II SA/Wa 518/08
PostanowienieWSA w Warszawie2008-07-25
Skład orzekający: Iwona Maciejuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, której dochód w gospodarstwie domowym wynosi 1.650 zł (w tym 1.200 zł alimentów i 450 zł wynagrodzenia, z czego 144 zł zajmuje komornik), a stałe miesięczne wydatki wynoszą około 700 zł, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego lub adwokata?Ratio decidendi
Osoba fizyczna, której dochód w gospodarstwie domowym wynosi 1.650 zł (w tym 1.200 zł alimentów i 450 zł wynagrodzenia, z czego 144 zł zajmuje komornik), a stałe miesięczne wydatki wynoszą około 700 zł, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego, ponieważ jej trudna sytuacja materialna uniemożliwia poniesienie kosztów profesjonalnego pełnomocnika bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego wyklucza jednocześnie przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.Stan faktyczny
Wnioskodawczyni J. D. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego lub adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej dotyczącą umorzenia należności z tytułu opłat za lokal. Wnioskodawczyni pozostaje w gospodarstwie domowym z niepełnoletnią córką, a jej dochód wynosi 1.650 zł, z czego część wynagrodzenia jest zajmowana przez komornika. Wykazała stałe miesięczne wydatki oraz brak majątku.Rozstrzygnięcie
1. ustanowić dla J. D. radcę prawnego, 2. zwrócić się do Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych w W. o wyznaczenie radcy prawnego dla J. D., 3. odmówić ustanowienia adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Iwona Maciejuk po rozpoznaniu w dniu 25 lipca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. D. o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego, adwokata w sprawie ze skargi J. D. na decyzję Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] stycznia 2008 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia należności z tytułu opłat za używanie lokalu i opłat pośrednich z tytułu zajmowania lokalu mieszkalnego postanawia 1. ustanowić dla J. D. radcę prawnego, 2. zwrócić się do Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych w W. o wyznaczenie radcy prawnego dla J. D., 3. odmówić ustanowienia adwokata
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym – obejmującym między innymi tylko ustanowienie radcy prawnego lub adwokata (art. 245 § 3 powołanej ustawy) – następuje wówczas, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
W formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy wnioskodawczyni podała,
że w gospodarstwie domowym pozostaje z niepełnoletnią córką. Oświadczyła,
że dochód w gospodarstwie domowym wynosi łącznie 1.650 zł, z czego 1.200 zł to alimenty dla córki, a 450 zł wynagrodzenie za pracę. Z wniosku oraz załączonych do skargi dokumentów wynika, że część wynagrodzenia zajmowana jest przez komornika sądowego. Pracodawca wnioskodawczyni oświadczył, że skarżąca uzyskuje wynagrodzenie w wysokości 200 zł, z czego komornikowi sądowemu przekazywana jest kwota 144 zł. W formularzu wniosku strona podała, że nie posiada żadnego majątku i ciążą na niej zobowiązania finansowe. Jako stałe miesięczne wydatki wykazano: czynsz 530 zł, woda (bez wskazania za jaki okres) 131 zł, rachunek za telefon 178,20 zł, opłata za energię elektryczną 112,25 zł.
Instytucja prawa pomocy stanowi realizację konstytucyjnej zasady prawa
do sądu. Prawo to powinno być przyznawane wówczas, gdy strona jest w bardzo trudnej sytuacji materialnej, a odmowa przyznania prawa pomocy uniemożliwiałaby dostęp do sądu. Przez prawo do sądu należy przy tym rozumieć nie tylko prawo samego dostępu do sądu, tj. uruchomienia postępowania przed sądem ale również prawo do korzystania z pomocy profesjonalnego pełnomocnika, zwłaszcza,
że w postępowaniu sądowoadministracyjnym przy wnoszeniu środka odwoławczego od orzeczenia wydanego w pierwszej instancji obowiązuje przymus adwokacko-radcowski.
Z wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że sytuacja materialna wnioskodawczyni jest w chwili obecnej trudna i nie pozwala na ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika z wyboru. Dochód w przeliczeniu na jedną osobę
w rodzinie wynosi bowiem 700 zł. Nie jest dochód umożliwiający poczynienie oszczędności bez uszczerbku utrzymania koniecznego wnioskodawczyni i córki, przy uwzględnieniu, że stałe miesięczne wydatki również wynoszą około 700 zł. Skarżąca wykazała, że spełnia ustawową przesłankę warunkującą przyznanie prawa pomocy.
Z tego względu, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 254 § 1 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w pkt. 1 i pkt. 2 postanowienia.
W związku z tym, że skarżącej przyznano w niniejszej sprawie prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego, brak jest podstaw, aby dodatkowo przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.
Z tego względu Sąd, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 254 § 1 oraz
art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 powołanej ustawy, orzeczono jak w pkt. 3 postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło