II SA/Wa 498/10
PostanowienieWSA w Warszawie2010-04-12
Skład orzekający: Iwona Maciejuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy strona skarżąca w sprawie dotyczącej ubezpieczeń społecznych, wnosząca o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika, jest zwolniona z obowiązku uiszczania kosztów sądowych z mocy prawa?Ratio decidendi
Strona skarżąca w sprawie dotyczącej ubezpieczeń społecznych jest zwolniona z obowiązku uiszczania kosztów sądowych z mocy prawa na podstawie art. 239 pkt 1 lit. e P.p.s.a. W związku z tym, wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych podlega oddaleniu jako bezprzedmiotowy. Prawo pomocy w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika przysługuje częściowo, jeśli strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.Stan faktyczny
Skarżący M. N. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego lub adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych dotyczącą odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku. Skarżący jest całkowicie niezdolny do pracy i samodzielnej egzystencji, a jego rodzina utrzymuje się z wynagrodzenia żony oraz zasiłku pielęgnacyjnego. Rodzina posiada majątek w postaci domu, ale nie ma oszczędności, a ponosi stałe wydatki związane z kredytem, opłatami i lekami.Rozstrzygnięcie
Referendarz sądowy postanowił oddalić wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, ustanowić dla M. N. radcę prawnego i odmówić ustanowienia adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, - Iwona Maciejuk po rozpoznaniu w dniu 12 kwietnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. N. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego lub adwokata w sprawie ze skargi M. N. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych nr [...] z dnia [...] lutego 2010 r. w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku postanawia 1. oddalić wniosek w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych, 2. ustanowić dla M. N. radcę prawnego, 3. odmówić ustanowienia adwokata.
Na podstawie informacji przedstawionych w urzędowym formularzu wniosku
o przyznanie prawa pomocy oraz w zaświadczeniach ustalono, co następuje.
Skarżący jest osobą całkowicie niezdolną do pracy i samodzielnej egzystencji. We wspólnym gospodarstwie domowym pozostaje z żoną. Rodzina utrzymuje
się z wynagrodzenia za pracę uzyskiwanego przez żonę wnioskodawcy w wysokości 958,32 zł netto miesięcznie (ustalono na podstawie zaświadczenia pracodawcy z dnia 6 kwietnia 2010 r.) oraz zasiłku pielęgnacyjnego skarżącego w wysokości 153 zł. Majątek stanowi dom o powierzchni 148,1 m2 . Strona nie ma żadnych oszczędności. Stałe miesięczne wydatki stanowią: rata kredytu na zakup pralki – 100 zł i na węgiel (nie podano kwoty), a nadto opłata za wywóz śmieci 50 zł, opłata za energię elektryczną – 100 zł, za wodę – 50 zł, za gaz – 100 zł. Wydatek na zakup koniecznych dla skarżącego leków to kwota około 100 zł miesięcznie.
W odniesieniu do wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych stwierdzić należy, że wnioskodawca nie ma w niniejszej sprawie obowiązku uiszczania kosztów sądowych. Zgodnie bowiem z art. 239 pkt 1 lit. e ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270
ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., strona skarżąca działanie lub bezczynność organu
w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych, a do takich należy wymieniona sprawa, nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych. Na mocy powołanego przepisu skarżący z mocy prawa zwolniony jest zatem od ponoszenia kosztów sądowych w toku całego postępowania (przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie i Naczelnym Sądem Administracyjnym).
Z tego względu, na podstawie art. 254 § 1, art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 w zw.
z art. 239 pkt 1 lit. e P.p.s.a. orzeczono, jak w punkcie 1 postanowienia.
Odnosząc się do wniosku o ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika wskazać należy, iż zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym między innymi tylko ustanowienie radcy prawnego lub adwokata, przysługuje osobie fizycznej, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie
i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 i art. 245 § 3 P.p.s.a.).
Na podstawie informacji przedstawionych przez stronę stwierdzić należy,
że skarżący spełnia przesłankę warunkującą przyznanie prawa pomocy w tym zakresie. Dochód we wspólnym gospodarstwie domowym wynosi 1111,32 zł netto miesięcznie, zaś stałe wydatki około 500 zł. Po uwzględnieniu powyższego, na jedną osobę
w rodzinie pozostaje kwota 305,66 zł. Stwierdzić należy, że strona znajduje się w chwili obecnej w sytuacji finansowej, która z pewnością nie pozwala na poniesienie kosztów ustanowienia radcy prawnego z wyboru. Skarżący nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i żony.
Z tego względu, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 254 § 1 oraz
art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. orzeczono, jak w pkt. 2 postanowienia.
W związku z tym, że skarżącemu przyznano w niniejszej sprawie prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego, brak jest podstaw, aby dodatkowo przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Z tego względu, na podstawie
art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 254 § 1 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., orzeczono jak w pkt. 3 postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło