II SA/Wa 514/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Maciejuk, Sędzia WSA Sławomir Fularski, Asesor WSA Karolina Kisielewicz (spr.), Protokolant specjalista Monika Gieroń po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 lipca 2019 r. sprawy ze skargi B. K. na decyzję Rektora Uniwersytetu [...] z dnia [...] stycznia 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyjęcia na interdyscyplinarne studia doktoranckie oddala skargę B. K. zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzję z [...] stycznia 2019 r. (nr [...]) którą Rektor Uniwersytetu W. utrzymał w mocy decyzję komisji rekrutacyjnej z [...] października 2018 r. (nr [...]) o nieprzyjęciu skarżącej na Interdyscyplinarne Studia Doktoranckie "[...]" na Wydziale [...] Uniwersytetu W. w roku akademickim 2018/2019 . Z okoliczności faktycznych sprawy wynika, że skarżąca B. K. uczestniczyła w postępowaniu rekrutacyjnym na Interdyscyplinarne Studia Doktoranckie [...] na Wydziale [...] Uniwersytetu W.. Komisja rekrutacyjna stwierdziła, że skarżąca nie złożyła w wymaganym terminie do 2 października 2018 r. (wyznaczonym w Zasadach rekrutacji), kompletnej aplikacji rekrutacyjnej (nie dołączyła do wniosku dwóch rekomendacji). Z akt sprawy wynika, że Sekretarz Komisji Rekrutacyjnej w dniu 4 października 2018 r. zwróciła się do skarżącej (za pośrednictwem poczty elektronicznej) z prośbą o zweryfikowanie tych ustaleń, informując skarżącą, że braki w dokumentach eliminują ją z postępowania rekrutacyjnego. B. K. w dniach 4 i 18 października 2018 r. dostarczyła wymagane rekomendacje. W tych okolicznościach faktycznych Komisja Rekrutacyjna decyzją z [...] października 2018 r. (nr [...]) na podstawie § 7 pkt 4, § 19 i § 21 uchwały nr [...] Senatu [...] z [...] kwietnia 2018 r. w sprawie warunków i trybu postępowania rekrutacyjnego na studia doktoranckie na Uniwersytecie W. w roku akademickim 2018/2019 (Monitor Uniwersytetu W. z 2018 r., poz. 114, dalej jako uchwała rekrutacyjna), orzekła o nieprzyjęciu B. K. na Interdyscyplinarne Studia Doktoranckie [...] na Wydziale [...] Uniwersytetu W. W uzasadnieniu podała, że kandydatka na studia doktoranckie nie złożyła w terminie kompletu dokumentów aplikacyjnych. W związku z tym nie została zakwalifikowana do drugiego etapu postępowania kwalifikacyjnego (rozmowy kwalifikacyjnej), a w konsekwencji nie mogła być przyjęta na studia doktoranckie ([...] miejsce na liście rankingowej - [...] pkt). Pod decyzją znajduje się dwanaście nieczytelnych podpisów. B. K. złożyła odwołanie od tej decyzji. Skarżąca podniosła, że z powodu podróży służbowej konsultanta przyszłej pracy doktorskiej nie miała możliwości uzyskania listu rekomendacyjnego w terminie. Złożyła jednak komplet dokumentów aplikacyjnych przed rozpoczęciem drugiego etapu postępowania kwalifikacyjnego - rozmów kwalifikacyjnych. Skarżąca zarzuciła ponadto, że w zaskarżonej decyzji nie wskazano organu, który ją wydał oraz imion i nazwisk jego członków biorących udział w wydaniu decyzji. Skarżąca podniosła, że w orzecznictwie sądowym (np. wyroki WSA w Opolu z 28 czerwca 2018r. II SA/Op 5/18, WSA w Poznaniu z 26 kwietnia 2018 r. IV SA/Po 165/18) przyjmuje się, że pominięcie imion i nazwisk członków komisji rekrutacyjnej, którzy wydawali decyzję w pierwszej instancji i brak ich podpisów stanowi istotne naruszenie art. 107 § 1 pkt 1 i pkt 8 k.p.a. Po rozpoznaniu odwołania skarżącej, Rektor Uniwersytetu W. decyzją z [...] stycznia 2019 r. (nr [...]), wydaną na podstawie art. 196 ust. 4 i art. 207 ust. 1 ustawy z 27 lipca 2005 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz.U. z 2017 r., poz. 2183 ze zm.) w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. i w zw. z § 24 ust. 5 uchwały rekrutacyjnej, utrzymał w mocy decyzję komisji rekrutacyjnej z [...] października 2018 r. W uzasadnieniu decyzji Rektor Uniwersytetu W. podał, że kandydatka na studia doktoranckie nie złożyła kompletnych dokumentów (minimum dwóch rekomendacji) w terminie określonym w warunkach rekrutacji (dostępnych na stronie internetowej rejestracji kandydatów) tj. do dnia 2 października 2018 r. i dlatego nie została dopuszczona do drugiego etapu (rozmowy kwalifikacyjnej). Organ dodał, że w dniu 15 października 2018 r. upływał termin ogłoszenia listy osób zakwalifikowanych do drugiego etapu postępowania. Skarżąca drugą rekomendację złożyła już po tym terminie (w dniu 18 października 2018 r.). Zdaniem Rektora, decyzja organu I instancji z [...] października 2018 r. zawiera wszystkie elementy wymagane w art. 107 § 1 k.p.a. Organ wyjaśnił, że protokołu z posiedzenia WKR wynika, że tę decyzję podpisali wszyscy członkowie komisji rekrutacyjnej biorący udział w postępowaniu rekrutacyjnym, zgodnie z § 19 ust. 2 uchwały rekrutacyjnej. Organ zauważył, że powołane przez stronę orzecznictwo odnosi się do sytuacji, gdy decyzja nie zawiera podpisu, a taka sytuacja nie występuje w rozpatrywanej sprawie. Podpis pod decyzją musi być własnoręczny, ale nie musi być czytelny, zaś skarżąca nie wskazała, który podpis pod decyzją miałby pochodzić od osoby niebędącej członkiem komisji. W konkluzji organ II instancji stwierdził, że w rozpatrywanej sprawie nie doszło do naruszenia warunków i trybu rekrutacji na Interdysycplinarne Studia Doktoranckie [...] na Wydziale [...]. Decyzja została podpisana przez Prorektora [...] J.M., działającą z upoważnienia Rektora. B. K. w skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zarzuciła, że zaskarżona decyzja Rektora [...] została "wydana i podpisana" przez Prorektora ds. studentów i jakości kształcenia, bez powołania się na upoważnienie, a wiec z naruszeniem przepisów o właściwości, Jest więc dotknięta wadą nieważności określoną w art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a. Skarżąca podniosła również, że organ II instancji utrzymał w mocy decyzję z [...] października 2018 r., mimo że nie zawiera ona imion i nazwisk członków Komisji Rekrutacyjnej (a jedynie nieczytelne podpisy), a więc jest decyzją nieważną. Zdaniem skarżącej, organy obu instancji nie wzięły po uwagę, że uzupełniła wymagane rekomendacje i że opóźnienie w ich złożeniu było wynikiem choroby profesora przygotowującego dla niej rekomendację. B. K. zarzuciła również, że Rektor [...] w zaskarżonej decyzji powołał się na orzeczenia sądowe, które nie są dostępne "w żadnym publikatorze ani systemie informacji prawnej, a jako takie nie stanowią źródła prawa". Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji. Rektor Uniwersytetu W. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest nieuzasadniona. Z przepisów art. 196 ust. 3 i ust. 4 ustawy z 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. z 2016 r., poz. 1842 ze zm.) wynika, że decyzja w sprawie przyjęcia na studia doktoranckie jest wydawana przez komisję rekrutacyjną (powołaną przez kierownika podstawowej jednostki organizacyjnej lub inny organ wskazany w statucie uczelni), po przeprowadzeniu przez tę komisję rekrutacji. Od decyzji komisji rekrutacyjnej służy odwołanie do rektora. Zgodnie z art. 169 ust. 2 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym, senat uczelni ustala, w drodze uchwały, warunki, tryb oraz termin rozpoczęcia i zakończenia rekrutacji dla poszczególnych kierunków studiów. Na podstawie tego przepisu ustawodawca upoważnia uczelnie wyższe m. in. do wkroczenia aktem wewnętrznym w materię proceduralną, skoro w przepisie jest mowa o trybie rekrutacji (por. np. powołany wyrok I OSK 1867/17) W niniejszej sprawie, na podstawie powołanego przepisu, została podjęta uchwała nr [...] Senatu [...] z [...] kwietnia 2018 r. w sprawie warunków i trybu postępowania rekrutacyjnego na studia doktoranckie na Uniwersytecie W. w roku akademickim 2018/2019. Z przepisu § 24 ust. 2 tej uchwały wynika, od decyzji komisji rekrutacyjnej o nieprzyjęciu na studia doktoranckie przysługuje odwołanie do Rektora a jego podstawą może być jedynie wskazanie naruszenia warunków i trybu rekrutacji na studia (ust. 3). Decyzja Rektora wydana po rozpatrzeniu odwołania jest ostateczna (ust. 5). Przede wszystkim należy wyjaśnić, że zaskarżona decyzja została podpisana przez Prorektora [...] J.M. działającą z upoważnienia Rektora. Nie ulega więc wątpliwości, ze decyzja organu odwoławczego została podpisana przez osobę upoważnioną. Nieokreślenie w nagłówku decyzji organu ją wydającego tj. Rektora, w świetle powołanych w jej podstawie prawnej przepisów (m. in. art. 196 ust. 4 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym), nie może prowadzić do uznania, że ta decyzja narusza prawo. Sąd nie podziela zapatrywania skarżącej co do tego, że decyzja organu I instancji (Komisji rekrutacyjnej) jest nieważna ponieważ została wydana z (rażącym) naruszeniem art. 107 § 1 pkt 1 i pkt 8 k.p.a. Z powołanych przepisów wynika, że decyzja administracyjna zawiera oznaczenie organu administracji publicznej (pkt 1), podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego pracownika organu upoważnionego do wydania decyzji (pkt 8). Zdaniem Sądu, brak wyraźnego określenia podmiotu wydającego decyzję w jej nagłówku, w świetle powołanej w decyzji podstawy prawnej i zawartego w niej pouczenia, nie może prowadzić do uznania, że w niniejszej sprawie doszło do naruszenia art. 107 § 1 k.p.a. Sąd zauważa, że protokół posiedzenia Komisji Rekrutacyjnej Wydziału [...] z [...] października 2018 r. został podpisany przez 12 jej członków. Tyle samo osób podpisało decyzję z [...] października 2018 r. Okoliczność, że osoby te nie są wymienione z imienia i nazwiska, w świetle tego co wyżej powiedziano, nie może prowadzić do stwierdzenia, że ta decyzja została wydana z naruszeniem prawa. Można dodać, ze z § 18 ust. 1 uchwały rekrutacyjnej wynika, że protokół z przebiegu postępowania kwalifikacyjnego podpsuje przewodniczący komisji rekrutacyjnej i członkowie komisji, którzy brali udział w postępowaniu kwalifikacyjnym. Zgodnie z § 19 ust. 2 tej uchwały, decyzję o przyjęciu lub nieprzyjęciu kandydata na studia podpisują wszyscy członkowie komisji rekrutacyjnej biorący udział w wydaniu decyzji. Według art. 207 ust. 1 ustawy, do decyzji komisji rekrutacyjnej stosuje się odpowiednio przepisy k.p.a., co oznacza, że takiej decyzji nie stosuje się wprost wszystkich wymagań określonych w art. 107 § 1 k.p.a. W orzecznictwie zwraca się uwagę, że jest to podyktowane specyfiką postępowania rekrutacyjnego oraz naboru na studia i znajduje uzasadnienie w konstytucyjnej zasadzie autonomii szkół wyższych (art. 77 ust. 5 Konstytucji RP). Odpowiednie stosowanie przepisów k.p.a. polega na zachowaniu przez organ uczelni minimum procedury administracyjnej, niezbędnej do załatwienia spraw i zagwarantowania ustawowych uprawnień strony (por. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 8 listopada 2000 r., sygn. SK 19/99 (OTK nr 7, poz. 258), wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 21 lipca 2009 r., sygn. akt K 7/09 (OTK-A 2009, Nr 7 poz. 113, wyroki NSA : z 13 października 2011 r., sygn. akt I OSK 1304/11 (Lex nr 1069584), z 24 stycznia 2018 r. I OSK 2353/17 i z 13 grudnia 2017 r. I OSK 1867/17). Całkowicie nieuzasadniony jest wreszcie zarzut skarżącej, że w rozpatrywanej sprawie nie wzięto pod uwagę, że uzupełniła wymagane rekomendacje i że opóźnienie w ich złożeniu było od niej niezależne. Z zasad rekrutacji wynika (czego skarżąca nie kwestionuje), że termin złożenia kompletnych dokumentów upływał w dniu 2 października 2018 r., natomiast do dnia 15 października 2018 r. należało ogłosić listę kandydatów dopuszczonych do kolejnego etapu postępowania rekrutacyjnego. Z tego powodu skarżąca, która złożyła ostatnią (drugą) rekomendację w dniu 18 października 2018 r., nie mogła oczekiwać, że sporządzona do 15 października lista zostanie po tym terminie uzupełniona o niej nazwisko. Na zakończenie Sąd wyjaśnia, że źródłami powszechnie obowiązującego prawa Rzeczypospolitej Polskiej są: Konstytucja, ustawy, ratyfikowane umowy międzynarodowe oraz rozporządzenia (art. 87 ust. 1 Konstytucji RP). W katalogu tym nie mieszczą się orzeczenia sądowe, które jednak odgrywają istotną rolę w zakresie wykładni prawa. Biorąc powyższe pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), oddalił skargę B. K. na decyzję Rektora Uniwersytetu W. z [...] stycznia 2019 r.