II SA/Wa 487/17

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Iwona Malicka po rozpoznaniu w dniu 24 kwietnia 2017 r. w Warszawie na posiedzeniu niejawnym wniosku M. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi M. M. na decyzję Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych z dnia [...] stycznia 2017 r. nr [...] w przedmiocie przetwarzania danych osobowych postanawia: 1. przyznać M. M. prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, 2. odmówić M. M. przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Skarżący - M. M. złożył w niniejszej sprawie wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Wskazał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z żoną, a na dochód rodziny składa się jej wynagrodzenie za pracę w wysokości około 3.200 zł. Podniósł, że od 2000 r. pozostaje bez dochodów, jest osobą schorowaną - jego stan zdrowia się pogarsza, nie może podjąć pracy. Podniósł, że w związku z tym pozostaje na utrzymaniu żony. Oświadczył, że nie posiada majątku ani oszczędności. Wskazał jednocześnie, że żona posiada ½ własności domu, w którym mieszkają. Wnioskodawca do stałych kosztów utrzymania zaliczył koszty utrzymania mieszkania (opłaty za ogrzewanie, wodę, energię elektryczną) w wysokości 700 zł miesięcznie, koszty leczenia - około 300 zł miesięcznie, spłatę pożyczki mieszkaniowej z zakładu pracy żony w wysokości 16.000 zł, pożyczki z [...] w kwocie 8.000 zł oraz z [...] w kwocie 6.000 zł. Do wniosku dołączył wydruk zeznania podatkowego PIT-37 za 2016 r., kserokopie kart informacyjnych leczenia szpitalnego z marca i kwietnia 2014 r. Mając na względzie powyższe zważono, co następuje: Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.). Prawo to może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Należy stwierdzić, że stosownie do art. 199 powołanej ustawy, generalną zasadą postępowania sądowego jest ponoszenie przez stronę kosztów związanych z jej udziałem w sprawie. Instytucja prawa pomocy (szczególnie w zakresie całkowitym) jest zatem wyjątkiem od generalnej zasady ponoszenia kosztów postępowania przez stronę i ma zastosowanie w uzasadnionych przypadkach. Dlatego też pomoc państwa, wyrażona w przepisach o prawie pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym, skierowana jest do osób, które albo mają bardzo niskie dochody, albo ich w ogóle nie posiadają, tj. do osób, które z uwagi na bardzo ciężką sytuację materialną, często nie mają zaspokojonych nawet podstawowych potrzeb życiowych. Udzielenie stronie prawa pomocy jest formą dofinansowania jej z budżetu państwa, z tego względu Sąd, jako dysponent środków publicznych, odpowiedzialny za zasadność i legalność ich wydatkowania, ma obowiązek zbadania, czy strona wnioskująca o przyznanie prawa pomocy, rzeczywiście spełnia przesłanki do przyznania jej tego prawa. W myśl zaś art. 246 § 1 pkt 1 cytowanej ustawy, prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Natomiast przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje wówczas, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy). Należy wskazać, że jak wynika ze złożonego wniosku oraz załączonych dokumentów, żona wnioskodawcy posiada stałe dochody, które wynoszą 3.200 zł miesięcznie- średnio 1.600 zł na osobę. Z tego względu uznano, że wnioskodawca nie wykazał, że w jego sytuacji zachodzą przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Jednocześnie jednak, biorąc pod uwagę stan zdrowia skarżącego i związane z tym wieloletnie wydatki na leczenie, które obecnie wynoszą około 300 zł miesięcznie, aktualne koszty utrzymania mieszkania - 700 zł oraz zadłużenie z tytułu zaciągniętych pożyczek, należało uznać, iż strona nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i żony. Dlatego, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2, art. 254 § 1, art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono, jak w sentencji.