II SA/Wa 461/10
WyrokWSA w Warszawie2010-11-12
Skład orzekający: Ewa Marcinkowska, Iwona Dąbrowska, Przemysław Szustakiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej ma obowiązek stwierdzić uchybienie terminu do wniesienia odwołania, jeśli strona nie złożyła wniosku o przywrócenie terminu, a odwołanie zostało wniesione po terminie?Ratio decidendi
Organ odwoławczy ma obowiązek stwierdzić uchybienie terminu do wniesienia odwołania, jeśli strona nie dochowała terminu i nie złożyła jednocześnie wniosku o przywrócenie terminu. W takiej sytuacji organ jest zobowiązany wydać postanowienie stwierdzające uchybienie terminu, a merytoryczne rozpoznanie odwołania wniesionego po terminie stanowi rażące naruszenie prawa. Doręczenie decyzji pełnomocnikowi strony jest skuteczne, nawet jeśli później utracił on umocowanie.Stan faktyczny
Skarżący Z. J. wniósł skargę na postanowienie Komendanta Głównego Policji stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji o cofnięciu pozwolenia na broń. Decyzja organu I instancji została doręczona pełnomocnikowi skarżącego w dniu 11 lutego 2008 r. Odwołanie zostało wniesione przez pełnomocnika w dniu 26 lutego 2008 r., co organ odwoławczy uznał za uchybienie terminu. Skarżący podniósł, że był przewlekle chory, a jego pełnomocnik utracił uprawnienia adwokackie, wnosząc jednocześnie o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Marcinkowska (spr.) Sędziowie WSA Iwona Dąbrowska Przemysław Szustakiewicz Protokolant specjalista Aleksandra Weiher po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 listopada 2010 r. sprawy ze skargi Z. J. na postanowienie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę
U Z A S D N I E N I E
Z. J. wniósł skargę na postanowienie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...] stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Komendanta [...] Policji z dnia [...] stycznia 2008 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną bojową i gazową do ochrony osobistej oraz myśliwską do celów łowieckich.
Do wydania powyższego postanowienia doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym:
Decyzją z dnia z dnia [...] stycznia 2008 r. nr [...] Komendant [...] Policji, działając na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 i art. 20 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (t. j. Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.) oraz art. 104 i art. 268a k.p.a. cofnął Z. J. pozwolenie na posiadanie broni palnej bojowej, palnej myśliwskiej oraz palnej gazowej. Decyzja ta została doręczona pełnomocnikowi skarżącego adwokatowi W. K. w dniu 11 lutego 2008 r.
W dniu 26 lutego 2008 r. działający w imieniu Z. J. pełnomocnik - adwokat W. K. – nadał w urzędzie pocztowym przesyłkę zawierającą odwołanie od wskazanej wyżej decyzji Komendanta [...] Policji.
Postanowieniem z dnia [...] marca 2008 r. nr [...] Komendant Główny Policji, działając na podstawie art. 123 § 1 w zw. z art. 97 § 1 pkt 4 oraz art. 268a k.p.a., zawiesił z urzędu postępowanie odwoławcze w tej sprawie.
W uzasadnieniu postanowienia organ wyjaśnił, że w toku postępowania w sprawie cofnięcia Z. J. pozwolenia na broń palną bojową i gazową do ochrony osobistej oraz myśliwską do celów łowieckich Komendant [...] Policji postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2007 r., po rozpatrzeniu wniosku strony, odmówił zawieszenia postępowania w sprawie. Postanowienie to zostało następnie utrzymane w mocy postanowieniem Komendanta Głównego Policji z dnia [...] grudnia 2007 r. nr [...], na które Z. J. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w dniu 16 stycznia 2008 r. Odwołanie od decyzji organu I instancji zostało natomiast wniesione w dniu 26 lutego 2008 r. W tej sytuacji, zdaniem organu odwoławczego, nie jest możliwe rozpatrzenie odwołania w ustawowym terminie, gdyż sprawa administracyjna w przedmiocie zawieszenia postępowania zawisła przed Sądem, a jej rozstrzygnięcie może mieć istotne znaczenie dla dalszego biegu sprawy dotyczącej cofnięcia pozwolenia na broń. Zdaniem organu, od treści orzeczenia Sądu zależy dalszy tok postępowania odwoławczego w tej sprawie.
Postanowieniem z dnia [...] września 2009 r. nr [...] Komendant Główny Policji podjął z urzędu postępowanie odwoławcze w sprawie cofnięcia Z. J. pozwolenia na broń palną bojową i gazową do ochrony osobistej oraz myśliwską do celów łowieckich wskazując, iż wyrokiem z dnia 16 kwietnia 2009 r. sygn. akt VI SA/Wa 384/08 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę Z. J. na wskazane wyżej postanowienie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] grudnia 2007 r. w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania w sprawie cofnięcia Z. J. pozwolenia na broń palną bojową i gazową do ochrony osobistej oraz myśliwską do celów łowieckich.
W piśmie z dnia 14 września 2009 r., które wpłynęło do Komendanta Głównego Policji w dniu 22 września 2009 r. W. K. poinformował, że w związku z utratą uprawnień adwokackich nie jest w stanie w dalszym ciągu występować w charakterze pełnomocnika Z. J. Wniósł także o przesyłanie wszelkiej korespondencji na adres strony.
Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...] wydanym na podstawie art. 134, w związku z art. 129 § 2 oraz art. 268a k.p.a. Komendant Główny Policji stwierdził uchybienie terminu od wniesienia odwołania od decyzji Komendanta [...] Policji z dnia [...] stycznia 2008 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia Z. J. pozwolenia na broń palną bojową i gazową do ochrony osobistej oraz myśliwską do celów łowieckich.
W uzasadnieniu postanowienia Komendant Główny Policji podniósł, że decyzja organu I instancji zawierająca prawidłowe pouczenie o terminie i sposobie wniesienia środka odwoławczego, doręczona została pełnomocnikowi strony w dniu 11 lutego 2008 r. Odwołanie zostało natomiast wniesione przez pełnomocnika strony w dniu 26 lutego 2008 r., a więc dzień po upływie terminu. Organ wyjaśnił także, że pełnomocnik strony składając odwołanie od decyzji organu I instancji nie wnosił jednocześnie o przywrócenie terminu do dokonania tej czynności. Takich działań nie podjęła także strona postępowania. W takiej sytuacji rozpatrzenie odwołania, a tym samym ocena merytorycznych argumentów w nim zawartych, nie jest prawnie dopuszczalna. Komendant Główny Policji podał także, że rezygnacja W. K. z dalszego reprezentowania strony w niniejszej sprawie nie ma wpływu na prawidłowość niniejszego postanowienia, ponieważ w momencie wnoszenia odwołania pełnomocnik ten był prawidłowo umocowany.
Na powyższe postanowienie Z. J. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
W uzasadnieniu skargi podniósł, że jest przewlekle chory ([...]) i nie mógł sam dopilnować swojej sprawy, stąd też powierzył jej prowadzenie adwokatowi. Wyjaśnił, że W. K. nie jest już adwokatem. Podał, że nie był w stanie przewidzieć tej sytuacji. W przeciwnym przypadku uczyniłby swoim pełnomocnikiem inną osobę. Jednocześnie skarżący wniósł o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania z uwagi na jego stan zdrowia oraz brak etyki zawodowej adwokata W. K.
Komendant Główny Policji w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Organ podniósł również, że skarżący nie uprawdopodobnił, że nie ponosi winy w uchybieniu terminu. Wskazał też, że terminy w postępowaniu administracyjnym nie są uzależnione od organów Policji, są natomiast określone przepisami k.p.a. i muszą być ściśle przez stronę przestrzegane, pod rygorem ewentualnych negatywnych skutków ich niedotrzymania.
W piśmie procesowym z dnia 26 stycznia 2010 r. skarżący ponowił zawarty w skardze wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych, sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słusznościowych.
Ponadto Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Oceniając zaskarżone postanowienie w świetle wskazanych wyżej kryteriów Sąd stwierdził, iż skarga Z. J. nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 129 § 1 i 2 k.p.a. odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu, który wydał decyzję w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie.
Jest okolicznością niesporną w niniejszej sprawie, iż decyzja Komendanta [...] Policji z dnia [...] stycznia 2008 r. nr [...] o cofnięciu pozwolenia na broń palną bojową i gazową do ochrony osobistej oraz myśliwską do celów łowieckich została doręczona pełnomocnikowi skarżącego w dniu 11 lutego 2008 r.
Organ I instancji zawarł w powyższej decyzji prawidłowe pouczenie o przysługującym stronie w terminie 14 dni od daty jej doręczenia, odwołaniu do Komendanta Głównego Policji.
Pełnomocnik skarżącego wniósł natomiast odwołanie od powyższej decyzji, za pośrednictwem urzędu pocztowego, dopiero w dniu 26 lutego 2008 r., czyli z uchybieniem powyższego 14 - dniowego terminu. Okoliczność ta również nie jest kwestionowana przez skarżącego.
Warunkiem skuteczności czynności procesowej polegającej na wniesieniu odwołania jest zachowanie ustawowego terminu do jej dokonania. Uchybienie temu terminowi powoduje zaś bezskuteczność odwołania. W sytuacji więc, gdy strona nie dochowała 14 - dniowego terminu do wniesienia odwołania i nie złożyła jednocześnie wniosku o przywrócenie terminu do dokonania tej czynności procesowej, organ był zobowiązany, stosownie do treści art. 134 k.p.a., wydać postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania.
Przepis art. 134 k.p.a. nie daje organom administracyjnym swobody co do rozstrzygnięć w tym przedmiocie. Zgodnie z treścią powyższego przepisu organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne.
Kategoryczne określenie "organ odwoławczy stwierdza" oznacza obowiązek organu odwoławczego stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Inaczej mówiąc, każde uchybienie terminu do wniesienia odwołania powoduje, że organ odwoławczy ma obowiązek stwierdzić to uchybienie chyba, że strona domaga się przywrócenia uchybionego terminu, stosownie do art. 58 i nast. k.p.a., a wniosek ten zostanie uwzględniony. W niniejszej sprawie skarżący, ani jego pełnomocnik, o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania nie wnosili, a zatem organ prawidłowo oceniając stan faktyczny sprawy zobowiązany był wydać postanowienie na mocy art. 134 k.p.a.
Uchybienie bowiem temu obowiązkowi i merytoryczne rozpoznanie przez organ odwołania wniesionego po terminie stanowiłoby rażące naruszenie prawa (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.).
Ponadto należy zauważyć, że doręczenie decyzji Komendanta [...] Policji z dnia [...] stycznia 2008 r. pełnomocnikowi skarżącego było realizacją obowiązku jaki nakłada na organy administracji publicznej art. 40 § 2 k.p.a. Przepis ten stanowi, że w przypadku, gdy strona ustanowiła pełnomocnika, pisma doręcza się pełnomocnikowi. Brak wpływu na prawidłowość tego doręczenia ma późniejsza utrata przez W. K. statusu pełnomocnika Z. J. Osoba ta przestała być pełnomocnikiem skarżącego dopiero po wniesieniu odwołania od decyzji organu I instancji. Niewątpliwie więc, odwołanie od decyzji Komendanta [...] Policji wniesione w dniu 26 lutego 2008 r. jest odwołaniem wniesionym w imieniu strony przez ustanowionego w sprawie pełnomocnika.
Powyższe rozważania prowadzą do wniosku, że zaskarżone postanowienie Komendanta Głównego Policji odpowiada prawu.
Dodatkowo należy wyjaśnić, że sąd administracyjny nie może być adresatem wniosków o przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowych w postępowaniu administracyjnym. Sądy administracyjne sprawują wyłącznie kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem i nie wydają rozstrzygnięć w zastępstwie tych organów. Stąd też adresatem wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, jaki skarżący zawarł w swojej skardze w niniejszej sprawie, powinien być właściwy organ administracji publicznej.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło