II SA/Wa 486/07

WyrokWSA w Warszawie2007-06-18

Skład orzekający: Iwona Dąbrowska, Eugeniusz Wasilewski, Sławomir Antoniuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy żołnierzowi zawodowemu, który przeniósł się na pobyt stały do nowej miejscowości służby, a następnie został wyznaczony na stanowisko w tej samej miejscowości, przysługuje zasiłek osiedleniowy i inne należności związane z przeniesieniem służbowym, jeśli pierwotne przeniesienie służbowe nastąpiło do innej miejscowości?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że żołnierzowi zawodowemu, który nabył prawo do zasiłku osiedleniowego i innych należności z tytułu przeniesienia służbowego do innej miejscowości, nie można odmówić tych świadczeń tylko dlatego, że następnie został wyznaczony na stanowisko w tej samej miejscowości. Prawo do świadczeń powstaje z chwilą przeniesienia służbowego, a późniejsze zmiany w ramach tej samej miejscowości nie pozbawiają żołnierza już nabytych uprawnień, o ile wniosek spełnia wymogi formalne.
Stan faktyczny
Skarżący, P. M., żołnierz zawodowy, wystąpił o przyznanie zasiłku osiedleniowego, diet oraz ryczałtu na pokrycie kosztów przejazdu w związku z przeniesieniem służbowym i zameldowaniem się na pobyt stały w nowej miejscowości. Organy odmówiły przyznania świadczeń, uznając, że nie nastąpiło przeniesienie służbowe w rozumieniu przepisów, ponieważ ostatnie stanowisko służbowe przed przeniesieniem znajdowało się w tej samej miejscowości, co nowe miejsce pełnienia służby. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych oraz Konstytucji RP, wskazując na błędną interpretację pojęcia przeniesienia służbowego i zróżnicowanie sytuacji żołnierzy.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Komendanta Głównego Żandarmerii Wojskowej oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Komendanta Oddziału Specjalnego Żandarmerii Wojskowej w W. i stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Dąbrowska, Sędzia WSA Eugeniusz Wasilewski (spr.), Asesor WSA Sławomir Antoniuk, Protokolant Agnieszka Kolasa, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 czerwca 2007 r. sprawy ze skargi P. M. na decyzję Komendanta Głównego Żandarmerii Wojskowej z dnia [...] stycznia 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku osiedleniowego i innych należności związanych z przeniesieniem służbowym 1. uchyla zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję Komendanta Oddziału Specjalnego Żandarmerii Wojskowej w W. nr [...] z dnia [...] grudnia 2006 r. 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości. Komendant Główny Żandarmerii Wojskowej decyzją nr [...] z dnia [...] stycznia 2007 r., wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, art. 86 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. Nr 179, poz. 1750 ze zm.), § 2 pkt 4 i § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 28 maja 2004 r. w sprawie należności żołnierzy zawodowych za przeniesienia i podróże służbowe (Dz. U. Nr 140, poz. 1487), utrzymał w mocy decyzję nr [...] Komendanta Oddziału Specjalnego Żandarmerii Wojskowej w W. z dnia [...] grudnia 2006 r., odmawiającą przyznania [...] P. M.: 1) zasiłku osiedleniowego w wysokości 250% najniższego uposażenia przysługującego ww. żołnierzowi w dniu jego przesiedlenia się na pobyt stały, 2) diet za czas przejazdu i pierwszą dobę pobytu w nowym miejscu zamieszkania dla zainteresowanego i członków jego rodziny, wg stawek obowiązujących w dniu przejazdu do nowego miejsca pełnienia służby, 3) ryczałtu na pokrycie kosztów przejazdu do nowego miejsca zamieszkania dla zainteresowanego i członków jego rodziny, wg cen biletów obowiązujących w dniu przejazdu do nowego miejsca pełnienia służby. W uzasadnieniu podano, iż od dnia 6 lutego 2004 r. [...] P. M. pełni zawodową służbę wojskową w Oddziale Specjalnym Żandarmerii Wojskowej w W. Poprzednim miejscem pełnienia przez niego zawodowej służby wojskowej był [...] Oddział Żandarmerii Wojskowej w W. W dniu 11 listopada 2006 r. wymieniony podoficer wystąpił do Komendanta Oddziału Specjalnego ŻW z pisemnym wnioskiem o wypłatę dla siebie i członka swojej rodziny (żony - M. M.) diet za czas przejazdu i pierwszą dobę pobytu w nowym miejscu zamieszkania, ryczałtu na pokrycie kosztów przejazdu ww. osób do nowego miejsca zamieszkania oraz zasiłku osiedleniowego w wysokości 250% najniższego uposażenia zasadniczego żołnierza zawodowego z dnia jego przesiedlenia się na pobyt stały, w związku z przeniesieniem służbowym z Placówki Żandarmerii Wojskowej w S. do [...] Oddziału Żandarmerii Wojskowej w W. oraz nabyciem prawa do zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym pochodzącym z zasobów mieszkaniowych Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w W. (na podstawie decyzji nr [...] Dyrektora Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w W. z dnia [...] sierpnia 2006 r.) i zameldowaniem się w nim wraz z żoną na pobyt stały w dniu 22 sierpnia 2006 r. Decyzją nr [...] z dnia [...] grudnia 2006 r. Komendant Oddziału Specjalnego Żandarmerii Wojskowej w W. odmówił [...] P. M. przyznania wymienionych należności, wskazując, iż fakt przesiedlenia się na pobyt stały w dniu 22 sierpnia 2006 r. nie jest związany z przeniesieniem służbowym z Placówki ŻW w S. do [...] Oddziału ŻW. Przesiedlenie się na pobyt stały żołnierza nastąpiło podczas pełnienia zawodowej służby wojskowej w Oddziale Specjalnym Żandarmerii Wojskowej w W., zaś przyznanie zasiłku osiedleniowego uzależnione jest od przeniesienia służbowego związanego ze zmianą miejscowości stanowiącej siedzibę jednostki wojskowej, w której zajmowane było ostatnio stanowisko służbowe. Ostatnio zajmowane stanowisko służbowe wnioskującego żołnierza przed wyznaczeniem służbowym do Oddziału Specjalnego ŻW w W. było w [...] Oddziale ŻW, który również mieści się w tej samej miejscowości. Z uwagi na powyższe, organ stwierdził, że nie wystąpiło tu przeniesienie służbowe, o którym mowa w § 2 pkt 4 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 28 maja 2004 r. w sprawie należności żołnierzy zawodowych za przeniesienia i podróże służbowe, a co za tym idzie, nie został spełniony warunek konieczny do przyznania zasiłku osiedleniowego i związanych z nim innych należności przysługujących zgodnie z § 3 pkt 1 cytowanego wyżej rozporządzenia Rozpatrując odwołanie [...] P. M. od powyższej decyzji, Komendant Główny Żandarmerii Wojskowej wskazał, iż w zaistniałym stanie faktycznym nie nastąpiło przeniesienie służbowe, o którym mowa w § 2 pkt 4 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 28 maja 2004 r. w sprawie należności żołnierzy zawodowych za przeniesienia i podróże służbowe (Dz. U. z 2004 r. Nr 140, poz. 1487). W powołanym przepisie termin "przeniesienie służbowe" wprost definiowany jest jako "wyznaczenie żołnierza na stanowisko służbowe poza miejscowością stanowiącą siedzibę jednostki wojskowej lub wydzielonego pododdziału, w której żołnierz zajmował ostatnio stanowisko służbowe". W rozpatrywanej sprawie miejscowością stanowiącą siedzibę jednostki wojskowej, w której [...] P. M. zajmował ostatnio stanowisko służbowe była W., a nie S. Ponadto organ wskazał, że rozporządzenie (w § 3 ust. 1) w sposób wyraźny wskazuje, że należności będące przedmiotem sporu (w tym również zasiłek osiedleniowy) są świadczeniami, które przysługują żołnierzowi zawodowemu z tytułu przeniesienia służbowego. Oznacza to, że przeniesienie służbowe żołnierza jest warunkiem koniecznym do ich wypłaty. W chwili przesiedlenia się na pobyt stały [...] P. M. nie spełnił tej przesłanki, dlatego też należało przyjąć, że decyzja Komendanta Oddziału Specjalnego Żandarmerii Wojskowej w W. była merytorycznie prawidłowa i w związku z tym, należało utrzymać ją w mocy. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie P.M. zarzucił powyższej decyzji naruszenie przepisów: 1. art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych oraz § 3 ust. 1 w związku z § 10 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 28 maja 2004 r. w sprawie należności żołnierzy zawodowych za przeniesienia i podróże służbowe. 2. art. 7 i art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej przez zróżnicowanie żołnierzy znajdujących się w analogicznej sytuacji faktycznej i prawnej. Wskazując na powyższe, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i utrzymanej nią w mocy decyzji Komendanta Oddziału Specjalnego Żandarmerii Wojskowej z dnia [...] grudnia 2006 r. oraz zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi przywoływał argumentację zawartą w odwołaniu od decyzji, kwestionującą stanowisko organu, który przyjął, iż nie spełnił on przesłanki przeniesienia służbowego, o którym mowa w § 2 pkt 4 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 28 maja 2004 r. w sprawie należności żołnierzy zawodowych za przeniesienia i podróże służbowe. Wskazał przy tym, iż obowiązujące przepisy nie wymagają, aby przesłanki warunkujące wypłatę dochodzonych należności zostały spełnione jednocześnie. Wydanie przez Dyrektora Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w W. decyzji o prawie zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym ponad dwa lata po objęciu obowiązków służbowych w nowym miejscu pełnienia służby było niezależne od jego woli, wynikało bowiem jedynie z braku lokali mieszkalnych. Jest więc oczywistym, zdaniem skarżącego, iż w takiej sytuacji żołnierz zawodowy nie może ponosić negatywnych konsekwencji braku możliwości zakwaterowania zgodnie z przepisami ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. Nr 41, poz. 398 ze zm.). W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Skarga oceniana w aspekcie tych kryteriów zasługuje na uwzględnienie. Zagadnienie przyznawania świadczeń objętych wnioskiem skarżącego z dnia 11 września 2006 r. reguluje przepis art. 86 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. Nr 179, poz.1750 ze zm.). Zgodnie z ust. 1 powołanego artykułu, żołnierzowi zawodowemu, przeniesionemu do pełnienia zawodowej służby wojskowej w innej miejscowości albo skierowanemu do wykonywania zadań służbowych poza stałym miejscem pełnienia służby lub miejscem zamieszkania, przysługują należności za przeniesienia i podróże służbowe. Na podstawie delegacji ustawowej, zawartej w ust. 2 tego artykułu, Minister Obrony Narodowej w rozporządzeniu z dnia 28 maja 2004 r. w sprawie należności żołnierzy zawodowych za przeniesienia i podróże służbowe (Dz. U. Nr 140, poz. 1487) określił jakie należności przysługują żołnierzowi z tytułu przeniesienia służbowego, ich wysokość oraz tryb przyznania. Jednocześnie w rozporządzeniu tym wyjaśnił m.in., iż użyte w nim określenie "przeniesienie służbowe" oznacza wyznaczenie żołnierza na stanowisko służbowe poza miejscowością stanowiącą siedzibę jednostki wojskowej lub wydzielonego pododdziału, w której żołnierz zajmował ostatnio stanowisko służbowe. Zgodnie z § 3 ust. 1 powołanego wyżej rozporządzenia, z tytułu przeniesienia służbowego żołnierzowi przysługują: 1. diety dla żołnierza i członków jego rodziny - za czas przejazdu i pierwszą dobę pobytu w nowym miejscu zamieszkania, 2. ryczałt na pokrycie kosztów przejazdu do nowego miejsca zamieszkania osób, o których mowa w pkt 1, 3. ryczałt z tytułu przeniesienia, 4. zasiłek osiedleniowy, 5. zwrot kosztów przewozu urządzenia domowego. W myśl § 6 ust. 1 powołanego rozporządzenia, żołnierzowi, który w związku z przeniesieniem służbowym przesiedlił się na pobyt stały do nowego miejsca pełnienia służby lub miejscowości pobliskiej, przysługuje zasiłek osiedleniowy w wysokości 250 % najniższego uposażenia - jeżeli żołnierz przesiedlił się z członkami rodziny. Zgodnie zaś z § 10 ust. 1 i 2 rozporządzenia, należności, o których mowa w § 4-7, wypłaca się po objęciu przez żołnierza stanowiska służbowego w nowym miejscu pełnienia służby, na jego pisemny wniosek. Do wniosku o wypłatę należności, o których mowa w § 6 żołnierz jest obowiązany dołączyć dokument potwierdzający fakt jego zameldowania na pobyt stały w nowym miejscu pełnienia służby lub miejscowości pobliskiej, a w razie przesiedlenia się z członkami rodziny - również dokument potwierdzający zameldowanie się na pobyt stały członków rodziny, o których mowa w § 3 ust. 2. Analiza przedstawionego stanu prawnego musi prowadzić do wniosku, że prawo do zasiłku osiedleniowego oraz zwrotu kosztów przewozu urządzeń domowych żołnierz nabywa z chwilą uzyskania przeniesienia służbowego do innej miejscowości. Jednakże uprawnienie to nie musi być realizowane natychmiast, bądź też w krótkim okresie czasu od jego nabycia. Trzeba zwrócić bowiem uwagę, że zarówno powołana ustawa, jak i ww. rozporządzenie wykonawcze nie wprowadzają jakichkolwiek ograniczeń w tym zakresie. Niejednokrotnie realizacja przedmiotowego prawa z przyczyn obiektywnych, niezależnych od woli żołnierza, będzie możliwa dopiero w dłuższym okresie czasu, kiedy to zainteresowany uzyska decyzję o prawie zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym przydzielonym w miejscowości pełnienia służby lub miejscowości pobliskiej oraz uzyska zameldowanie na pobyt stały w nowym miejscu pełnienia służby. Stosując wykładnię celowościową przepisu art. 86 ust. 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, należy dostrzec, że ustawodawca, wprowadzając powołaną regulację, dążył do złagodzenia żołnierzowi zawodowemu niedogodności związanych z ponoszeniem ciężarów finansowych powstałych na skutek przeniesienia służbowego. Nie można zatem ograniczać przedmiotowego prawa takimi zdarzeniami, na które strona nie ma jakiegokolwiek wpływu. Kolejne przeniesienie służbowe żołnierza do innej jednostki w tej samej miejscowości nie pozbawia go, jak to przyjęły organy orzekające w niniejszej sprawie, już wcześniej nabytych uprawnień. Tego rodzaju ograniczenie pozostaje bowiem w oczywistej sprzeczności z powołaną regulacją ustawową. W zaistniałej sytuacji nie ma przeszkód, aby wypłacić żołnierzowi ww. świadczenia, o ile jego wniosek spełnia wymogi określone przepisem § 10 ww. rozporządzenia. Mając powyższe na uwadze, należało stwierdzić, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja Komendanta Oddziału Specjalnego Żandarmerii Wojskowej w W. z dnia [...] grudnia 2006 r., zostały wydane z naruszeniem art. 86 ust. 1 powołanej wyżej ustawy oraz § 3 ust. 1 i § 6 ust. 1 ww. rozporządzenia w sprawie należności żołnierzy zawodowych za przeniesienia i podróże służbowe. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a oraz art. 152 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło