II SA/Wa 486/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Marcinkowska po rozpoznaniu w dniu 19 maja 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. S. na orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej w W. z [...] stycznia 2017 r., nr [...] w przedmiocie kontrolnego badania inwalidy postanawia -odrzucić skargę- U Z AS D N I E N I E Wojskowe Biuro Emerytalne w [...] skierowało A. S. do Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] celem zmiany grupy inwalidzkiej. Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska w [...] w dniu [...] października 2016 r. nr [...] wydała orzeczenie, w którym: • w pkt 9 "Rozpoznanie", w część A wskazała schorzenie powodujące niezdolność do służby (schorzenie pkt 1), zaś w części B schorzenia współistniejące (schorzenia pkt 2-10); • w pkt 10 ustaliła kategorie zdolności do służby – Kategoria N- trwale niezdolny do służby; • w pkt 11 wskazała, że schorzenia wymienione w pkt 2 i 3 (dot. pkt 9 część B) pozostają w związku ze służbą wojskową; • w pkt 12, w ppkt a) wskazała, że badany zalicza się do trzeciej grupy inwalidzkiej z ogólnego stanu zdrowia, w ppkt b), że badany nie zalicza się do żadnej grupy inwalidzkiej w związku ze służbą wojskową, w ppkt c), że badany nie zalicza się żadnej grupy inwalidzkiej w związku ze służbą wojskową, powstałego w skutek wypadku/choroby, z tytułu których przysługują świadczenia odszkodowawcze. W podstawie prawnej orzeczenia wskazano m. in. art. 20 ust. 1-3 oraz art. 21 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin (t. j. Dz. U. z 2015 r., poz. 330), a także § 4, § 17 i § 24 ust. 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 stycznia 2006 r w sprawie orzekania o inwalidztwie żołnierzy zawodowych, żołnierzy zwolnionych z zawodowej służby wojskowej oraz emerytów i rencistów wojskowych, a także właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (t. j. Dz. U z 2014 r., poz. 1078 ze zm.). Od orzeczenia tego A. S. wniósł odwołanie, wskazując, że kwestionuje pkt 9 część A oraz pkt 12 tego orzeczenia. Centralna Wojskowa Komisja Lekarska w W. orzeczeniem z dnia [...]stycznia 2017 r. nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. uchyliła w całości zaskarżone orzeczenie oraz wydała nowe, w którym ustaliła odmienny zakres schorzeń współistniejących. Pozostałe ustalenia Centralnej Komisji Lekarskiej pokrywają się z ustaleniami Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskie w S. zawartymi w orzeczeniu z dnia 11 października 2016 r. Na orzeczenia to A. S. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie ewentualnie oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga wniesiona w niniejszej sprawie jest niedopuszczalna. W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że orzeczenia wojskowych komisji lekarskich można podzielić na dwie odrębne grupy. Pierwsza z nich jest związana z ustalaniem przez komisję zdolności do służby. Oceniany jest stan zdrowia danej osoby na potrzeby zaliczenia jej do określonej kategorii zdolności do służby w celu przyjęcia do niej, dalszego jej pełnienia czy zwolnienia ze służby. Orzeczenia w tych sprawach są wiążące dla organu w sprawie powołania danej osoby do służby, przeniesienia na inne stanowisko służbowe, czy zwolnienia ze służby. Orzeczenia te stanowią zatem podstawę do wydania przez właściwe organy decyzji administracyjnej, na mocy której osoba jest przyjmowana do służby, przeniesiona na inne stanowisko służbowe, czy też z niej zwalniana. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego podkreśla się, że komisje lekarskie, działające w sprawach funkcjonariuszy, czy też kandydatów do służb mundurowych, są organami administracji publicznej i swe rozstrzygnięcia podejmują w formie decyzji administracyjnych, nazwanych orzeczeniami. Orzeczenia te podlegają zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Drugą natomiast grupę orzeczeń wydawanych przez omawiane komisje stanowią orzeczenia, które ustalają schorzenia funkcjonariusza oraz ich związek ze służbą do celów m.in. odszkodowawczych lub rentowych, albo zaopatrzenia emerytalnego. Orzeczenia z tej grupy zasadniczo poddawane są kontroli sądów powszechnych w ramach rozpoznawania odwołań od decyzji o świadczeniach rentowych, emerytalnych, czy odszkodowawczych. Orzeczenia te mają wyłącznie charakter orzeczenia wstępnego, jako jedna z przesłanek ustalenia prawa do określonych świadczeń, ich zakresu i wysokości. W konsekwencji nie podlegają one zaskarżeniu do sądu administracyjnego, gdyż sprawy orzekania o inwalidztwie i związku schorzeń ze służbą nie należą do właściwości sądu administracyjnego. Potwierdzeniem powyższego stanowiska jest utrwalony w orzecznictwie administracyjnym pogląd, że sąd administracyjny nie jest właściwy w sprawie skargi na orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej w przedmiocie związku choroby (inwalidztwa) ze służbą wojskową (zob. uchwała Składu Siedmiu Sędziów Sądu Najwyższego z dnia 27 października 1999 r., sygn. akt III ZP 9/99, OSNP 2000/5/167). Takie stanowisko zajął również Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu Składu Siedmiu Sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 listopada 2000 r., sygn. akt OSA 1/00 (ONSA 2001/2/47) w odniesieniu do orzeczenia w zakresie dotyczącym oceny stanu zdrowia żołnierza i związku ze służbą wojskową stwierdzonych schorzeń dla m.in. celów zaopatrzenia emerytalnego (rentowego), stwierdzając, że w tych sprawach skarga nie przysługuje. Zaskarżone w niniejszej sprawie orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej w W. należy do drugiej z wymienionych wyżej kategorii. Zostało ono wydane w oparciu o przepisy powołanej ustawy z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin oraz rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 stycznia 2006 r w sprawie orzekania o inwalidztwie żołnierzy zawodowych, żołnierzy zwolnionych z zawodowej służby wojskowej oraz emerytów i rencistów wojskowych, a także właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach. Jak wynika ze znajdującego się w aktach administracyjnych skierowania z dnia [...] sierpnia 2016 r. orzeczenia w tym postępowaniu wydawane były na wniosek Wojskowego Biura Emerytalnego celem zmiany grupy inwalidzkiej. Skarżący bowiem od 2011 r. jest emerytem wojskowym. Orzeczenie to nie zostało zatem wydane w celu oceny zdolności skarżącego do służby, ale celem ustalenia inwalidztwa i jego ewentualnego związku ze służbą. Zaskarżone orzeczenie jest elementem sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych. Sprawy takie mają charakter spraw cywilnych, do których rozpoznania właściwe są sądy powszechne. Potwierdza to przepis art. 31 ust. 4 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych i ich rodzin, w myśl którego od decyzji wojskowego organu emerytalnego w przedmiocie prawa do zaopatrzenia emerytalnego i wysokości świadczenia służy odwołanie do właściwego sądu według zasad określonych w przepisach kodeksu postępowania cywilnego. W konsekwencji należało więc stwierdzić, że przedmiot skargi nie mieści się w zakresie właściwości sądu administracyjnego, co czyni skargę niedopuszczalną. Zgodnie bowiem z art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.) sąd odrzuca skargę jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowił jak w sentencji.