrednio poprzedzających dzień rejestracji w powiatowym urzędzie pracy był zatrudniony lub ubezpieczony łącznie przez co najmniej 365 dni.
Zgodnie z art. 61 ust. 1 zdanie 1 rozporządzenia nr 883/2004 instytucja właściwa Państwa Członkowskiego, którego ustawodawstwo uzależnia nabycie, zachowanie, odzyskanie lub kontynuację prawa do świadczeń od spełnienia okresów ubezpieczenia, zatrudnienia lub pracy na własny rachunek, bierze pod uwagę, w niezbędnym zakresie, okresy ubezpieczenia, zatrudnienia lub pracy na własny rachunek ukończone na podstawie ustawodawstwa innego Państwa Członkowskiego, tak jak gdyby były one ukończone na podstawie stosowanego przez nią ustawodawstwa.
Zgodnie z art. 61 ust. 2 cyt. rozporządzenia nr 883/2004, z wyjątkiem przypadków, o których mowa w art. 65 ust. 5 lit. a, zastosowanie przepisów ust. 1 niniejszego artykułu uzależnione jest od spełnienia ostatnio przez zainteresowanego, zgodnie z ustawodawstwem, na podstawie którego ubiega się on o świadczenia:
- okresów ubezpieczenia, jeżeli ustawodawstwo to wymaga okresów ubezpieczenia,
- okresów zatrudnienia, jeżeli ustawodawstwo to wymaga okresów zatrudnienia lub
- okresów pracy na własny rachunek, jeżeli ustawodawstwo to wymaga okresów pracy na własny rachunek.
Stosownie do art. 65 ust. 5 lit. a rozporządzenia nr 883/2004, bezrobotny, o którym mowa w ust. 2 zdanie pierwsze i drugie, otrzymuje świadczenie zgodnie z ustawodawstwem Państwa Członkowskiego, w którym ma on miejsce zamieszkania, tak, jak gdyby podlegał temu ustawodawstwu w okresie swego ostatniego zatrudnienia lub pracy na własny rachunek. Świadczenia te są udzielane przez instytucje miejsca zamieszkania.
W świetle art. 65 ust. 2 zdanie pierwsze rozporządzenia nr 883/2004, całkowicie bezrobotny, który w okresie swojego ostatniego zatrudnienia lub pracy na własny rachunek miał miejsce zamieszkania w innym Państwie Członkowskim, niż właściwe Państwo Członkowskie, i który nadal mieszka w tym państwie lub powróci do tego państwa, pozostaje w dyspozycji urzędów zatrudnienia Państwa Członkowskiego, w którym ma miejsce zamieszkania.
Dyspozycja art. 71 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, stanowi, że aby bezrobotny nabył prawo do zasiłku dla bezrobotnych powinien udokumentować przepracowane łącznie co najmniej 365 dni w ciągu 18 miesięcy, bezpośrednio poprzedzających dzień zarejestrowania w PUP jako osoba bezrobotna.
Zaznaczyć należy, że w rozpatrywanej sprawie okres 18 miesięcy bezpośrednio poprzedzających dzień rejestracji skarżącej w PUP, jako osoby bezrobotnej, rozpoczął się w dniu [...] stycznia 2019 r. i zakończył w dniu [...] lipca 2020 r. Dodać należy, że w trakcie wspomnianego okresu skarżąca była ubezpieczona z tytułu zatrudnienia na terytorium [...] od dnia [...] maja 2020 r. do dnia [...] lipca 2020 r. Łącznie skarżąca wykazała więc 333 dni okresu ubezpieczenia i zatrudnienia, co jednoznacznie wskazuje, że nie spełniła określonego w ww. przepisie warunku pozostawania ubezpieczoną lub zatrudnioną przez co najmniej 365 dni w okresie 18 miesięcy bezpośrednio poprzedzających dzień rejestracji w PUP jako osoba bezrobotna, w związku z czym nie przysługuje skarżącej prawo do zasiłku dla bezrobotnych.
Z tego powodu nie są zasadne zarzuty procesowe skargi, dotyczące nieprawidłowego ustalenia i oceny okoliczności faktycznych sprawy oraz naruszenia art. 61 ust. 1 i 2 rozporządzenia nr 883/2004, albowiem organy obu instancji prawidłowo stwierdziły, że skarżąca nie spełniła ostatniego okresu ubezpieczenia na terytorium Polski.
Na zmianę oceny niniejszej sprawy nie mogła wpłynąć również argumentacja strony skarżącej odwołująca się do kwestii związanych z wypłatą świadczenia postojowego za okres marzec-kwiecień 2020 r.
Otóż, należy uznać, iż Minister prawidłowo przyjął, że otrzymane przez skarżącą świadczenie postojowe nie mogło zostać zaliczone do okresu uprawniającego do przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych, z uwagi na fakt, że podstawa wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne była niższa od kwoty minimalnego wynagrodzenia obowiązującego w danym roku.
Tymczasem, jak słusznie zauważył Minister, zgodnie z art. 71 ust. 1 pkt 2 lit. c ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, za okres uprawniający do zasiłku można uznać okres świadczenia usług na podstawie umowy zlecenia pod warunkiem, że podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne i Fundusz Pracy stanowiła kwota co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę w przeliczeniu na okres pełnego miesiąca.
Ustosunkowując się z kolei do okoliczności podnoszonych przez stronę skarżącą w piśmie procesowym z dnia [...] lipca 2021 r., należy zauważyć, że o ile zgodzić się należy z zastrzeżeniami sygnalizowanymi w kwietniu 2020 r. przez Rzecznika Praw Obywatelskich dotyczącymi problematyki wypłacania świadczeń postojowych i zaliczania ich do okresu zatrudnienia wymaganego przy ustalaniu prawa do zasiłku dla bezrobotnych, to jednocześnie nie sposób uznać tym samym, że zasadny jest zarzut skarżącej, jakoby sposób dokonywania przez organy obu instancji wyliczeń okresu jej zatrudnienia w sprawie przyznania zasiłku dla bezrobotnych był niezgodny z obowiązującymi przepisami.
Sąd stwierdził, że organy rozstrzygające w niniejszej sprawie nie uchybiły normom zawartym w przepisach art. 7 k.p.a. i art. 77 § 1 k.p.a., albowiem podjęły wszelkie możliwe i niezbędne zarazem czynności, celem pełnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w oparciu o zebrany w sposób wyczerpujący materiał dowodowy.
Ponadto, poprzez pełne - w ocenie Sądu - uzasadnienie faktyczne i prawne spornych decyzji, organy obu instancji nie naruszyły normy postępowania administracyjnego wskazanej w przepisie art. 107 § 3 k.p.a., w stopniu, który mógłby mieć jakikolwiek istotny wpływ na ostateczny wynik sprawy.
Minister Rodziny i Polityki Społecznej nie dopuścił się również w toku postępowania administracyjnego naruszenia zasady pogłębiana zaufania obywateli do organów praworządnego Państwa wyrażonej w art. 8 § 1 k.p.a., albowiem prowadząc postępowanie w kontekście zastosowania art. 71 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnia i instytucjach rynku pracy, wszechstronnie wyjaśnił wszelkie istotne okoliczności dotyczące analizowanej sprawy, odnosząc się również do argumentów podniesionych przez skarżąca w odwołaniu.
Biorąc powyższe pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie - działając na podstawie art. 151 P.p.s.a. - orzekł, jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło