II SA/Wa 5/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Marek Pietras, Sędziowie WSA Bronisław Szydło (spr.), Janusz Walawski, Protokolant Małgorzata Kędzielewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 maja 2009 r. sprawy ze skargi H. F. na postanowienie Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] października 2008 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności postanowienia. 1. stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia oraz utrzymanego nim w mocy postanowienia nr [...] z dnia [...] sierpnia 2008 r. 2. zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu Dyrektor Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w L. postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2008 r., nr [...], wezwał H. F. do natychmiastowego opróżnienia z rzeczy lokalu mieszkalnego położonego w L. przy ul. [...], pod rygorem zastosowania przymusu bezpośredniego. W uzasadnieniu podał, że w wyniku uprawomocnienia się jego wcześniejszej decyzji z dnia [...] listopada 2003 r., nr [...], w sprawie dobrowolnego zwolnienia i przekazania Wojskowej Agencji Mieszkaniowej osobnej kwatery stałej J. F. wraz ze wspólnie zamieszkałą H. F. zobowiązany został do opróżnienia tego lokalu w terminie do dnia 31 grudnia 2003 r. Następnie upomnieniem z dnia 6 lutego 2003 r. doręczonym w dniu 16 lutego 2008 r. zobowiązani zostali do dobrowolnego wykonania ciążącego na nich obowiązku w terminie 7 dni od doręczenia upomnienia, pod rygorem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego. W związku z niezastosowaniem się do upomnienia organ wystawił w dniu [...] kwietnia 2008 r. w stosunku do H. F. tytuł wykonawczy nr [...], a następnie wydał, na podstawie art. 143 § 1 pkt 2 oraz art. 150 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jednolity: Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 z późn. zm.), postanowienie [...] wzywające zobowiązanych do wykonania obowiązku określonego w powołanym tytule wykonawczym, tj. opróżnienia lokalu mieszkalnego, pod rygorem zastosowania przymusu bezpośredniego. Wnioskiem z dnia 22 kwietnia 2008 r. H. F. wystąpiła do Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej o stwierdzenie nieważności powołanego postanowienia nr [...] wydanego z naruszeniem art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. - jako wydanego bez podstawy prawnej. W uzasadnieniu podał, że postanowienie jest wadliwe, bowiem wzywa do wykonania obowiązku, który nie istnieje. Wyjaśnił, że powołaną decyzją z dnia [...] listopada 2003 r., nr [...], został wezwany do dobrowolnego zwolnienia i przekazania do dyspozycji Wojskowej Agencji Mieszkaniowej osobnej kwatery stałej w L. przy ul. [...], a więc przedmiotem egzekucji może być zatem dobrowolne wykonanie obowiązku dobrowolnego opróżnienia tej kwatery. Wniosek ten Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej, na podstawie art. 65 k.p.a., przekazał zgodnie z właściwością do rozpoznania Ministrowi Obrony Narodowej. Po rozpoznaniu wniosku z dnia 22 kwietnia 2008 r. Minister Obrony Narodowej, postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2008 r. nr [...], wydanym na podstawie art. 157§ 1, art. 158 § 1, art. 126, art. 268a k.p.a., odmówił stwierdzenia nieważności postanowienia Dyrektora Oddziału Regionalnego WAM w L. z dnia [...] kwietnia 2008 r., nr [...], wzywającego do natychmiastowego opróżnienia lokalu nr [...] przy ul. [...] w L., a następnie po rozpoznaniu odwołania H. F., postanowieniem z dnia [...] października 2008 r., nr [...], wydanym na odstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 3 k.p.a, utrzymał w mocy swoje wcześniejsze postanowienie z dnia [...] sierpnia 2008 r. nr [...]. W uzasadnieniu podał, że postanowienie Dyrektora Oddziału Regionalnego WAM w L. z dnia [...] kwietnia 2008 r., nr [...] zostało wydane na podstawie obowiązujących przepisów, a więc nie zachodzą przesłanki z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., powodujące nieważność postępowania. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie H. F. wnosiła o uchylenie zaskarżonego postanowienia Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] października 2008 r., nr [...], zarzucając że postanowienie Dyrektora Oddziału Regionalnego WAM w L. z dnia [...] kwietnia 2008 r., nr [...], jest wadliwe, bowiem wzywa do wykonania obowiązku, który nie istnieje. W odpowiedzi na skargę Minister Obrony Narodowej, powołując się na ustalony stan faktyczny i prawny, wnosił o jej odwołanie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na wstępie należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej. Innymi słowy, sąd administracyjny nie orzeka co do istoty sprawy w zakresie danego przypadku, lecz jedynie kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w tym postępowaniu z punktu widzenia jego zgodność z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego. Rozpoznając skargę H. F. pod tym kątem, Sąd uznał, że skarga jest uzasadniona, jednak z innych przyczyn niż powołane w uzasadnieniu, zgodnie z art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.). Postanowienie Dyrektora Oddziału Regionalnego WAM z dnia [...] kwietnia 2008 r., nr [...], wydano na podstawie art. 143 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jednolity: Dz. U. z 2002 r. Nr 110, poz. 968). Przepis ten stanowi, że egzekutor, przystępując do czynności egzekucyjnych, doręcza zobowiązanemu postanowienie organu egzekucyjnego o wezwaniu do wykonania obowiązku wydania nieruchomości albo opróżnienia lokalu określonego w tytule wykonawczym, z zagrożeniem, że w razie niewykonania obowiązku zostanie zastosowany środek egzekucyjny w celu odebrania nieruchomości lub opróżnienia lokalu. Zgodnie z § 2 tego artykułu zobowiązanemu służy prawo zgłoszenia zarzutów i wniesienia zażalenia w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego z przyczyn wymienionych w art. 33 i art. 34 tej ustawy oraz prawo wniesienia zażalenia na postanowienie w sprawie zastosowania środka egzekucyjnego. Należy podkreślić, że tak tytuł wykonawczy, jak i postanowienie o wezwaniu do wykonania obowiązku doręcza nie organ egzekucyjny, ale egzekutor. Jak z powyższego wynika, skarżącej przysługiwało prawo zgłoszenia zarzutów określonych w art. 33 powołanej ustawy postępowanie egzekucyjne w administracji oraz prawo wniesienia zażalenia na postanowienie w sprawie zastosowania środka egzekucyjnego. Wprawdzie skarżąca swój wniosek z 21 kwietnia 2008 r. zatytułowała "o stwierdzenie nieważności", jednak z treści tego wniosku wynika, że wnosi zażalenie w sprawie zastosowania środka egzekucyjnego pod rygorem zastosowania przymusu bezpośredniego. Zatem zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające postanowienie z dnia [...] sierpnia 2008 r. pozostają w oczywistej sprzeczności z treścią powołanego art. 143 powołanej ustawy - postępowanie egzekucyjne w administracji, przy czym chodzi tu o przekroczenie tego prawa w sposób jasny i jednoznaczny. Stąd też zaskarżone postanowienia zostały wydane z rażącym naruszeniem prawa w rozumieniu art. 156 § 2 k.p.a. W tym stanie rzecz Sąd, na mocy art. 145 § 1 pkt 2 i art. 152 w związku z art. 132 powołanej ustawy p.p.s.a., orzekł jak w punktach 1 i 2 sentencji.