II SA/Wa 533/13

WyrokWSA w Warszawie2013-07-08

Skład orzekający: Joanna Kube, Andrzej Góraj, Anna Mierzejewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy brak tytułu prawnego do zajmowanego lokalu mieszkalnego wyklucza możliwość przyznania dodatku mieszkaniowego, nawet jeśli osoba zamieszkuje w lokalu od wielu lat i znajduje się w trudnej sytuacji materialnej?
Ratio decidendi
Brak tytułu prawnego do zajmowanego lokalu mieszkalnego, w tym brak oczekiwania na lokal zamienny lub socjalny, stanowi bezwzględną przesłankę negatywną do przyznania dodatku mieszkaniowego. Przepisy ustawy o dodatkach mieszkaniowych mają charakter bezwzględnie obowiązujący i nie przewidują uznania administracyjnego w zakresie przyznawania dodatku, co oznacza, że odmowa przyznania dodatku w takiej sytuacji jest prawnie uzasadniona.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi A.B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W., która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta W. o odmowie przyznania dodatku mieszkaniowego. Organ odmówił przyznania dodatku z uwagi na brak tytułu prawnego do zajmowanego lokalu mieszkalnego, mimo że skarżący zamieszkiwał w nim od wielu lat i pobierał zasiłek stały. Skarżący kwestionował decyzję, argumentując, że od 1995 r. jest lokatorem lokalu i spełnia warunki do przyznania dodatku.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę A.B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kube (spr.), Sędziowie WSA Andrzej Góraj, Anna Mierzejewska, Protokolant Referent stażysta Małgorzata Ciach, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 lipca 2013 r. sprawy ze skargi A.B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania dodatku mieszkaniowego oddala skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.); zwanej dalej k.p.a., art. 127 § 2 k.p.a. w zw. z art. 17 pkt 1 k.p.a. oraz art. 1 i art. 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. Nr 122, poz. 593 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania A.B., utrzymało w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] grudnia 2012 r. nr [...] o odmowie przyznania dodatku mieszkaniowego. Organ w uzasadnieniu powyższej decyzji, powołując się na treść art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. z 2001 r. Nr 71, poz. 734 ze zm.), wskazał, że brak tytułu prawnego do lokalu wyklucza przyznanie mieszkańcowi gminy dodatku mieszkaniowego. W toku postępowania organ odwoławczy ustalił, że w dacie złożenia wniosku o dodatek mieszkaniowy toczyło się postępowanie z powództwa A.B. o ustalenie wstąpienia w stosunek najmu lokalu mieszkalnego położonego w W. przy ul. [...] m. [...] po ojcu H.B. Sąd Okręgowy w W. wyrokiem z dnia [...] lipca 2012 r., sygn. [...] oddalił apelację wnioskodawcy wniesioną od wyroku Sądu Rejonowego dla [...] z dnia [...] czerwca 2011 r. oddalającego powództwo o ustalenie wstąpienia w stosunek najmu lokalu nr [...] przy ul. [...] po ojcu. Sąd stwierdził, że powód w chwili śmierci H.B. nie należał do kręgu osób wymienionych w art. 8 ustawy z dnia 2 lipca 1994 r. o najmie lokali i dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. z 1998 r. Nr 120, poz. 787), uprawnionych do wstąpienia w stosunek najmu, bowiem w chwili śmierci ojca miał tytuł prawny do zajmowania innego lokalu mieszkalnego. W ocenie Samorządowego Kolegium Odwołaczego w W. organ I instancji prawidłowo uznał, że A.B. nie przysługuje dodatek mieszkaniowy z uwagi na brak tytułu prawnego do lokalu. Ponadto wskazał, że z akt sprawy nie wynika, by wnioskodawca oczekiwał na przysługujący lokal zamienny albo socjalny, co uzasadniałoby przyznanie dodatku mieszkaniowego mimo braku tytułu prawnego do lokalu. Natomiast trudna sytuacja materialna uzasadnia wystąpienie o pomoc do Ośrodka Pomocy Społecznej, o czym strona została poinformowana przez organ I instancji. Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której A.B. zakwestionował zaskarżoną decyzję, uznając ją za krzywdzącą i wniósł o jej uchylenie. Skarżący podał, że w lokalu nr [...] przy ul. [...] zamieszkał w 1995 r. u ojca, który wymagał stałej opieki. Posiadał wówczas spółdzielcze prawo do lokalu mieszkalnego przy ul. [...], ale był w separacji z żoną. Po rozwodzie, żona na mocy ugody całkowicie przejęła ten lokal. Zdaniem skarżącego, po śmierci ojca w 1997 r. na mocy postanowienia Sądu o sygn. akt [...] stwierdzającym nabycie spadku uzyskał lokal przy ul. [...]. Podkreślił, że obecnie objęty jest pomocą z opieki społecznej i pobiera zasiłek stały. W ocenie skarżącego, z uwagi na treść art. 5 K.c., jako lokator przedmiotowego lokalu od 1995 r., spełnia wszystkie warunki do przyznania mu dodatku mieszkaniowego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe argumenty faktyczne i prawne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m. in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Skarga oceniana pod tym względem nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zarówno zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] stycznia 2013 r., jak również utrzymana nią w mocy decyzja Prezydenta W. z dnia [...] grudnia 2012 r., nie naruszają prawa. W przedmiotowej sprawie istota sporu sprowadza się do rozstrzygnięcia, czy A.B. należy do osób uprawnionych do otrzymania dodatku mieszkaniowego, wymienionych w art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. z 2001 r. Nr 71, poz. 734 ze zm.). Stosownie do treści wskazanego przepisu, dodatek mieszkaniowy, z zastrzeżeniem art. 7 ust. 3 i 4 przysługuje: 1) najemcom oraz podnajemcom lokali mieszkalnych, 2) osobom mieszkającym w lokalach mieszkalnych, do których przysługuje im spółdzielcze prawo do lokalu mieszkalnego, 3) osobom mieszkającym w lokalach mieszkalnych znajdujących się w budynkach stanowiących ich własność i właścicielom samodzielnych lokali mieszkalnych, 4) innym osobom mającym tytuł prawny do zajmowanego lokalu mieszkalnego i ponoszącym wydatki związane z jego zajmowaniem, 5) osobom zajmującym lokal mieszkalny bez tytułu prawnego, oczekującym na przysługujący im lokal zamienny albo socjalny. Jak wynika z akt administracyjnych w chwili złożenia wniosku o dodatek mieszkaniowy, tj. [...] czerwca 2012 r. toczyło się postępowanie z powództwa A.B. o ustalenie wstąpienia w stosunek najmu lokalu mieszkalnego położonego w W., przy ul. [...] m. [...] po ojcu – H.B. Sąd Okręgowy w W. wyrokiem z dnia [...] lipca 2012 r., sygn. [...] oddalił apelację skarżącego od wyroku Sądu Rejonowego dla [...] z dnia [...] czerwca 2011 r., sygn. akt [...] oddalającego powództwo o ustalenie wstąpienia w stosunek najmu. Sąd stwierdził, że powód w chwili śmierci H.B. nie należał do kręgu osób wymienionych w art. 8 ustawy z dnia 2 lipca 1994 r. o najmie lokali i dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. z 1998 r. Nr 120, poz. 787), uprawnionych do wstąpienia w stosunek najmu, bowiem w chwili śmierci ojca miał tytuł prawny do zajmowania innego lokalu mieszkalnego. Podkreślić należy, że przepisy dotyczące zasad przyznawania dodatków mieszkaniowych mają charakter bezwzględnie obowiązujący, co oznacza, że muszą być ściśle stosowane bez możliwości odstępstw i to bez względu na szczególnie trudną, indywidualną sytuację osób starających się o dodatek. Prawodawca w sposób bardzo ścisły określił zasady przyznawania i sposób obliczania dodatków mieszkaniowych, nie pozostawiając organowi administracji orzekającemu w tych sprawach możliwości działania w ramach uznania administracyjnego, w szczególności zaś, by to od decyzji tego organu zależało w sposób bezpośredni przyznanie dodatku mieszkaniowego oraz jego rozmiar, względnie by organ miał jakąkolwiek możliwość odstąpienia od zasad przyznawania dodatku mieszkaniowego i przyznania go mimo niespełnienia przesłanek przewidzianych w ustawie o dodatkach mieszkaniowych. Stąd też skoro skarżący nie spełnia podstawowego warunku do otrzymania dodatku mieszkaniowego jakim jest posiadanie tytułu prawnego do zajmowanego lokalu mieszkalnego i nie należy do osób oczekujących na przysługujący im lokal zamienny albo socjalny, na co wskazuje organ w piśmie z dnia [...] lipca 2013 r., to oczywistym jest, że w tej sytuacji odmowa przyznania dodatku mieszkaniowego jest prawnie uzasadniona. Bez znaczenia pozostaje fakt, że skarżący zamieszkuje w tym lokalu od 1995 r., tj. od ponad 17 lat, skoro nie legitymuje się jakimkolwiek dokumentem potwierdzającym posiadanie aktualnego tytułu prawnego do lokalu. Natomiast, co do możliwości zastosowania klauzuli zawartej w art. 5 k.c., należy stwierdzić, że sąd administracyjny nie uwzględnia przy orzekaniu okoliczności pozaprawnych chyba, że co innego wynika z przepisu prawa. W niniejszej sprawie takie okoliczności nie istnieją. Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło