II SA/Wa 523/24
WyrokWSA w Warszawie2024-10-23
Skład orzekający: Andrzej Góraj, Sławomir Antoniuk, Dorota Kozub-Marciniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej o niezdolności do zawodowej służby wojskowej, oparte na rozpoznaniu używania szkodliwego alkoholu w okresie kontrolowanej abstynencji, zostało wydane z naruszeniem przepisów postępowania, jeśli organ nie dokonał ustaleń w kontekście wymogów leczenia i abstynencji określonych w przepisach?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżone orzeczenie, stwierdzając naruszenie przepisów postępowania. Kluczowe było to, że organ nie dokonał ustaleń w kontekście wymogów leczenia i abstynencji, które są niezbędne do uznania osoby za niezdolną do służby wojskowej z powodu używania szkodliwego alkoholu. Organ skupił się na innych kwestiach, pomijając analizę podstawowego rozpoznania.Stan faktyczny
Skarżący L.R. wniósł skargę na orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej (CWKL), które utrzymało w mocy orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej (RWKL) o niezdolności do zawodowej służby wojskowej. RWKL rozpoznała u skarżącego m.in. używanie szkodliwe alkoholu. CWKL utrzymała orzeczenie, wskazując na leczenie skarżącego z powodu uzależnienia od alkoholu i rozpoznane zaburzenia psychiczne, ale nie odniosła się do wymogów leczenia i abstynencji. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego i postępowania, w tym brak wyczerpującego zebrania i oceny materiału dowodowego oraz nieprzeprowadzenie dowodu z opinii biegłego.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Góraj, Sędzia WSA Sławomir Antoniuk, Asesor WSA Dorota Kozub-Marciniak (spr.), , Protokolant starszy specjalista Ewa Kielak-Niedźwiedzka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 października 2024 r. sprawy ze skargi L.R. na orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] z dnia [...] lutego 2024 r. nr [...] w przedmiocie zdolności do pełnienia zawodowej służby wojskowej uchyla zaskarżone orzeczenie
L. R. (dalej, jako: skarżący) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej w W. (dalej, jako: organ lub CWKL) z dnia [...] lutego 2024 r. utrzymującą w mocy orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w L. (dalej, jako: organ I instancji lub RWKL) z dnia [...] listopada 2023 r. nr [...] w przedmiocie zdolności do zawodowej służby wojskowej.
W uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia podniesiono, że RWKL w orzeczeniu z dnia [...] listopada 2023 r. rozpoznała w grupie schorzeń powodujących niezdolność do służby wojskowej: ZZA - § 72 pkt 2 załącznika Nr 1 do rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 czerwca 2022 r. w sprawie orzekania o zdolności do służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. z 2022 r., poz. 1243 z późn. zm., dalej, jako: załącznik Nr 1 do rozporządzenia), natomiast w grupie schorzeń współistniejących: Zaburzenia osobowości nieznacznie upośledzające zdolności adaptacyjne - § 68 pkt 1, 3 załącznika Nr 1 do rozporządzenia, Zaburzenia nerwicowe nieznacznie upośledzające zdolności adaptacyjne - § 66 pkt 1, 4 załącznika Nr 1 do rozporządzenia, w wywiadzie przebyty uraz stawu kolanowego prawego bez upośledzenia sprawności ruchowej - § 77 pkt 5, 5 załącznika Nr 1 do rozporządzenia, Skrzywienie przegrody nosa nieupośledzające lub nieznacznie upośledzające drożność nosa - § 26 pkt 3, 6 załącznika Nr 1 do rozporządzenia, Przebyte ułamanie korony zęba siekacza (21) odbudowany protetycznie - § 24 pkt 1 załącznika Nr 1 do rozporządzenia – i uznała skarżącego za niezdolnego do zawodowej służby wojskowej- kategoria N załącznika Nr 1 do rozporządzenia grupa IV.
Od powyższego orzeczenia skarżący wniósł odwołanie.
Zaskarżonym orzeczeniem CWKL utrzymała w mocy orzeczenie organu I instancji. W uzasadnieniu podniosła, że z analizy dokumentacji orzeczniczo- lekarskiej wynika, że skarżący jest leczony z powodu uzależnienia od alkoholu w Ośrodku dla Uzależnionych od lutego 2023 r. W dniu [...] czerwca 2023 r. zgłosił się do PZP i rozpoczął leczenie psychiatryczne. W karcie badań z PZP rozpoznano u skarżącego zaburzenia psychiczne, zaburzenia zachowania spowodowane używaniem alkoholu, zespół uzależnienia i neurastenię. W trakcie tej wizyty w PZP twierdził ze ma objawy PTSD. Z dokumentacji wynika, że badany pełnił służbę poza granicami państwa w 2013 r. w A. oraz w K. w 2019 r.
Podczas wizyty w PZP w dniu [...] sierpnia 2023 r. przyznał ze podczas misji nie doznał obrażeń. Po roku od powrotu z misji wystąpiły i niego stany strachu. Z akt orzeczniczo-lekarskich wynika, że skarżący otrzymał orzeczenie nr [...] z dnia [...] listopada 2018 r. i nr [...] z dnia [...] grudnia 2020 r. Zapewne otrzymał również orzeczenie o zdolności do zawodowej służby wojskowej po zakończeniu misji i powrocie do kraju. W aktach sprawy brak danych by w wydanych orzeczeniach rozpoznawano PTSD. Brak danych by skarżący był hospitalizowany w oddziale psychiatrycznym szpitala wojskowego, podczas której rozpoznano by u badanego PTSD co jest warunkiem uznania występowania u badanego tego schorzenia zgodnie z objaśnieniami szczegółowymi do § 67 pkt 3-5 zał. nr 1 do rozporządzenia.
Dalej organ podał, że z analizy dokumentacji orzeczniczo-lekarskiej wynika, że w trakcie badań komisyjnych psycholog konsultujący skarżącego rozpoznał używanie szkodliwe alkoholu w okresie kontrolowanej abstynencji oraz zaburzenia nerwicowe nieznacznie upośledzające zdolności adaptacyjne i zaburzenia osobowości nieznaczne upośledzające zdolności adaptacyjne. Natomiast lekarz psychiatra badający na zlecenie RWKL rozpoznał schorzenia psychiczne, które zakwalifikował do § 66 pkt 2, § 72 pkt 2 załącznika Nr 1 do rozporządzenia.
Zgodnie z objaśnieniami szczegółowymi do 67 pkt 3 załącznika Nr 1 do rozporządzenia, według którego orzeka się o zdolności do zawodowej służby wojskowej żołnierzy rezerwy wpisano, że zaburzenia stresowe pourazowe (PTSD) są reakcją na przeżycie traumatycznego wydarzenia lub sytuacji traumatycznej (oddziałujących krótko lub długo bezpośrednio zagrażających, utrata życia lub zdrowia np. ataku terrorystycznego, katastrofy, pobytu w niewoli). O rozpoznaniu decyduje: 1. potwierdzony protokołem powypadkowym, dokumentacją medyczną lub innymi obiektywnymi dowodami fakt przeżycia ekstremalnej sytuacji traumatycznej, 2. stwierdzenie na podstawie wywiadów dokumentacji medycznej i służbowej następujących stanów: ppkt 1 nawracającego przeżywania stresora, 2. unikania okoliczności przypominających stresor lub występowanie tzw. emocjonalnego odrętwienia, 3. uporczywych objawów zwiększonej psychologicznej wrażliwości, 4. istotnego klinicznego cierpienia lub upośledzenia funkcjonowania psychospołecznego, 5. początku objawów wymienionych w pkt 1-3 w ciągu 6 miesięcy od traumatycznego wydarzenia. Natomiast ICD 10 w V rozdziale klasyfikacji zaburzeń psychiatrycznych i zaburzeń zachowania dotyczących opisów klinicznych i wskazówek diagnostycznych wpisano, że zaburzenia stresowe pourazowe nie należy rozpoznawać jeżeli nie ma potwierdzenia, że wystąpiło ono w ciągu 6 miesięcy od wyjątkowo ciężkich wydarzeń urazowych i wymieniono te wydarzenia jako klęskę żywiołową spowodowaną przez człowieka, poważny wypadek, obecność przy czyjeś gwałtownej śmierci lub torturach, aktach terroryzmu, gwałtach. W związku z powyższym sam fakt przebywania w strefie działań wojennych nie upoważnia do rozpoznania PTSD.
Ponadto organ wskazał, że Konsultant Krajowy ds. Obronności w dziedzinie Psychiatrii prof. Dr hab. n. med. A. F. w opinii na wniosek CWKL dotyczącej ustalenia występowania PTSD u jednego z orzekanych wskazał, że w świetle współczesnej wiedzy medycznej przeżycie takiej traumy psychicznej jest jednym z podstawowych warunków prowadzenia postępowania diagnostycznego w kierunku zaburzeń stresowych pourazowych (PTSD). Kryteria diagnostyczne zaburzeń stresowych pourazowych (PTSD), poza wymienionym powyżej kryterium przeżycia traumy psychicznej o ekstremalnym nasileniu wskazują na konieczność obecności takich typowych objawów jak: powtarzające się przeżywania na nowo tej traumy psychicznej w natrętnie powracających wspomnieniach, koszmarach sennych, które utrzymują się na tle uporczywie utrzymującego się odrętwienia i otępienia uczuciowego, unikania kontaktów i izolowania się od otoczenia, anhedonii oraz uporczywego unikania działań i sytuacji, które przypominałyby tamto przeżyte zdarzenia traumatyczne. Inne występujące objawy w PTSD to: ostre wybuchy strachu i paniki, wyzwalane przez bodźce przypominające przeżytą traumę psychiczną oraz utrzymujące się nadmierne pobudzenie układu neurowegetatywnego i wzmożony stan czuwania, bezsenność. Kolejnym niezwykle istotnym kryterium wystąpienia zaburzeń stresowych pourazowych (PTSD), jest kryterium czasu pojawienia się pierwszych objawów tego zaburzenia po przeżytej traumie psychicznej wynoszący od kilku tygodni do kilku miesięcy, lecz nie przekraczające w zdecydowanej większości przypadków sześć miesięcy, zaś raczej bardzo rzadko 12 miesięcy w przypadku tzw. późno objawowego PTSD. Organ podkreślił również, że objawy zaburzeń stresowych pourazowych w większości przypadków nawet nie leczone ustępują całkowicie w okresie do 3 lat od przeżycia traumatycznego zdarzenia. Jedynie u niewielkiego odsetka osób PTSD może przybrać przewlekły przebieg, przechodząc w trwałą zmianę osobowości. Organ podał też, że PTSD nie należy rozpoznawać, jeżeli nie dysponuje się obiektywnym potwierdzeniem, że zaburzenie to wystąpiło w ciągu 6 miesięcy od przeżycia wyjątkowo ciężkiej traumy psychicznej, a objawy kliniczne nie spełniają kryteriów diagnostycznych tego zaburzenia. Objawów PTSD nie można łączyć z innym rozpoznaniami.
W ocenie organu, brak jest danych by skarżący w trakcie służby poza granicami państwa uczestniczył w wypadku, podczas którego doszłoby do traumatycznego zdarzenia. Brak danych by przeprowadzono postępowanie powypadkowe dotyczące takowych zdarzeń. Po powrocie do kraju po zakończeniu misji w wydanych orzeczeniach nie rozpoznano PTSD. Badany nie przebywał w oddziale psychiatrycznym szpitala wojskowego, podczas którego rozpoznano by PTSD w czasie 6 miesięcy od powrotu z misji nie występowały objawy u orzekanego sugerujące istnienie PTSD. W związku z powyższym brak podstaw do rozpoznania u skarżącego PTSD.
Z tym rozstrzygnięciem skarżący nie zgodził się i wywiódł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o uchylenie orzeczeń obu instancji oraz o zasądzenie na jego rzecz od organu kosztów postępowania według norm przepisanych.
Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucono:
1. naruszenie przepisów prawa materialnego, mających wpływ na treść rozstrzygnięcia tj.: §12 ust. 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 czerwca 2022 r. w sprawie orzekania o zdolności do służby wojskowej i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach poprzez jego niezastosowanie i nieuwzględnienie wszystkich dokumentów znajdujących się w aktach sprawy, ewentualne nieuzupełnienie materiału dowodowego, a w konsekwencji nieprawidłowe uznanie, że skarżący nie posiada innych schorzeń poza wymienionymi w orzeczeniu organu I instancji, oraz, że nie ma podstaw do zakwalifikowania ich jako pozostających w związku ze służbą wojskową, a także uznaniu za prawidłowe klasyfikacji grup inwalidztwa, podczas gdy zastosowanie § 12 ust. 2 pozwoliłoby na poczynienie prawidłowych ustaleń i wydanie prawidłowego rozstrzygnięcia względem skarżącego;
2. naruszenie przepisów postępowania, mających wpływ na treść rozstrzygnięcia tj.:
a. art. 6, 7, 8 § 1, 77 § 1, 80 i 107 § 3 K.p.a., poprzez brak wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego sprawy oraz dokonanie nieprawidłowej oceny materiału dowodowego, co w konsekwencji doprowadziło do wydania nieprawidłowego rozstrzygnięcia, przede wszystkim w postaci uznania, że orzeczenie organu I instancji odpowiada prawu, podczas gdy pełne wyjaśnienie wszystkich faktów oraz swobodna, a nie dowolna ocena materiału dowodowego, winny prowadzić do innych wniosków decydujących o kształcie wydanego rozstrzygnięcia, w tym przede wszystkim do uznania, że orzeczenie organu I instancji jest wydane z naruszeniem przepisów, co stanowi naruszenie słusznego interesu strony,
b. art. 78 § 1 w zw. z art. 84 § 1 w zw. z art. 136 § 1 K.p.a. polegające na nieprzeprowadzeniu dodatkowego postępowania i nieprzeprowadzeniu dowodu z opinii biegłego lekarza psychiatry celem dokonania prawidłowego rozpoznania w zakresie schorzeń skarżącego.
W uzasadnieniu skargi przedstawiono argumentację na poparcie stawianych zarzutów.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o:
1. odrzucenie skargi w części dotyczącej ustalenia związku poszczególnych chorób lub ułomności ze służbą wojskową gdyż w tym zakresie sprawa nie należy do właściwości sądów administracyjnych (art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej, jako: P.p.s.a.),
2. oddalenie skargi w części dotyczącej ustalenia kategorii zdolności do pełnienia zawodowej służby wojskowej albowiem w tej części zaskarżone orzeczenie odpowiada prawu, a zarzuty skargi pozbawione są racji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2023 r., poz. 2492 ze zm.) oraz art. 3 § 1 P.p.s.a. sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta polega na ocenie zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.
W myśl art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności (§ 2).
Mając powyższe na względzie Sąd stwierdził, że skarga zasługuje na uwzględnienie aczkolwiek z innych przyczyn niż w niej wskazano.
Zgodnie z art. 190 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny (Dz. U. z 2022 r. poz. 2305 ze zm.) zdolność fizyczną i psychiczną do pełnienia zawodowej służby wojskowej ustala wojskowa komisja lekarska właściwa ze względu na miejsce stacjonowania jednostki wojskowej lub pododdziału jednostki wojskowej, w której żołnierz pełni służbę, a w przypadku określania zdolności do służby w poszczególnych rodzajach Sił Zbrojnych oraz rodzajach wojsk właściwa rzeczowo wojskowa komisja lekarska.
Stosownie zaś do treści art. 190 ust. 10 ustawy o Obronie Ojczyzny ustala się następujące kategorie zdolności fizycznej i psychicznej do zawodowej służby wojskowej:
1) kategoria Z - zdolny do zawodowej służby wojskowej, co oznacza zdolność do pełnienia zawodowej służby wojskowej, a także zdolność do pełnienia dobrowolnej zasadniczej służby wojskowej w okresie kształcenia, o którym mowa w art. 95 ust. 4;
2) kategoria Z/O - zdolny do zawodowej służby wojskowej z ograniczeniami, co oznacza ograniczoną zdolność do dalszego pełnienia zawodowej służby wojskowej w poszczególnych rodzajach Sił Zbrojnych i rodzajach wojsk oraz na określonych stanowiskach służbowych;
3) kategoria N - trwale lub czasowo niezdolny do zawodowej służby wojskowej oraz niezdolny do służby w charakterze kandydata na żołnierza zawodowego.
Zgodnie z § 9 ust. 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 czerwca 2022 r. w sprawie orzekania o zdolności do służby wojskowej i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach, wojskowa komisja lekarska wydaje orzeczenie niezwłocznie po przeprowadzeniu wymaganych badań oraz po zgromadzeniu wymaganej dokumentacji, nie później jednak niż w terminie 7 dni od dnia przedłożenia wyników tych badań i konsultacji wojskowej komisji lekarskiej. Zakres badań wykonywanych w ramach orzekania o zdolności do poszczególnych rodzajów służby wojskowej jest określony w załączniku nr 3 do rozporządzenia.
W przypadku konieczności przeprowadzenia dodatkowych badań lekarskich i konsultacji specjalistycznych wojskowa komisja lekarska określa w formie pisemnej ich zakres, a orzeczenie wydaje w swojej siedzibie w terminie do 7 dni roboczych od dnia przedłożenia w jej siedzibie wyników tych badań i konsultacji (§ 9 ust. 3 rozporządzenia).
Zgodnie natomiast z § 10 ust. 1 ww. rozporządzenia orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej zawiera w szczególności:
1) nazwisko i imię;
2) numer PESEL;
3) stopień wojskowy;
4) przydział służbowy / nazwę stanowiska;
5) datę powołania do służby wojskowej;
6) nazwę wojskowego centrum rekrutacji powołującego do służby wojskowej;
7) skład komisji orzekającej;
8) rozpoznanie;
9) ustalenie kategorii zdolności do czynnej służby wojskowej wraz z uzasadnieniem;
10) w razie stwierdzenia chorób i ułomności - określenie ich związku lub braku związku z czynną służbą wojskową;
11) określenie inwalidztwa;
12) podpisy członków komisji, którzy wydali orzeczenie.
Co istotne na tle rozpoznawanej sprawy, kontrola orzeczeń wojskowych komisji lekarskich przez sąd administracyjny ma charakter ograniczony i sprowadza się w istocie do jego badania pod względem formalnym. Oznacza to, iż sąd administracyjny ocenia jedynie, czy orzeczenie wydała właściwa komisja lekarska, czy jej skład był zgodny z obowiązującymi w tym względzie przepisami, a ponadto, czy stwierdzone schorzenia dawały podstawę do zawartego w orzeczeniu określenia kategorii zdolności do służby. Podstawą orzekania dla sądu administracyjnego jest materiał dowodowy zgromadzony w postępowaniu przed organem administracji.
Sąd administracyjny nie jest władny dokonać oceny prawidłowości postawionej diagnozy, a co za tym idzie kwestii medycznych zawartych w orzeczeniu (por. wyroki WSA w Warszawie: z dnia 28 lutego 2018 r. sygn. akt II SA/Wa 1365/17; z dnia 14 listopada 2014 r. sygn. akt II SA/Wa 654/14). Tym samym, Sąd nie jest uprawniony do kwestionowania dokonanego przez komisję lekarską rozpoznania oraz stwierdzonych schorzeń prowadzących do ustalenia kategorii zdolności do służby. Sąd nie jest uprawniony do oceny fachowości przeprowadzonych u skarżącego badań, a tym samym weryfikacji orzeczeń komisji lekarskich z tego punktu widzenia. Sąd natomiast kontroluje, czy rozstrzygnięcie w sprawie zostało podjęte na podstawie kompletnego materiału dowodowego obejmującego niezbędne badania lekarskie oraz czy dokonana kwalifikacja zdolności do służby jest z tym materiałem spójna.
Kontrola dokonana przez Sąd w tym zakresie pozwala na przyjęcie, że zaskarżone orzeczenie wydane zostało z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Podstawą wydania przez komisje lekarskie orzeczeń o niezdolności skarżącego do zawodowej służby wojskowej było rozpoznanie schorzenia i zakwalifikowanie go do § 72 pkt 2 załącznika Nr 1 do rozporządzenia, grupa IV – tj. używanie szkodliwe alkoholu lub innych substancji psychoaktywnych w okresie kontrolowanej abstynencji.
Zgodnie z objaśnieniami do wskazanego paragrafu, dotyczy on osób uzależnionych od alkoholu lub innych substancji psychoaktywnych lub używających w sposób szkodliwy, które nie podejmują leczenia lub przerwały leczenie odwykowe i nie zachowują abstynencji.
Objaśnienia zawierają ponadto zapis, że używanie szkodliwe to powtarzające się używanie alkoholu lub innej substancji psychoaktywnej, które spowodowało szkody somatyczne, psychologiczne lub dysfunkcjonalne zachowanie. Uzależnienie od alkoholu (lub innej substancji psychoaktywnej) to stan charakteryzujący się: nieodpartym wewnętrznym przymusem ciągłego lub okresowego spożywania alkoholu (lub innego środka psychoaktywnego albo substancji psychoaktywnej), występowaniem objawów zespołu odstawienia po przerwaniu picia (przyjmowania środka), np. stanami majaczeniowymi, zmienionym sposobem reagowania na alkohol (utratą kontroli nad piciem, piciem ciągami, zmianą tolerancji, lukami pamięciowymi, tzw. klinowaniem) i stałym zwiększaniem dawki alkoholu (lub środka psychoaktywnego albo substancji psychoaktywnej), postępującym przebiegiem prowadzącym do tzw. psychodegradacji. W przypadku pozytywnego wyniku badania na obecność substancji odurzających lub psychotropowych w ślinie lub moczu w ciągu 24 godzin wykonuje się powtórne badanie w celu weryfikacji obecności tych substancji z ponownie pobranej pod kontrolą próbki śliny, moczu lub krwi. Badany, na minimum 10 minut, przed pobraniem materiału do badania nie powinien spożywać pokarmów, napojów ani palić wyrobów tytoniowych. Decydujący jest wynik badania laboratoryjnego zlecony przez wojskową komisję lekarską w ramach danego postępowania orzeczniczego.
Powyższe wyraźnie wskazuje, że za niezdolnego do zawodowej służby wojskowej nie można uznać każdej osoby uzależnionej od alkoholu lub innych substancji psychoaktywnych lub używających w sposób szkodliwy, ale jedynie takie, które nie podejmują leczenia lub przerwały leczenie odwykowe i nie zachowują abstynencji.
W uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenie organ wskazał, że "badany jest leczony z powodu uzależnienia od alkoholu w Ośrodku dla Uzależnionych od lutego 2023 r." oraz, że "Z analizy dokumentacji orzeczniczo-lekarskiej wynika, że w trakcie badań komisyjnych psycholog konsultujący skarżącego rozpoznał używanie szkodliwe alkoholu w okresie kontrolowanej abstynencji oraz zaburzenia nerwicowe nieznacznie upośledzające zdolności adaptacyjne i zaburzenia osobowości nieznaczne upośledzające zdolności adaptacyjne. Natomiast lekarz psychiatra badający na zlecenie RWKL rozpoznał schorzenia psychiczne, które zakwalifikował do § 66 pkt 2, § 72 pkt 2.".
Organ przytoczył powyższe fakty jednak nie wyprowadził z tego żadnych wniosków mając na uwadze przytoczone wyższej objaśnienia do § 72 pkt 2 załącznika Nr 1 do rozporządzenia. Organ nie dokonał żadnych ustaleń w tej kwestii, nie wyjaśnił dlaczego w przypadku skarżącego należało orzec o braku zdolności do zawodowej służby wojskowej. Organ skoncentrował swoje rozważania jedynie na kwestii podnoszonej przez skarżącego, a więc na kwestii związanej z występowaniem u skarżącego innych chorób, o których w orzeczeniu organu I instancji nie orzeczono (PTSD), pominął jednak kwestie związane z tym o czym organ orzekł. O ile zasadne i konieczne jest odniesienie się przez organ do zarzutów odwołania, o tyle nie może to zastępować ponownego rozpatrzenia sprawy.
W ocenie Sądu, powyższe uchybienia organu wskazują, iż zaskarżone orzeczenie wydane zostało z naruszeniem przepisów postępowania tj. art. 7, art. 8 § 1, art. 9, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3 oraz art. 98 § 1 K.p.a. Z tego względu należało wyeliminować zaskarżone orzeczenie z obrotu prawnego.
Jak już była o tym mowa, kontrola orzeczeń wojskowych komisji lekarskich o zdolności do zawodowej służby wojskowej, dokonywana przez sąd administracyjny, sprowadza się do sprawdzenia prawidłowości postępowania poprzedzającego ustalenie stanu zdrowia, a w szczególności, czy badanie stanu zdrowia było wszechstronne, oparte na wyczerpującym wywiadzie chorobowym i pełnych badaniach przedmiotowych oraz czy dokonana następnie kwalifikacja zdolności do czynnej służby wojskowej była prawidłowa. W ocenie Sądu wykazane uchybienia procesowe dyskwalifikują zaskarżone orzeczenie wydane w trybie odwoławczym.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ weźmie pod uwagę stanowisko zaprezentowane w niniejszym wyroku.
Mając na względzie powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło