II SA/Wa 493/09
WyrokWSA w Warszawie2009-08-05
Skład orzekający: Jacek Fronczyk, Ewa Pisula-Dąbrowska, Bronisław Szydło
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skazanie za przestępstwo prowadzenia pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości (art. 178a § 1 k.k.) stanowi uzasadnioną obawę użycia broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, uzasadniającą cofnięcie pozwolenia na broń myśliwską na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji?Ratio decidendi
Sąd uznał, że skazanie za przestępstwo prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości, mimo iż nie jest ono bezpośrednio wymienione w katalogu przestępstw w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, może stanowić podstawę do cofnięcia pozwolenia na broń. Organ administracyjny prawidłowo ocenił, że takie skazanie, zwłaszcza w kontekście wcześniejszych podobnych przewinień, rodzi uzasadnioną obawę, że posiadacz broni może jej użyć w sposób sprzeczny z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Sąd podkreślił, że ocena ta opiera się na prognozie, która jest dopuszczalna w kontekście ochrony bezpieczeństwa publicznego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi J. W. na decyzję Komendanta Głównego Policji, która utrzymała w mocy decyzję o cofnięciu pozwolenia na broń myśliwską. Podstawą cofnięcia było prawomocne skazanie J. W. za przestępstwo prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości (art. 178a § 1 k.k.). Skarżący zarzucił organom naruszenie przepisów ustawy o broni i amunicji, twierdząc, że skazanie za to przestępstwo nie uzasadnia obawy użycia broni w sposób sprzeczny z porządkiem publicznym, a organ nie wykazał istnienia takiej obawy konkretnymi dowodami. Podniósł również zarzut naruszenia art. 75 § 1 k.p.a. poprzez oparcie się na zatarciu skazania z 2001 r.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Fronczyk, Sędziowie WSA Ewa Pisula-Dąbrowska, Bronisław Szydło (spr.), Protokolant Małgorzata Kędzielewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 sierpnia 2009 r. sprawy ze skargi J. W. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lutego 2009 r. nr [...] w przedmiocie pozwolenia na broń oddala skargę
Komendant Główny Policji, decyzją z dnia [...] lutego 2009 r., nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, utrzymał w mocy decyzję Wielkopolskiego Komendanta Wojewódzkiego Policji w P., nr [...], wydaną na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. – o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 z późn. zm.), którą cofnął J. W. pozwolenie na posiadanie broni myśliwskiej. W uzasadnieniu podał, że prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w S. z dnia [...] lipca 2008 r., wydanym w sprawie o sygn. akt [...] J. W. skazany został za przestępstwo z art. 178a § 1 kk., tzn. za prowadzenie pojazdu mechanicznego po drodze publicznej w stanie nietrzeźwości. Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowił art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 powołanej ustawy o broni i amunicji. Organ wskazał, że z treści tych przepisów wynika, że podstawą cofnięcia pozwolenia na broń jest ustalenie przez organy Policji, że w stosunku do posiadacza broni istnieje uzasadniona obawa, że może jej użyć w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku prawnego. W ocenie ustawodawcy obawa ta zachodzi w szczególności w przypadku popełnienia przez posiadacza broni przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu. Użycie słowa "w szczególności" wskazuje, że katalog okoliczności uzasadniających "obawę" nie jest zamknięty. Dlatego też fakt skazania J. W. za przestępstwo objęte art. 178 § 1 kk. usytuowano w rozdziale XXI kk. zatytułowanym "Przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji". Zdaniem Komendanta Głównego Policji słusznie organ I instancji uznał, że tego rodzaju zachowanie stanowi uzasadnioną obawę, że może on użyć posiadanej broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Przedmiotem ochrony objętego tym przepisem, jest życie i zdrowie człowieka. Ochrona życia i zdrowia leży w interesie publicznym. Prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości często wywołuje tragiczne skutki w postaci wypadków powodujących śmierć, kalectwo i utratę mienia. Zatem fakt skazania J. W., za takie przestępstwo uzasadnia obawę, że może on użyć posiadaną broń w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, a więc zachodziły przesłanki do cofnięcia temu skazanemu pozwolenia na posiadaną broń myśliwską. Komendant Policji podkreślił, że J. W. nie po raz pierwszy prowadził pojazd mechaniczny po drogach publicznych w stanie nietrzeźwości. W dniu [...] maja 2001 r. został zatrzymany przez policyjne służby, bo kierował samochodem, mając we krwi 3,1% alkoholu (ponad 5-krotnie powyżej dopuszczalnej normy określonej w art. 115 § 16 kk.). Nawet takie "doświadczenie" niczego go nie nauczyło.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, J. W. wnosił o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji organu I instancji, zarzucając obrazę art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 powołanej ustawy o broni i amunicji. Zdaniem skarżącego skazanie za przestępstwo z art. 178 kk. może wskazywać co najwyżej na fakt prowadzenia pojazdów mechanicznych w stanie nietrzeźwości, w żadnym wypadku nie wskazuje na istnienie uzasadnionej obawy użycia broni palnej myśliwskiej w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Dla wykazania istnienia takiej uzasadnionej obawy należałoby uzyskać w postępowaniu administracyjnym i przytoczyć w uzasadnieniu decyzji konkretne dowody. Tego nie uczyniono ani w postępowaniu I instancji, ani w postępowaniu odwoławczym. W tym kontekście szerokie rozważania organu na temat negatywnego wpływu stanu nietrzeźwości na zdolności psychomotoryczne kierowcy pojazdu mechanicznego uznać należy za całkowicie chybione, nienależące do materii orzekania w postępowaniu administracyjnym, podobnie jak przypominanie popełnionych przez skarżącego wykroczeń drogowych polegających na przekroczeniu dozwolonej szybkości. Rozważania okoliczności popełnienia przestępstwa przez skarżącego przeprowadzone zostały przez właściwy Sąd w procesie karnym i znalazło to odzwierciedlenie w wymierzonej karze. W uzasadnieniu decyzji zawarte jest stwierdzenie, iż skarżący nie daje gwarancji, że w stanie nietrzeźwości nie użyje broni, stwarzając zagrożenie dla otoczenia. Twierdzenie to oparte jest na wnioskowaniu indukcyjnym, uogólniającym, które – jak powszechnie wiadomo – jest wysoce zawodne i prowadzi do błędów wnioskowania. Co więcej, prawdziwość takiego wniosku w odniesieniu do skarżącego nie została w postępowaniu administracyjnym wykazana, czy choćby uprawdopodobniona.
Zarzucił ponadto obrazę art. 75 § 1 k.p.a. poprzez przyjęcie dowodu karalności w warunkach ustawowego zatarcia skazania. W ocenie skarżącego bowiem organ odwoławczy poszerzył w sposób niedopuszczalny materiał dowodowy nieznany w postępowaniu administracyjnym I instancji. Skoncentrował się obszernie na omówieniu okoliczności faktycznych innego wcześniej zaistniałego faktu skazania skarżącego przez Sąd Rejonowy w S., wyrokiem z dnia [...] września 2001 r., sygn. akt [...], za przestępstwo z art. 178 § 1 kk. polegające na tym, iż w dniu [...] maja 2001 r. na drodze publicznej kierował samochodem osobowym, będąc w stanie nietrzeźwości – 3,1% we krwi, na karę 1 roku pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres 3 lat. Skazanie w 2001 r., zgodnie z art. 76 kk., uległo zatarciu z mocy prawa z upływem 6 miesięcy od zakończenia okresu próby. Zgodnie z art. 106 kk. z chwilą zatarcia skazanie uważa się za niebyłe. Powoływanie się więc przez organ odwoławczy w decyzji administracyjnej na fakt takiego zatartego skazania stanowi naruszenie art. 106 kk., a przez to naruszono także art. 75 § 1 k.p.a.
W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji, powołując się na ustalony stan faktyczny i prawny, wnosił o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Na wstępie należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej.
Innymi słowy, sąd administracyjny nie orzeka co do istoty sprawy w zakresie danego przypadku, lecz jedynie kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w tym postępowaniu z punktu widzenia jego zgodność z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego.
Skarga analizowana pod tym kątem nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja i utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji nie naruszają prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia.
Podstawą materialnoprawną zaskarżonej decyzji jest art. 18 ust. 1 pkt 2 powołanej ustawy o broni i amunicji, zgodnie z którym właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której pozwolenie wydano, należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6 tej ustawy. Sformułowanie "cofa pozwolenie na broń" jest kategoryczne, co oznacza obowiązek cofnięcia pozwolenia w wypadku zaistnienia którejkolwiek z przesłanek przewidzianych w art. 15 ust. 1 pkt 2-6.
W niniejszej sprawie spór sprowadza się do interpretacji art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy, w myśl którego pozwolenia na broń nie wydaje się osobom, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo, wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Należy podkreślić, że katalog przestępstw wymienionych w tym przepisie jest zamknięty. Pojęcie "uzasadniona obawa" jest pojęciem niedookreślonym, a istnienie takiej "uzasadnionej obawy" zawsze opiera się na prognozach, które przeprowadza się w oparciu o te fakty, które wydarzyły się do daty czynienia prognozy. W każdym przypadku prognoza będzie pewnym wybieganiem w przyszłość i z istoty rzeczy nigdy nie zawiera w sobie elementu pewności. Ustawodawca uznał jednak, że z uwagi na zagrożenia, jakie niesie ze sobą posiadanie broni i konieczność ochrony społeczeństwa przed tymi zagrożeniami, można i należy brać pod uwagę właśnie prognozy. Jest to pewien rodzaj ostrożności ze strony ustawodawcy, która to ostrożność, gdy chodzi o interes bezpieczeństwa i porządku publicznego, jest z oczywistych względów głęboko uzasadniona.
W sprawie nie budzi wątpliwości fakt, że skarżący został skazany prawomocnym wyrokiem sądu powszechnego za przestępstwo określone w art. 178 § 1 kk., za prowadzenie pojazdu mechanicznego po drodze publicznej w stanie nietrzeźwości.
Przestępstwo, za które został skazany skarżący nie mieści się w katalogu zawartym w art. 15 ust. 1 pkt 6 powołanej ustawy o broni i amunicji. Sąd uznał, że organ zasadnie przyjął i ocenił, że z faktu skazania za to przestępstwo wynika uzasadniona obawa użycia przez skarżącego broni w interesie sprzecznym z zasadami bezpieczeństwa i porządku publicznego.
W ocenie Sądu Komendant Główny Policji dokonał wyczerpujących ustaleń i prawidłowo ocenił, że w przypadku skarżącego zachodzi uzasadniona obawa, iż może on użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego.
Od wielu lat w środkach masowego przekazu prowadzona jest akcja informacyjna o tragicznych skutkach prowadzenia pojazdów mechanicznych w stanie nietrzeźwym. Policja w relacjach z wypadków drogowych spowodowanych przez nietrzeźwych kierowców ostrzega jakie zagrożenie stanowi prowadzenie pojazdów mechanicznych po spożyciu alkoholu.
Ten problem jest ogólnie znany i spotyka się z potępieniem społeczeństwa.
Skarżący mimo wieku 60 lat życia (ur. [...]), wysokiego cenzusu wykształcenia (posiada wykształcenie [...]), wysokiej pozycji w lokalnej hierarchii społecznej (jest [...]), dopuścił się do popełnienia przestępstwa z art. 178a kk. Świadczy to o jego postawie wobec porządku publicznego. Sąd podziela ocenę organu, zgodnie z którą postawę tę należy ocenić jako lekceważącą. Przestępstwo, którego się dopuścił, powoduje, że nie można go uznać za osobę o nieskazitelnym charakterze, która stosuje się do obowiązujących zasad tego porządku. Osoba o takiej postawie nie daje gwarancji zgodnego z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego posiadania i używania broni.
Zdaniem Sądu nie zmienia tej oceny pozytywna opinia wśród sąsiadów, w środowisku myśliwych, a także fakt prawidłowego przechowywania broni, bowiem te okoliczności nie niwelują oceny postawy J. W. wynikającej z rodzaju i okoliczności popełnionego przez niego czynu oraz jego społecznej szkodliwości. Za niezasadny Sąd uznał zarzut naruszenia art. 75 § 1 k.p.a. przez organ odwoławczy. Organy Policji bowiem za podstawę wydania decyzji o cofnięciu skarżącemu pozwolenia na posiadanie broni myśliwskiej przyjęły fakt skazania J. W. prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w S., Zamiejscowego Wydziału Grodzkiego w M., za czyn określony w art. 178a § 1 kk. – wyrokiem z dnia [...] lipca 2008 r. wydanym w sprawie o sygn. akt [...], oskarżonego o to, że w dniu [...] kwietnia 2008 r. kierował pojazdem mechanicznym po drodze publicznej, będąc w stanie nietrzeźwości (0,96 mg/l i 1,00 mg/l) alkoholu w wydychanym powietrzu. Natomiast fakt wcześniejszego skazania skarżącego wyrokiem Sądu Rejonowego w S. z dnia [...] września 2001 r. nie stanowił podstawy do wydania zaskarżonej decyzji. Wyrok ten miał jedynie dla organu odwoławczego charakter informacyjny, w zakresie oceny postawy, cech charakteru i sposobu dotychczasowego postępowania skarżącego. Wyrok ten świadczył jedynie o tym, że skarżący mimo dotkliwych konsekwencji jakie poniósł skazany powołanym wyrokiem z dnia [...] września 2001 r. (skazany na 1 rok pozbawienia wolności z zawieszeniem na 3 lata), nie wyciągnął żądnych wniosków, co do swego dalszego postępowania.
Fakt zapoznania się organu odwoławczego z powołanym wyrokiem Sądu Rejonowego w S. z dnia [...] września 2001 r. świadczy jedynie o tym, że organ ten, wydając zaskarżoną decyzję, oparł się na prawidłowo zgromadzonym materiale dowodowym i dokonał jego wszechstronnej oceny, zgodnie z zasadami określonymi w art. 7, art. 77, art. 80 k.p.a.
Odnosząc się natomiast do zarzutu, że organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji bezpodstawnie podniósł zarzut jakoby skarżący przez czas nieokreślony przechowywał broń niezgodnie z wymogami art. 32 ustawy o broni i amunicji, Sąd ustalił, że z treści opinii wydanej przez Komendę Powiatową Policji z dnia 7 czerwca 2008 r. dot. J. W. jako o sobie posiadającej pozwolenie na broń (k. 60 akta administracyjne), w części opinii dot. posiada broni (pkt 10) zapisano: "dwie jednostki broni palnej do czasu I kontroli przechowywane były w szafie drewnianej, obecnie została zamocowana – przytwierdzona do podłogi, wyposażona w dwa zamki patentowe szafa metalowa".
Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd uznał, że kontrolowane decyzje odpowiadają prawu, a wszystkie zarzuty skargi są niezasadne.
W tym stanie rzeczy, działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), Sąd orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło