II SA/Wa 484/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Kołodziej, Sędzia WSA Iwona Maciejuk, Sędzia WSA Joanna Kube (spr.), Protokolant referent Joanna Mazur, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 października 2021 r. sprawy ze skargi K. K. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] listopada 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania prawa do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego oddala skargę. Komendant Główny Policji decyzją z dnia [...] listopada 2020 r. nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256), dalej: "k.p.a.", art. 92 ust. 1 i art. 97 ust. 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (t.j. Dz. U. z 2020 r., poz. 360), § 9 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 946), utrzymał w mocy decyzję Komendanta [...] Policji nr [...] z dnia [...] września 2020 r. o odmowie przyznania K. K. prawa do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego, (dalej także: "wnioskodawca" lub "skarżąca"). Jak wynika z ustaleń organu, K. K. została mianowana policjantem w służbie stałej z dniem [...] kutego 2020 r. Oświadczeniem mieszkaniowym z dnia [...] sierpnia 2020 r. wystąpiła do Komendanta [...] Policji o ustalenie uprawnień do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego. W oświadczeniu poinformowała, że wraz z mężem P. K. (funkcjonariuszem Komendy Głównym Policji) oraz synem I. K. zamieszkuje w domu przy ul. [...] w [...], będącym własnością jej rodziców. Z ustaleń w sprawie wynika, że P. K. na podstawie decyzji nr [...] z dnia [...] kwietnia 2011 r. Komendanta [...] Policji otrzymał pomoc finansową na uzyskanie lokalu mieszkalnego nr [...] przy ul. [...] w [...]. W wysokości świadczenia uwzględniono byłą żonę J. M.. Przedmiotowy lokal funkcjonariusz przekazał byłej żonie. W związku z tym organ przyjął, że mąż K. K. otrzymał z budżetu Policji pomoc finansową na uzyskanie lokalu mieszkalnego. Okoliczność ta zaś determinuje obecnie brak prawa ww. policjantki do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego. Stwierdził przy tym, że bez znaczenia dla uprawnień K. K. do przedmiotowego świadczenia jest fakt przekazania przez P. K. lokalu uzyskanego przy użyciu środków pomocy finansowej na rzecz byłej żony. K. K. od przedmiotowej decyzji skierowała skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zarzucając zaskarżonej decyzji naruszenie: 1. naruszenie przepisów prawa materialnego, mające wpływ na wynik sprawy, tj.: - art. 92 ust. 1 ustawy o Policji w zw. z § 1 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego, poprzez jego błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że zasadą jest nieprzyznanie policjantowi równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego w sytuacji, gdy jego małżonek otrzymał pomoc finansową na uzyskanie lokalu mieszkalnego, podczas gdy prawidłowa wykładnia tego przepisu prowadzi do wniosku, że uprawnienie do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego wygasa dla obojga małżonków – policjantów tylko wówczas, gdy skorzystanie z pomocy finansowej przez jednego z nich, miało miejsce w czasie trwania małżeństwa przez nich zawartego i tylko w sytuacji, w której przyznanie pomocy finansowej małżonkowi prowadziło jednocześnie do zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych policjanta; 2. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: - art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a., polegające na niewyczerpującym rozpatrzeniu materiału dowodowego oraz na jego dowolnej ocenie, a ponadto niewyjaśnieniu wszystkich okoliczności sprawy i błędne przyjęcie przez organ, iż bez znaczenia dla uprawnień skarżącej jest to, że: - w dacie wydania decyzji o przyznaniu małżonkowi pomocy finansowej na zakup lokalu ([...] kwietnia 2011 r.), skarżąca nie była jeszcze funkcjonariuszem Policji, - w wysokości świadczenia przyznanego małżonkowi nie uwzględniono skarżącej oraz ich wspólnego dziecka, tylko inną osobę (byłą żonę P. K. – J. M.), - w chwili złożenia wniosku przez skarżącą jej mąż nie dysponował już lokalem, na którego zakup otrzymał pomoc finansową z budżetu Policji, albowiem doszło do przeniesienia własności lokalu mieszkalnego na rzecz byłej żony policjanta. Wobec wskazanych naruszeń, skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji w całości. Komendant Główny Policji w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji organu I instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Oceniając istotę sprawy koniecznym jest wskazanie, że zasady przyznawania mieszkań funkcjonariuszom Policji zostały uregulowane w rozdziale 8 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2020 r., poz. 360 z późn. zm.), zatytułowanym "Mieszkania funkcjonariuszy Policji". Zgodnie z treścią art. 88 ust. 1 tej ustawy, policjantowi w służbie stałej przysługuje prawo do lokalu mieszkalnego w miejscowości, w której pełni służbę, lub w miejscowości pobliskiej, z uwzględnieniem liczby członków rodziny oraz ich uprawnień wynikających z przepisów odrębnych. Z cytowanego przepisu wynika więc, iż podstawowym prawem przysługującym funkcjonariuszowi w służbie stałej jest prawo do lokalu mieszkalnego w miejscowości, w której pełni służbę lub w miejscowości pobliskiej, uwzględniające liczbę członków jego rodziny oraz ich uprawnienia wynikające z przepisów szczególnych (art. 88 ust. 1 w związku z art. 90 ust. 1 ustawy). Powyższe prawo skorelowane jest ściśle z obowiązkiem zaspokojenia potrzeby mieszkaniowej funkcjonariusza, spoczywającym na dysponencie lokali mieszkalnych. Nadto, z prawem do lokalu mieszkalnego związane są inne, zastępcze w stosunku do tego prawa, formy pomocy finansowej, w szczególności prawo do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego i prawo do pomocy finansowej na nabycie lokalu mieszkalnego na wolnym rynku. Uprawnienie policjanta do otrzymania równoważnika pieniężnego za brak lokalu zostało uregulowane w art. 92 ustawy o Policji w ten sposób, że policjantowi przysługuje równoważnik pieniężny, jeżeli on sam lub członkowie jego rodziny nie posiadają lokalu mieszkalnego w miejscu pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej. Minister właściwy do spraw wewnętrznych, w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw finansów publicznych, został zaś zobowiązany do określenia w drodze rozporządzenia wysokości oraz szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania oraz zwracania równoważnika pieniężnego, o którym mowa w ust. 1, uwzględniając podmioty uprawnione do jego otrzymania, sposobu ustalania wysokości równoważnika, wzory wymaganych dokumentów, organy właściwe do jego przyznawania, odmowy przyznania, wypłaty, cofania albo żądania jego zwrotu, a także sposobu postępowania w przypadku wystąpienia zbiegu uprawnień do jego otrzymania. Na podstawie delegacji ustawowej z art. 92 ust. 2 ustawy o Policji, Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wydał w dniu 28 czerwca 2002 r. rozporządzenie w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego (t.j. Dz. U. z 2020 r., poz. 946). Zgodnie z § 1 ust. 2 ww. rozporządzenia, równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego nie przyznaje się policjantowi w służbie stałej, jeżeli: 1) utracił lub zrzekł się prawa do zajmowanego dotychczas lokalu mieszkalnego lub domu, o których mowa w ust. 1; 2) otrzymał pomoc finansową na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu na podstawie odrębnych przepisów, z wyjątkiem policjanta przeniesionego do służby w innej miejscowości; 3) jego małżonek otrzymał pomoc, o której mowa w pkt 2; 4) bezzasadnie odmówił przyjęcia lokalu mieszkalnego odpowiadającego przysługującym mu normom zaludnienia i znajdującego się w należytym stanie technicznym i sanitarnym; 5) w miejscu pełnienia służby lub miejscowości pobliskiej zajmuje lokal mieszkalny stanowiący odrębną nieruchomość lub dom jednorodzinny (część domu) albo spółdzielczy własnościowy lokal mieszkalny będące przedmiotem spadku, jeżeli udział w spadku odpowiada co najmniej dwóm normom zaludnienia. Nie można podzielić stanowiska skarżącej, że otrzymanie przez jej męża pomocy na uzyskanie lokalu mieszkalnego przed zawarciem z nią związku małżeńskiego nie uprawniało organów do odmowy przyznania jej uprawnienia do równoważnika pieniężnego. Prawo do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego jest zastępczą formą zaspokojenia prawa policjanta do lokalu mieszkalnego. Z przywołanego powyżej przepisu art. 92 ust. 1 ustawy o Policji wynika wprost, że policjantowi równoważnik pieniężny przysługuje, jeżeli on sam lub członkowie jego rodziny nie posiadają lokalu mieszkalnego w miejscu pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej. Mąż skarżącej otrzymał pomoc finansową na uzyskanie lokalu mieszkalnego. Zgodnie z art. 95 ust. 1 pkt 1 ustawy o Policji, w takiej sytuacji skarżącej nie można byłoby przydzielić lokalu mieszkalnego, a – co za tym idzie - nie przysługuje jej też prawo do zastępczej formy zaspokojenia prawa do takiego lokalu. Literalne brzmienie § 1 ust. 2 pkt 3 ww. rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r. nie nastręcza problemów interpretacyjnych, ponieważ jego treść jednoznacznie wyłącza możliwość przyznania skarżącej równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego w związku z tym, że mąż skarżącej P. K. na podstawie decyzji Komendanta [...] Policji nr [...] z dnia [...] kwietnia 2011 r. otrzymał pomoc finansową na uzyskanie lokalu mieszkalnego nr [...] przy ul. [...] w [...]. Mając zatem na uwadze treść § 1 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia z dnia 28 czerwca 2002 r. uznać należy, że skoro małżonek skarżącej otrzymał pomoc finansową na uzyskanie lokalu mieszkalnego w 2011 r., to skarżącej nie przysługiwało prawo do uzyskania równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszalnego. W tej sytuacji, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznając, że zarówno zaskarżona decyzja Komendanta Głównego Policji, jak i utrzymana nią w mocy decyzja organu pierwszej instancji, jest zgodna z prawem, orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, z późn. zm.).